Nagrania ze szkoleń Opanuj promptowanie, research i narzędzia AI
Włącz wersję kontrastową
Zmień język strony
Włącz wersję kontrastową
Zmień język strony
Prawo.pl

Prawnicy i sądy

Zobacz więcej artykułów w Prawnicy i sądy
trybunal konstytucyjny
Temat dnia

Przejdź do artykułu: Tylko dwoje nowo wybranych sędziów TK zaproszonych na ślubowanie

Patrycja Rojek-Socha
Patrycja Rojek-Socha
Prezydent Karol Nawrocki zaprosił na najbliższą środę do Pałacu Prezydenckiego profesora Dariusza Szostka i Magdalenę Bentkowską, dwójkę spośród sześciu nowych sędziów TK wybranych w połowie marca br. Mają złożyć ślubowanie. Zgodnie z ustawą o statusie sędziów TK, to podstawa nawiązania stosunku służbowego, po ślubowaniu sędzia ma niezwłocznie stawić się w Trybunale w celu podjęcia obowiązków.
paragraf

Przejdź do artykułu: Sądy mają lepiej nadzorować kontrolę operacyjną

Rząd przyjął projekt, który ma wzmocnić nadzór sądowy nad kontrolą operacyjną. Zakłada on m.in. wprowadzenie obowiązku informowania sądu o wynikach takiej kontroli po jej zakończeniu, a na jego żądanie również o przebiegu tej kontroli w trakcie jej trwania. Sąd i prokurator będą też mieli uprawnienia do wydania w każdym czasie postanowienia o przerwaniu stosowania kontroli operacyjnej. Już na etapie prac nad projektem część prawników podnosiła, że przepisy mogą się nie sprawdzić w praktyce.
list

Przejdź do artykułu: SN: Za czyn oskarżonego osądzono zaocznie innego człowieka

Wysłanie zawiadomienia o rozprawie innej osobie niż oskarżony, nie spełnia warunku zawiadomienia go o terminie, niezbędnego przecież dla prowadzenia postępowania pod nieobecność oskarżonego. A błąd w nazwisku oskarżonego w korespondencji skierowanej na właściwy adres, nie mógł skutkować ani jej doręczeniem osobistym „do rąk własnych”, ani też podjęciem jej na poczcie – orzekł Sąd Najwyższy w Izbie Karnej.
prokurator toga 0002

Przejdź do artykułu: Czy prokuratorzy w sądach dyscyplinarnych powstrzymają się od orzekania?

Pod koniec ubiegłego roku Związek Zawodowy Prokuratorów i Pracowników Prokuratury RP zaskarżył do Trybunału Konstytucyjnego przepisy dotyczące składu zgromadzeń w prokuraturach regionalnych. Chodzi o udział w nich prokuratorów funkcyjnych. Teraz wnioskuje do TK o zastosowanie zabezpieczenia dotyczącego sędziów Sądu Dyscyplinarnego przy prokuratorze generalnym, których wybierają także zgromadzenia i którzy – w ocenie związkowców – z tego m.in. powodu mogą być podatni na polityczne wpływy. Mieliby powstrzymać się od orzekania do czasu rozpatrzenia przez TK sprawy dotyczącej konstytucyjności przepisów o zgromadzeniach.
lech garlicki

Przejdź do artykułu: Prof. Garlicki: Interes państwa może wymagać radykalnych działań dla przywracania praworządności

Gdy nadal niemożliwe będzie uchwalanie ustaw przywracających ład konstytucyjny, a w relacjach politycznych utrzyma się taka ostra konfrontacja i brak skłonności do jakiegoś kompromisu, jak obecnie, to mogą okazać się potrzebne bardziej radykalne i nawet trochę odległe od konstytucji działania dla utrzymania stabilności państwa – twierdzi prof. Leszek Garlicki, sędzia Trybunału Konstytucyjnego w stanie spoczynku, były sędzia Europejskiego Trybunału Praw Człowieka.

Polecamy książki prawnicze

Prawnicy i sądy - najnowsze

(Prawo na Oko 62) Tomasz Zalewski

AI w kancelarii. Między innowacją a tajemnicą zawodową mówi Tomasz Zalewski [Prawo na Oko #62]

Według raportu Future Ready Lawyer 2026 ponad 90% prawników korzysta już z co najmniej jednego narzędzia AI w codziennej praktyce. Wniosek jest prosty: sztuczna inteligencja przestała być dodatkiem w pracy prawnika, a stała się jej integralnym elementem. Niezależnie od tego, czy AI jest postrzegana jako pełnoprawne narzędzie pracy, czy jedynie jako przestrzeń do testów i eksperymentów, jedno pozostaje pewne – zostanie z nami na stałe, a unikanie rozmowy o jej realnym zastosowaniu w kancelariach przestaje być racjonalną strategią.
list

