Po ponad dwóch latach ruszają konkursy sędziowskie. Obwieszczenie o 25 wolnych stanowiskach w sądach okręgowych i apelacyjnych pojawiła się 18 czerwca w Monitorze Polskim. Wcześniej Ministerstwo Sprawiedliwości informowało Prawo.pl, że Departament Kadr i Organizacji Sądów Powszechnych i Wojskowych przygotował już projekty takich obwieszczeń i, że mają być systematycznie publikowane. Przypomnijmy, że decyzję o wstrzymaniu konkursów podjął Adam Bodnar, tuż po powołaniu na ministra sprawiedliwości - w 2023 r., uzasadnił to sytuacją wokół Krajowej Rady Sądownictwa.

Samorządy prawnicze od lat zabiegają, by tylko sąd, a nie prokurator, mógł zawiesić w obowiązkach adwokata lub radcę prawnego. Takie rozwiązanie znalazło się w uchwalonej 27 lutego br. nowelizacji kodeksu postępowania karnego, ale prezydent Karol Nawrocki ją zawetował. Szansa na wprowadzenie zmiany nadal jest, bo zaproponowano ją w dwóch "nowych" projektach - poselskim i prezydenckim.

Problem z sędziami po 65. roku życia, którzy chcieliby dalej orzekać, narastał od dłuższego czasu. Część z nich nie uzyskała zgody na dalsze orzekanie od poprzedniej Krajowej Rady Sądownictwa, inni zdecydowali, że ze względu na wątpliwości konstytucyjne wokół tamtej Rady, nie będą do niej z takimi wnioskami występować. Przewodniczący nowej KRS sędzia Dariusz Zawistowski przyznaje, że jednym z priorytetów jest jak najszybsze rozpoznanie lub ponowne rozpoznanie tych wszystkich spraw - a jest ich kilkadziesiąt.

Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej przyjęło stanowisko w sprawie uzasadnienia kwietniowego postanowienia Sądu Najwyższego, w którym SN wskazał, że profesjonalny pełnomocnik, planując dokonanie czynności procesowej, musi uwzględnić przeszkody wynikające choćby ze swojej choroby. W ocenie Adwokatury takie podejście prowadzi do ustanowienia standardu staranności oderwanego od realiów wykonywania zawodu adwokata oraz zasad funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości.

Prezydent podpisał w piątek nowelizację ordynacji podatkowej. Zmiany zakładają zniesienie obowiązku raportowania krajowych schematów podatkowych (MDR). Obowiązek ten pozostanie tylko dla schematów transgranicznych - jak wymaga tego prawo UE. Ustawa zakłada też, że limit podatku, jaki można zapłacić za innego podatnika wzrośnie z 1 tys. zł do 5 tys. zł.

Ustawa o podatku od nadzwyczajnych zysków osiągniętych w 2026 r., tzw. windfall tax, ma objąć 20-30 największych firm paliwowych. Stawka podatku ma wynosić 60 proc. a wpływy do budżetu mają wynieść 4 mld zł. Według ekspertów, największe kontrowersje budzi próba objęcia podatkiem dochodów osiągniętych przed wejściem ustawy w życie. Sejm uchwalił w piątek ustawę.

Żeby transakcja stanowiła dostawę w rozumieniu ustawy o VAT, musi mieć charakter odpłatny i przenosić na inny podmiot prawo do rozporządzania towarami. Wydanie towaru podmiotowi podszywającemu się pod kontrahenta nie stanowi dostawy opodatkowanej VAT – stwierdził niedawno Naczelny Sąd Administracyjny.

Prezes Trybunału Konstytucyjnego Bogdan Święczkowski zwrócił się do prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego Jacka Chlebnego o respektowanie prawa i orzeczeń Trybunału. To reakcja na odrzucanie przez Naczelny Sąd Administracyjny szeregu skarg o wznowienie, w związku z wyrokiem Trybunału, postępowań sądowych w sprawie tzw. ulgi meldunkowej - poinformował Trybunał.

Uproszczenie definicji mobbingu, podwyższenie najniższego zadośćuczynienia za jego stosowanie oraz zobowiązanie pracodawców do określenia reguł, procedur i częstotliwości przeciwdziałania mobbingowi – to najważniejsze zmiany, jakie przewiduje nowelizacja Kodeksu pracy, którą w piątek uchwalił Sejm. Teraz nowelą zajmą się senatorowie.

