Jeden z niemieckich celebrytów uzyskał w berlińskim sądzie zakaz pisania o jego przeszłych intymnych związkach z nastoletnimi kobietami – sąd uznał, że roztrząsanie szczegółów jego biografii nie wnosi wiele do publicznej debaty. Prawo do bycia zapomnianym to jednak kij, który ma dwa końce - może pomóc wielu znanym osobom w ukrywaniu wstydliwych informacji o swojej przeszłości. Korzystają z niego też zwykli Kowalscy w bardziej przyziemnych sprawach - aby jak najmniej śladów cyfrowych było o nich w internecie i komercyjnych bazach danych.

Do 20 września br. można zgłaszać prawniczki i prawników do 15., jubileuszowej edycji konkursu Rising Stars Prawnicy – liderzy jutra. Podstawowe kryteria to wiek do 35. roku życia oraz łączenie zawodowej pasji z dorobkiem naukowym, biegłością w stosowaniu nowych technologii, dbałością o jakość polskiego prawa i działalnością pro bono. To wyjątkowa już 15. edycja konkursu, organizowanego przez Wolters Kluwer Polska.

Ministerstwo Sprawiedliwości od dłuższego czasu zapewnia, że chce umocnić pozycję ławników. Do wykazu prac legislacyjnych rządu trafiły właśnie założenia nowelizacji Prawa o ustroju sądów powszechnych, które mają wydłużyć do 20 dni rocznie czas, w którym sędzia społeczny ma brać udział w rozprawach, wprowadzić zmiany w jego szkoleniu, w tym 4 obowiązkowe szkolenia w każdym roku, coroczne wybory, wzmocnienie samorządu ławniczego oraz zasadę, że rekompensata dla ławnika wyniesie 4,5 proc. podstawy wynagrodzenia sędziego.

Premier Donald Tusk podpisał akty mianowania asesorów sądów powszechnych, powołanych przez prezydenta Karola Nawrockiego 28 lipca br. – poinformował o tym minister sprawiedliwości Waldemar Żurek za pośrednictwem portalu społecznościowego. Dodał, że akty zostaną przekazane prezesom sądów, tak aby nowi asesorzy mogli rozpocząć orzekanie. Wcześniej zarówno Ministerstwo Sprawiedliwości, jak i Krajowa Rada Sądownictwa w specjalnej uchwale wskazywały, że bez dopełnienia tej formalności nie jest to możliwe.

Ministerstwo Sprawiedliwości, zgodnie z postulatami samych notariuszy, chce dalszego zwiększania ich kompetencji. Do wykazu prac legislacyjnych rządu trafiły właśnie założenia projektu zmian w Prawie o notariacie, zakładające m.in., że notariusz mógłby pośredniczyć w składaniu wniosku o wpis w księdze wieczystej niezależnie od tego, czy wiąże się on z aktem notarialnym sporządzonym przez tego notariusza.

Pozew doręczony bankowi z automatu wstrzyma konieczność uiszczania przez frankowicza rat kredytu, a bank nie będzie mógł tego traktować jako niewykonywanie lub nienależyte wykonanie umowy kredytu - to jedna z głównych zmian wprowadzonych tzw. ustawą frankową, która od piątku obowiązuje. Co więcej, sądy będą miały większe możliwości w zakresie posiedzeń niejawnych, a zdalne przesłuchanie świadka będzie możliwe nawet wtedy, gdy strona zgłosi sprzeciw. Prawnicy nowe rozwiązania co do zasady chwalą, choć podkreślają, że są spóźnione.

Senat zaproponował w sumie 18. poprawek do nowelizacji ustawy Prawo o adwokaturze. Chce m.in. przywrócenie udziału naukowców/przedstawicieli uniwersytetów w komisjach egzaminacyjnych - o co apelowali dziekani uczelni. Kolejna poprawka dotyczy wykreślenia z noweli przepisu przewidującego m.in. grzywnę do 200 tys. zł za nieuprawnione gromadzenie i udostępnianie informacji z listy adwokatów, bez zgody okręgowej rady adwokackiej lub NRA. Przypomnijmy ustawa doprecyzowuje definicję świadczenia pomocy prawnej i m.in. obejmuje adwokatów taką samą ochroną jak funkcjonariuszy publicznych.

Uchwalona w miniony piątek ustawa mająca wzmocnić nadzór sądowy nad kontrolą operacyjną wróci jednak do Sejmu z kilkoma ważnymi poprawkami Senatu. To zaproponowane przez byłego rzecznika praw obywatelskich i ministra sprawiedliwości Adama Bodnara zmiany mające zwiększyć obowiązki informacyjne organów występujących o sądową zgodę, a później prowadzące kontrole operacyjne. Pozostaną jednak pytania o realność wprowadzenia nowych procedur, ale trzeba odnotować rządową zapowiedź wzmocnienia warszawskiego sądu okręgowego, który jako jedyny ma wydawać takie zgody.

Wyrażam oburzenie i zarazem zaniepokojenie systematycznym i przewlekłym budowaniem narracji przez Pana Ministra, która nie tylko posiada wyraźne zabarwienie polityczne, lecz przede wszystkim godzi w stabilność i porządek konstytucyjny w Polsce - oświadczył I Prezes Sądu Najwyższego Zbigniew Kapiński. W ten sposób skrytykował ministra sprawiedliwości Waldemara Żurka, który miał "budować obraz fałszywej rzeczywistości". - Działania te nie mają nic wspólnego z merytoryczną dyskusją o wymiarze sprawiedliwości - dodał prezes.

