Czy można wyłączyć 35 sędziów SN i nazwać to bezstronnością? W 2026 r. można. Nie chodzi jednak tylko o 35 wyłączonych sędziów SN. Chodzi o to, czy każdy z nas zachowa prawo domagania się osądzenia przez niezależny sąd złożony z niezawisłych sędziów – pisze prof. Michał Romanowski, adwokat w Romanowski i Wspólnicy. Zwraca uwagę, że niezawisłość sędziego nie służy sędziemu, a każdemu, kto staje przed sądem i ufa, że jego sprawa zostanie rozstrzygnięta, a nie załatwiona, przez niezależny sąd złożony z niezawisłych sędziów.

Ministerstwo Sprawiedliwości co rusz poprawia prawo spadkowe. W ocenie prawników zmiany punktowe jednak nie wystarczą i nie rozwiążą problemu długotrwałych postępowań. W ich ocenie warto byłoby mocniej postawić na notariuszy, np. rezygnując z testamentów własnoręcznych, czy zawęzić krąg spadkobierców, co z kolei ograniczyłoby długotrwałe poszukiwania krewnych przy dziedziczeniu… długów. Z kolei notariusze postulują choćby rozluźnienie zasady, zgodnie z którą po notarialne poświadczenie dziedziczenia trzeba stawiać się osobiście.

Od 17 października br. obowiązują przepisy, zgodnie z którymi za posługiwanie się, w sposób nieuprawniony, tytułem zawodowym „adwokat” lub określeniami „kancelaria adwokacka”, „kancelaria adwokatów” grozi grzywna od 5 tys. do 200 tys. zł albo kara ograniczenia wolności. NRA zweryfikowała już 20 475 indywidualnych kancelarii adwokackich ze wszystkich 24 izb adwokackich i okazało się, że nieautoryzowane strony internetowe utworzono dla 17 022 kancelarii, czyli 83 proc. wszystkich objętych badaniem. Prezes NRA Przemysław Rosati wystąpił do ministra sprawiedliwości Waldemara Żurka o pilne zmiany regulujące rynek usług prawnych.

Sześciokrotne podwyższenie, z 5 tys. na 30 tys. zł, górnej granicy kary grzywny to najważniejsza z propozycji zmian w Kodeksie wykroczeń. Wyższe mają być także nawiązki, gdy ma miejsce orzekanie takiego środka karnego na rzecz pokrzywdzonego. Komisja Kodyfikacyjna Prawa Karnego deklaruje, że przedstawiony właśnie projekt to pierwsza odpowiedź na potrzebę unowocześnienia i dostosowania polskiego prawa wykroczeń do aktualnych realiów społeczno-gospodarczych oraz wyzwań z zakresu bezpieczeństwa publicznego. Zapowiada jednak prace nad zupełnie nowym kodeksem.

Wartość kart przedpłaconych przekazywanych pracownikom w celu realizacji obowiązku zapewnienia posiłków profilaktycznych i napojów może korzystać ze zwolnienia z PIT na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 11b ustawy o PIT. Nie wyklucza tego brak możliwości kontrolowania konkretnych zakupów, jeżeli karty służą realizacji obowiązków wynikających z przepisów BHP, a pracodawca nie ma możliwości zapewnienia pracownikom posiłków w tradycyjnej formie - wyjaśnia Rafał Styczyński, doradca podatkowy.

Stawka opłaty ALK, którą wnoszą hurtownicy napojów alkoholowych w tzw. małpkach, wzrośnie z 25 zł do 100 zł. Wpływy z tej opłaty, obecnie częściowo zasilające gminy, w całości trafią do Narodowego Funduszu Zdrowia – przewiduje projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu zapewnienia przychodów Narodowemu Funduszowi Zdrowia (UD416), opublikowany na stronie Rządowego Centrum Legislacji. Wzrosną też opłaty za korzystanie z zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych.

Procedura samofakturowania przewidująca milczącą akceptację faktur jest dopuszczalna, jeżeli została wcześniej uzgodniona przez strony, a kontrahent ma rzeczywistą możliwość zapoznania się z projektem dokumentu i zgłoszenia zastrzeżeń. Brak sprzeciwu w ustalonym terminie może oznaczać skuteczne zatwierdzenie faktury przed przesłaniem jej do KSeF, a nabywca zachowuje prawo do odliczenia VAT na zasadach ogólnych - radzi Rafał Styczyński, doradca podatkowy.

