Przepis przyznający nauczycielom nowe uprawnienie w postaci nagrody jubileuszowej za 45 lat pracy nie działa wstecz – osoby, które osiągnęły wymagany staż przed dniem wejścia w życie nowych przepisów nie zostały pozbawione przywileju, tylko nie objęto ich nowym uprawnieniem. Nowe regulacje w dalszym ciągu budzą wiele wątpliwości, szczególnie, że świadczenie dotyczy około 6000 czynnych zawodowo pracowników oświaty.

Sąd Najwyższy w uchwale z lutego 2025 r. potwierdził, że praca nauczyciela wykonywana ponad normę czasu pracy jest pracą w godzinach nadliczbowych. Od tego czasu ministerstwo nie podjęło jakichkolwiek działań w zakresie wynagradzania nauczycieli za dodatkową pracę. ZNP proponuje przeprowadzenie ogólnopolskiej akcji mającej na celu wyegzekwowanie obowiązujących przepisów prawa, zgodnie z założeniem „koniec z bezpłatnymi nadgodzinami na wycieczkach szkolnych”.

Związek Nauczycielstwa Polskiego negatywnie opiniuje projekt budżetu państwa na 2027 rok, zakładający waloryzację płac nauczycieli na poziomie 3 proc. Zwraca uwagę, że podwyżka wynagrodzenia w proponowanej wysokości oznacza dalszy spadek relacji płacowej, a potrzebna jest pełna i przejrzysta kalkulacja skutków finansowania oświaty. W ocenie organizacji, projektowany budżet nie uwzględnia postulatów związkowców domagających się 15-procentowej podwyżki.

Związek Nauczycielstwa Polskiego skierował do Ministerstwa Edukacji Narodowej opinię dotyczącą projektu ustawy o zmianie ustawy – Karta Nauczyciela. ZNP pozytywnie ocenia trwałe podniesienie wskaźnika średniego wynagrodzenia nauczyciela początkującego. Negatywnie opiniuje jednak sam projekt w obecnym brzmieniu, ponieważ utrwala on nadmierne spłaszczenie wynagrodzeń między nauczycielami początkującymi a mianowanymi.

Zdaniem Związku Powiatów Polskich, sposób oszacowania skutków finansowych nowelizacji Karty Nauczyciela powinien ulec poprawie. Organizacja zwraca uwagę na mylący charakter odwołania do potrzeb oświatowych oraz nieuwzględnienie konsekwencji zmian w podziale potrzeb oświatowych na przyszły rok. W ocenie związku, nowe wydatki uwzględniane w ramach potrzeb oświatowych stanowią jedynie „fikcyjne" generowanie skali.

Z przedstawionej przez Związek Miast Polskich analizy obejmującej wszystkie 2479 gmin wynika, że liczba dzieci rozpoczynających naukę w pierwszej klasie będzie systematycznie i szybko maleć. Do 2032 r. ma zniknąć co trzeci oddział klasy pierwszej. Związkowcy apelują o debatę obywatelską i wzmocnienie roli edukacji w rozwoju miast i gmin.

1 września br. weszły w życie regulacje określone w nowelizacji rozporządzenia w sprawie nadzoru pedagogicznego. Do dotychczasowych dwóch form nadzoru pedagogicznego dodano kolejną formę – monitorowanie. Ponadto wprowadzono możliwość elektronicznego podpisania protokołu kontroli przez dyrektora szkoły. Nowe regulacje mają przyczynić się do prowadzenia sprawniejszego oraz bardziej skutecznego nadzoru.

Co czeka społeczność szkolną po wakacjach? Nowe podstawy programowe w przedszkolach i szkołach podstawowych staną się faktem. Zmienione zostały wytyczne ramowych planów nauczania dla publicznych szkół podstawowych oraz zasady żywienia dzieci i młodzieży szkolnej. Nowością będą doświadczenia edukacyjne oraz tydzień projektowy, obowiązkowa edukacja zdrowotna i zakaz korzystania z telefonów komórkowych.

Zarząd Główny Związku Nauczycielstwa Polskiego podjął decyzję o rozpoczęciu akcji protestacyjnej w poniedziałek, 31 sierpnia. Początkiem działań nauczycieli będzie manifestacja przed Kancelarią Prezesa Rady Ministrów w Warszawie. Rzecznik prasowy związku informuje, że pierwszą formą protestu będzie przypomnienie politykom o złożonych obietnicach, a o dalszych krokach zdecyduje Zarząd Główny ZNP we wrześniu.

Organ prowadzący nie mógł powierzyć obowiązków dyrektora nauczycielowi, ponieważ w szkole było powołanych dwóch wicedyrektorów. W takiej sytuacji, pierwszeństwo bezwzględnie przypada zastępcy dyrektora i nie jest uzależnione od wyrażenia przez niego zgody. Jedynie w sytuacji, w której stanowisko to nie jest obsadzone, dopuszczalne jest powierzenie obowiązków innemu nauczycielowi pracującemu w szkole.

