Wraca sprawa uwzględniania przemocy domowej przy orzekaniu przez sąd pieczy współdzielonej. Pełnomocnik ds. równości Katarzyna Kotula zaproponowała rozszerzenie katalogu kryteriów, które mieliby brać pod uwagę sędziowie, nie tylko o przemoc, ale też czynne, nieleczone uzależnienie rodziców, np. od alkoholu, oraz nieleczone choroby psychiczne. I choć Ministerstwo Sprawiedliwości na taką zmianę nie przystało, w projekcie poprawiło, że prawo dziecka do ochrony przed przemocą ma być brane pod uwagę zarówno przy określaniu kontaktów, tam gdzie brak porozumienia rodziców, jak i przy decyzji o pieczy.

24 września 2026 r. minister finansów i gospodarki wydał interpretację ogólną dotyczącą skutków podatkowych transkrypcji małżeństw osób tej samej płci zawartych w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej. Adwokaci oraz radcowie prawni, zajmujący się problematyką ochrony praw człowieka, dokument ten przyjęli z dużą satysfakcją. Nie tylko dlatego, że rozwiązuje on wiele praktycznych problemów podatników, ale również dlatego, że stanowi zwieńczenie kilku miesięcy strategicznej walki prowadzonej przez podatników, pełnomocników i organizacje społeczne - pisze dr Mateusz Wąsik, adwokat i doradca podatkowy.

W Polsce dyskusja na temat małżeństw osób jednej płci toczy się na poziomie politycznym i religijnym, a nie prawnym. Orzecznictwo i praktyka państw europejskich oraz USA podpowiada wiele rozwiązań. Intersujące jest jednak, że przy okazji rozpoznawania skarg osób pozostających w związkach jednopłciowych Trybunał w Strasburgu przyjmuje pozycję zachowawczą. Podobnie Trybunał Sprawiedliwości UE. Dopuszcza dyskryminację obywateli, którzy nie przemieszczają się.

Naczelny Sąd Administracyjny nakazał urzędnikom ponowne zbadanie sprawy rekompensaty za mienie zabużańskie, o którą wystąpiła rodzina znanego przedwojennego prawnika zamordowanego przez NKWD w 1940 r. Orzeczenie sądowe wskazuje datę o sześć lat późniejszą – co było masową praktyką po wojnie, zgodną z ówczesnymi przepisami – ale przypadek tej właśnie osoby jest dobrze udokumentowany przez historyków. Obecnie dostęp do archiwalnych dokumentów oraz usług genealogów są łatwiejsze - ustalenie wojennych losów bliskich staje się prostsze.

Sejm nie odrzucił w czwartek weta prezydenta Karola Nawrockiego do ustawy o statusie osoby najbliższej w związku i umowie o wspólnym pożyciu oraz przepisów ją wprowadzających. Zwolennikom uchwalenia zawetowanych przepisów zabrakło 27 głosów. Do uznania praw par jednopłciowych i umożliwienia im zawierania sformalizowanych związków, będących samodzielną instytucją prawną z określonymi uprawnieniami i obowiązkami, zobowiązują Polskę wyroki Europejskiego Trybunału Praw Człowieka.

W przypadku oczywistych chorób przewlekłych i genetycznych, dobrze udokumentowanych medycznie, komisje mogłyby orzekać zaocznie, a pacjenci otrzymywać orzeczenia na stałe. Tymczasem system sabotuje sam sobie. Orzecznicy mają możliwość wydawania orzeczeń na dłuższy okres, ale rzadko z niej korzystają. To pozwoliłoby odciążyć system i uwolnić wiele zasobów – mówi w rozmowie z Prawo.pl Katarzyna Arasiewicz, prawniczka z Kancelarii Meritum Katarzyna Arasiewicz i mediatorka przy Sądzie Okręgowym we Wrocławiu.

Projekt Ministerstwa Sprawiedliwości, który ma uregulować pieczę współdzieloną nad dzieckiem, jest już na ostatniej prostej prac rządowych. Wstrzymuje go jednak Ministerstwo Finansów i Gospodarki, a to dlatego, że obawia się, iż rodzice wychowujący w ten sposób dzieci będą korzystać z preferencji podatkowych dla osób samotnie wychowujących dzieci, a co więcej, że skala tego zjawiska będzie duża. Autopoprawka jest już rozpatrywana przez MS.

W ostatnim czasie sędziowie rodzinni dostrzegają wzrost spraw, w których wnioskuje się o orzeczenie pieczy naprzemiennej (współdzielonej). Nie w każdym przypadku takie rozwiązanie jest jednak dobre. Weryfikację zasadności żądań można prowadzić różnymi dowodami, niejednokrotnie konieczne jest sięganie do dowód z opinii Opiniodawczego Zespołu Sądowych Specjalistów.

W przygotowanym na zlecenie UNICEF raporcie w sprawie propozycji do nowego modelu postępowania w ochronie dzieci zaproponowano m.in. rozważenie pewnego zawężenia katalogu spraw wymagających w tej dziedzinie orzeczenia sądu. Spotkało się to z krytyką Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Rodzinnego oraz środowiska sędziów rodzinnych. Autorzy raportu twierdzą, że to przesadna reakcja, bo oni proponują wręcz wzmocnienie roli sądu. Jednak udział Ministerstwa Sprawiedliwości w tym projekcie może sugerować dalszą dyskusję na ten temat.

