Zniknąć ma przepis pozwalający na blokowanie, przynajmniej do wyczerpania możliwości odwoławczych, przez prokuratora decyzji sądu o zamianie tymczasowego aresztowania na poręczenie majątkowe. Komisja Kodyfikacyjna Prawa Karnego proponuje powrót do wyłącznie sądowej kompetencji orzekania w przedmiecie stosowania lub przedłużania tymczasowego aresztowania.

Minister sprawiedliwości Adam Bodnar kwestionuje Izbę Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych SN, a wielokrotnie zajmował stanowiska procesowe w sprawach rozpoznawanych przez nią, tylko w tym roku wpłynęły m.in. od niego 64 skargi nadzwyczajne, a Prokuratura Krajowa nadesłała merytoryczne stanowiska dotyczące protestów przeciwko ważności wyborów do PE w 33 sprawach; wpłynęły również stanowiska prokuratora generalnego w postępowaniach dotyczących ważności wyborów - brzmi oświadczenie I Prezes SN prof. Małgorzaty Manowskiej.

PKW nie podjęła w poniedziałek w trybie obiegowym uchwały w sprawie sprawozdania komitetu PiS z wyborów parlamentarnych z 2023 r. po decyzji Sądu Najwyższego - poinformował PAP szef PKW Sylwester Marciniak. Sprawa sprawozdania ma być rozpoznawana na posiedzeniu PKW zwołanym na 30 grudnia.

Były wiceministra sprawiedliwości, poseł PiS Marcin Romanowski, podejrzany w śledztwie dot. Funduszu Sprawiedliwości, zadeklarował, że wróci z Węgier do Polski w ciągu sześciu godzin, jeżeli zostaną spełnione jego warunki. Domaga się m.in. opublikowania wyroków Trybunału Konstytucyjnego oraz przywrócenia nielegalnie odwołanych prezesów sądów, poczynając od Sądu Apelacyjnego i Okręgowego w Warszawie.

Od 19 grudnia biegłym sądowym przysługują wyższe stawki wynagrodzenia. Rozporządzenia dotyczące spraw karnych i cywilnych, opiniowane od kilku miesięcy, weszły właśnie w życie. Przewidziano m.in. 5,13 proc. kwoty bazowej dla biegłych z tytułem profesora. W sprawach karnych biegli będą mogli liczyć na stawkę wyższą o 50 proc. w sytuacji zawiłego problemu i jeśli będą posiadać dyplom ukończenia studiów lub dyplom mistrzowski.

W projekcie tzw. ustawy naprawczej zaproponowaliśmy rozwiązania mające usunąć z prawa karnego wiele niekonstytucyjnych rozwiązań i przejawy skrajnego populizmu, który jest irracjonalny i niebezpieczny, jak obniżenie odpowiedzialności karnej do 14 lat, kara 30 lat pozbawienia wolności czy bezwzględne dożywocie. Ale stanowisko przedstawione przez Kancelarię Premiera było dla nas zimnym prysznicem – mówi prof. Włodzimierz Wróbel, sędzia SN, przewodniczący Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Karnego.

Mamy takie czasy, tak rozchwiany system prawny, że w najbliższym czasie niewiele da się zmienić w kwestii odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziów - mówią prawnicy. Przeszkodą w wykonywaniu funkcji rzecznika ad hoc jest w tej chwili wolne tempo działania sądów dyscyplinarnych przy sądach apelacyjnych. Jest to konsekwencja braku prezesów tych sądów.

Stworzony został model, w którym władza wykonawcza zapewniła sobie odpowiedni wpływ na to, co dla niej jest najistotniejsze. A zatem sprawy wyborcze, odwołania od uchwał PKW czy KRS – czyli to, co jest przedmiotem orzekania nie-sądu Izby Kontroli, a dodatkowo tak stworzono model odpowiedzialności dyscyplinarnej i tak wybrano sędziów wadliwie powołanych, aby stworzyć układ, w którym sędziowie prawidłowo powołani nie mieli wpływu na najistotniejsze kwestie - uważa Jarosław Matras, sędzia Izby Karnej SN.

Sprawy karne są ich pasją, choć niełatwą. Jak podkreślają adwokatki karnistki nadal na co dzień stykają się ze stereotypami - bywa, że klient mówi wprost, że wolałby mężczyznę, bo nie jest pewien czy jego obrończyni podoła. Do tego dochodzą kwestie organizacyjne, ciągła konieczność pogłębiania wiedzy i duże obciążenie emocjonalne. Zaznaczają, że w ich zawodzie przydałaby się superwizja.

Polska będzie podejmowała wszelkie możliwe działania, aby Marcin Romanowski odpowiedział przed polskim wymiarem sprawiedliwości. Adam Bodnar, minister sprawiedliwości zapewnił, że działania Prokuratury Krajowej, która prowadzi śledztwo dotyczące Funduszu Sprawiedliwości, będą kontynuowane, w tym także na rzecz wykonania Europejskiego Nakazu Aresztowania wobec byłego wiceministra. Tymczasem prokuratura chce postawić politykowi PiS siedem kolejnych zarzutów.

