Skarga na przewlekłość postępowania bywa w sprawach kredytów frankowych pomocą raczej iluzoryczną, nie tylko dlatego, że zasądzane zadośćuczynienie za przewlekłość ma zwykle wysokość symboliczną. Zdarza się nawet, że skargę tę sądy również rozpoznają przewlekle, co jeszcze przedłuża zasadnicze postępowanie. Obecnie na prawomocny wyrok frankowicze czekają nawet 5-6 lat.

Ministerstwo Sprawiedliwości poinformowało prezesów sądów apelacyjnych, że pracuje nad zmianami legislacyjnymi w przedmiocie uregulowania ścieżki odwoławczej dla referendarzy sądowych od decyzji prezesów sądów w przedmiocie ustalanych podziałów czynności. Do czasu ich zakończenia referendarze mają mieć możliwość wnoszenia odwołań do prezesa sądu wyższej instancji.

W związku z niepełnym wdrożeniem przez Polskę zasad wykonywania europejskiego nakazu aresztowania, skutkującym preferencyjnym traktowaniem polskich obywateli w tej procedurze, nowelizacja kodeksu postępowania karnego ma wprowadzić możliwość, na wniosek państwa wystawiającego ENA, czasowego przekazania osoby ściganej. Jednak po przesłuchaniu lub przeprowadzeniu innych czynności śledczych, taka osoba miałaby zostać „zwrócona” Polsce, chyba że sama zdecyduje inaczej.

Dyrektor Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury będzie mógł wyznaczyć aplikantowi miejsce odbywania zajęć, położone możliwie najbliżej miejsca zamieszkania aplikanta. W szczególnie uzasadnionych przypadkach będzie mógł też uwzględnić wniosek aplikanta co do miejsca odbywania zajęć – zakłada rozporządzenie ministra sprawiedliwości, które jest obecnie w opiniowaniu. To przygotowanie do rozpoczęcia aplikacji sędziowskiej i prokuratorskiej w filii KSSiP w Gdańsku.

Skazany uszkodził drzwi wejściowe sąsiadowi, lecz szkodę naprawił jeszcze przed wydaniem wyroku przez sąd rejonowy. Śmierć skazanego w toku procesu nie stała jednak na przeszkodzie wniesienia kasacji przez rzecznika praw obywatelskich. Sąd Najwyższy uchylił wyrok sądu I instancji.

Proponowane w nowelizacji procedury cywilnej skrócenie terminów zaskarżenia orzeczeń sądu wydanych w trybie Konwencji haskiej do trzech dni w przypadku zażalenia i siedmiu przy apelacji, zdaniem Rzecznika Praw Obywatelskich nie znajduje uzasadnienia i stanowi nadmierny i nieproporcjonalny rygor procesowy, ograniczający prawo do zaskarżania orzeczeń, a tym samym konstytucyjne prawo do sądu.

Czy sędzia, który ukończył 65 lat, jest osobą uprawnioną do orzekania, w sytuacji gdy Krajowa Rada Sądownicza nie wyraziła zgody na dalsze zajmowanie stanowiska sędziego, zaś Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych SN odrzuciła odwołanie od uchwały Krajowej Rady Sądownictwa, a dodatkowo sąd pracy udzielił zabezpieczenia poprzez nakazanie Wojskowemu Sądowi Garnizonowemu dalsze zatrudnianie na stanowisku sędziego tego sądu? Na to pytanie odpowie Izba Karna Sądu Najwyższego.

Ministerstwo Sprawiedliwości wprowadza możliwość wykrywania przez członków komisji egzaminacyjnej na egzaminach sędziowskich i prokuratorskich, przy pomocy środków technicznych, czy zdający mają przy sobie "zakazane" urządzenia. W praktyce chodzi m.in. o specjalne bramki, które mają skanować, czy uczestnicy mają przy sobie np. telefony. Ci, u których zostaną wykryte, będą natychmiast wykluczeni. Projekt rozporządzenia trafił już do opiniowania; zmiany miałyby obowiązywać już na lutowych egzaminach.