Księgi rachunkowe nie znikną jeszcze przez najbliższe lata. Ministerstwo Finansów wprowadza coraz to nowe narzędzia, ale nie widzę w tym zagrożenia dla biur rachunkowych. Jeśli biura nawet stracą część zakresu usług, to pojawią się nowe. Trzeba poszukiwać, co jeszcze można zaproponować klientowi. Wiele biur już teraz zajmuje się np. przygotowywaniem wniosków kredytowych, rozliczaniem opłat BDO i wieloma innymi rzeczami, które są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej przez przedsiębiorcę - mówi Michał Cielibała, doradca podatkowy, prezes Kancelarii BIUREX, członek Krajowej Rady Doradców Podatkowych.

Powrót do pracy po długotrwałej chorobie może budzić wątpliwości zarówno po stronie pracownika, jak i pracodawcy. Ten drugi musi zadbać o bezpieczeństwo w pracy, ale nie może samodzielnie oceniać stanu zdrowia podwładnego ani dowolnie żądać informacji o jego chorobie - pisze radca prawny Martyna Kabat. I wskazuje, kiedy konieczne są badania kontrolne, jak postąpić w razie wątpliwości co do zdolności pracownika do wykonywania pracy i kiedy długotrwała nieobecność może uzasadniać rozwiązanie umowy.

Orzeczenie sądu nie może wykraczać poza przedmiot decyzji administracyjnej wydanej przez organ rentowy – stwierdził w uchwale Sąd Najwyższy, rozpoznając zagadnienie prawne dotyczące niemal 250 pracowników, będących w podobnej sytuacji. A zatem nie jest możliwe łączenie dwóch spraw różnych płatników składek do wspólnego rozpoznania – wskazała Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych.

Płatnicy, którzy od 31 grudnia 2026 roku będą zgłaszali się w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych jako płatnicy zgłaszający do ubezpieczenia wypadkowego co najmniej 10 ubezpieczonych, będą musieli ustalać swoją przynależność do grupy działalności w oparciu o swój rodzaj przeważającej działalności według PKD zgodny z klasyfikacją PKD 2025 r. Zmiany wynikają z upływu z końcem roku okresu, w którym dopuszczalne jest posługiwanie się klasyfikacją PKD 2007.

Aktywność zawodowa osób, które osiągnęły wiek emerytalny, rośnie. Według danych GUS w II kwartale 2026 roku wskaźnik zatrudnienia w tej grupie wyniósł 9,9 proc., o 0,6 pkt proc. więcej niż rok wcześniej. Jednocześnie badanie SW Research dla Job Impulse pokazuje, że aż 71 proc. osób po 60. roku życia deklaruje chęć dalszej pracy. Potencjał jest więc duży, ale jego wykorzystanie wymaga od firm czegoś więcej niż otwarcia kolejnego wakatu. Pracodawcy muszą przygotować nie tylko proces rekrutacji, lecz także zespoły i menedżerów do pracy w coraz bardziej zróżnicowanym wiekowo środowisku.

Konsument nie może zrzec się korzystania z zarzutu przedawnienia w stosunku do swojego długu – tak brzmi najnowsza uchwała Izby Cywilnej Sądu Najwyższego. Powstała ona w wyniku pytania postawionego przez Sąd Okręgowy w Poznaniu o to, czy konsument może zrzec się zarzutu przedawnienia w kontekście zmian wprowadzonych nowelizacją kodeksu cywilnego w 2018 roku. Uchwała jest ważna głównie dla firm windykacyjnych.

Projekt ustawy o udzielaniu wsparcia na projekty inwestycyjne oparte na technologiach neutralnych emisyjnie (UC156) został opublikowany na stronie Rządowego Centrum Legislacji. Wdraża on unijny mechanizm Clean Industrial Deal State Aid Framework (CISAF).

29 października br. w Ministerstwie Rozwoju i Technologii odbyło się kolejne zebranie Zespołu ds. Deregulacji i Dialogu Gospodarczego. Według zapowiedzi, jego prace będą kontynuowane w formule cyklicznych posiedzeń.

