Rok 2025 pokazał, że wyroki sądów nie są jedynie technicznymi rozstrzygnięciami zamykającymi konkretne sprawy, lecz realnie wpływają na kształt systemu prawa i standardy ochrony praw jednostki. W czasie utrzymującego się kryzysu praworządności to właśnie sądy – krajowe i międzynarodowe – coraz częściej pełnią rolę instytucji korygujących działania władzy i wyznaczających granice jej ingerencji - piszą prof. Adam Bodnar i Dominika Kuna.

Organizacje pozarządowe, a tym te skupiające pacjentów, zostaną szeroko włączone do działań edukacyjnych w walce w nowotworami - tak wynika z projektowanych zmian w Narodowej Strategii Onkologicznej na lata 2020-2030. Strategię – jako program wieloletni – przyjmuje i zmienia Rada Ministrów swoją uchwałą.

Polski HR stoi dziś na wyraźnym zakręcie. Najnowszy raport „HR TECH CHANGER 2025”, opublikowany przez Polskie Forum HR, członka Konfederacji Lewiatan, pokazuje, że sektor coraz mocniej dzieli się na dwa światy. Najbliższe 12 miesięcy zapowiadają się dla większości uczestników rynku jako czas inwestycji w rozwiązania oparte na AI. Jednocześnie aż jedna trzecia organizacji deklaruje, że nie planuje żadnych inwestycji.

W nadchodzącym roku polski rynek pracy i środowisko biznesowe czekają istotne zmiany regulacyjne, które będą miały dalekosiężne skutki zarówno dla przedsiębiorców, jak i osób zatrudnionych – pisze Tomasz Czerkies, radca prawny w ADP Polska. Do najważniejszych z nich należy wejście w życie ustawy wdrażającej postanowienia dyrektywy o transparentności płac.

Wbrew wielu opiniom wyposażenie PIP w uprawnienie do stwierdzania decyzją administracyjną, że umowy cywilnoprawne, w tym umowy o świadczenie usług w ramach współpracy B2B, w rzeczywistości są umową o pracę, a więc że między stronami istnieje stosunek pracy, nie byłaby to żadna „zamiana” lub „przekwalifikowanie” umów. Nie byłoby to również tak unikatowe uprawnienie. Analogiczne uprawnienia ma bowiem ZUS.

Od 1 lipca 2026 r. wszystkie jednostki sektora finansów publicznych będą musiały rejestrować określone umowy w Centralnym Rejestrze Umów. Przyspieszone wdrożenie, brak limitu wartości i konieczność szczegółowego opisu przedmiotu umowy oznaczają dla wielu samorządów obciążenie administracyjne. Eksperci wskazują na problemy z kwalifikacją umów, ryzyko błędów i brak kadr. I podkreślają odpowiednie wcześniejsze przygotowanie się do obowiązków.

Resort zdrowia pracuje na nowym rozporządzeniem dotyczącym badań profilaktycznych osób zatrudnionych kiedyś przy azbeście. Obecnie byli pracownicy badani są nie rzadziej niż co trzy lata, ministerstwo nie ujawnia jednak jeszcze szczegółów, jak często takie badania będą przeprowadzane w przyszłości. Z badań skorzysta jednak więcej osób, gdyż obejmą osoby zatrudnione w firmach azbestowych bądź w warunkach narażających na działanie azbestu do końca 2004 r.

Dokumentem urzędowym w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej jest treść oświadczenia woli lub wiedzy, utrwalona i podpisana w dowolnej formie przez funkcjonariusza publicznego, w ramach jego kompetencji, skierowana do innego podmiotu lub złożona do akt sprawy. Dokumentami urzędowymi nie mogą być umowy o pracę zawierane z pracownikami urzędów JST. Tym samym takie umowy w formie skanów nie stanowią informacji publicznej i nie podlegają udostępnieniu w trybie przewidzianym ustawą.

PUE ZUS zmienia się w eZUS. Już niedługo z nowej wersji popularnego e-urzędu ZUS skorzystają przedsiębiorcy – płatnicy składek. Interfejs będzie przejrzysty i przyjazny użytkownikowi – zapowiedział w poniedziałek Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Wdrożenie portalu eZUS w części dla płatników składek jest planowane na drugą połowę stycznia 2026 roku.

Coraz więcej Polaków po osiągnięciu powszechnego wieku emerytalnego decyduje się pozostać na rynku pracy. Jeśli tylko zdrowie i chęć pozwala, to kontynuacja zatrudnienia w takich sytuacjach przynosi wymierne korzyści finansowe – przypomina ZUS. Chodzi nie tylko o wyższe świadczenie w przyszłości, lecz także o brak podatku dochodowego od przychodów nawet do 115 528 zł rocznie.