Opublikowany został projekt nowelizacji Karty Nauczyciela. Ministerstwo Edukacji zakłada systemowe zagwarantowanie odpowiedniego wzrostu średniego wynagrodzenia nauczycieli początkujących, powołując się na brak regulacji zapewniających stałe, coroczne zwiększenie wynagrodzenia. Planowanym terminem przyjęcia projektu jest IV kwartał br.

Pilnych działań wymaga system kształcenia nauczycieli oraz promowanie zawodu nauczyciela jako kluczowej profesji dla efektywnego rozwoju społeczeństwa i przyszłości kraju - podkreśla w rozmowie z Prawo.pl prof. Małgorzata Żytko z Wydziału Pedagogicznego Uniwersytetu Warszawskiego, kierownik „Ogólnopolskiego badania na temat ryzyka psychologicznego i stresu w zawodzie nauczyciela”. Badanie wykazało obciążenie wysokim lub bardzo wysokim poziomem stresu połowy aktywnych zawodowo nauczycieli.

Rzecznik praw obywatelskich w piśmie skierowanym do resortu edukacji zgłaszał wątpliwości dotyczące organizacji lekcji religii w szkołach, analizując wpływ malejącej liczby godzin religii na kwestię zatrudniania katechetów. Zdaniem RPO, zmniejszenie wymiaru godzinowego nauczania religii stanowiło ryzyko utraty pracy katechetów. W odpowiedzi MEN zaprzeczyło doniesieniom na temat masowych zwolnień nauczycieli religii. Co więcej, zwróciło uwagę na przygotowany pakiet możliwości nabycia uprawnień do nauczania innych przedmiotów.

Dyrektor szkoły i nauczyciele to osoby publiczne, a informacje o wynagrodzeniach i nagrodach dla osób pełniących funkcję publiczną stanowią informację publiczną. Zdaniem WSA w Łodzi, dane dotyczące nagród nauczycieli ze względu na prywatność mogą zostać zanonimizowane. – Jednakże w każdym indywidualnym przypadku ocenie podlegać będzie sposób i zakres dokonanej przez organ anonimizacji, a w szczególności to, czy nie niweczy on pożądanego przez stronę rezultatu w postaci uzyskania informacji o konkretnie wskazanych sprawach publicznych – wyjaśnił sąd.

Na 31 sierpnia br. Związek Nauczycielstwa Polskiego zapowiada manifestację pod Kancelarią Prezesa Rady Ministrów. To zaplanowany początek akcji protestacyjnej, która ma przypomnieć politykom o złożonych obietnicach. Jak informuje ZNP, dalsze działania protestacyjne będą zależały od tego, czy rządzący podejmą rzeczowe i konkretne rozmowy.

Wynagrodzenie dla nauczyciela korzystającego z urlopu dla poratowania zdrowia obecnie finansowane jest przez jednostkę samorządu terytorialnego prowadzącą szkołę. Z ust samorządowców po raz kolejny wychodzą propozycje przejęcia płatności za nauczycielskie urlopy przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Jeżeli państwo przyznaje określone uprawnienie pracownicze o charakterze zdrowotnym, to zdaniem samorządowców, powinno również zapewnić mechanizm jego finansowania nieobciążający w całości budżetów samorządów terytorialnych.

Reforma oświaty trwa – w szkołach pojawiła się edukacja zdrowotna i edukacja obywatelska, a nauczanie religii zredukowano do jednej godziny tygodniowo. Co czeka społeczność szkolną po wakacjach? Nowy system oceniania, uproszczona i spójna podstawa programowa, większy nacisk na zajęcia projektowe i mniejsze przeciążenie uczniów. To tylko część planów, jakie ma ministerstwo. Pod znakiem zapytania stoi jednak zakaz korzystania z telefonów przez uczniów.

Rzecznik praw obywatelskich zgłasza wątpliwości dotyczące organizacji lekcji religii w szkołach. W piśmie skierowanym do resortu edukacji analizuje wpływ malejącej liczby godzin religii na kwestię zatrudniania katechetów, zwracając szczególną uwagę na obawy nauczycieli religii. Poza tym zestawia ze sobą regulacje materii ustawowej oraz rozporządzenia wykonawczego do ustawy – celem wykazania niezgodności przepisów z Konstytucją.

ZNP alarmuje, że połowa nauczycieli doświadcza wysokiego lub bardzo wysokiego poziomu skumulowanego stresu, zmagając się z bezsennością, przewlekłymi bólami i wyczerpaniem. To tylko część danych stanowiących wyniki badania przeprowadzonego wśród pracowników oświaty. Celem poprawy sytuacji razem z wynikami badania opracowano rekomendacje dla ministerstwa, samorządów oraz dyrektorów szkół.

Wojewoda zaskarżył uchwałę, ponieważ uważał, że rada miejska, wbrew upoważnieniu ustawowemu, nie wskazała podmiotów, które mogą wystąpić o przyznanie nagród dla nauczycieli. Oceny tej nie podzielił sąd pierwszej instancji. Natomiast Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że regulacja w zakresie przyznawania nagród nie zawiera luk prawnych. Występowanie z wnioskami o wyróżnienie nauczycieli należy do kompetencji dyrektora szkoły, co wynika z przepisów ustawy Prawo oświatowe.