Nagrobek można ubezpieczyć w ramach polisy mieszkaniowej, ale przed zakupem ochrony warto sprawdzić zakres odpowiedzialności i wyłączenia stosowane przez ubezpieczycieli. W wielu przypadkach odszkodowania za uszkodzenie pomnika można też dochodzić z polis OC osób lub podmiotów odpowiedzialnych za powstanie szkody.

Archiwa, biblioteki, muzea, teatry, samorządy, instytucje państwowe, parafie - łącznie 530 podmiotów musi sporządzić plany ochrony dóbr kultury na czas wojny. Minister kultury opublikował wykaz jednostek objętych obowiązkiem. Określił także procedurę wpisywania kolejnych podmiotów do wykazu. Rozporządzenie wykonuje przepisy ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej.

Do urzędów trafia coraz więcej wniosków o udostępnienie informacji publicznej. Jak wynika z najnowszego raportu Sieci Obywatelskiej Watchdog Polska, w 2025 r. instytucje publiczne otrzymały co najmniej 275 tys. takich pytań, a w części urzędów ich liczba wzrosła o jedną trzecią. Choć zdecydowana większość wniosków jest załatwiana pozytywnie, od 2022 r. liczba odmów wzrosła o 72 procent. Organizacje społeczne zwracają uwagę na nowe bariery w dostępie do informacji.

Instrukcja postępowania na wypadek ataku z powietrza opracowana przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji trafiła do mObywatela. Znajduje się w sekcji poświęconej poradnikowi bezpieczeństwa. Opracowanie ma pomóc mieszkańcom, włodarzom i firmom w podejmowaniu szybkich decyzji po usłyszeniu syren alarmowych lub otrzymaniu alertu RCB.

Mimo zapowiedzi złożonej blisko 30 lat temu, gdy wdrażano drugi etap reformy administracji publicznej, nie zreformowano dotychczas centralnej administracji rządowej – przypomina prof. Irena Lipowicz. I zapowiada, że propozycje koniecznych zmian zostaną zawarte w przygotowywanym m.in. pod jej redakcją naukową Systemie Prawa Administracji Rządowej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie potwierdził, że podczas pobytu w szpitalu rodzice mogą, w ramach sprawowania dodatkowej opieki pielęgnacyjnej nad swoim dzieckiem, w pełni samodzielnie wykonywać większość czynności. Mają również prawo zostać z podopiecznym na oddziale. Wcześniej rzecznik praw pacjenta wydał decyzję, w której stwierdził, że próba ograniczania tej autonomii to naruszanie zbiorowych praw pacjenta.

W sądach lekarskich lekarze rzadko tracą prawo do wykonywania zawodu, choć w ostatnich latach wzrosła liczba przypadków zawieszeń i nakładania kar pieniężnych. Zarówno środowisko lekarskie, jak i eksperci, są zgodni: potrzebujemy zmian, by postępowania dyscyplinarne spełniały swoją funkcję. Powtarzającą się propozycją, która mogłaby rozwiązać obecne problemy, jest obecność prawników w składzie orzekającym. Prostszą, a również potencjalnie skuteczną, mogłaby być natomiast organizacja specjalistycznych szkoleń.

Jak przypomniał rzecznik praw pacjenta, Fundusz Kompensacyjny Zdarzeń Medycznych to nie tylko wsparcie finansowe dla pacjentów, którzy doznali szkody podczas leczenia. To również narzędzie, które pomaga szpitalom poprawiać jakość opieki i zapobiegać podobnym zdarzeniom w przyszłości. Dlatego rzecznik praw pacjenta udostępnił placówkom specjalny formularz ułatwiający analizę przyczyn zdarzeń medycznych.

Cyberincydenty w szpitalu to spore kłopoty logistyczne związane z odcięciem od systemów, odwoływaniem wizyt i brakiem dostępu do dokumentacji. To jednak nie wszystko - przykłady amerykańskich placówek wyraźnie pokazują, że śmiertelność wśród pacjentów wzrasta o ponad jedną trzecią, istotnie zwiększa się także ryzyko poważniejszych powikłań neurologicznych. Dotyczy to nie tylko szpitala dotkniętego atakiem, ale też placówek sąsiednich. Dlatego tak ważna jest prewencja i monitorowanie zagrożeń przez całą dobę, nie tylko w godzinach roboczych.