Kilka dni temu Sejm uchwalił ustawę nowelizującą kilka ustaw w celu wzmocnienia nadzoru sądowego nad kontrolą operacyjną. Szybko, bo już na trwającym posiedzeniu, ustawą zajmuje się Senat. Może więc niedługo wejść w życie. Są jednak wątpliwości, czy rozwiąże ona problemy związane z niejawnym zbieraniem informacji przez policję i inne służby. Otwarte jest przede wszystkim pytanie, czy zniknie zarzut, że sądowy nadzór w tym zakresie jest często fikcją.

Zespół Komisji Kodyfikacyjnej Ustroju Sądownictwa i Prokuratury, w pracach nad modelem dojścia do zawodu sędziego, analizuje, czy i w jaki sposób zastąpić asesorów sądowych. Rozważane jest m.in. wprowadzenie stażu w wymiarze sprawiedliwości jako wymogu do rozpoczęcia aplikacji w Krajowej Szkole Sądownictwa i Prokuratury, a także mechanizmu umożliwiającego weryfikację, czy dany prawnik powinien być sędzią. Rozmówcy Prawo.pl są w tym zakresie podzieleni. Część uważa, że z asesury można zrezygnować, część, że to psucie systemu, który dobrze działa.

Ministerstwo Sprawiedliwości przygotowuje zmianę przepisów określających wysokości opłat w sprawach karnych. Jeśli wejdą w życie, skazany na karę pozbawienia wolności do pół roku będzie musiał zapłacić 800 zamiast obecnych 120 zł, a na grzywnę - co najmniej 200 zł zamiast obecnych 30. Podobnie, czyli ponad sześciokrotnie, mają wzrosnąć także inne opłaty wymagane w sprawach karnych – także za składane wnioski. A opłata kancelaryjna za zaświadczenia i inne dokumenty, wydawane na wniosek - z 6 zł za każdą stronę na 50 zł za każde rozpoczęte 10 stron.

Prokuratura Okręgowa w Krakowie, w ramach prowadzonego śledztwa, zablokowała strony portalu Lexspace. Chodzi o postępowanie wszczęte po zawiadomieniu samorządu radców prawnych. Sprawa, jak informowała Krajowa Rada Radców Prawnych, dotyczy możliwego podszywania się pod prawników i wprowadzania użytkowników w błąd. Miały też pojawiać się sygnały o wykorzystywaniu danych radców bez ich wiedzy i zgody.

Jeśli zostanie uchwalona i wejdzie w życie nowa ustawa o biegłych sądowych i instytucjach opiniujących, o nadaniu ekspertowi takiego statusu decydować będzie niezależna komisja certyfikacyjna. A jedną z najbardziej dyskutowanych kwestii, w ramach trwających właśnie konsultacji projektu, jest skład tego organu. Projekt wymienia szereg instytucji i organizacji, które miałyby wskazywać członków komisji, ale nie ma na tej liście biegłych rewidentów i doradców podatkowych, o co zabiegają samorządy tych zawodów.

Rząd przyjął projekt ustawy o mediatorach sądowych, instytucjach szkolących w zakresie mediacji i Krajowym Rejestrze Mediatorów. Regulacja poprawiana była kilkukrotnie, na ostatniej prostej zrezygnowano m.in. z konieczności uzyskania pozytywnego wyniku z egzaminu specjalizacyjnego. Powiększyła się też - o profesorów i doktorów nauk prawnych - grupa osób, które nie będą musiały przechodzić przez szkolenie specjalizacyjne. Minister sprawiedliwości będzie mógł także powołać 9-osobową Radę Mediacyjną, która miałaby mu doradzać. Przepisy mają obowiązywać od 1 września 2027 r.

Rząd przyjął właśnie projekt nowelizacji Kodeksu karnego wykonawczego, zgodnie z którym o dozór elektroniczny będą mogli wnioskować skazani na karę pozbawienia wolności w wymiarze niższym niż trzy lata, którym do jej odbycia pozostało nie więcej niż półtora roku. Co ciekawe, część sądów uważa, że takie rozwiązanie nie jest dobre i nie gwarantuje skuteczności resocjalizacji. Może też być niesprawiedliwe z punktu widzenia samych skazanych, a dodatkowo obciążyć wydziały penitencjarne.

Skarb Państwa, reprezentowany przez ministra zdrowia, wniósł apelację od wyroku Francuskojęzycznego Sądu Pierwszej Instancji w Brukseli z 1 kwietnia 2026 r. Wynika z niego, że Polska musi odebrać od amerykańskiego koncernu Pfizer szczepionki przeciwko COVID-19 i zapłacić firmie 5,6 mld zł.

Prezydent Karol Nawrocki wydał w poniedziałek trzy postanowienia w zakresie zastosowania prawa łaski. Chodzi o Adama Borowskiego, Piotra "Starucha" Staruchowicza oraz Piotra Pytla.

W debacie o ochronie zdrowia najczęściej mówi się o pacjentach, lekarzach oraz przede wszystkim o finansowaniu systemu. Znacznie rzadziej zwracamy uwagę na regulacje i rozwiązania organizacyjne, które w praktyce decydują o tym, jak funkcjonują szpitale.

Projektowana nowelizacja prawa własności przemysłowej rozszerza katalog uprawnień adwokatów i radców prawnych, występujących przed Urzędem Patentowym. To z kolei niepokoi rzeczników patentowych, którzy uważają, że niektóre czynności wymagają wiedzy technicznej i powinny być zarezerwowane dla członków ich profesji.