Historia dzieje się na naszych oczach. Po wielu latach walki każda para, która zawarła małżeństwo za granicą, może otrzymać polski akt małżeństwa bez konieczności godzenia się na to, że jedna z osób będzie figurować w dokumencie z oznaczeniem płci niezgodnym z jej płcią. To ważny krok w stronę państwa, które traktuje wszystkich z godnością, równością i szacunkiem – mówi wicepremier i minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski.

Publikowanie w internecie przez rodziców zdjęć i filmów, które kompromitują, wyśmiewają i upokarzają dzieci, uznawane jest za formę cyberprzemocy. A ponieważ zjawisko stale narasta, formułowane są oczekiwania, ale też są zapowiadane przez rząd zmiany w prawie, które miałyby ograniczać ten proceder. Doprecyzowane mają być zasady wyrażania zgody na publikację wizerunku osoby małoletniej, a w kodeksie rodzinnym i opiekuńczym ma zostać nałożony na rodziców obowiązek ochrony prywatności dziecka. Jednak już pojawiają się wątpliwości, czy projektowane przepisy będą skuteczne.

Rodzice po rozwodzie i w separacji, cierpiący na brak kontaktu z dziećmi, postulują wprowadzenie ustawowych definicji „dobra dziecka” i „ pieczy współdzielonej”. Te poprawki do kodeksu rodzinnego mają ograniczać wieloletnie konflikty i zapewnić dzieciom większą stabilność oraz lepszą ochronę ich praw. Ministerstwo Sprawiedliwości uważa, że brak definicji nie obniża ochrony praw dzieci.

Matka, mimo utraty pieczy nad dzieckiem z przyczyn przez siebie zawinionych, pozbawienia jej władzy rodzicielskiej, chciała odzyskać władzę rodzicielską. Uzasadnieniem miała być zmiana zachowania i podjęcie skutecznego leczenia odwykowego. Sądy nie zgodziły się na takie rozwiązanie i dziecko zostało przysposobione przez małżeństwo, które zagwarantuje mu stabilność rodzinną.

Rodzic nie może samodzielnie zdecydować o rozpoczęciu procedury diagnostycznej, prowadzącej do wydania orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego, jeśli drugi rodzic sprzeciwia się takiemu działaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach uznał, że w przypadku sporu między rodzicami zgody na badanie dziecka w kierunku autyzmu nie można domniemywać, a postępowanie powinno zostać zawieszone do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez sąd opiekuńczy.

Ministerstwo Sprawiedliwości planuje wprowadzenie przepisów, zgodnie z którymi przetwarzanie wizerunku małoletniego w sieci, mogłoby nastąpić wyłącznie po udzieleniu zgody jego przedstawiciela ustawowego lub samego małoletniego, który ukończył 16 lat. Brak takiej zgody stanowić ma naruszenie prawa do ochrony danych osobowych i prawa do ochrony dóbr osobistych dziecka. Rodzic ma być ustawowo zobowiązany do ochrony prywatności dziecka.

Studiujący często decydują się na łączenie nauki z pracą, by móc pokryć choć część wydatków. Nie w każdym jednak przypadku poświęcenie się zarobkowaniu pozwala na odpowiednie przygotowanie się do zajęć i egzaminów. Osoby, które studiują mogą więc liczyć na wsparcie finansowe od swoich rodziców, jeśli nie są w stanie utrzymać się samodzielnie. W takich sprawach dużo zależy od ich aktywności na studiach oraz od sytuacji finansowej osób bliskich.

Prof. Marcin Wiącek, Rzecznik Praw Obywatelskich, wystąpił do Ministra Zdrowia w sprawie wykonania postanowienia sygnalizacyjnego Trybunału Konstytucyjnego w sprawie nieunormowania w ustawie o leczeniu niepłodności postępowania z zarodkami powstałymi z komórek rozrodczych samotnych kobiet i anonimowych dawców przed jej wejściem w życie.

Interes prawny w żądaniu odpisu aktu urodzenia biologicznej matki ma swoje oparcie w przepisach Konstytucji RP oraz Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego każdy ma prawo do poszanowania swojego życia prywatnego. Prawo do poznania własnej tożsamości biologicznej jest konstytucyjnym prawem osobistym każdego człowieka - dodał sąd II instancji.

Trybunał Konstytucyjny orzekł we wtorek, że rozporządzenie ministra cyfryzacji, w zakresie, w jakim wprowadza wzory dokumentów do sporządzania i wydawania odpisów aktów małżeństwa i zaświadczeń dotyczących związków zawartych za granicą, niestanowiących związku kobiety i mężczyzny, jest niezgodny z konstytucją. Przepisy rozporządzenia mają zacząć obowiązywać 23 sierpnia.

Sądy nadal mają wątpliwości czy niezgodność pomiędzy psychiczną tożsamością płciową człowieka a płcią stwierdzoną w jego akcie urodzenia, stanowi podstawę sądowej zmiany oznaczenia tej płci. Taką wątpliwość przedstawił warszawski sąd okręgowy do rozstrzygnięcia Izbie Cywilnej Sądu Najwyższego. I powołał się na argument, że państwo ma obowiązek zapewnienia realnej możliwości prawnego uznania płci. A tożsamość płciowa należy do sfery życia prywatnego.