PKP PLK są coraz bliżej zakończenia przetargu na niemal stukilometrowy odcinek linii kolejowej Rail Baltica z Białegostoku do Ełku. W poniedziałek Krajowa Izba Odwoławcza podtrzymała wybór dopiero trzeciego w pierwotnej kolejności konsorcjum z Track Tec Construction na czele jako wykonawcy. Dwa konsorcja, które złożyły lepsze finansowo oferty, zostały zastopowane w postępowaniach odwoławczych w KIO i przed sądami.

Wykonawcy w branży budowlanej poznali właśnie proponowane poziomy zdolności kwalifikacji zawodowych lub doświadczenia realizujących kontrakty objęte zamówieniami publicznymi, które umożliwią uzyskanie certyfikacji. Przepisy są jeszcze na etapie projektowania, ale mają wejść w życie już za sześć tygodni.

Znaczne zwiększenie liczby spraw w Krajowej Izbie Odwoławczej powoduje, że zapadła decyzja o uzupełnieniu składu osobowego KIO. W poniedziałek Minister Finansów i Gospodarki ogłosił postępowanie kwalifikacyjne dla kandydatów na członków KIO – zgłoszenia będą przyjmowane do środy 24 czerwca.

Startującego w przetargu, który będzie chciał zakwestionować jego niekorzystny dla siebie wynik, czeka w przyszłości więcej formalności i wyższe koszty – to główne założenia projektu nowelizacji przygotowanego przez Urząd Zamówień Publicznych. Eksperci boją się, że zamiast do Krajowej Izby Odwoławczej, przegrani będą częściej chodzić z zawiadomieniami do prokuratury albo zgłaszać podejrzenia zmów cenowych do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów.

Centralny Port Komunikacyjny unieważnił wybór spółki Hill International, która miała być generalnym inżynierem kontraktu. Decyzja zapadła jeszcze przed werdyktem Krajowej Izby Odwoławczej, w której czekają na rozstrzygnięcie odwołania pozostałych uczestników tego postępowania. Eksperci od zamówień publicznych chcieliby też, aby o losach ważnych kontraktów i ich wykonawców nie przesądzały drobne kwestie formalne podnoszone coraz częściej przed KIO. Stąd propozycje nowelizacji przepisów.

Przez lata rynek zamówień publicznych nauczył się jednego hasła: konkurencja. Powtarzamy je podczas szkoleń, wpisujemy do odwołań, uzasadniamy nim decyzje zamawiających i wykonawców. W pewnym momencie stało się wręcz dogmatem, że podstawowym celem systemu zamówień publicznych jest zapewnienie uczciwej konkurencji. To nie do końca prawda. A może bardziej dosadnie - jest to jedno z największych uproszczeń funkcjonujących wokół Prawa zamówień publicznych.

Prezydent Karol Nawrocki podpisał nowelizację ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej, która wprowadza pakiet zmian strukturalnych, organizacyjnych i finansowych. Nowe przepisy porządkują zasady funkcjonowania podmiotów ochrony ludności, rozszerzają katalog infrastruktury schronowej o „punkty schronienia”, modyfikują zasady finansowania Programu OLiOC oraz upraszczają Ewidencję Obrony Cywilnej.

Nie wszystkie podmioty powiązane z samorządem będą musiały od 1 lipca 2026 r. raportować informacje o umowach do Centralnego Rejestru Umów Jednostek Sektora Finansów Publicznych. Spółki komunalne, nawet w 100 proc. należące do gmin jak SIM czy TBS, są poza systemem. Obowiązek dotyczy tylko jednostek sektora finansów publicznych - wyjaśnia Ministerstwo Finansów.

Vendor lock-in brzmi jak modne hasło z branży IT. W praktyce jest jednak jednym z największych problemów współczesnych zamówień publicznych. Nie chodzi wyłącznie o sytuację, w której urząd korzysta z jednego systemu przez wiele lat. Chodzi o coś znacznie poważniejszego – o stopniowe uzależnianie zamawiającego od jednego wykonawcy, który jako jedyny zna kod, architekturę, integracje i sposób działania systemu - pisze Grzegorz Bebłowski, prawnik specjalizujący się w zamówieniach publicznych.

Do końca kwietnia ma być gotowa lista spółek Skarbu Państwa, które zostaną objęte pilotażem sprawozdawczym local content – zapowiada Renata Bielak, wiceprezes Głównego Urzędu Statystycznego. Na pierwszy ogień idzie energetyka, a potem sprawozdawczość ma być rozszerzona na kolejne branże, aby łatwo było ustalić, czy duzi polscy gracze korzystają z zasobów lokalnych firm. Od 2027 roku obowiązki sprawozdawcze w zakresie local content obejmą też wykonawców i dostawców produktów i usług dla sektora publicznego, ale szczegóły poznamy dopiero za kilka miesięcy.

