Ministerstwo Obrony Narodowej przygotowuje szeroką nowelizację ustawy o obronie Ojczyzny oraz kilku innych ustaw. Założenia projektu zakładają m.in. uruchomienie dobrowolnych szkoleń na potrzeby rezerw osobowych organizowanych przez Agencję Mienia Wojskowego, wprowadzenie jednorazowego świadczenia dla uczestników, którzy po szkoleniu odbędą również ćwiczenia wojskowe, a także zmiany dotyczące żołnierzy zawodowych i niezawodowych, funkcjonariuszy specsłużb oraz wojskowej służby zdrowia.

Najwyższa Izba Kontroli oceniła, że PSP jest zasadniczo dobrze przygotowana do prowadzenia akcji ratowniczo-gaśniczych związanych z pojazdami elektrycznymi i instalacjami fotowoltaicznymi, jednak kontrola wykazała także obszary wymagające zmian organizacyjnych, sprzętowych i legislacyjnych. MSWiA zadeklarowało analizę zmian w rozporządzeniu z 21 listopada 2014 r. dotyczącym szczegółowych zasad wyposażenia jednostek organizacyjnych PSP.

Archiwa, biblioteki, muzea, teatry, samorządy, instytucje państwowe, parafie - łącznie 530 podmiotów musi sporządzić plany ochrony dóbr kultury na czas wojny. Minister kultury opublikował wykaz jednostek objętych obowiązkiem. Określił także procedurę wpisywania kolejnych podmiotów do wykazu. Rozporządzenie wykonuje przepisy ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej.

Instrukcja postępowania na wypadek ataku z powietrza opracowana przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji trafiła do mObywatela. Znajduje się w sekcji poświęconej poradnikowi bezpieczeństwa. Opracowanie ma pomóc mieszkańcom, włodarzom i firmom w podejmowaniu szybkich decyzji po usłyszeniu syren alarmowych lub otrzymaniu alertu RCB.

Jednostki samorządu terytorialnego mają otrzymać około 25,2 mld zł na realizację zadań z zakresu ochrony ludności i obrony cywilnej. Jak wynika z informacji MSWiA, pieniądze będą dzielone według algorytmu uwzględniającego liczbę mieszkańców, poziom urbanizacji oraz położenie geograficzne. Dodatkowe środki trafią do województw objętych programem „Tarcza Wschód”.

Samorządy i spółki komunalne złożyły 205 wniosków o pożyczki o łącznej wartości 11,3 mld zł z Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności – przekazał PAP Bank Gospodarstwa Krajowego. Projekty drogowe stanowią 41 proc. wszystkich wniosków sektora komunalnego i opiewają na 6,5 mld zł.

Coraz więcej powiatów rezygnuje z organizowania całodobowych dyżurów własnych pracowników i powierza zadania związane z ostrzeganiem oraz alarmowaniem ludności o zagrożeniach z powietrza Państwowej Straży Pożarnej. Umożliwiają to przepisy obowiązujące od 1 stycznia 2026 r., które pozwalają starostom przekazać wykonywanie zadań powiatowego centrum zarządzania kryzysowego komendantom powiatowym lub miejskim PSP.

Ponad 102 mld zł trafi w latach 2027-2031 na realizację Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej. Rząd przyjął projekt uchwały przewidujący finansowanie m.in. budowy schronów, rozwoju infrastruktury ratowniczej, zabezpieczenia dostaw energii i wody oraz szkoleń dla obywateli. Około 30 mld zł ma zostać przekazane do dyspozycji samorządów za pośrednictwem wojewodów.

Resort obrony od kilkunastu tygodni przygotowuje tzw. ustawę przedwojenną, przygotowującą Polskę na ewentualną eskalację w stosunkach z Rosją. Wkrótce przepisy zostaną zaprezentowane publicznie - poinformował w piątek Cezary Tomczyk, wiceminister obrony narodowej.

Wydłużenie z 14 do 30 dni terminu aktualizacji danych w Ewidencji Obrony Cywilnej, rozszerzenie katalogu podmiotów przekazujących danych, doprecyzowanie zasad nadawania i uchylania przydziałów mobilizacyjnych - to najważniejsze zmiany wprowadzone do projektu rozporządzenia ministra spraw wewnętrznych i administracji w sprawie służby w obronie cywilnej oraz Ewidencji Obrony Cywilnej. Nowa wersja dokumentu została przygotowana po konferencji uzgodnieniowej. Resort przychylił się też do stanowiska samorządów w sprawie dostarczania wezwań do służby w obronie cywilnej.

Uczelnie coraz częściej muszą mierzyć się nie tylko z tradycyjnymi zagrożeniami związanymi z ochroną mienia czy bezpieczeństwem studentów, ale również z cyberatakami, dezinformacją, zagrożeniami hybrydowymi czy koniecznością zapewnienia ciągłości działania w sytuacjach kryzysowych. Zdaniem przedstawicieli środowiska akademickiego potrzebne są zarówno zmiany organizacyjne i legislacyjne, jak i inwestycje w infrastrukturę oraz szkolenia.