SN: Za czyn oskarżonego osądzono zaocznie innego człowieka

Wysłanie zawiadomienia o rozprawie innej osobie niż oskarżony, nie spełnia warunku zawiadomienia go o terminie, niezbędnego przecież dla prowadzenia postępowania pod nieobecność oskarżonego. A błąd w nazwisku oskarżonego w korespondencji skierowanej na właściwy adres, nie mógł skutkować ani jej doręczeniem osobistym „do rąk własnych”, ani też podjęciem jej na poczcie – orzekł Sąd Najwyższy w Izbie Karnej.
prawnik paragraf

Można wznowić postępowanie na podstawie nieogłoszonego wyroku TK

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 9 lipca 2025 r. został ogłoszony na rozprawie i wraz z uzasadnieniem opublikowany w zbiorze urzędowym Trybunału, więc pomimo braku jego publikacji przez ustawodawcę, orzeczenie weszło do obrotu prawnego. Wbrew zatem stanowisku organu, wyrok TK może stanowić podstawę wznowienia postępowania, zgodnie z art. 240 par. 1 pkt 8 Ordynacji podatkowej – orzekł Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, otwierając ofiarom ulgi meldunkowej drogę do ponownej walki o swoje prawa.
ministerstwo sprawiedliwosci ms gov pl

KSSiP otwiera zapowiadaną filię w Gdańsku

Krajowa Szkoła Sądownictwa i Prokuratury rozszerza swoją działalność o nową filię dydaktyczno-szkoleniową w Gdańsku. Przyszli sędziowie i prokuratorzy będą mogli być tam kierowani, jeśli ich miejsce zamieszkania będzie bliżej właśnie tego ośrodka. W Gdańsku przewidziano 30 miejsc na jednej i 30 na drugiej aplikacji. Już na etapie projektu zmian w rozporządzeniu, które umożliwiają rozpoczęcie aplikacji w Gdańsku, zgłaszane były obawy dotyczące dużej liczby chętnych.
stetoskop pieniadze zlotowki

TSUE: Będzie zwrot akcji w sprawie sankcji kredytu darmowego?

Z Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej zniknęła sprawa siedmiu pytań prejudycjalnych zadanych w sprawie sankcji kredytu darmowego przez Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia. Prawnicy powodowej spółki liczą jednak na zwrot akcji w Luksemburgu i powrót sprawy na wokandę oraz merytoryczne odpowiedzi na pytania prejudycjalne.
sala sadowa rozprawa sad

SN: Pomyłka w rejestrze karnym – proces trzeba powtórzyć

Mężczyzna bezprawnie przywłaszczył pieniądze spółki, ale starał się o zawieszenie wykonania kary. Nie udało się, bo Prokurator Generalny, a potem Sąd Najwyższy zauważyli błąd w Krajowym Rejestrze Karnym. Niewłaściwie wpisano datę urodzenia oskarżonego - 1990 r., zamiast 1980 r. Doprowadziło to do wygenerowania karty karnej, z której wynikało, że nie był karany. Tymczasem był już karany i nie naprawił wyrządzonej przez siebie szkody.
dawid kulpa

Sędzia na WhatsAppie? Czas zerwać z procesowym średniowieczem?

Żyjemy w czasach, gdy sędzia – jak każdy inny obywatel RP – może zapłacić rachunki za pomocą telefonu, sterować domem z drugiego końca świata i nawet poddać się skomplikowanej operacji medycznej przy pomocy robota. Ale kiedy obywatel wchodzi na „drogę sądową”, nagle czas zwalnia. Wpadamy w czarną dziurę procedur, gdzie każda, nawet najbardziej błaha czynność urasta do rangi oficjalnego ceremoniału. Niemal każda informacja musi zostać „przepuszczona” przez biuro podawcze. A gdyby tak przestać udawać, że sędzia i adwokat to postacie z innej epoki i pozwolić im na to, co sprawdza się w Prawie upadłościowym? - pisze Dawid Kulpa, radca prawny, partner w Kancelarii Kulpa Kozak Adwokaci i Radcowie Prawni.
sad najwyzszy