W czwartek w Sejmie odbyło się pierwsze czytanie projektu ustawy o zabezpieczeniu socjalnym osób wykonujących zawód artystyczny, przedłożony przez Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Projekt poprawia bezpieczeństwo socjalne artystów zawodowych. Nowe przepisy mają wejść w życie po dziewięciu miesiącach od ogłoszenia w Dzienniku Ustaw.

Wyrok został uchylony, bo sądy obu instancji potraktowały wnioskodawczynię jak szereg innych osób, które rozpoczynając działalność gospodarczą, deklarowały maksymalną podstawę wymiaru składek, by po miesiącu czy dwóch zaniechać pracy. Każda sprawa wymaga indywidualnego spojrzenia i nie można na sytuację ubezpieczonej patrzeć jak na wiele innych, gdy dochodzi do pozorności działalności gospodarczej – orzekł Sąd Najwyższy i uchylił wyrok.

Okres wakacyjny to tradycyjnie czas zwiększonego zainteresowania wypoczynkiem. Większość pracodawców nie musi w tym okresie nadmiernie się martwić, by pracownicy urlopy wykorzystywali, często bardziej istotne jest ułożenie ich terminów w taki sposób, by nie kumulowały się w tym samym czasie. U części pracodawców może akurat latem występować znaczny spadek zapotrzebowania na pracę (np. szeroko pojęta branża edukacyjna). Część osób zatrudnionych jednak niespecjalnie chce wypoczywać – powstaje pytanie, na ile pracodawca może narzucić im terminy urlopów.

Ministerstwo Rozwoju i Technologii opublikowało przegląd ustawy o fundacji rodzinnej, kreśląc kierunki zapowiadanych zmian. Mają one uwypuklić cel sukcesyjny fundacji rodzinnej, a także m.in. poluzować sztywne ramy jej organizacji, zapewnić skarbówce stały dostęp do informacji oraz wprowadzić wymóg ujawniania majątku wniesionego do fundacji w oświadczeniach majątkowych osób pełniących funkcje publiczne.

KNF poinformował o nałożeniu na mBank czterech kar, które łącznie wynoszą 14,9 mln zł. Wskazał, że mBank naruszył istotne regulacje dotyczące obowiązków z zakresu zarządzania i bezpieczeństwa prowadzenia działalności, w tym zapewnienia jej zgodności z przepisami prawa. Mimo istnienia w mBanku trzech linii obrony, brak było skutecznego nadzoru, dostosowanego do obszaru prowadzonej przez mBank działalności. Decyzja Komisji nie jest prawomocna.

Sztuczna inteligencja zmienia rolę biur prawnych i stawia przed nimi nowe dylematy - m.in. pytanie o to, czy lepiej jest korzystać z rozwiązań chmurowych, czy jednak liczyć na własny model AI. W kontekście bezpieczeństwa danych istotny jest też problem nadużywania dostępu do informacji publicznej. M.in. ta tematyka była poruszana podczas Kongresu Biur Prawnych Spółek Skarbu Państwa, który odbył się 17 czerwca w Warszawie.

Ministerstwo Klimatu i Środowiska zaczyna pracę nad nowelizacją prawa geologicznego i górniczego, której celem jest uproszczenie procedur dla firm starających się o pozwolenia na wydobycie i poszukiwanie kopalin. Szykuje się też jednak nacjonalizacja czterech rzadkich kopalin strategicznych, potrzebnych nowoczesnym gałęziom przemysłu.

Od 1 lipca 2026 r. wszystkie jednostki sektora finansów publicznych będą musiały publikować dane w Centralnym Rejestrze Umów. Choć obowiązek wpisu spoczywa na podmiocie finansującym umowę, Centra Usług Wspólnych odegrają kluczową rolę organizacyjną. Warto wiedzieć, gdzie przebiega granica odpowiedzialności i jakie ryzyka pojawią się w praktyce.

Organizacje pozarządowe (NGO) w Polsce od lat narzekają na nadmiar formalności i ograniczony dostępem do szybkiego finansowania lokalnych inicjatyw. Sejm uchwalił w piątek nowelizację ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie oraz ustawy o grach hazardowych, która ma ułatwić działalność organizacjom społecznym. Nowelizacja przewiduje m.in. wyższe progi dla uproszczonej sprawozdawczości, większą elastyczność w realizacji zadań publicznych i nowe formy wsparcia społeczników. Regulacje mają wejść w życie od 1 września 2026 r. i objąć organizacje działające na terenie całej Polski.

Budżet Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności (FBiO) został zwiększony do ponad 23 mld zł. Samorządy dostaną połowę środków, a nabory na finansowanie inwestycji ruszą jeszcze w 2026 r. Wsparcie obejmie m.in. inwestycje w schrony, infrastrukturę oraz cyberbezpieczeństwo.

