Monika Sewastianowicz

Osoby z niepełnosprawnościami, uczęszczające na studiach podyplomowe, będą mogły liczyć na wsparcie uczelni finansowane z budżetu państwa. Sejm uchwalił nowelizację ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, która zlikwiduje lukę prawną wykluczającą tę grupę z systemowego wsparcia.

Wrócą zapomogi dla doktorantów - zakłada nowelizacja, która właśnie została podpisana przez prezydenta. Uczelnie nie otrzymają jednak na ten cel pieniędzy z budżetu państwa, zapomogi sfinansują ze środków własnych. Według ekspertów to krok w dobrą stronę, jednak aby faktycznie poprawić sytuację materialną doktorantów, potrzebne są zmiany systemowe.

Koszty utrzymania w miastach uniwersyteckich rosną z każdym rokiem, wpływają na to przede wszystkim ceny najmu mieszkań. Prowadzi to do sytuacji, gdy na studiowanie na najlepszych uczelniach, zlokalizowanych zwykle w dużych miastach, mogą pozwolić sobie przede wszystkim osoby, które w tym mieście mieszkają. Resort podkreśla, że traktuje sprawę priorytetowo, ale lista konkretnych działań nie wygląda najlepiej nawet na papierze.

Do końca marca nauczyciele muszą otrzymać dodatkowe wynagrodzenie roczne, czyli tzw. trzynastki. Mogą liczyć na nie nie tylko pedagodzy, którzy przepracowali cały rok. "Trzynastka" w proporcjonalnie zmniejszonej części przysługuje w przypadku, gdy nauczyciel przepracuje sześć miesięcy. Nauczyciele mogą też liczyć na podwyżki, bo obowiązuje już rozporządzenie o minimalnych stawkach wynagrodzenia pedagogów.

Zbieranie przez pracodawcę zaświadczeń o niekaralności w kontekście przyszłych, hipotetycznych kontaktów z małoletnimi budzi obawy co do niezbędności gromadzenia danych o pracownikach uczelni oraz nadmiernej i nieproporcjonalnej ingerencji w prawo do prywatności - wskazano w wystąpieniu rzecznika praw obywatelskich.

Do 5 stycznia 2026 r. żaden z rodziców uczniów, zarówno z klasy, w której doszło do zdarzenia, a której to uczniowie mogliby ponieść szkodę w związku z opisywaną sytuacją, ani też rodzice uczniów innych klas, nie poinformowali o zdarzeniu, które mogłoby ich zaniepokoić bądź wywołać inne negatywne skutki - wskazała dyrektorka szkoły w Kielnie, odpowiadając na wystąpienie rzecznika praw obywatelskich w sprawie głośnej sprawy rzekomego zdjęcia krzyża i wyrzucenia go do kosza.

Niesamorządowa szkoła zorganizowała dzieciom dowóz, którego koszty chciała pokryć z dotacji oświatowej. Tę decyzję zakwestionował wójt, wskazując, że transport uczniów do szkoły, to zadanie własne gminy i tak te wydatki powinny być rozliczane. MEN tłumaczy, że rozliczenia w tym wypadku to skomplikowana kwestia i wszystko zależy od okoliczności danego przypadku.

Nauczyciele nie mogą liczyć w tym roku - podobnie jak pozostali pracownicy sfery budżetowej - na szczególnie duże podwyżki, pensje pedagogów mają wzrosnąć jedynie o ok. 3 proc., bo o tyle podniesiono kwotę bazową w ustawie budżetowej na 2026 r. Związek Nauczycielstwa Polskiego zamierza podjąć rozmowy z resortem edukacji o zwiększeniu wynagrodzeń pedagogów.

Sztuczna inteligencja coraz częściej pomaga w rozwiązywaniu codziennych problemów - również tych z partnerem lub partnerką. Tudzież z ich brakiem, bo zdarzają też przypadki romansowania z samym chatbotem. W mediach społecznościowych można nawet znaleźć prompty, które pomogą w stworzeniu sobie idealnego męża lub żony. Choć zdarzają się rozczarowania, gdy model zostanie... zaktualizowany. Tu - podobnie jak w relacjach międzyludzkich - warto zachować ostrożność, m.in. w kwestii przetwarzania bardzo osobistych danych.

Przepisy regulujące postępowania dyscyplinarne wobec nauczycieli są nieprecyzyjne, orzecznictwo komisji zróżnicowane, a sprawy trwają latami. Dla pedagoga jest to okres wyniszczający psychicznie i skazujący go często na zawodowy niebyt, mimo braku formalnego orzeczenia o winie. Potrzebna jest również zmiana praktyki nauczycielskich "dyscyplinarek" - jak wskazują obrońcy, przyjemniejszym doświadczeniem jest spotkanie z prokuratorem lub sądem karnym.