Grażyna J. Leśniak

W okresie od stycznia do czerwca 2026 roku przychody Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ze składek na ubezpieczenia społeczne wyniosły niemal 205 mld zł. Oznacza to wzrost o 7,8 proc. w porównaniu z analogicznym okresem roku 2025 - poinformował w czwartek ZUS. Jak podał, wskaźnik pokrycia wydatków wpływami ze składek w całym pierwszym półroczu wyniósł 82,2 proc., a w drugim kwartale osiągnął nawet 82,9 proc. Koszty FUS w pierwszym półroczu 2026 roku wyniosły 243,9 mld zł, z czego 215,3 mld zł przeznaczono na emerytury i renty.

Chroniczne zmęczenie, coraz mniejsza motywacja, rosnący dystans do wykonywanych obowiązków, rozdrażnienie, a w końcu poczucie, że powierzane zadania tracą sens. Tak mogą wyglądać pierwsze symptomy wypalenia zawodowego, które Światowa Organizacja Zdrowia opisuje jako skutek przewlekłego stresu w miejscu pracy. Skalę zjawiska odzwierciedlają badania i statystyki. Z „Barometru rynku pracy” Gi Group Holding wynika, że 42,4 proc. pracowników deklaruje przeciążenie obowiązkami, a 22,5 proc. pracodawców wskazuje przemęczenie i wypalenie zawodowe jako jedną z głównych barier produktywności.

Układ ratalny jest dziś bardziej pułapką niż ulgą dla zadłużonych w ZUS przedsiębiorców. Olbrzymia rata końcowa - tzw. balonowa, drakońskie opłaty prolongacyjne i pokrywanie na bieżąco przede wszystkim kosztu układu, a nie należności głównej powoduje, że przedsiębiorcy nie są w stanie uwolnić się od długu. Po jednym układzie, zawierają kolejne, słono za to płacąc. Zdaniem prawników, konstrukcja układu ratalnego wymaga gruntownej zmiany -m.in. ZUS musi zacząć wydawać decyzje, od których można by odwołać się do sądu.

MRPiPS przesłało do Rady Ministrów projekt rozporządzenia w sprawie minimalnego wynagrodzenia za pracę i minimalnej stawki godzinowej na rok 2027. Zgodnie z nim minimalne wynagrodzenie za pracę ma wzrosnąć z obecnych 4806 zł do 4950 zł, a minimalna stawka godzinowa z 31,40 zł do 32,30 zł. Podwyższenie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę do kwoty 4950 zł spowoduje wzrost wydatków budżetu państwa w 2027 r. o ok. 424,7 mln zł rocznie. Dla dużych przedsiębiorstw to wzrost wydatków o ponad 3,2 mld zł, a dla sektora mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw - o ponad 29,1 mld zł.

W ostatnim dniu marca 2026 roku pracę w Polsce wykonywało 1152,7 tys. cudzoziemców, tj. o 8 proc. (czyli o 85,7 tys. osób) więcej niż na koniec marca 2025 roku - podał we wtorek GUS. W porównaniu z 28 lutego 2026 r. ich liczba zwiększyła się o 1,8 proc. (o 20,2 tys. osób). Kobiety stanowiły 40,1 proc. populacji cudzoziemców wykonujących pracę w Polsce.

Dobrostan pracownika nie zaczyna się wtedy, gdy wychodzi z biura. W dużej mierze kształtuje się wcześniej - przez sposób organizacji pracy, relacje z innymi, poczucie wpływu i możliwość późniejszego odpoczynku. Z okazji Światowego Dnia Wellbeingu (8 września) Centralny Instytut Ochrony Pracy – Państwowy Instytut Badawczy (CIOP-PIB) przypomina, że skuteczna regeneracja zależy nie tylko od tego, jak pracownik spędza czas po pracy, ale także od tego, czego doświadcza w jej trakcie.

Pieniądze trafiają prosto na konto, są dostępne w dniu wypłaty i nie trzeba przechowywać ich w domu. Coraz więcej klientów ZUS rezygnuje z gotówki. Na Dolnym Śląsku już 82 proc. emerytur, rent i nauczycielskich świadczeń kompensacyjnych trafia na rachunki bankowe.

Osoby, które przed laty pracowały na umowach zlecenia, będąc uczniami czy studentami, mają dziś problem z udowodnieniem wykonywanej wówczas pracy. Na zaświadczenie z ZUS liczyć nie mogą, bo nie podlegały zgłoszeniu do ZUS. W urzędach pracownicy miesiącami czekają na decyzje w swojej sprawie, bo te żądają np. przedstawienia PIT-ów, umów, a nawet wyciągów bankowych. Zdaniem prawników, ustawodawca rozwiązał problem zaliczania umów cywilnoprawnych do stażu pracy, nie rozwiązując problemu ich dokumentowania.

Pierwsze pieniądze z tegorocznej czternastej emerytury są już na kontach seniorów. 1 września ZUS wypłacił ponad 737 mln zł. Kolejna duża transza - 1,4 mld zł - zostanie przekazana 6 września. Na Dolnym Śląsku z dodatkowych pieniędzy w ubiegłym roku skorzystało prawie 700 tys. osób. Kwota emerytury czy renty, która uprawnia do "czternastki" w pełnej wysokości, czyli w 2026 r. -1978,49 zł brutto, wynosi 2900 zł brutto.

Wprowadzenie nowego tytułu podlegania ubezpieczeniom społecznym dla członka Rady Polityki Pieniężnej oraz rozszerzenie definicji pracownika w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych wobec osób zajmujących kierownicze stanowiska państwowe oraz osób kierujących niektórymi innymi podmiotami prawnymi - to tylko niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić MRPiPS. W planach jest np. rozszerzenie kręgu podmiotowego wnioskujących o wydanie pisemnej interpretacji ZUS na wszystkich płatników składek i przeksięgowanie składek, co postulowaliśmy w naszej akcji „Poprawmy prawo”.