W 2025 r. wzrósł udział pozytywnych ocen po kontroli wykonania budżetu państwa – wynika z analizy Najwyższej Izby Kontroli. Jednocześnie NIK wskazuje na istotne nieprawidłowości, m.in. zawyżanie prognoz dochodów podatkowych i osłabianie działania stabilizującej reguły wydatkowej. W praktyce oznacza to ryzyko utrzymywania się wysokiego deficytu i dalszego wzrostu długu publicznego.

We wtorek rząd przyjął nowelizację ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz ustawy o działalności leczniczej, a już w piątek został on uchwalony przez Sejm. Przepisy pozwolą na zbieranie danych o pensjach medyków przez Agencję Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji, która do tej pory nie miała takich kompetencji w przepisach.

W piątek przyjęto w Sejmie nowelizację ustawy o Krajowej Sieci Onkologicznej. Wcześniej resort zdrowia wycofał się jednak ze zmian dotyczących dostępu do danych osobowych pacjentów, po uwagach zgłoszonych m.in. przez Rządowe Centrum Legislacji i resort cyfryzacji. W poprzedniej wersji projekt przewidywał, że do danych medycznych będzie miał dostęp szeroko rozumiany krąg osób wykonujących czynności pomocnicze w placówce leczniczej.

Po upływie określonego czasu ani bank, ani ubezpieczyciel nie będzie mógł wykorzystywać faktu, że pacjent leczył się onkologicznie, by wymagać od niego spełnienia dodatkowych warunków do zawarcia umowy kredytu konsumenckiego. To rozwiązanie, które jest wyczekiwane przez ozdrowieńców onkologicznych – podobne regulacje wprowadziło u siebie kilkanaście krajów unijnych. Pojawiły się jednak wątpliwości dotyczące konkretnego brzmienia przepisu w procedowanym właśnie projekcie.

Resort zdrowia przygotował projekt przepisów, który umożliwi ratownikom medycznym posiadanie własnych, spersonalizowanych legitymacji potwierdzających prawo do wykonywania zawodu. Podstawę wydania dokumentu będzie stanowiła uchwała Krajowej Rady Ratowników Medycznych o stwierdzeniu prawa wykonywania zawodu ratownika medycznego, dlatego też w dokumencie zostaną zamieszczone dane dotyczące daty uzyskania prawa wykonywania zawodu.

Trwają prace nad projektem ustawy dotyczącym korzystania z telefonów komórkowych w szkołach. Nowelizacja prawa oświatowego wprowadza od 1 września 2026 r. zakaz korzystania z telefonów komórkowych w publicznych i niepublicznych szkołach podstawowych, w tym podczas przerw oraz w trakcie zajęć organizowanych poza placówką. W sejmowej Komisji Edukacji i Nauki odbyło się I czytanie projektu, na początku lipca Sejm przeprowadzi II i III czytanie.

Najwyższa Izba Kontroli przeprowadziła kontrolę realizacji prawa do nauki dzieci uchodźczych z Ukrainy w polskich placówkach oświatowych. Zwróciła uwagę na działalność MEN, kuratoriów oświaty i samorządów oraz podsumowała łączne wydatki na edukację dzieci ukraińskich. W ocenie Izby, uczniom z Ukrainy zapewniono warunki prawne, organizacyjne i finansowe do realizacji ich prawa do nauki, a w żadnej z kontrolowanych szkół nie stwierdzono przypadku odmowy przyjęcia ucznia z Ukrainy do placówki szkolnej.

Ministerstwo Edukacji Narodowej otrzymało dodatkową uwagę do projektu nowelizacji rozporządzenia w sprawie podstaw programowych kształcenia w zawodach szkolnictwa branżowego. Związek Powiatów Polskich dostrzega problematyczne wymaganie dotyczące prawa jazdy w zakresie kategorii T znajdujące się wśród warunków realizacji kształcenia w zawodzie technik architektury krajobrazu i arborystyki. Zdaniem związku, wykonywanie tych zawodów nie wymaga prowadzenia takich pojazdów.

Senat rozpatrzył ustawę o prawach i obowiązkach ucznia, nie wprowadzając do niej żadnych poprawek. Teraz ustawa trafi na biurko prezydenta. Na podjęcie decyzji prezydent ma 21 dni. Ustawa ma m.in. prawnie uporządkować sytuację uczniów pełnoletnich. Wiąże się też z utworzeniem systemu ochrony praw uczniowskich i powołaniem nowego rzecznika.