Polscy pracownicy są dziś najbardziej zmęczonym narodem pracującym w Unii Europejskiej. Stałe zmęczenie deklaruje 59 proc. ankietowanych Polaków, podczas gdy w UE 37 proc. To zapowiada wzrost absencji chorobowej w 2026 roku, niezależnie od zmian w przepisach. Zdaniem ekspertów tak duża różnica szybko przełoży się na funkcjonowanie i problemy operacyjne firm.

Dwie amerykańskie spółki oferowały w internecie szkolenia z inwestowania online, rynków finansowych, kryptowalut oraz e-commerce. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów uważa, że pod płaszczykiem działalności edukacyjnej kryły się systemy typu piramida. I nałożył kary: ponad 14,6 mln zł na iGenius oraz blisko 9,5 mln zł na International Markets Live.

Nawet po śmierci matki obowiązek finansowy nie znika. Naczelny Sąd Administracyjny potwierdził, że gmina może żądać od córki zwrotu kosztów pobytu matki w domu pomocy społecznej. Wprawdzie, co do zasady, ulgi w spłacie należności są możliwe, ale po pierwsze - tylko w wyjątkowych sytuacjach, po drugie - zależą od uznania gminy.

Rozkład dni świątecznych w 2026 roku skutkuje tym, że współczynnik do ustalenia ekwiwalentu za urlop wypoczynkowy dla osób zatrudnionych w pełnym wymiarze czasu pracy wynosić będzie 20,92. Poza samym ustaleniem ekwiwalentu współczynnik ten stosowany jest przy świadczeniach, których wysokość ustala się według zasad ustalania ekwiwalentu za urlop wypoczynkowy.

Skarga na przewlekłość postępowania bywa w sprawach kredytów frankowych pomocą raczej iluzoryczną, nie tylko dlatego, że zasądzane zadośćuczynienie za przewlekłość ma zwykle wysokość symboliczną. Zdarza się nawet, że skargę tę sądy również rozpoznają przewlekle, co jeszcze przedłuża zasadnicze postępowanie. Obecnie na prawomocny wyrok frankowicze czekają nawet 5-6 lat.

Mają zostać podwyższone wynagrodzenia dla rodzin zastępczych zawodowych i specjalistycznych, wprowadzone miesięczne dodatki stażowe za wieloletnie pełnienie takich funkcji, urealniona możliwość urlopu oraz stworzona możliwość pełnienia przez organizacje pozarządowe roli organizatorów rodzinnej pieczy zastępczej. Będą też zmiany w procedurach adopcyjnych - m.in. w celu ukrócenia praktyk poszukiwania dzieci bez pośrednictwa ośrodków adopcyjnych. Projekt nowelizacji ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej oraz niektórych innych ustaw jest już w wykazie prac legislacyjnych rządu.

Nowa grupa osób z niepełnosprawnością uprawnionych do świadczenia wspierającego, wyższe świadczenie pielęgnacyjne i zmiany organizacyjne w orzecznictwie o niezdolności do pracy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych – to tylko niektóre zmiany w prawie, które będą dotyczyły osób z niepełnosprawnościami w 2026 roku.

Sprzedaż produktów - zarówno w sklepie stacjonarnym, jak i online - wiąże się nie tylko z zyskiem, ale też z odpowiedzialnością. W polskim i europejskim prawie obowiązuje zasada, że za produkt odpowiada nie tylko jego producent, ale również inne podmioty uczestniczące w łańcuchu dostaw. Jeśli towar okaże się wadliwy i wyrządzi krzywdę, policja czy prokuratura może zapukać nie do fabryki w Azji, ale właśnie do drzwi polskiego przedsiębiorcy – pisze Mateusz Ostrowski, prawnik, doktorant UW.

Właściciele nieruchomości, którzy przegrali prawomocnie sprawę z przedsiębiorstwem przesyłowym o zasiedzenie służebności przesyłu, dzięki niedawnemu orzeczeniu Trybunału Konstytucyjnego, mają szansę na wznowienie postępowania. Na podjęcie działań są trzy miesiące. To niewiele czasu – a zdążyć trzeba ze zgromadzeniem całej potrzebnej dokumentacji i złożeniem skargi odpowiadającej wymogom pozwu. Nie każda sprawa będzie się jednak kwalifikowała do wznowienia.

Zaledwie 14,3 proc. polskich gmin (354 gminy) pobiera opłatę od posiadania psa. Z roku na rok liczba samorządów stosujących tę daninę maleje. Ministerstwo Finansów nie zamierza jednak wprowadzać zmian w tym zakresie uznając, że skoro gminy coraz częściej rezygnują z nakładania na mieszkańców tego obowiązku, ustawowe zmiany nie są potrzebne. Złożenie poselskiego projektu ustawy, który całkowicie zniesie opłatę za posiadanie psa, po raz kolejny zapowiada Polska 2050.

