Rankingi opracował zespół pod przewodnictwem prof. Eugeniusza Sobczaka z Wydziału Administracji i Nauk Społecznych Politechniki Warszawskiej. Zestawienie ma na celu monitorowanie zrównoważonego rozwoju społeczno-ekonomicznego gmin i regionów oraz promocję takiego właśnie rozwoju na bazie opracowanych wzorców. Badania prowadzone są od wielu lat na poziomie krajowym i regionalnym. Wyniki badań mają pomagać władzom i społecznościom lokalnym w zarządzaniu rozwojem oraz podejmowaniu decyzji o wydatkowaniu środków z funduszy strukturalnych.

Analizowano - na przestrzeni lat 2003-2015 - sytuację w świętokrzyskich gminach wiejskich, miejsko-wiejskich i miejskich. Pod uwagę było branych kilkanaście zmiennych, m.in. wydatki majątkowe inwestycyjne, wydatki na transport i łączność na mieszkańca, dochody własne gmin w stosunku do całego budżetu, liczbę pracujących na tysiąc mieszkańców, liczbę podmiotów gospodarczych, liczbę bezrobotnych i pracujących, saldo migracji, dane dotyczące ochrony środowiska - odsetek mieszkańców korzystających z wodociągów, kanalizacji i oczyszczalni ścieków.

„Bez tych wskaźników nie można zrobić diagnozy gdzie jesteśmy i jak się rozwijamy. Są spore równice pomiędzy gminami regionu i bardzo często wynikają one z wydatków na inwestycje, ponieważ niektóre gminy są bardziej, a inne mniej aktywne w pozyskiwaniu funduszy unijnych. Ważna jest też liczba pracujących, choć gmina sama nie tworzy miejsc pracy, tylko warunki dla pozyskiwania inwestorów” – ocenił w rozmowie z dziennikarzami prof. Sobczak.

Dodał, że w woj. świętokrzyskim, podobnie jak w innych regionach kraju, widoczny jest lepszy rozwój małych gmin, sąsiadujących z dobrze rozwijającymi się dużymi miastami, w stosunku do pozostałych samorządów województwa. Tak jest w przypadku samorządów okalających Kielce. „Nie ma regionu, który byłby zrównoważony w rozwoju. W tym regionie zaczyna się pojawić dominująca rola Kielc - jeśli chodzi o liczbę pracujących na tysiąc mieszańców oraz wydatki na inwestycje. Kielce mają też największy spośród wszystkich gmin regionu wskaźnik przedsiębiorczości – liczby podmiotów gospodarczych na tysiąc mieszkańców” – opisywał profesor.

W zakresie zrównoważonego rozwoju najlepsze wyniki osiągnęły gminy: Sitkówka-Nowiny, Połaniec i Kielce. Pod względem dynamiki liczby osób pracujących pierwsze miejsca w rankingach uzyskały: Szydłów, Połaniec i Starachowice (Starachowice wyprzedzały w kategorii miast Sandomierz i Kielce).

Dyrektor Wydziału Zarządzania Funduszami Europejskim w Urzędzie Miasta Kielce Mieczysław Pastuszko ocenił w rozmowie z dziennikarzami, że wyniki rankingu nie są zaskoczeniem, bo Kielce to największe miasto regionu. „Zdajemy sobie również sprawę, z tego, co przed nami - nowe wyzwania, by umacniać pozycję Kielc jako stolicy województwa na mapie całego kraju” – dodał.

Zdaniem Pastuszki, istotne jest partnerstwo samorządu i przedsiębiorców oraz organizacji pozarządowych, przy planach realizacji projektów unijnych. „Wszystkie projekty jakie chcemy realizować w Kielcach, są szeroko konsultowane z mieszkańcami. W zakresie zrównanego rozwoju ważne było wdrożenie idei budżetu obywatelskiego oraz to, co robimy w zakresie ochrony środowiska, nauki i szkolnictwa – tworzenie atmosfery, by mieszkańcy, przedsiębiorcy, turyści czuli się w naszym mieście dobrze i chętnie tu przyjeżdżali” – opisywał.

Pastuszko zaznaczył, że ułatwienia w tworzenia miejsc pracy dla inwestorów nie polegają tylko na przygotowywaniu terenów pod inwestycje, ale na dobrej obsłudze przez samorząd całych procesów inwestycyjnych.

Dwukrotnie znalazł się na podium rankingów gmin miejsko-wiejskich Połaniec (pow. staszowski). Burmistrz miasta Jacek Tarnowski ocenił, że to efekt ciężkiej pracy mieszkańców, samorządu lokalnego i dobrej współpracy z samorządem wojewódzkim. „Przygotowaliśmy świetną ofertę dla inwestorów, co trwało około siedmiu lat. To długi proces, ale teraz na etapie pozyskiwania inwestorów wiemy, że ta oferta jest naprawdę dobrze postrzegana” – ocenił.

Burmistrz podkieleckiej Morawicy Marian Buras, podkreślił, że zrównoważony rozwój, jest niezwykle istotny dla mieszkańców. „Możemy go zdefiniować w trzech obszarach – rozwój gospodarczy, społeczny i ekologiczno-przestrzenny. Jest bardzo ważne, by zachować balans pomiędzy tymi obszarami” – ocenił.

Zdaniem samorządowca, nie jest dobrze, aby rozwój gospodarczy zdominował całą gminę. „Mamy tereny przeznaczone w ramach specjalnej strefy ekonomicznej pod rozwój gospodarczy, jest jeszcze wolne ok. 60 ha. Wydaje się, że jeśli je zagospodarujemy, to będzie to wystarczające na potrzeby naszej i także okolicznych gmin, skąd ludzie będą mogli przyjeżdżać do nas do pracy” – zauważył Buras.

Od 1990 r. w gminie Morawica przybyło ponad 5 tys. mieszkańców - liczy ona obecnie prawie 16 tys. mieszkańców. Działa w niej ponad tysiąc firm.

Konferencję, podczas której przedstawiono rankingi i wręczono wyróżnienia samorządowcom, zorganizował Urząd Marszałkowski Województwa Świętokrzyskiego. (PAP)