Przewlekłość postępowań jest nadal zmorą w polskich sądach. Ministerstwo Sprawiedliwości chce poprawić sytuację, dostosowując polskie regulacje, dotyczące skargi na przewlekłość, do standardów wynikających z orzecznictwa ETPCz. Proponuje ograniczenie formalizmu, a także umożliwienie wnoszenia skarg na przewlekłość w postępowaniu wykonawczym oraz m.in. przy uchylaniu immunitetów sędziowskich. Rekompensaty mają wzrosnąć i wynosić od 3 tys. do 30 tys. zł.

Komisja Wenecka, organ doradczy Rady Europy, nie wyda podczas rozpoczynającej się w piątek, 13 czerwca, sesji plenarnej opinii na temat projektu uregulowania statusu sędziów powołanych w Polsce od 2018 r., czyli przy udziale Krajowej Rady Sądownictwa, w skład której wchodzą sędziowie wybrani przez Sejm, a nie przez sędziów. Opinia może zostać wydana dopiero w październiku, bo wtedy zaplanowano następną sesję.

Do Sądu Najwyższego wpłynęło dotychczas 108 protestów związanych z wyborami prezydenckimi. Ostateczny termin ich składania mija 16 czerwca. Jeden z protestów dotyczy podejrzenia zamiany głosów oddanych w II turze na kandydatów Karola Nawrockiego i Rafała Trzaskowskiego, obejmując 12 obwodowych komisji wyborczych. Wskazano w nim na protokoły opublikowane na stronie PKW oraz doniesienia medialne.

Adam Bodnar, tuż po powołaniu na ministra sprawiedliwości, zdecydował o wstrzymaniu konkursów na stanowiska sędziowskie. Uzasadnił to sytuacją wokół Krajowej Rady Sądownictwa, ukształtowanej nowelą z grudnia 2017 r. i powołanymi przy jej udziale sędziami. Teraz KRS wzywa go – ze względu na sytuację kadrową w sądach – do natychmiastowego opublikowania obwieszczeń o wolnych stanowiskach sędziowskich.

W trakcie rozpoznawania protestów kwestionujących ustalenia wyników głosowania lub wyniku wyborów, Sąd Najwyższy może dopuścić dowód z oględzin kart wyborczych, w praktyce prowadzący do podobnego efektu, jak ponowne przeliczenie kart. Sąd Najwyższy, z reguły, zleca przeprowadzenie takiego dowodu właściwemu sądowi rejonowemu w ramach odezwy o udzielenie pomocy sądowej.

Projekt dotyczący rozwodu pozasądowego jest już na ostatniej prostej prac rządowych. Został jednak poprawiony. Z wersji wstępnej usunięto możliwość takiego rozwodu przed konsulem, pozostawiono natomiast dwuetapową procedurę przed kierownikiem USC, która – co do zasady – ma potrwać niewiele ponad miesiąc i kosztować nieco więcej niż opłata sądowa, bo 620 zł. Nie zmienił się natomiast fakt, że skorzystają z niej również tzw. młode małżeństwa, ze stażem mniejszym niż rok, a „kombinowanie” z terminami też raczej się nie uda, bo ci, którym odmówiono, trafią do specjalnego rejestru.

Sąd Najwyższy jednolicie przyjmuje, że niedozwolone są postanowienia umowne pozostawiające możliwość ustalenia kursu CHF, a tym samym wysokości świadczeń stron, na podstawie arbitralnej decyzji jednej z nich. Takie postanowienie umowne uznawane jest za niedopuszczalne w każdej sytuacji - orzekła Izba Cywilna, oddalając skargę kasacyjną banku.

Rząd przyjął nowelizację tzw. ustawy Kamilka. Chodzi m.in. o konieczność uzyskiwania przez rodziców, którzy wspomagają wychowawców szkolnych na wycieczkach klasowych, zaświadczenia o niekaralności. Ten obowiązek - na początku roku szkolnego - niemal zablokował sądy. Teraz ma być, w zakresie rodziców, zniesiony.

Izba Odpowiedzialności Zawodowej Sądu Najwyższego orzekła, że w związku z cofnięciem odwołania przez rzecznika dyscyplinarnego ad hoc Włodzimierza Brazewicza od wyroku uniewinniającego pozostawia sprawę bez rozpoznania. Chodziło o sprawę sędziego Marty Pilśnik z Sądu Rejonowego w Warszawie podważającego stosunek służbowy innych sędziów. Rzecznik dyscyplinarny sędziów żądał pierwotnie złożenia obwinionej z urzędu.

Pełnomocnicy kredytobiorców, którzy wygrali sprawy sądowe z syndykiem Getin Noble Bank, twierdzą, że nie mogą doprosić się zasądzonego zwrotu kosztów.  Syndyk tymczasem zapewnia, że „aktywnie poszukuje możliwości pogodzenia podstawowych celów postępowania upadłościowego z orzeczeniami sądów uwzględniających wnioski przeciwników procesowych”.