Od 22 kwietnia jednostki samorządu terytorialnego muszą rozpocząć rejestrację w Centralnym Rejestrze Umów Jednostek Sektora Finansów Publicznych. Choć system zacznie działać od 1 lipca, JST mają czas tylko do końca maja na założenie kont, wydanie upoważnień i rejestrację użytkowników. W praktyce samorządowcy mają wiele wątpliwości, np. czy konto w systemie powinna zakładać gmina czy urząd gminy.

Nie można ustawowo narzucić obowiązku uwzględniania local content w zamówieniach sektora publicznego, ale można go promować przez zmianę zasad ładu korporacyjnego – uważa Ministerstwo Aktywów Państwowych i dlatego spółki Skarbu Państwa będą tu polem doświadczalnym. Resort przygotował już dla nich odpowiednie wytyczne.

Promocja komponentu krajowego w zamówieniach w sektorze publicznym oraz nagradzanie menedżerów spółek Skarbu Państwa i lokalnych włodarzy współpracujących z polskimi firmami – to trzy najważniejsze z wielu rządowych pomysłów na rozwój local content. Strategię tę uzupełnia odpowiednia polityka zakupowa dla spółek Skarbu Państwa, jak również powstające – tym razem prywatne albo społeczne - darmowe portale zbierające ogłoszenia o przetargach, aby łatwiej je było wyszukiwać małym firmom.

Ministerstwo Infrastruktury zapowiada nowelizację rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Zmiana ma radykalnie zmniejszyć przypadki, kiedy występowanie o taką dokumentację przy inwestycjach drogowych będzie konieczne. Najprostsze inwestycje można byłoby robić bez dodatkowych formalności nawet na odcinkach do czterech kilometrów.

Drożejące paliwa, wstrzymywane inwestycje i widmo ubytków w dochodach podatkowych – wojna na Bliskim Wschodzie coraz mocniej zaczyna uderzać w finanse samorządów, zwłaszcza najmniejszych. Gminy alarmują, że gwałtowny i nieprzewidywalny wzrost cen ropy oraz materiałów ropopochodnych zaczyna zakłócać lokalny transport publiczny, wyhamowuje inwestycje drogowe i termomodernizacyjne. Samorządowcy obawiają się jednocześnie zwiększania presji na zwolnienia i ulgi w podatkach ze strony przedsiębiorców oraz rolników.

Instytucja rażąco niskiej ceny od lat funkcjonuje w polskim systemie zamówień publicznych jako mechanizm mający chronić zamawiających przed ofertami nierealistycznymi ekonomicznie. W założeniu miała zapobiegać sytuacjom, w których wykonawca wygrywa przetarg dzięki nierealnej cenie, a następnie nie jest w stanie zrealizować zamówienia albo próbuje renegocjować warunki umowy - pisze Grzegorz Bebłowski, prawnik specjalizujący się w zamówieniach publicznych.

Remonty i modernizacje dróg publicznych nie powinny być oceniane jako znacząco oddziałujące na środowisko - w zależności od długości placu budowy. Prowadzi to bowiem do sztucznego dzielenia inwestycji, mnożenia zamówień publicznych, wyboru różnych wykonawców oraz utrudniania ruchu drogowego. Pojawiła się właśnie inicjatywa, aby zlikwidować biurokratyczny absurd „jednego kilometra” arbitralnie wyznaczający wpływ inwestycji drogowych na środowisko.

Do Krajowej Izby Odwoławczej trafiło w ubiegłym roku prawie sześć tysięcy spraw, czyli o ok. tysiąc więcej, niż rok wcześniej. Eksperci i praktycy sugerują kolejne zmiany w przepisach, które przyspieszyłyby postępowania w Izbie i zmniejszyły liczbę spraw, a przynajmniej zatrzymały ich szybki przyrost. Szybkości postępowania posłuży na pewno w pełni elektroniczna wymiana korespondencji.

17 kwietnia 2026 r. odbędzie się konferencja „Projektowanie ochrony danych w zamówieniach publicznych. Wyzwania w świetle rozwoju nowych technologii”. Prelegenci szczególną uwagę poświęcą odpowiedzialności uczestników rynku. Wydarzenie będzie miało formułę hybrydową; zapisy na udział stacjonarny już się rozpoczęły.

Choć przepis nakazujący wykonawcy zgłaszającemu przystąpienie do postępowania odwoławczego przedstawić w ciągu jedynie trzech dni kalendarzowych twierdzenia i dowody na poparcie swoich twierdzeń bądź odparcie argumentów jego przeciwników, obowiązuje dopiero niecałe dwa tygodnie, to jest już apel, aby go zmienić i dać zainteresowanym więcej czasu na merytoryczną reakcję.