Przyznanie stypendium rektora oraz odmowa jego przyznania następuje w drodze decyzji administracyjnej. Po wyczerpaniu drogi wewnątrz uczelni, od decyzji rektora utrzymującej w mocy lub uchylającej niezgodną z przepisami prawa decyzję komisji stypendialnej (lub odwoławczej komisji stypendialnej) przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Cała ścieżka postępowania po przyznaniu stypendium została opisana w jednym z ostatnich orzeczeń NSA.

Najwyższa Izba Kontroli skontrolowała dwie uczelnie publiczne w Lublinie: Politechnikę Lubelską i Uniwersytet Medyczny. Kontrole prowadzone pod kątem wdrożenia i zarządzania systemami informatycznymi wykazały istotne nieprawidłowości dotyczące bezpieczeństwa informatycznego oraz naruszenia prawa zamówień publicznych. W związku z wynikami kontroli skierowano do Prokuratury Okręgowej w Lublinie dwa zawiadomienia o uzasadnionym podejrzeniu popełnienia przestępstwa.

Decyzja o skreśleniu studenta z listy studentów jest ściśle uregulowana w prawie, dlatego wymaga dobrego uzasadnienia i nie może być uznaniowa. Jeśli dana osoba się z nią nie zgadza, ma prawo skierować się do sądu administracyjnego. Skreślenie nie następuje również automatycznie - pod uwagę brane są indywidualne okoliczności sprawy, dlatego nawet złe wyniki nie muszą oznaczać, że student zostanie wyrzucony z uczelni.

W roku akademickim 2025/2026 w Polsce studiowało ponad 1,3 miliona osób, co oznacza wzrost o 3,3 proc. w stosunku do ubiegłego roku. Główny Urząd Statystyczny podał, że liczba studentów w kraju rośnie nieprzerwanie od pięciu lat. Zdecydowana większość, bo niemal 62 proc. studentów (ok. 818 tysięcy osób), uczyła się na studiach stacjonarnych (dziennych).

Warto uważać, jakie specyfiki medycyny wschodniej chcemy przywieźć do Polski, gdyż w ich składzie mogą być ekstrakty z gatunków fauny i flory, którymi obrót jest zakazany Konwencją Waszyngtońską CITES. Nawet w postaci składników innych produktów są one zakazane, choćby były legalnie kupione za granicą – orzekł Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, co może pomóc Krajowej Administracji Skarbowej w karaniu przemytu głównie z krajów postradzieckich i Azji.

Wejście w życie unijnej dyrektywy o odpowiedzialności za produkty wadliwe i odpowiednich zmian w polskim prawie cywilnym będzie istotną zmianą, ponieważ obejmą odpowiedzialnością za produkt niebezpieczny także oprogramowanie, cyfrowe pliki produkcyjne i powiązane usługi cyfrowe – twierdzi Mateusz Kupiec, prawnik z kancelarii Traple Konarski Podrecki i Wspólnicy, asystent badawczy w Instytucie Nauk Prawnych PAN. I podkreśla, że producenci będą musieli przykładać większą wagę do dokumentacji bezpieczeństwa produktu, polityki aktualizacji i modernizacji, zarządzania składnikami produktu oraz cyberbezpieczeństwa.

Gdy dziecko i rodzic zamieszkują daleko od siebie, niejednokrotnie to dzięki rozmowom telefonicznym i spotkaniom zdalnym mogą tworzyć ze sobą bliskość. Najlepiej byłoby, gdyby rodzicom udało się w zgodzie ustalić dokładne zasady, na jakich kontakty te odbywają się. W praktyce zdarza się, że powstają spory na tym tle. Pomocne mogą być precyzyjne ustalenia.

Nadchodzi reforma praw pasażerów linii lotniczych. Negocjacje w tej sprawie trwały do ostatniej chwili, bo termin na zawarcie porozumienia upływa 15 czerwca. To właśnie tego dnia Parlament Europejski ma ogłosić treść oficjalnego dokumentu. Tego samego dnia państwa członkowskie i PE mają go podpisać. Udało się m.in. znaleźć konsensus w sprawie tzw. trójkąta negocjacyjnego. Obejmował on trzy najbardziej sporne kwestie: odszkodowania dla pasażerów w sytuacji opóźnienia lotu, wysokość tych odszkodowań i wypełnianie formularzy wniosków o odszkodowanie. Negocjatorom udało się też porozumieć w kwestii rozszerzenia praw pasażerskich o około 30 nowych zapisów.