ZNP: Waloryzacja wynagrodzenia to nie podwyżka
Związek Nauczycielstwa Polskiego negatywnie opiniuje projekt budżetu państwa na 2027 rok, zakładający waloryzację płac nauczycieli na poziomie 3 proc. Zwraca uwagę, że podwyżka wynagrodzenia w proponowanej wysokości oznacza dalszy spadek relacji płacowej, a potrzebna jest pełna i przejrzysta kalkulacja skutków finansowania oświaty. W ocenie organizacji, projektowany budżet nie uwzględnia postulatów związkowców domagających się 15-procentowej podwyżki.
Związek Nauczycielstwa Polskiego wyraził krytyczną opinię wobec projektu budżetu państwa na 2027 rok w części dotyczącej ustalenia wysokości kwoty bazowej dla nauczycieli. Chodzi o zakres ustalenia kwoty średnich wynagrodzeń nauczycieli i finansowania zadań oświatowych.
- Podwyżka o 3 proc. jest jedynie kompensacją prognozowanego wzrostu cen i prowadzi do dalszego spadku realnej wartości wynagrodzeń nauczycieli. Zaproponowany wzrost wynagrodzeń nauczycielskich o 3 proc. nie pozwala zachować ich relacji do wynagrodzeń w gospodarce, nie stanowi skutecznego narzędzia przeciwdziałania problemom kadrowym oraz nie daje wystarczającej gwarancji pełnego sfinansowania skutków podwyżki po stronie jednostek samorządu terytorialnego – podkreśla związek.
Zapraszamy na szkolenie online w LEX: Zmiany w prawie oświatowym 2026/2027 - jakie nowe wyzwania i obowiązki czekają dyrektorów szkół? >
Postulaty niezmienne od lat
Zgodnie z argumentacją związkowców, projekt przyszłorocznego budżetu państwa nie spełnia postulatu ZNP dotyczącego zabezpieczenia środków umożliwiających 15 proc. podwyżkę wynagrodzeń zasadniczych nauczycieli od 1 stycznia przyszłego roku. - Kwota bazowa dla nauczycieli powinna w ustawie budżetowej państwa wzrosnąć o 15 proc. w stosunku do 2026 r., a minimalne stawki wynagrodzenia zasadniczego na wszystkich stopniach awansu zawodowego powinny zostać podwyższone nie mniej niż o ten sam procent – czytamy w komunikacie.
Przewodnik po zmianach w prawie oświatowym i prawie pracy w oświacie 2026 - zobacz w LEX >
Zdaniem organizacji, dotychczasowa podwyżka jedynie w części rekompensuje utratę wartości nabywczej wynagrodzeń nauczycieli wynikającej z inflacji, nie stanowiąc faktycznej podwyżki wynagrodzenia. Dlatego niezbędne jest zabezpieczenie w przyszłorocznym budżecie środków finansowych, które pozwolą na realizację postulatu.
W przedstawionej opinii Związek Nauczycielstwa Polskiego postuluje również pełne sfinansowanie skutków podwyżki w dochodach jednostek samorządu terytorialnego i budżetach szkół resortowych. - Kalkulacja wydatków państwa na wynagrodzenia nauczycieli musi obejmować wynagrodzenie zasadnicze, składniki zależne od jego wysokości, składki po stronie pracodawcy, dodatkowe wynagrodzenie roczne oraz pozostałe ustawowe skutki finansowe. Ministerstwo Finansów i Ministerstwo Edukacji powinny przedstawić oddzielnie koszt 1 punktu procentowego podwyżki nauczycielskiej i sposób jego podziału między jednostkami samorządu terytorialnego – proponuje związek.
Zobacz też w LEX: Godziny ponadwymiarowe nauczycieli – nowe regulacje prawne na przykładach >
Inicjatywa obywatelska nadal czeka
Zdaniem nauczycieli, coroczny wzrost wynagrodzeń nie powinien być niższy od prognozowanej dynamiki przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej. Należałoby przyjąć harmonogram dojścia do poziomu, w którym minimalne wynagrodzenie zasadnicze nauczyciela dyplomowanego stanowi co najmniej 78 proc. prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia.
W opinii dotyczącej budżetu Związek Nauczycielstwa Polskiego nawiązał tym samym do postulatu ustawowego mechanizmu powiązania płac nauczycieli z przeciętnym wynagrodzeniem. Chodzi o obywatelski projekt „Godne płace i wysoki prestiż nauczycieli”, który od ponad dwóch lat nie został rozpatrzony przez posłów. Przypomnijmy, że wspomniana inicjatywa związkowców uzależnia wzrost wynagrodzeń od obiektywnego wskaźnika, jakim jest przeciętne wynagrodzenie w gospodarce ogłaszane przez GUS. Tym samym projekt uniezależnia wynagrodzenia nauczycielskie od decyzji politycznych. Niezrealizowany dotąd postulat to także jedna z główna przyczyn zorganizowanej 31 sierpnia br. ogólnopolskiej manifestacji nauczycieli i pracowników oświaty pod Kancelarią Premiera Rady Ministrów.
Związek Nauczycielstwa Polskiego wnosi więc o zmianę projektu budżetu zgodnie z trzema powyższymi postulatami. Przede wszystkim domaga się 15-procentowej podwyżki kwoty bazowej określanej w ustawie budżetowej państwa.
Czytaj też w LEX: Wybrane zagadnienia dotyczące wynagradzania nauczycieli - ze szczególnym uwzględnieniem sytuacji prawnej dyrektora szkoły i przedszkola >
Linki w tekście artykułu mogą odsyłać bezpośrednio do odpowiednich dokumentów w programie LEX. Aby móc przeglądać te dokumenty, konieczne jest zalogowanie się do programu. Dostęp do treści dokumentów LEX jest zależny od posiadanych licencji.