Mam wątpliwości wobec projektu zakładającego istotne ograniczenie prawa prokuratora do włączania się w postępowania cywilne. Ono jest konieczne dlatego, że z prawa o prokuraturze, a więc z przepisów ustrojowych, wynika, że prokuratura stoi na straży praworządności. Ale także dlatego, że większość Polaków uważa, że państwo powinno opiekować się ludźmi i interweniować w stosunki gospodarcze - mówi dr Piotr Turek, prokurator Prokuratury Okręgowej w Krakowie, autor komentarza do Prawa o prokuraturze.

Minister sprawiedliwości Waldemar Żurek zapowiedział specjalne wytyczne dla prokuratorów ws. poprawy bezpieczeństwa ruchu drogowego. Mają już polecenie wnoszenia do sądu o przeprowadzenie rozpraw w sytuacjach piractwa drogowego. Z kolei prezydent Karol Nawrocki w trybie kontroli następczej skierował ustawę uderzającą w piratów drogowych do Trybunału Konstytucyjnego. W uzasadnieniu można przeczytać, że cel ustawy jest słuszny, jednak wątpliwości prezydenta wzbudziły niektóre rozwiązania prawne.

W aplikacji mObywatel udostępniane będą dane z z Krajowego Rejestru Sądowego (KRS) - każdy użytkownik tej aplikacji będzie mógł znaleźć dzięki temu podmiot, w którym występuje jego numer PESEL. Podobna funkcjonalność ma dotyczyć ksiąg wieczystych, chociaż nie zostanie to wprost napisane w ustawie. Takie rozwiązania przewiduje projekt deregulacyjny, który 23 grudnia br. przyjęła Rada Ministrów.

Prezydent Karol Nawrocki, choć podpisał ustawę z 4 grudnia 2025 r. wprowadzającą szereg zmian w przepisach w celu poprawy bezpieczeństwa ruchu drogowego, to jednocześnie zapowiedział, że skieruje do Trybunału Konstytucyjnego wniosek w trybie kontroli następczej. Ma zastrzeżenia do definicji „nielegalnego wyścigu”, a także penalizacji uczestników i widzów zlotów samochodowych.

Określone w kodeksie postępowania cywilnego prawo prokuratora do włączania się do postępowań cywilnych ze względu na ochronę praworządności, praw obywateli lub interesu publicznego, wymaga istotnej modernizacji zmierzającej przede wszystkim do jego wyraźnego ograniczenia – mówi prof. Wojciech Kocot, zastępca przewodniczącego Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Cywilnego. Ale zastrzega, że pozostanie ono obecne wszędzie tam, gdzie ingerencja państwa w stosunki cywilnoprawne jest nadal wskazana i akceptowana w odbiorze powszechnym.

Mamy nadzieję, że mediacja zostanie wprowadzona do przepisów podatkowych. Pozwoliłoby to przede wszystkim skrócić czas trwania postępowania podatkowego, zredukować koszty, a przy okazji — zapewnić wpływy budżetowe bez konieczności prowadzenia długotrwałego procesu bądź podejmowania przez organy działań o charakterze inkwizycyjnym. Ale najważniejsze jest zbudowanie zaufania między podatnikami a fiskusem - mówi Przemysław Jakub Hinc, Prezes Centrum Mediacji przy Krajowej Radzie Doradców Podatkowych.

Ministerstwo Sprawiedliwości poprawia projekt rozporządzenia podwyższającego wynagrodzenia mediatorów w postępowaniu cywilnym i przesuwa jego wejście w życie z 1 stycznia na 1 lutego 2026 r. Wprowadzone zostaje m.in. rozróżnienie na mediacje w sprawach o wartości przedmiotu sporu do 200 tys. zł i powyżej tej kwoty. Minimalna stawka ma wynieść 300 zł, maksymalna 8 tys. zł. Z kolei w razie nieprzystąpienia stron do mediacji mediator ma otrzymać zwrot poniesionych wydatków w wysokości nieprzekraczającej 110 złotych.

