Zdaniem Komisji Polska nie wypełnia niektórych zobowiązań wynikających z trzech unijnych dyrektyw (2002/98/WE, 2004/33/WE i 2005/61/WE), które wprowadzają szereg przepisów mających na celu zapewnienie bezpieczeństwa krwi, w tym zasady dotyczące minimalnego wieku krwiodawcy, warunki przywozu krwi z państw trzecich oraz obowiązków sprawozdawczych placówek służb krwi. Termin ich wdrożenia do prawa krajowego upłynął w 2005 roku i w 2006 roku.
 
- Tymczasem projekt nowej ustawy o krwiodawstwie i krwiolecznictwie pozostaje przedmiotem procedur ustawodawczych na szczeblu rządowym - wskazuje Komisja w komunikacie.
 
 
Według Brukseli Polska nie wypełniła przepisów UE dotyczących kwalifikowalności dawców.
- Polskie przepisy dotyczące dopuszczalności nieletnich zapewniają niższy poziom ochrony niż przepisy unijne, w szczególności dopuszcza się dawców w wieku poniżej 17 lat - informuje Komisja.

Ocenia, że w odniesieniu do krwi przywożonej z państw trzecich w polskim prawie nie określono wymogów dotyczących badania oraz identyfikowalności równoważnych do tych, które mają zastosowanie do krwi pobranej w UE. Zdaniem KE wymogi co do treści rocznego sprawozdania z działalności placówek służby krwi nie są w pełni odzwierciedlone w polskich przepisach.

 

Minister zdrowia Konstanty Radziwiłł, przedstawiając 1 grudnia 2015 plany działania resortu, wskazywał wśród pilnych wyzwań będących spuścizną po poprzednikach między innymi kwestie zaniedbań w zakresie krwiodawstwa i krwiolecznictwa. - Musimy bardzo się sprężać by implementować te przepisy bo to jakaś nieprawdopodobna wręcz zaległość – ocenił wówczas.

Jak poinformowała w czwartek 10 grudnia 2015 wieczorem rzeczniczka resortu zdrowia Milena Kruszewska, wszystkie normy określone w dyrektywach Unii Europejskiej odnoszących się do krwiodawstwa i krwiolecznictwa są w Polsce przestrzegane i "pod tym względem standardy w zakresie bezpieczeństwa krwi są zachowane, zarówno dla biorców jak również dawców".

Dodała, że w kwestii wieku dawców krwi i kandydatów na dawców krwi, określonej w jednym z załączników do dyrektywy (minimalny wiek dawcy: 17 lat), odpowiednie propozycje zmian zostały zawarte w projekcie ustawy o krwiodawstwie i krwiolecznictwie, który jest właśnie procedowany. Przypomniała, że podstawowy przedział wiekowy dawców kwalifikowanych do oddania krwi przez jednostki organizacyjne publicznej służby krwi to 18-65 rok życia, a liczba dawców pomiędzy 17. a 18. rokiem życia stanowi znikomą część z nich.

Jak poinformowała, w roku 2013 było 615 tys. 636 dawców, z tego 73 osoby w wieku 17-18 lat (28 mężczyzn i 45 kobiet), co stanowi 0,012 procent ogółu oddających krew. W 2014 roku liczba dawców wyniosła 590 tys. 991, z czego najmłodszych, poniżej 18 roku życia, było - 62 (29 mężczyzn i 33 kobiety), co stanowi 0,010 procent dawców krwi.

- Z kolei w kwestii zapotrzebowania na krew i jej składniki w Polsce, wskazać należy, iż jest ono w pełni realizowane przez polskie jednostki organizacyjne publicznej służby krwi i bazuje wyłącznie na krwi pobieranej w kraju. Należy podkreślić, że działalność jednostek organizacyjnych publicznej służby krwi jest prowadzona z poszanowaniem postanowień dyrektyw Unii Europejskiej odnoszących krwiodawstwa i krwiolecznictw. Również co do pozostałych zastrzeżeń Komisji Europejskiej (przywóz do Polski z państw trzecich krwi i jej składników oraz roczne sprawozdania z działalności centrów krwiodawstwa i krwiolecznictwa), odpowiednie regulacje znajdują się już w projekcie ustawy - napisała Kruszewska.

Z informacji zamieszczonej we wtorek 8 grudnia 2015 na stronie BIP Kancelarii Prezesa Rady Ministrów wynika, że za opracowanie projektu ustawy o krwiodawstwie i krwiolecznictwie odpowiedzialna będzie w resorcie zdrowia wiceminister Katarzyna Głowala. Planowany termin przyjęcia projektu przez rząd zakreślono na pierwszy kwartał 2016 roku.

Głównym celem projektu ustawy o krwiodawstwie i krwiolecznictwie ma być dostosowanie polskiego ustawodawstwa w obszarze pobierania, badania, preparatyki, przechowywania, wydawania i transportu krwi i jej składników do wymagań dyrektyw europejskich. Celem ustawy ma być także dostosowanie dotychczasowych regulacji dotyczących krwiodawstwa i krwiolecznictwa do standardów konstytucyjnych - głównie odnoszących się do przeniesienia części regulacji z poziomu rozporządzeń na poziom ustawowy.

W projekcie ustawy planowane jest zagwarantowanie działalności centrów krwiodawstwa i krwiolecznictwa (CKiK) w formie samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej oraz uregulowanie kwestii związanych ze zbywaniem nadwyżek osocza.

Projekt ma także określać czasowe ramy akredytacji udzielanej jednostkom organizacyjnym publicznej służby krwi oraz rozszerzyć zakres Krajowego Rejestru Dawców Krwi. W projekcie ma znaleźć się także przepis wprowadzający obowiązek szkoleń dla lekarzy, pielęgniarek i ratowników medycznych przetaczających krew i jej składniki. (pap)