Nowa ustawa o Sądzie Najwyższym czeka na wpis do wykazu prac rządu

Projekt ustawy o Sądzie Najwyższym, opracowany przez Komisję Kodyfikacyjną Ustroju Sądownictwa i Prokuratury, czeka na wpis do wykazu prac legislacyjnych Rady Ministrów. Wniosek w tym zakresie został złożony 18 marca br. - poinformowało Prawo.pl Ministerstwo Sprawiedliwości. Regulacja zakłada m.in. wprowadzenie dodatkowego wymogu pięcioletniego stażu pracy w zawodzie prawniczym dla tzw. akademików kandydujących do SN oraz pięcioletnią karencję dla prawników, którzy sprawowali m.in. funkcje rządowe lub byli posłami. Ogranicza też kompetencje prezydenta – to nie on będzie określał regulamin SN.
pawel grzegorczyk

NSA: Nie koniec sporu sędziego Grzegorczyka z Prezydentem RP

Punktem wyjścia do rozważań czy powołanie sędziego Izby Cywilnej Sądu Najwyższego do Izby Odpowiedzialności Zawodowej było skuteczne powinna być ocena zgodności zaskarżonego postanowienia Prezydenta RP z regulacją ustawową prawa krajowego, mającą zastosowanie w rozpoznawanej sprawie – orzekł Naczelny Sąd Administracyjny i uchylił orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
WIBOR Zlotowki

Ile trzeba zapłacić kancelarii za sprawę wiborową

Lutowy wyrok TSUE nie spowodował spadku zainteresowania sprawami wiborowymi, mimo że TSUE potwierdził legalność stosowania WIBOR w umowach kredytowych. Prawnicy rozliczają się w takich sprawach z klientami/kredytobiorcami najczęściej w modelu hybrydowym, który zakłada zazwyczaj kilka tysięcy złotych wynagrodzenia zryczałtowanego, niezależnego od ostatecznego wyniku sprawy, oraz honorarium dodatkowe, należne kancelarii wyłącznie w przypadku prawomocnego wygrania procesu.
mlotek rozwod dzieci

Raz u mamy, raz u taty - to nie zawsze w interesie dziecka

Ministerstwo Sprawiedliwości skierowało do opiniowania projekt regulujący pieczę współdzieloną nad dzieckiem. Nowelizacja, choć wyczekiwana przez sędziów, budzi wątpliwości pełnomocników. Chodzi m.in. o kwestie zabezpieczenia dziecka przed przemocą domową, co wynika z Konwencji Stambulskiej. Podnoszą też potrzebę uregulowania kwestii alimentów, bo jak podkreślają, są rodzice, dla których ich niepłacenie może być główną motywacją. Sędziowie z kolei uważają, że nadmierna kazuistyka nie służy rozstrzyganiu, a dobro dziecka jest jego podstawą.
rozwod mama tata dziecko

Sąd: Nie można alienować dziecka od drugiego rodzica

Na mocy orzeczeń sądowych córka stron powinna na stałe mieszkać u matki, ojciec jednak odmówił przewiezienia do niej dziecka, wskazując na ryzyko przemocy i fakt nadużywania alkoholu. Sąd Rejonowy w Piszu uznał jednak, że zagrożenia dla dobra dziewczynki nie ma, i w nieprawomocnym jeszcze orzeczeniu wskazał, że jeśli jedno z rodziców nie dostosowuje się do sądowych orzeczeń, to może być to podstawa do zainicjowania z urzędu postępowania w zakresie władzy rodzicielskiej.
mlotek laptop

Brak zgody KRS na dalsze orzekanie, ale prezesi sądu w Lublinie pozostają na stanowiskach

Sędziowie Jerzy Nawrocki i Barbara du Château pozostają na stanowisku prezesa i wiceprezesa Sądu Apelacyjnego w Lublinie, mimo że ukończyli 65. rok życia i nie uzyskali zgody KRS na dalsze orzekanie. Poinformowało o tym Ministerstwo Sprawiedliwości, uzasadniając, że sędziowie składali odwołania do Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych, która „według wyroku Trybunału Sprawiedliwości UE z 21 grudnia 2023 r. C-718/21 nie stanowi sądu ustanowionego ustawą".
paragraf

Sejm nie odrzucił prezydenckiego weta do noweli ograniczającej m.in. areszty

Sejm nie zdołał odrzucić weta prezydenta Karola Nawrockiego do nowelizacji Kodeksu postępowania karnego, ograniczającej m.in. przesłanki, na podstawie których orzeczone może być tymczasowe aresztowanie. Ustawa miała też zmienić definicję podejrzanego, tak by umożliwić dostęp do obrońcy od momentu zatrzymania. W głosowaniu udział wzięło 440 posłów. Za odrzuceniem weta zagłosowało 244, przeciwko było 180, a 16 osób wstrzymało się od głosu. Większość 3/5 konieczna do ponownego uchwalenia ustawy wynosiła 264 głosy.
ukraina flaga zolnierz