Posłowie PiS skierowali do prokuratury zawiadomienie dotyczące obecnego szefa Ministerstwa Sprawiedliwości Waldemara Żurka. Chodzi o nieogłoszenie w terminie konkursów na dotacje z Funduszu Sprawiedliwości. W ostatnim czasie m.in. zespół Niebieskiej Linii poinformował poprzez portale społecznościowe, że od 1 stycznia 2026 r. wstrzymane zostanie wsparcie, którego udziela jako Ośrodek Pomocy Osobom Pokrzywdzonym Przestępstwem, a to dlatego, że przedłuża się proces oceny wniosków konkursowych przez MS jako dysponenta Funduszu Sprawiedliwości.

Sąd Rejonowy dla Warszawy-Mokotowa odroczył do 15 stycznia posiedzenie w sprawie aresztu dla byłego ministra sprawiedliwości Zbigniewa Ziobry. Sądowi nie dostarczono m.in. dokumentów niejawnych. Przyczyną wniosku prokuratury o areszt były zarzuty nadużycia uprawnień związane z Funduszem Sprawiedliwości. Wnioski w tej sprawie zgłosili dwaj obrońcy ministra Ziobry.

Na rozpoznanie czy przyjęcie do rozpoznania skargi kasacyjnej w Izbie Pracy Sądu Najwyższego czeka się ponad pół roku. Szybszemu załatwianiu spraw ma służyć likwidacja jednego z wydziałów. Jednak największą bolączką tej Izby jest 10 wakatów i wnioski stron o przeprowadzenie tzw. testu niezawisłości sędziego.

Bardzo niebezpieczny jest postulat przemodelowania instytucji podejrzanego, gdyż nowa redakcja art. 71 par. 1 k.p.k. stałaby w sprzeczności z zasadami gwarancyjnymi procesu karnego, w tym domniemania niewinności i postulatem czytelnych i zrozumiałych dla obywatela granic/przesłanek, w którym momencie organy ścigania mogą uznać go za podejrzanego - pisze dr Paweł Opitek, prokurator Prokuratury Regionalnej w Krakowie, dyrektor Biura Prawnego ZZPiPP RP.

Reforma procedury cywilnej z 2019 r. przyspieszyła do trzech miesięcy czas, po którym sądy mogą umarzać zawieszone postępowania, np. jeśli przerwa była spowodowana brakiem adresu pozwanego czy innymi formalnymi błędami, a po sześciu - te zawieszone na zgodny wniosek stron lub spadkobiercy. Prawnicy mieli i mają w tym zakresie spore wątpliwości. Sprawa ponownie została zgłoszona do naszej akcji "Poprawmy prawo". Projekt MS wraca do rocznych terminów.

Zapowiadany przez prezydenta Karola Nawrockiego pomysł powołania Rady ds. Naprawy Ustroju Państwa wkrótce ma doczekać się realizacji. - To jest część Narodowej Rady Rozwoju, gdzie będzie rada do spraw ustrojowych, naprawy systemu i ona będzie powołana w styczniu - przekazał Karol Rabenda, minister w Kancelarii Prezydenta RP.

Prokuratura Okręgowa w Warszawie chce, by Sąd Najwyższy uchylił immunitet sędziowski Łukaszowi Piebiakowi, byłemu wiceministrowi sprawiedliwości. Jest on podejrzewany o posłużenie się podrobionym testamentem. Zdaniem Stowarzyszenia Prawnicy dla Polski to „politycznie motywowana próba dyskredytacji”.

W czerwcu 2025 roku Komisja Kodyfikacyjna Prawa Rodzinnego przyjęła projekt nowelizacji kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (k.r.o.), który zakłada całkowite zniesienie możliwości orzekania o winie za rozkład pożycia małżeńskiego w postępowaniach o rozwód i separację oraz jednoczesną zmianę zasad alimentacji na rzecz ekonomicznie słabszego małżonka - piszą adwokat Tomasz Uljasz i Cyntia Mizak, aplikantka radcowska w RESIST Rezanko Sitek.

