Górna granicy stosunkowej opłaty sądowej od pisma zostanie obniżona z 200 tys. zł do 100 tys. zł. Spółka kapitałowa wnosząca o zwolnienie od kosztów sądowych nie będzie już musiała wykazywać, że jej wspólnicy albo akcjonariusze nie mają dostatecznych środków na zwiększenie majątku spółki lub udzielenie spółce pożyczki. Projekt stosownej ustawy przyjął 6 maja rząd.

Rząd przyjął projekt ustawy w tej sprawie. Obecnie małżonkowie po rozwodzie mają relatywnie krótki, trzymiesięczny termin na to, aby po uprawomocnieniu się wyroku rozwodowego powrócić do nazwiska, które nosili przed ślubem. Takie oświadczenie składa się przed kierownikiem urzędu stanu cywilnego lub konsulem. Projekt ustawy zmieniającej kodeks rodzinny i opiekuńczy, który obecnie jest w opiniowaniu, zakłada jednak znaczące wydłużenie terminu na złożenie tego oświadczenia.

Po „sprawie puławskiej” minister klimatu i środowiska przygotował projekt zmiany rozporządzenia w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku. Nowelizacja ma wskazywać, że dopuszczalne poziomy hałasu nie mają zastosowania do powszechnego korzystania ze środowiska - w tym z boisk, kortów, bieżni i skateparków - przeznaczonych do aktywności sportowej o charakterze szkolnym lub rekreacyjnym, w zakresie tej aktywności.

Konstytucja nie może być interpretowana jako rodzaj ograniczenia czy bariery w dynamice procesu przywracania praworządności. Uprawnienia nabyte w sposób niegodziwy, sprzeczny ze standardami państwa prawnego, nie korzystają bowiem z konstytucyjnej ochrony - uważa dr Tomasz Zalasiński, konstytucjonalista, kierownik Katedry Prawa Uniwersytetu Civitas, członek Komisji Kodyfikacyjnej Ustroju Sądownictwa i Prokuratury.

Zgodnie z systemem Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, Polska ma swobodę wyboru środków, za pomocą których będzie wypełniać swoje zobowiązania wynikające z wykonywania orzeczeń ETPCz, o ile środki te są zgodne z Konwencją i ogólnymi wymogami praworządności. Mechanizmy wybrane przez Ministerstwo Sprawiedliwości w projekcie regulującym status sędziów powołanych od 2018 r. tego kryterium nie spełniają, więcej - są sprzeczne z Konstytucją - pisze dr Monika Smusz-Kulesza, sędzia Sądu Okręgowego w Łodzi.

Okręgowa Rada Adwokacka w Warszawie uruchomiła długofalowy program wsparcia psychologicznego dla członków izby adwokackiej w Warszawie. Jest on realizowany od 5 maja 2025 r. Chodzi zarówno o konsultacje psychologiczne, jak i psychiatryczne. Prowadzone będą przez specjalistów, którzy - jak zapewnia ORA - pracowali już z wieloma przedstawicielami zawodów prawniczych, w tym posiadają doświadczenie w pracy z adwokatami.

Adwokaci, radcowie, prokuratorzy i notariusze, którzy od 2018 r. byli powoływani na stanowiska sędziowskie, zgodnie z planem Ministerstwa Sprawiedliwości - już w październiku 2025 r. będą musieli odejść z sędziowskiego zawodu. Na osłodę pozostanie im start w powtórzonych konkursach i możliwość objęcia stanowiska referendarza sądowego. Tu zaczyna się jednak problem, bo referendarze, podobnie jak samorządy prawnicze, widzą w takim rozwiązaniu szereg zagrożeń. Już wystąpili w tej sprawie do ministra sprawiedliwości. Liczne pozwy wieszczą z kolei prokuratorzy.

Sąd będzie mógł uznać wytoczone powództwo za nadużycie prawa procesowego, gdy stwierdzi, że jego wyłącznym celem jest stłumienie debaty publicznej. Co więcej, zostanie ustanowiony mechanizm zabezpieczenia kosztów procesu poprzez możliwość nałożenia na powoda obowiązku kaucji, w sytuacji gdy pozwany uprawdopodobni, że chodzi o SLAPP. Same procedury mają zostać przyspieszone nawet do terminu nie dłuższego niż sześć miesięcy - to założenia projektu, który ma chronić uczestników debaty publicznej.

Zniesienie przywróconych w 2019 roku odrębnych postępowań gospodarczych jest już prawie przesądzone, ale nie nastąpi to jeszcze za pomocą tzw. ustawy naprawczej, która zniesie odrębne postępowania konsumenckie. Komisja Kodyfikacyjna Prawa Cywilnego chce to umieścić w kolejnej nowelizacji procedury cywilnej i powiązać z nowym uregulowaniem zasad prekluzji dowodowej. Jednak niektóre z rozwiązań dyscyplinujących uczestników postępowań mają pozostać.

Projekt dotyczący statusu tzw. neo-sędziów zawiera bezpieczniki, które mają zagwarantować stabilność wymiaru sprawiedliwości i chronić interesy obywateli. Dajemy wszystkim tym osobom, które obejmą skutki ustawy, szansę na udział w nowych konkursach sędziowskich. Ci, którzy przyszli spoza zawodu, będą mogli poczekać na ich rozstrzygnięcie na stanowisku referendarza sądowego, a sędziowie, którzy zostali awansowani, pozostaną na swoich stanowiskach w dwuletnich delegacjach - mówi sędzia Marta Kożuchowska-Warywoda, dyrektor Departamentu Kadr i Organizacji Sądów Powszechnych i Wojskowych.