Odpłatność za szkolne posiłki, w tym jeden gorący każdego dnia, obejmuje jedynie koszt artykułów żywnościowych użytych do przygotowania posiłków, tzw. „wsad do kotła”. Regionalna Izba Obrachunkowa w Krakowie przypomina, że zasada obowiązuje zarówno w przypadku przygotowania posiłków w kuchni prowadzonej przez szkołę, jak również w sytuacji zapewnienia przez szkołę spożycia posiłków przygotowywanych przez podmiot zewnętrzny. Koszty wynagrodzeń pracowników i składek oraz utrzymania stołówki finansuje organ prowadzący placówkę.

Poselski projekt nowelizacji ustawy oświatowej, obejmujący regulacje dotyczące szkolnych e-dzienników, jest nieprecyzyjny i wymaga uzupełnień - uważa Mirosław Wróblewski, prezes UODO. Wskazuje, że regulacje dotyczące cyfrowej dokumentacji szkolnej należy przemyśleć także w kontekście wyzwań z zakresu cyberbezpieczeństwa. Pod rozwagę poddaje też wprowadzenie dodatkowej certyfikacji podmiotów przetwarzających.

Przepisy ustawy o wychowaniu patriotycznym wprowadzają nowe formy edukacji obywatelskiej, uwspółcześniają zadania edukacyjne i wychowawcze w szkołach, a także zakładają utworzenie Komisji Edukacji Narodowej. Po senackich poprawkach Sejm przesądził, że wyjścia i wycieczki patriotyczne będą jednak dla szkół obowiązkowe. Parlament zakończył prace, a ustawa czeka teraz na podpis prezydenta.

Rzeczniczka praw obywatelskich pyta Ministerstwo Edukacji Narodowej o działania systemowe dotyczące bezpieczeństwa uczniów oraz wsparcia zdrowia psychicznego dzieci i młodzieży. To efekt ostatnich aktów przemocy w szkołach i zwrócenie uwagi na pogarszającą się wśród młodych ludzi kondycję zdrowia psychicznego. Zdaniem RPO, skuteczne przeciwdziałanie przemocy wymaga współpracy szkół z rodzicami, działań interwencyjnych oraz zapewnienia wsparcia zarówno uczniom, rodzicom, jak i nauczycielom.

Sprzedawcy starych aut i motocykli, którzy nawet jeden dzień spóźnią się z zawiadomieniem o zbyciu pojazdu, muszą zapłacić karę, która nierzadko stanowi dużą część wartości zbytego pojazdu. W jednej z interpelacji poselskich pojawił się pomysł, aby te sankcje miarkować albo w ogóle z nich zrezygnować, gdy wartość pojazdu, który powinien być przerejestrowany, jest znikoma.

Wiceminister cyfryzacji Dariusz Standerski poinformował w środę w Sejmie, że wspólnie z wiceministrą edukacji Katarzyną Lubnauer złożyli wniosek o wpisanie projektu ws. minimalnego wieku dostępu do mediów społecznościowych do wykazu prac legislacyjnych Rady Ministrów. W opublikowanym później wpisie na X wiceminister doprecyzował, że social media mają być dostępne od 15. roku życia.

Sąd Rejonowy w Piotrkowie Trybunalskim wydał wyrok w głośnej sprawie śmiertelnego wypadku na autostradzie A1 we wrześniu 2023 roku - zginęła wówczas trzyosobowa rodzina. Sprawca, Sebastian M. został skazany na 8 lat więzienia - to najwyższa kara, jaką można orzec za taki czyn. Musi też zapłacić 2,5 mln zł zadośćuczynienia rodzinom ofiar.

Od ośmiu lat Komisja Europejska proponuje zniesienie zmiany czasu w Unii Europejskiej, sprawa jednak pozostaje nierozstrzygnięta przez państwa członkowskie w Radzie UE, w rezultacie w najbliższy weekend cofniemy wskazówki zegarów o jedną godzinę.