Wiesława Moczydłowska

Już w listopadzie 2026 r. odbędą się pierwsze egzaminy pisemne na doradcę podatkowego według nowych przepisów. Część pisemna zostanie rozszerzona o sporządzenie opinii dla klienta, a mniej będzie pytań testowych. W części ustnej kandydaci będą korzystać z przepisów, ale nie będą znać wcześniej wykazu pytań, ponieważ publikowany będzie tylko zakres tematyczny i przykładowe odpowiedzi. Nowe zasady mają lepiej weryfikować przygotowanie do wykonywania zawodu, ale też - w powszechnej opinii - egzamin będzie trudniejszy. Wzrośnie też opłata.

Nie jesteśmy krajem proinwestycyjnym podatkowo, podatnicy niechętnie korzystają z ulg proinwestycyjnych z uwagi na skomplikowane przepisy. Pomysł podniesienia z 15 proc. do 19 proc. podatku dla fundacji rodzinnych negatywnie wpłynie na tę instytucję. Od 1 stycznia 2027 r. nabywcy określonych usług, w tym usług księgowych, będą odpowiadali solidarnie za zobowiązania podatkowe w podatku od towarów i usług sprzedawcy tych usług – takie wnioski płyną z konferencji XXVII Ogólnopolskiej Konferencji Podatkowej.

Okres pięciu lat, po upływie którego sprzedaż nieruchomości nie skutkuje obowiązkiem zapłaty podatku dochodowego, liczy się uwzględniając okres jej posiadania przez wszystkich spadkodawców, do których uprzednio należał przedmiotowy majątek – tak korzystnie orzekł Naczelny Sąd Administracyjny (II FSK 1249/23). Według prawników NSA słusznie stwierdził, że decyduje pierwotny moment wejścia nieruchomości do majątku rodziny. Podatnicy, którzy zapłacili nienależny podatek, mogą wystąpić o stwierdzenie nadpłaty.

Po prawomocnym stwierdzeniu przez sąd nieważności uchwały rady gminy w sprawie opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi, spółdzielnia mieszkaniowa ma prawo do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty. Nie wykluczają tego przepisy ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. W przeciwnym przypadku ryzyko ustanowienia wadliwego aktu prawa miejscowego ponosiłby wyłącznie jego adresat – tak korzystnie orzekł Naczelny Sąd Administracyjny (III FSK 1366/25). Oznacza to, że gminy muszą zabezpieczyć środki na zwrot nadpłat.

Cyfryzacja zmienia rachunkowość i podatki, zmienia oczekiwania wobec księgowych, ale i przedsiębiorców. Technologia ma automatyzować pracę, realizować powtarzalne czynności, być narzędziem wspierającym księgowego, ale pojawiają się nowe problemy, którym sprostać musi człowiek. Mimo, że administracja podatkowa zapowiada automatyczne rozliczanie VAT i dalszą digitalizację, to wciąż potrzebny będzie dobrze wyedukowany księgowy – takie wnioski płyną z konferencji Cyfrowy Księgowy 3.0.

Świadczenia należne pracownikowi z tytułu naruszenia przez pracodawcę przepisów o rozwiązywaniu umów o pracę w sytuacji, gdy zostało otrzymane na podstawie wyroku sądowego jest odszkodowaniem i podlega zwolnieniu z podatku dochodowego od osób fizycznych – orzekł korzystnie dla podatników Naczelny Sąd Administracyjny. Według prawników, to przełomowe orzeczenie, a spory wynikają z braku ustawowej definicji pojęcia „odszkodowania”

Cyfryzacja sprawi, że zawód księgowego stanie się bardziej atrakcyjny. Automat może w miarę prawidłowo zaksięgować typowy dokument, ale nie zna całego kontekstu działalności przedsiębiorcy, nie bierze odpowiedzialności i nie buduje relacji opartej na zaufaniu. Widzę więc księgowego przyszłości jako nawigatora biznesu, człowieka łączącego rachunkowość, technologię, analizę danych i znajomość biznesu - mówi dr hab. Stanisław Hońko, prof. Uniwersytetu Szczecińskiego, prezes Zarządu Głównego Stowarzyszenia Księgowych w Polsce.

Pomyłka, polegająca na ujęciu w sprawozdaniu finansowym numeru KRS spółki komandytowej jako spółki przekształcanej w spółkę z o.o zamiast numeru KRS spółki sp. z o.o., nie wpływa na skuteczność złożenia sprawozdania finansowego, a tym samym możliwość stosowania estońskiego CIT, o ile pozostałe zawarte w sprawozdaniu dane, w tym identyfikujące spółkę, dotyczyły spółki z o.o. Takie stanowisko zaprezentowała skarbówka, łagodząc swoje podejście do błędów formalnych w sprawozdaniu finansowym, skutkujących nawet utratą wyboru formy opodatkowania w postaci estońskiego CIT.

Wydatków poniesionych na zakup i montaż klimatyzatora z funkcją grzania, w tym klimatyzatora z wbudowaną pompą ciepła, nie można odliczyć w ramach ulgi termomodernizacyjnej. Takie stanowisko zaprezentowała skarbówka, zmieniając wcześniejszą korzystną dla podatnika interpretację. Eksperci wskazują, że należałoby zmienić rozporządzenie zawierające katalog wydatków termomodernizacyjnych, a nie interpretację. Radzą kierować skargi do sądów administracyjnych.

Wprowadzamy możliwość zautomatyzowania rejestrowania faktur w pozycjach kosztowych i dochodowych. Będzie możliwość dorobienia opisu do faktury oraz opisu do pozycji na fakturze. Zwiększamy rozmiar faktury do 5 MB, a dla faktur kosztowych do 10 MB. Pracujemy nad kasą fiskalną, która będzie funkcjonowała w telefonie podatników – poinformowali przedstawiciele resortu finansów podczas siódmego Międzynarodowego Kongresu Biur Rachunkowych.