Przeszukanie elektronicznych nośników danych, głównie telefonów komórkowych, w praktyce organów ścigania jest zastępowane ich oględzinami wewnętrznymi, które właścicielowi nie gwarantują odpowiedniej ochrony prawnej i mogą oznaczać dostęp do danych, które nie są związane z postępowaniem. Rzecznik praw obywatelskich zabiega o dostosowanie przepisów ustawowych i wewnętrznych regulacji prokuratury do standardu konstytucyjnego i europejskiego.

Polska Konstytucja ma się dobrze - uważają prawnicy, konstytucjonaliści, gorzej jest z działaniem instytucji w niej zapisanych i gwarantujących obywatelom państwo prawa. Jej treść, zwłaszcza w ostatnich kadencjach parlamentu, bywała czytana wybiórczo, wspak lub w sposób co najmniej instrumentalny. Ale Konstytucja zawiera mechanizm samoobrony, który należy zrekonstruować i uruchomić.

W jednej z zakończonych przez nas spraw sądowych przeciwko znanemu touroperatorowi, rodzina z dziećmi, zamiast w zarezerwowanym hotelu z kilkunastoma basenami i rozbudowanym aquaparkiem, spędziła sześć dni w zupełnie innym obiekcie. Overbooking - bo to o nim mowa - nie jest jednak pomyłką, a celową strategią zarządzania obłożeniem hotelu, która maksymalizuje zyski kosztem ryzyka, że niektórzy goście zostaną bez pokoju - pisze Bartosz Kempa, radca prawny, specjalizujący się w prawie turystycznym i sporach niezadowolonych klientów z biurami podróży.

Pierwszy weekend majowy tradycyjnie już otwiera sezon na grillowanie. Zapach dymu i grillowe karaoke, ozdabiane soczystym językiem, nie dla wszystkich oznacza jednak dobrą zabawę. Na "rozrywkowych" sąsiadów są prawne sposoby - począwszy od powiadomienia policji o zakłócaniu spokoju, poprzez pozwy o zaniechanie immisji czy naruszenie dóbr osobistych, po wysokie zadośćuczynienie.

Ustanowienie politycznej kontroli nad Trybunałem Konstytucyjnym uniemożliwiło obalenie domniemania konstytucyjności ustawy o KRS z grudnia 2017 r., ale jest ważny wyrok z 2012 r., według którego powołane po tym czasie osoby nie są sędziami – twierdzi prof. Andrzej Wróbel, sędzia w stanie spoczynku Trybunału Konstytucyjnego i Sądu Najwyższego. I krytykuje w tym kontekście koncepcję tzw. sędziów ustawowych.

Sąd Okręgowy w Warszawie zadał pytanie Trybunałowi Sprawiedliwości UE, od którego momentu należy liczyć bieg przedawnienia roszczeń banków w sprawach frankowych. Istnieje jednak ryzyko, że do rozstrzygnięcia nie dojdzie, gdyż sprawa jest z powództwa banku, który może cofnąć pozew przeciwko kredytobiorcom po to, żeby uniknąć rozstrzygnięcia pytania prejudycjalnego przed TSUE.

Przygotowany właśnie przez Komisję Kodyfikacyjną Prawa Cywilnego projekt tzw. ustawy naprawczej, usuwającej z procedury cywilnej najbardziej uciążliwe zmiany z minionych lat, zawiera także szereg propozycji mających ułatwić pracę pełnomocnikom procesowym. To m.in. prawo do składania i przyjmowania za stronę oświadczeń woli, zniesienie nakazu złożenia oświadczenia o dokonaniu bezpośredniego doręczenia pisma pod rygorem jego zwrotu, łatwiejsze ma być też składanie zarzutu potrącenia.

Europejski Trybunał Praw Człowieka przyjął właśnie skargę sędziego Przemysława Feligi z Sądu Apelacyjnego w Warszawie, dotyczącą przydziału spraw w tymże sądzie. Zajmuje się tym też Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, do którego trafiło pytanie prawne sędziego, dotyczące wyznaczania składów sędziowskich. Polsce zakomunikowana została też skarga sędziego Izby Cywilnej SN prof. Pawła Grzegorczyka o braku jakichkolwiek ustawowych kryteriów i skutecznej kontroli sądowej w przypadku wyznaczania sędziów do Izby Odpowiedzialności Zawodowej SN.

Naczelny Sąd Administracyjny uwzględnił skargę kasacyjną rzecznika praw obywatelskich od wyroku WSA, który podtrzymał wcześniejszą decyzję prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych z 6 kwietnia 2020 r. w sprawie tzw. ustawy kagańcowej. O uwzględnienie skargi RPO wnosił już nowy prezes UODO Mirosław Wróblewski, a chodzi o przepisy obligujące sędziów i prokuratorów do składania oświadczeń o przynależności do zrzeszeń, fundacji i partii politycznych.

Małżonkowie nieposiadający wspólnych małoletnich dzieci i z co najmniej rocznym stażem będą mogli rozwieść się przed kierownikiem dowolnego urzędu stanu cywilnego lub polskim konsulem. Potrzebne będzie też w pełni zgodne stanowisko małżonków odnośnie istnienia przesłanek rozwodu oraz co do woli rozwiązania związku małżeńskiego - to założenie projektu zmian m.in. w kodeksie rodzinnym i opiekuńczym, który trafił właśnie do wykazu prac legislacyjnych rządu.