Sąd Okręgowy w Warszawie zdecydował o uchyleniu europejskiego nakazu aresztowania wobec b. wiceministra sprawiedliwości Marcina Romanowskiego. Prokuratura jednak nie odpuszcza, minister sprawiedliwości/prokurator generalny Waldemar Żurek zapowiedział złożenie ponownego wniosku o ENA. Wskazał również, że „jeżeli sprawa ponownie trafi do tego samego sędziego, zostanie złożony wniosek o jego wyłączenie z uwagi na brak obiektywizmu".

Dr Dawid Rogoziński z Uniwersytetu Gdańskiego, Majka Alicja Białkiewicz z Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie oraz Dominika Chrzan z Uniwersytetu Wrocławskiego zostali laureatami VIII Konkursu o Nagrodę Rzecznika Finansowego im. dr. Stanisława Rogowskiego na najlepszą rozprawę habilitacyjną, doktorską oraz pracę magisterską i licencjacką z zakresu ochrony klienta na rynku finansowym.

Minister Waldemar Żurek powołał sędziego Sądu Apelacyjnego w Gdańsku Włodzimierza Brazewicza do poprowadzenia sprawy sędziego Przemysława W. Radzika. Radzik 4 kwietnia 2025 r. został odwołany z funkcji zastępcy rzecznika dyscyplinarnego sędziów sądów powszechnych, mimo trwającej kadencji. MS wyjaśnia, że powołanie rzecznika ad hoc w tej sprawie uzasadnione jest koniecznością zachowania rzetelności i wymaganej bezstronności po stronie organu prowadzącego czynności wyjaśniające.

Całkowite zniesienie limitu wartości umów podlegających obowiązkowi publikacji w Centralnym Rejestrze Umów Jednostek Sektora Finansów Publicznych (CRU JSFP), wpisywanie przedmiotu umowy, a nie ogólny przedmiotu umowy, przyśpieszenie wejścia przepisów o 3 miesiące – takie poprawki Senatu poparł Sejm. W czwartek ustawę zmieniającą CRU podpisał prezydent.

Wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej potwierdza to, o czym mówiliśmy od dawna, czyli, że w Trybunale Konstytucyjnym są sędziowie dublerzy, którzy nie powinni w nim zasiadać. Pierwszą więc konsekwencją orzeczenia TSUE, które właśnie zapadło, powinno być odwołanie tych osób. Wyroki TK wydane w składach z ich udziałem powinny być uznane za nieistniejące – mówi w rozmowie z Prawo.pl prof. Jerzy Stępień, prezes Trybunału Konstytucyjnego w latach 2006–2008.

Izba Kontroli Nadzwyczajnej uznała, że zastrzeżenie w umowie pożyczki rażąco wygórowanych odsetek wynoszących 3285 procent w skali roku, a następnie wydanie nakazu zapłaty, nie tylko naruszyło równowagę kontraktową, lecz także prowadziło do zaburzenia istniejących ówcześnie stosunków społecznych. Wykreowano sytuację rażąco niesprawiedliwą i naruszono zasadę zaufania obywatela do państwa.

W ostatnich latach orzecznictwo TSUE ujawnia wyraźną tendencję do poszerzania własnej jurysdykcji w obszarze organizacji władzy sądowniczej państw członkowskich. Tendencja ta, uzasadniana koniecznością zapewnienia skutecznej ochrony sądowej i poszanowania wartości Unii, prowadzi w istocie do głębokiej transformacji roli TSUE: z sądu prawa Unii, w organ dokonujący pośredniej kontroli konstytucyjnej państw. Kulminacją tego procesu jest wyrok z 18 grudnia 2025 r. w sprawie C-448/23, w którym Trybunał nie tylko zakwestionował skutki określonych działań krajowych dla stosowania prawa unijnego, lecz podważył konstytucyjną legitymację krajowego sądu konstytucyjnego jako takiego - pisze prof. dr hab. Mariusz Załucki.