Cieszę się z ożywionej dyskusji wokół projektu ustawy o biegłych sądowych, ale nie rozumiem zarzutów, że taka ustawa nie jest potrzebna, bo obecna sytuacja w zakresie opiniowania jest dobra, albo że proponowana konieczność ubiegania się przez kandydatów na biegłych o certyfikaty i co kilka lat ich odnawianie, miałoby niekorzystnie wpłynąć na niezależność biegłych – przekonuje prof. Tadeusz Tomaszewski, pełnomocnik ministra ds. biegłych sądowych.

Węgierski sąd będzie musiał rozpoznać wniosek Polski o wydania b. wiceministra sprawiedliwości Marcina Romanowskiego. Inną kwestią jest jednak to, czy zostanie on wydany. Sądy hiszpańskie, irlandzkie, holenderskie odmawiały już Polsce wydania obywateli z powodu tego, że w ich ocenie nasz kraj nie zapewniał rzetelności procesu oraz naruszał prawa i wolności człowieka. I mimo zmiany rządu, proces przywracania praworządności się nie zakończył, więc te argumenty mogą być podniesione - mówi Anna Mika-Kozak, adwokat specjalizująca się w ENA, rzecznik dyscyplinarny Izby Adwokackiej w Warszawie.

Wydawać by się mogło, że o sprawach frankowych powiedziano i napisano już wszystko. Niedawno pojawiło się jednak kolejne zagadnienie, które wymaga analizy. Potrącenie jest szeroko opisane w doktrynie i powszechne w stosunkach prawnych. Jego stosowanie w praktyce, szczególnie w sprawach związanych ze sprawami frankowymi, nie jest już jednak tak oczywiste - pisze Natalia Karaś, adwokatka w KBiW Kurpiejewski Budzewski i Wspólnicy.

Z pierwszych zapowiedzi wynikało, że w projekcie ustawy zastępującej ubezwłasnowolnienie nową instytucją znajdzie się również pełnomocnictwo medyczne. Eksperci uważają jednak, że sformułowanie przepisów (o ile zostanie utrzymane) nie pozwoli na ustanowienie pełnomocnictwa tylko do niektórych czynności, np. medycznych, jak było to planowane. A taka instytucja jest w Polsce bardzo potrzebna - zarówno pacjentom, jak i lekarzom.

Rząd zdecydował się na podjęcie uchwały uzasadniającej niepublikowanie wyroków Trybunału Konstytucyjnego, tuż po tym, gdy Komisja Wenecka w swojej opinii wskazała, że wyroki te powinny być opublikowane, np. z adnotacją o wadliwym - dublerskim składzie. Konstytucjonaliści, choć w zakresie samej publikacji orzeczeń TK są mocno podzieleni, podkreślają, że taka uchwała wiąże jedynie organy podległe Radzie Ministrów. Nie jest natomiast źródłem prawa i nie może zastąpić działań legislacyjnych.

Osoba wezwana przez komisję śledczą ma szereg uprawnień, które mogą wymagać pomocy ze strony pełnomocnika. Nie zawsze jest też osobą zamożną, którą stać na pełnomocnika z wyboru. Senat zajmie się petycją, której celem jest taka zmiana ustawy o sejmowej komisji śledczej, by wzywanym przysługiwał również pełnomocnik z urzędu. Jej autorem jest adwokat Robert Pogorzelski, ale potrzebę taką dostrzega również Krajowa Rada Radców Prawnych.

Jedno z założeń ministerialnego projektu tzw. ustawy naprawczej zakłada dodanie do art. 301 k.p.k. paragrafów od 2 do 11, regulujących realizację przez podejrzanego prawa do korzystania z pomocy obrońcy. Uzasadnia się to koniecznością dostosowania regulacji kodeksowej do dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/48/UE z dnia 22 października 2013 r. w sprawie prawa dostępu do adwokata w postępowaniu karnym. Wydaje się, że nie oszacowano jednak dobrze ani kosztów, ani skutków zmian - pisze prokurator Jacek Skała, przewodniczący Związku Zawodowego Prokuratorów i Pracowników Prokuratury RP.

Rząd Węgier uwzględnił wniosek posła PiS Marcina Romanowskiego i udzielił mu azylu - poinformował obrońca Romanowskiego, mec. Bartosz Lewandowski. Jak przekazał, Romanowski zwrócił się o azyl w związku "z politycznie motywowanymi działaniami ze strony służb i Prokuratury Krajowej".

Dostawcę można uznać za producenta, jeżeli jego nazwa jest zbieżna ze znakiem towarowym umieszczonym na produkcie przez producenta - orzekł Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W tym konkretnym wypadku chodziło o samochód marki Ford kupiony we Włoszech od dealera tej marki. Podczas wypadku w samochodzie nie otworzyła się poduszka powietrzna. Dealer nie chciał ponieść odpowiedzialności.

Świadek, zatajając fakty i zeznając nieprawdę w procesie o handel narkotykami, był już wcześniej skazany za czyny, na okoliczność których miał zeznawać. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynikało, czy grozi mu dodatkowa odpowiedzialność karna. Kłamstwo nie było więc realizacją prawa do obrony. Uniewinnienie go było przedwczesne - potwierdziła Izba Karna Sądu Najwyższego.