„Projekt zawiera zmiany mające na celu zwalczanie szkodliwej konkurencji ze strony części państw, przede wszystkim tzw. rajów podatkowych oraz przeciwdziałanie odraczania lub unikania opodatkowania przy wykorzystaniu mechanizmu przesuwania dochodów do spółek zależnych zlokalizowanych w krajach o preferencyjnych systemach podatkowych” - wskazał resort finansów w uzasadnieniu do projektu.

Zobacz: Trwają prace nad opodatkowaniem CFC >>

Dodał, że cel ten ma być realizowany dzięki rozwiązaniom przewidującym opodatkowanie dochodów z kontrolowanych spółek zagranicznych (tzw. CFC). Zgodnie z zapisami projektu, dochody zagranicznych spółek byłyby opodatkowane w Polsce, jeżeli firma krajowa miałaby w podmiocie zagranicznym ponad 25 proc. udziałów. Zasadę tę stosowano by pod warunkiem, że podatek za granicą byłby niższy o co najmniej 25 proc. niż w Polsce, a spółka nie prowadziłaby tam rzeczywistej działalności.

Resort podkreślił, że podobne rozwiązania funkcjonują już m.in. w: Niemczech, Francji, Wielkiej Brytanii, Szwecji, Danii, czy USA.

Zobacz: Opodatkowanie zagranicznych spółek kontrolowanych na świecie >>

W projekcie, nad którym pracować będzie rząd, znalazły się też nowe przepisy dotyczące dywidend. Wyłączają one możliwość zastosowania zwolnienia z podatku CIT dywidend czy wypłat z zysku, jeżeli nie podlegały one opodatkowaniu w państwie, w którym działa spółka wypłacająca dywidendę (tzw. państwie źródła).

Ponadto MF proponuje zmianę zasad opodatkowania świadczeń otrzymywanych przez klientów banku (tzw. cashback). Miałyby być one opodatkowane zryczałtowanym podatkiem dochodowym od osób fizycznych (a nie jak obecnie - według skali podatkowej), co ma uprościć pobór podatku.

Zobacz: Cashback będzie opodatkowany ryczałtem >>

Rozszerzony ma być też katalog zwolnień podatkowych, tzw. przedmiotowych. Zwolnienia te obejmą m.in. świadczenia przyznane w wyniku uwzględnienia przez sąd skargi na przewlekłość postępowania. Podobnie zwolnione z podatku mają być wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu (na tej postawie firma np. energetyczna może korzystać z prywatnej nieruchomości).

Resort finansów postanowił ponadto uzupełnić Kodeks karny skarbowy o przepisy dotyczące odpowiedzialności karnej skarbowej za naruszenie obowiązku złożenia do urzędu skarbowego sprawozdania finansowego, opinii i raportu podmiotu uprawnionego do badania sprawozdań finansowych. Za niewywiązanie się z tego obowiązku w określonym ustawowo terminie będzie groziła grzywna. "Obecnie organy skarbowe pozbawione są narzędzi niezbędnych do egzekwowana wykonywania przez podatników obowiązku składania sprawozdań finansowych" - wyjaśniło MF w uzasadnieniu do projektu.

Propozycje zmian dotyczące CFC krytykują środowiska biznesowe. "Proponowany przez MF projekt zmian nie przyczyni się do umocnienia konkurencyjności polskich przedsiębiorców na unijnym rynku. Poza tym stanowią one ograniczenie podstawowych zasad dotyczących swobody prowadzenia przedsiębiorczości i wolności przepływu kapitału między państwami" - stwierdził ekspert Pracodawców RP Mariusz Korzeb.

Zobacz: Eksperci: propozycja opodatkowania CFC budzi kontrowersje >>

Podkreślił też, że nowe przepisy mogą zostać uznane za naruszenie prawa wspólnotowego. Przytoczył tu jeden z wyroków Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości (ETS). "ETS w orzeczeniu wskazał, że założenie w państwie członkowskim spółki zależnej, w celu odniesienia pożytku z korzystniejszych przepisów podatkowych, nie jest samo w sobie wystarczające do tego, aby organy podatkowe mogły uznać to za nadużycie swobody przedsiębiorczości" - podał.

"W dalszej części orzeczenia wskazano, że konieczność zapobieżenia zmniejszeniu wpływów z podatków nie należy do nadrzędnych względów interesu ogólnego, mogących uzasadnić ograniczenie przyznanych swobód. Dlatego wydaje się, że zaproponowane przez MF rozwiązania legislacyjne zmierzają w odwrotnym kierunku od zaprezentowanego w powyższym wyroku i mogą zostać uznane za naruszające prawo wspólnotowe" - dodał.

Korzeb wskazał, że po tym wyroku ETS-u większość krajów UE, w których obowiązywały regulacje dotyczące CFC, zostało zmuszonych do wprowadzenia zmian przepisów dotyczących opodatkowania zagranicznych spółek kontrolowanych.

Podobne stanowisko zajęła Konfederacja Lewiatan. "Proponowane rozwiązanie nałoży na wielu polskich przedsiębiorców dodatkowe obowiązki i obciążenia fiskalno-administracyjne, które niewątpliwie przyczynią się do wyhamowania ich rozwoju" - czytamy w opinii Lewiatana.

"Planowane zmiany należy ocenić negatywnie również dlatego, że w znaczącym stopniu zniechęcą polskich podatników do podejmowania działalności w ramach Unii Europejskiej (UE), co będzie stało w sprzeczności z podstawowymi zasadami wolnego rynku i swobodami przedsiębiorczości i przepływu kapitału" - dodano. (PAP)

rbk/ son/