Jak poinformował we wtorek PAP Adam Jurek z Muzeum Sztuki, projekt podejmuje kwestię "zagrożonej bioróżnorodności na przykładzie jabłek".

Na wystawie zaprezentowane zostaną obrazy niemieckiej malarki Antje Majewski przedstawiające stare odmiany jabłek. Pokazany zostanie jej film "Wolność dla jabłek" opowiadający o współczesnych warunkach uprawy jabłek. Artystka wplata w film rozmowy o rozwoju poszczególnych odmian i globalnych zależnościach produkcji żywności z naukowcami, plantatorami i producentami przetworów jabłkowych z Chin, Francji, Japonii, Kazachstanu, Maroka, Niemiec i Polski.

"Owoce te od momentu powstania globalnego rynku przemysłowej produkcji żywności zostały zestandaryzowane, co w konsekwencji sprawiło, że liczba odmian została zredukowana do zaledwie kilku typów, których uprawa jest uzależniona od technologii chemicznej, odpowiedniej infrastruktury ekonomicznej i transportowej" - wyjaśnił Jurek.

Zwrócił on uwagę, że podczas jednej z podróży do Kazachstanu Majewski podążała śladami Malus Sieversii - dzikiego jabłka, przodka wszystkich odmian uprawnych jabłoni. Na miejscu pobrała jego nasiona i gałązkę do dalszych szczepień. W ogrodzie Muzeum Sztuki zostanie posadzona sadzonka Malus Sieversii przywieziona przez artystkę.

Na wystawie znajdzie się też fotografia i kopia 3D suszonego, rzeźbionego jabłka. Owoc pochodzi z kolekcji suchych jabłek artysty konceptualnego Pawła Freislera. "W latach 70. ub. wieku wyemigrował on z Polski do Szwecji i tam ponoć zajął się kultywacją ogrodu" - poinformował Jurek. Jego zdaniem historie o Freislerze zainspirowały Agnieszkę Polską, która w filmie „Ogród” tworzy portret artysty, kultywującego utopijny ogród, gdzie miałyby się znaleźć wszystkie dotąd rozpoznane i sklasyfikowane rośliny.

Odwiedzający wystawę będą mogli również zobaczyć wielkoskalową fotografię suchego jabłka autorstwa Piotra Życieńskiego oraz drugi film autorstwa Majewski o Jimmie Durhamie - amerykańskim artyście pochodzącym z plemienia Czirokezów i aktywiście zaangażowany w American Indian Movement. Na wystawie znajdą się też butelki z sokiem jabłkowym, dla których artysta zaprojektował etykietę, inspirowaną mitem rajskiego ogrodu.

Jurek zwrócił uwagę, że częścią projektu jest akcja sadzenia jabłoni Owocowa Łódź, którą organizuje Fundacja Transformacja, zajmująca się m.in. projektowaniem ekologicznym. W mieście zasadzonych zostanie 100 sadzonek 13 starych odmian jabłoni. "W przeciwieństwie do nowych, przemysłowych, cechują się one dużą różnorodnością genetyczną, odpornością na choroby i większą zdolnością do przetrwania. Wspólnie z rosnącymi już w mieście drzewami owocowymi będą tworzyć bank genów, produkujących wartościowe nasiona" - wyjaśnił Jurek.

W trakcie trwania projektu odbędą się także warsztaty sadzenia drzew realizowane przez Fundacje Transformacja, warsztaty ich szczepienia oraz wspólne gotowanie. Powstanie także strona internetowa (www.owocowalodz.pl), na której zostaną umieszczone instrukcje sadzenia jabłoni, opisy wybranych starych odmian oraz mapa z nasadzonymi drzewami, a w ms1 będzie można zapoznać się z materiałami edukacyjnymi, książkami, ulotkami, filmami, wierszami.

Otwarcie wystawy zaplanowano na 17 października. Ekspozycja potrwa do 11 stycznia przyszłego roku. (PAP)