720 zł miesięcznie musi wysupłać asystent prokuratora na zakwaterowanie w Domu Aplikanta. Do tego dochodzą koszty przejazdów - asystenci i związkowcy apelują więc do ministra sprawiedliwości/prokuratora generalnego, by rozwiązać problem, np. poprzez udzielanie im delegacji i pokrywanie kosztów przejazdu. Prokuratury mają do tego podstawę, jeśli uznają, że aplikacja to podnoszenie kwalifikacji zawodowych asystentów.

W ciągu kilku tygodni powstanie projekt nowej ustawy o Sądzie Najwyższym, która wraz z ustawą dotyczącą statusu sędziów, ma przywrócić ład konstytucyjny w polskim wymiarze sprawiedliwości. Gdy parlament je uchwali, będzie pytanie o podpis prezydenta - mówi dr Jarosław Matras, sędzia SN, przewodniczący zespołu Komisji Kodyfikacyjnej Ustroju Sądownictwa i Prokuratury ds. ustawy o Sądzie Najwyższym. I dodaje, że odmowa podpisu będzie oznaczać pogłębianie się sytuacji, w której na szczycie polskiego sądownictwa stoi instytucja obarczona poważnymi wadami prawnymi.

Zderzenie samochodu z motocyklem na skrzyżowaniu drogi spowodowało, że kierowca auta - prokurator w stanie spoczynku, stanie przed sądem karnym. Izba Odpowiedzialności Zawodowej Sądu Najwyższego uchyliła prokuratorowi immunitet, gdyż z dużym prawdopodobieństwem, choć nieumyślnie, złamał on zasady ruchu drogowego, wymagające od kierowcy zachowania szczególnej ostrożności.

Ministerstwo Sprawiedliwości, w ramach deregulacji, chce poprawić przepisy dotyczące protokołu okazania. Po zmianach mają do niego zostać załączone zdjęcia osób okazywanych. Projekt ma być gotowy w II kwartale 2025 r., a jego założenia trafiły właśnie do wykazu prac legislacyjnych rządu.

Rynek usług prawnych rządzi się swoimi prawami. Aby prawnik był konkurencyjny, musi odpowiednio informować klientów i potencjalnych klientów o swojej działalności. Pomogły w tym w ostatnich latach same samorządy, znosząc ograniczenia w promowaniu się przez adwokatów i radców prawnych. I choć w prawniczej reklamie są rzeczy niedozwolone, warto w swojej kancelarii zadbać o komunikację i rozpoznawalność. Pomóc mogą portale społecznościowe, newslettery, a także np. blogi.

Zmierzamy do tego, by kwalifikacje osób ubiegających się o status biegłego były realnie sprawdzane, a kandydaci muszą liczyć się z tym, że samo złożenie dokumentów może nie zapewnić wpisu do rejestru – mówi prof. Tadeusz Tomaszewski, przewodniczący zespołu, który przygotował projekt ustawy o biegłych sądowych i instytucjach opiniujących. I dodaje, że to musi kosztować trochę drożej niż obecnie, jeśli chcemy mieć nowoczesny i wydajny system opiniowania.

Związkowcy reprezentujący pracowników sądów uważają, że na stanowiskach dyrektorów sądów powinny być osoby z doświadczeniem i wiedzą, wybrane podczas transparentnej procedury - najlepiej w ramach konkursu, z udziałem przedstawicieli związków zawodowych. Ministerstwo Sprawiedliwości odpowiada, że obecnie obowiązujące przepisy nie przewidują żadnej sformalizowanej ścieżki - rozmowa z kandydatami czy test wiedzy to jedynie możliwość, a nie obowiązek.

Jak wdrażać mediacje w sądach, jak wygląda plan Ministerstwa Sprawiedliwości w zakresie mediacji, wreszcie czy mediacja sprawdza się w sprawach rodzinnych, w sporach zbiorowych i sprawach podatkowych – te i inne tematy poruszane będą podczas Wielkiego Kongresu Mediacji, który odbędzie się 16 października br. na Wydziale Prawa i Ekonomii Uniwersytetu Jana Długosza w Częstochowie. Patronat medialny nad wydarzeniem objęło Prawo.pl.

Sąd Dyscyplinarny przy Prokuratorze Generalnym 5 czerwca br. uznał Tomasza Janeczka, zastępcę Prokuratora Generalnego, za winnego popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, polegającego na uchybieniu godności urzędu przez zamieszczenie oświadczeń na profilu Stowarzyszenia Ad Vocem w serwisie X oraz publiczne wypowiadanie w rozmowach z dziennikarzami stacji telewizyjnych i dziennika „Rzeczpospolita” nieprawdziwych, wprowadzających w błąd opinię publiczną twierdzeń.

Minister sprawiedliwości Adam Bodnar napisał w mediach społecznościowych: "Bardzo cieszą dane dotyczące spadku bezrobocia. Tym bardziej, że wymiar sprawiedliwości odrobinkę się do nich przyczynił. 1159 nowych etatów asystenckich w polskich sądach oraz realny wzrost płac zwiększający atrakcyjność tych miejsc pracy - to jest konkret!".