Budowanie odporności społecznej to proces rozpisany na lata, a nie efekt jednej ustawy czy kampanii informacyjnej. Kluczowe znaczenie mają nie tylko przepisy i system ostrzegania, ale także edukacja mieszkańców, lokalne sieci współpracy oraz zaufanie do instytucji publicznych. Odporność społeczna powinna być budowana przede wszystkim lokalnie, bo zagrożenia w różnych częściach kraju są zupełnie odmienne.

Do końca bieżącego roku właściciele nieruchomości, które trafia na listę punktów schronienia, będą musieli je oznaczyć w widocznych miejscach charakterystycznymi niebieskimi trójkątami na pomarańczowym tle i odpowiednimi napisami – tak wynika z przygotowywanej w MSWiA nowelizacji przepisów przeciwpożarowych.

Tradycyjny model zarządzania kryzysowego, zakładający powrót do stanu bezpieczeństwa po opanowaniu zagrożenia, przestał odpowiadać współczesnym realiom. Państwo powinno przygotować się na nieustanne funkcjonowanie w warunkach permanentnego kryzysu, a kluczową rolę w budowaniu odporności mają odegrać edukacja społeczeństwa i lepsze wykorzystanie systemu zarządzania kryzysowego – przekonywał prof. Mariusz Szyrski podczas panelu poświęconego bezpieczeństwu na XXXV Forum Ekonomicznym w Karpaczu.

Jak skutecznie chronić mieszkańców w sytuacjach kryzysowych? Jakie obowiązki w zakresie cyberbezpieczeństwa czekają urzędy po zmianach w prawie? W jaki sposób budować odporność instytucji publicznych, uczelni i społeczności lokalnych na współczesne zagrożenia? Odpowiedzi na te pytania będą poszukiwać uczestnicy Forum Bezpieczeństwa 360°, które odbędzie się 21 i 22 września 2026 r. Wydarzenie zgromadzi przedstawicieli administracji rządowej i samorządowej, środowiska naukowego, służb odpowiedzialnych za bezpieczeństwo oraz ekspertów zajmujących się ochroną ludności, zarządzaniem kryzysowym i cyberbezpieczeństwem.

Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji przekazało do konsultacji projekt rozporządzenia w sprawie służby w obronie cywilnej oraz Ewidencji Obrony Cywilnej. Najwięcej kontrowersji budzi propozycja, która zdaniem samorządów po raz kolejny próbuje przerzucić na gminy i powiaty obowiązek dostarczania wezwań do służby w obronie cywilnej, mimo że ustawa przypisuje to zadanie wojewodzie. Samorządowcy krytykują również brak finansowania nowych obowiązków oraz niewystarczający poziom cyfryzacji procedur.

Najwyższa Izba Kontroli negatywnie oceniła część rozwiązań dotyczących przygotowania obiektów użyteczności publicznej do sytuacji kryzysowych w województwach podlaskim i warmińsko-mazurskim. Kontrola wykazała, że tylko w 36 proc. sprawdzonych obiektów przeprowadzano praktyczne ćwiczenia ewakuacyjne. Zdaniem NIK obowiązek organizacji takich ćwiczeń powinien zależeć od maksymalnej liczby osób mogących przebywać w obiekcie, a nie od liczby zatrudnionych pracowników.

W sobotę, 29 sierpnia, w całej Polsce odbędzie się Krajowy Trening Reagowania organizowany w ramach Akademii Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej (OLiOC). Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji zapowiada uruchomienie bezpłatnych punktów edukacyjnych, w których mieszkańcy będą mogli zdobyć praktyczne umiejętności przydatne w sytuacjach kryzysowych. W wydarzenie zaangażowani są m.in. wojewodowie, samorządy, Państwowa Straż Pożarna, Ochotnicze Straże Pożarne, policja i organizacje społeczne.

Po ponad roku od wejścia w życie ustawy o ochronie ludności wydano rozporządzenie regulujące m.in. przydziały mobilizacyjne obrony cywilnej. Obowiązywało ono jednak niespełna miesiąc, bo po nowelizacji ustawy utraciło moc. Wygaszenie rozporządzenia nie likwiduje systemu ochrony ludności, ale tworzy poważną lukę w jego funkcjonowaniu. Eksperci ostrzegają, że samorządy mają obowiązek utrzymywania gotowości, lecz nie dysponują pełnym zestawem narzędzi do przypisywania personelu do służby. Może to utrudnić przygotowanie obsady obrony cywilnej na czas kryzysu lub wojny.

W 10 z 17 powiatów objętych alarmem nie uruchomiono syren ostrzegawczych po informacji o zagrożeniu związanym z naruszeniem polskiej przestrzeni powietrznej. Krzysztof Komorski, wojewoda lubelski, zapowiedział zmiany w systemie alarmowania, skrócenie ścieżki decyzyjnej oraz zwiększenie liczby nowoczesnych syren umożliwiających zdalne uruchamianie.