Środki pieniężne przelane na konto oszczędnościowe przez pomyłkę nie stanowią darowizny - potwierdzają organy podatkowe. Osoba, która otrzymała pomyłkowy przelew, nie zapłaci podatku od spadków i darowizn. Nie zgłasza też tego faktu do urzędu skarbowego. Do zawarcia umowy darowizny, podobnie jak każdej innej umowy, niezbędne jest zgodne oświadczenie woli złożone przez obie strony umowy. Umowa darowizny dochodzi do skutku dopiero z chwilą złożenia oświadczenia woli przez obdarowanego o przyjęciu darowizny.

Od 1 stycznia 2026 r. będą refundowane 24 nowe terapie, w tym 9 onkologicznych, 15 nieonkologicznych i 8 terapii w chorobach rzadkich. Dla 585 terapii refundacja będzie kontynuowana. Nowe opcje leczenia zyskały osoby chore na chłoniaka grudkowego, chłoniaka Hodgkina, raka piersi, niedrobnokomórkowego raka płuca, raka przełyku i gruczolakoraka żołądka lub połączenia żołądkowo-przełykowego.

Obowiązki utrzymania czystości i porządku na drogach publicznych należą do zarządcy drogi. Takimi zarządcami w odniesieniu do dróg są też samorządy – odpowiednio dla dróg gminnych, powiatowych i wojewódzkich. A za nieodśnieżony i śliski chodnik właściciel nieruchomości może zostać ukarany grzywną w wysokości do 1 500 złotych.

Przestępstwo znęcania się nad zwierzętami można popełnić wyłącznie umyślnie, w zamiarze bezpośrednim. Zamiar ten powinien być badany w odniesieniu do czynności sprawczej, a nie skutku w postaci celowego zadania zwierzęciu bólu. Znęcanie się nad zwierzętami to przestępstwo zagrożone kara pozbawienia wolności do lat trzech, a w przypadkach szczególnego okrucieństwa nawet do pięciu lat. W praktyce kary zwykle nie są wysokie, choć coraz częściej zdarza się bezwzględne pozbawienie wolności.

Wigilia i Boże Narodzenie to czas, w którym przychodnie zazwyczaj nie przyjmują pacjentów na zwykłych zasadach. Nie oznacza to jednak, że w razie nagłej choroby lub pogorszenia stanu zdrowia musimy od razu jechać do szpitala. W takiej sytuacji warto udać się do placówki, która oferuje świąteczną i nocną pomoc medyczną albo dyżur stomatologiczny. Nie jesteśmy przy tym związani miejscem zamieszkania.

W aplikacji mObywatel udostępniane będą dane z z Krajowego Rejestru Sądowego (KRS) - każdy użytkownik tej aplikacji będzie mógł znaleźć dzięki temu podmiot, w którym występuje jego numer PESEL. Podobna funkcjonalność ma dotyczyć ksiąg wieczystych, chociaż nie zostanie to wprost napisane w ustawie. Takie rozwiązania przewiduje projekt deregulacyjny, który 23 grudnia br. przyjęła Rada Ministrów.

Rzecznik generalny Dean Spielmann uważa, że prawo Unii stoi na przeszkodzie uregulowaniom, które nie pozwalają sądom krajowym na uchylenie niezgodnych z prawem kar sportowych. Właściwe sądy powinny mieć możliwość uchylenia takich kar i zarządzenia, w razie potrzeby, środków tymczasowych pozwalających na zapewnienie skuteczności przyszłego orzeczenia sądowego.

Prezydent Karol Nawrocki, choć podpisał ustawę z 4 grudnia 2025 r. wprowadzającą szereg zmian w przepisach w celu poprawy bezpieczeństwa ruchu drogowego, to jednocześnie zapowiedział, że skieruje do Trybunału Konstytucyjnego wniosek w trybie kontroli następczej. Ma zastrzeżenia do definicji „nielegalnego wyścigu”, a także penalizacji uczestników i widzów zlotów samochodowych.

W tym roku po raz pierwszy wszyscy pracownicy będą cieszyli się Wigilią jako dniem wolnym od pracy. Także w handlu. I choć z dnia wolnego skorzystają także pracodawcy, to akurat w ich przypadku Wigilia będzie dniem, kiedy zaczną obowiązywać przepisy zobowiązujące ich do stosowania w ogłoszeniach o pracę i np. w regulaminach pracy nazw stanowisk neutralnych pod względem płci.

Skreślić z listy studentów może rektor - organ uprawniony do wydania decyzji w tym przedmiocie zgodnie z ustawodawczym domniemaniem kompetencji. Jednakże on sam może również upoważniać innych przedstawicieli do działania w jego imieniu. W jednej z ostatnich spraw studenckich rozpatrywanych przez NSA decyzja o skreśleniu z listy studentów została wydana przez prodziekana ds. kształcenia, który nie działał w ramach kompetencji własnych, ale po udzieleniu pełnomocnictwa przez rektora.