RPO: Obwieszczenia w postępowaniu administracyjnym nie spełniają swojej roli

Organ administracji może odstąpić od dokonywania doręczeń niektórym stronom postępowania, zastępując je publicznymi ogłoszeniami na tablicy informacyjnej urzędu i wpisami w Biuletynie Informacji Publicznej. Rzecznik Praw Obywatelskich ma wątpliwości, czy w dobie rozwoju technologii informatycznych i postępującej informatyzacji administracji zasadne jest utrzymywanie tej instytucji rodem z PRL. Postuluje zmianę przepisów k.p.a., aby zainteresowani otrzymali newsletter powiadamiający o nowej publikacji w BIP.

Rzecznik zwrócił się szefa MSWIA Tomasza Siemoniaka o podjęcie prac nad dostosowaniem art. 49 (zawiadomienie poprzez publiczne obwieszczenie) i art. 49a k.p.a.( zawiadomienie poprzez publiczne obwieszczenie w przypadku udziału wielu stron w postępowaniu) do aktualnych uwarunkowań społecznych i technologicznych. RPO wskazuje, że instytucja doręczenia na gruncie przepisów regulujących proces administracyjny jest uznawana za urzeczywistnienie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu. Umożliwia zapoznanie się z czynnościami organu i innych uczestników postępowania albo uczestniczenie w nich.

- W tym kontekście nie sposób określić art. 49 i art. 49a k.p.a. - pozwalających na odstąpienie od dokonywania doręczeń niektórym stronom postępowania i zastąpienie ich publicznymi ogłoszeniami - inaczej niż ograniczeniem uprawnień procesowych niektórych stron postępowania – wskazuje rzecznik.

Podkreśla, że o ile w latach 80. ograniczenie obwieszczenia do wywieszania ogłoszeń w urzędzie można było uznać za środek proporcjonalny, o tyle w trzeciej dekadzie 21. wieku - już niekoniecznie.

Zdaniem RPO, w dobie informatyzacji administracji publicznej i powszechnego dostępu do technologii informatycznych, poza innymi stosowanymi formami ogłoszeń, minimalnym standardem powinno być obligatoryjne ogłoszenie na stronie Biuletynu Informacji Publicznej (optymalnie - na wydzielonej podstronie) wraz zapewnieniem wszystkim zainteresowanym dostępu narzędzia teleinformatycznego (newsletter) służącego powiadamianiu o nowej publikacji na stronach BIP.