Będzie abolicja i amnestia dla ochotników walczących w Ukrainie

Ochotnicy z Polski, walczący po stronie Ukrainy, doczekają się abolicji i amnestii. Prezydent Karol Nawrocki podpisał ustawę, która „przebaczy i puści w niepamięć” naruszenie polskich przepisów. Obywatele Polski walczący bez zgody właściwego polskiego organu wojskowego w Siłach Zbrojnych Ukrainy będą musieli wypełnić jednak szereg obowiązków informacyjnych wobec Ministerstwa Obrony Narodowej.
egzamin szkola

Oblany egzamin sędziowski? Od kwietnia możliwe dwie poprawki

Aplikanci będą mogli trzy razy podchodzić do egzaminu sędziowskiego. Ci, którym noga powinęła się już dwa razy, będą mieli „na poprawkę" 5 lat od ukończenia aplikacji sędziowskiej. Taka sama furtka otwiera się w przypadku egzaminów prokuratorskich. Dodatkowo absolwenci obu aplikacji, którzy nie zdali dwukrotnie egzaminu sędziowskiego lub prokuratorskiego w latach 2013–2025, będą mogli podejść do egzaminów jeszcze raz w ciągu pięciu lat od wejścia w życie nowelizacji, którą właśnie podpisał Karol Nawrocki.
mikolaj kozak

Kozak: „Proszę pani, ja już będę grzeczny" – teatr absurdu na tle weta noweli karnej

Prezydent Karol Nawrocki zawetował dużą nowelizację postępowania karnego, co należy przyjąć z ubolewaniem, bo zawierała ona szereg bardzo potrzebnych zmian. Nie jest kwestią prawną, ale zapewne istotną politycznie, że do projektu ustawy przylgnął termin „ustawa naprawcza", sugerujący, że jest co naprawiać. I to niekoniecznie tylko po poprzednikach, bo ustawodawca każdej kadencji bywa racjonalny tylko z nazwy. Ktoś kiedyś powiedział, że nieprzypadkowo logika prawnicza jest na I roku studiów. Kiedy wchodzą konkretne przedmioty, okazuje się, że nie zawsze odgrywa ona w przepisach istotną rolę – pisze Mikołaj Kozak, adwokat, Kancelaria Kulpa Kozak Adwokaci i Radcowie Prawni.
zlotowki banknoty walizka

Podwyżki w samorządowych kolegiach odwoławczych nie dla wszystkich

Nowelizacja rozporządzenia, dotyczącego zasad wynagradzania w samorządowych kolegiach odwoławczych, która trafiła do podpisu premiera, obejmuje wyłącznie pracowników biur SKO. MSWiA zmieniło jedynie, w porównaniu z wersją skierowaną do konsultacji publicznych, wysokość maksymalnych stawek wynagrodzenia zasadniczego w I i II kategorii zaszeregowania, bo były one niższe od minimalnego wynagrodzenia za pracę. Krajowej Reprezentacji SKO nie udało się przeforsować zmian dotyczących zwiększenia mnożnika kwoty bazowej dla etatowych członków kolegiów.
prawnik mlotek

Tysiące pozwów o SKD obciążało sąd w Poznaniu - MS zmienia przepisy

Ministerstwo Sprawiedliwości chce poprawić Kodeks postępowania cywilnego tak, aby pozwy wnoszone przez firmy skupujące w drodze cesji roszczenia dotyczące sankcji kredytu darmowego (SKD), nie trafiały jedynie do sądów w dużych ośrodkach - np. w Poznaniu czy w Warszawie. Proponuje więc doprecyzowanie, że przelew wierzytelności w danej sprawie, nie wpływa na właściwość sądu. Ma się to odnosić także do polisolokat. Projekt jest już w wykazie prac legislacyjnych rządu, a prawnicy go chwalą, choć podkreślają, że warto też poprawić organizację pracy sądów.
paragraf

Kary za zniesławienie do likwidacji – petycja w Senacie

Do Senatu skierowana została petycja, której celem jest uchylenie przepisów dotyczących zniesławienia. Tym razem zabiegają o to organizacje zajmujące się ochroną praw człowieka. Zmiany w tym zakresie rozważano także w Ministerstwie Sprawiedliwości, w czasie gdy ministrem był Adam Bodnar, obecnie senator. Jak uzasadniono, dekryminalizacja zniesławienia stanowi nie tylko realizację zobowiązań międzynarodowych Polski, ale również istotny krok w kierunku wzmocnienia ochrony dziennikarzy, aktywistów, sygnalistów oraz ograniczenia nadużywania prawa karnego do tłumienia krytyki i kontroli społecznej.

Aktualności

Opinie

Zmiany w prawie

Pytania i odpowiedzi

Orzeczenia