Orzeczenia - Prawo.pl

WSA: Przedsiębiorca pogrzebowy naruszył RODO

Małe i średnie firmy RODO Prawo europejskie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podtrzymał decyzję prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych w sprawie przedsiębiorstwa pogrzebowego z Puław. Firma zagubiła w trakcie transportu dokumenty z danymi klienta. Została ukarana za to, że nie przewidziała ryzyka i w konsekwencji nie wdrożyła odpowiednich środków bezpieczeństwa, które pozwoliłyby uniknąć incydentu.

12.01.2026

Surowy, eliminacyjny przepis kodeksu oceni Izba Karna SN

Prawo karne Wymiar sprawiedliwości

Siedmioro sędziów Sądu Najwyższego rozpozna 21 stycznia br. problem przedstawiony przez prof. Marcina Wiącka, rzecznika praw obywatelskich. Stawia on pytanie, czy sąd orzekający w sprawie wniosku o warunkowe przedterminowe zwolnienie od 1 października 2023 r. powinien odmówić zastosowania przepisu nakazującego zwolnić skazanego na dożywotnie więzienie po odbyciu 30 lat kary. Przepis ten jest sprzeczny z prawami człowieka.

12.01.2026

Sąd błędnie pouczył pokrzywdzoną, jest kasacja rzecznika

Prawo karne

Pokrzywdzona została pozbawiona przez sąd możliwości dochodzenia przysługujących jej praw, wbrew konstytucyjnemu prawu - twierdzi w kasacji rzecznik praw obywatelskich. Sędzia błędnie pouczył kobietę, w wyniku czego nie mogła ona już ścigać odpowiedzialnych za zniszczenie jej mienia. Rozprawa odbędzie się 18 lutego br.

12.01.2026

SA: Przegrana z parafią o niemal milion złotych

Prawo cywilne

Przedsiębiorca, ojciec powoda, zrzekł się zapłaty wobec parafii, dla której budował szkołę. Przed sądem syn zaprzeczył prawdziwości dokumentu, ale nie potrafił udowodnić, że na oświadczeniu podpis został złożony in blanco - orzekł Sąd Apelacyjny w Warszawie, oddalając roszczenie wobec warszawskiej parafii na sumę ponad 980 tys. zł za wykonane prace. Bez znaczenia dla oceny wiarygodności było przedstawienie kserokopii, a nie oryginału.

10.01.2026

SN wyda wyrok w sprawie dłużnika Orlenu, który pozbył się majątku

Prawo cywilne Prawo gospodarcze

Polski Koncern Naftowy Orlen S.A. wystąpił ze skargą pauliańską przeciwko spółce Petrol Polska o uznanie za bezskuteczne dwóch umów sprzedaży nieruchomości i prawa użytkowania wieczystego. Powodem skargi było pokrzywdzenie wierzyciela i uniknięcie egzekucji z majątku spółki dłużnika. Wyrok Izby Cywilnej Sądu Najwyższego zostanie ogłoszony 29 stycznia br.

09.01.2026

Pobyt za granicą nie zawsze wystarczy do ulgi na powrót

Domowe finanse PIT

Osoba wracająca do Polski po kilkuletnim pobycie za granicą może skorzystać z ulgi podatkowej, jeśli udokumentuje pobyt w innym kraju. Takim dowodem może być certyfikat podatkowy, który potwierdza, że osoba ta była rezydentem podatkowym innego państwa. Brak certyfikatu oraz rodzina w Polsce mogą sprawić, że podatnik straci prawo do ulgi - wynika z wyroku WSA w Gdańsku.

09.01.2026

SN: Wydziedziczenie - tylko gdy winny wyłącznie spadkobierca

Prawo cywilne

Wydziedziczenie może być skuteczne jedynie wtedy, gdy winę za zerwanie kontaktów i ustanie więzi uczuciowej ponosi wyłącznie spadkobierca - uznał Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej. I podkreślił, że odebranie wszelkich korzyści ze spadku stanowi najsurowszą sankcję przewidzianą w prawie spadkowym. Gdy siostry nie rozliczyły się ze spadku po rodzicach, niesprawiedliwym byłoby wyrokowanie, opierające się na przerzuceniu winy za ustanie więzi uczuciowej na powódkę.

08.01.2026

SN uchyla wyrok wydany przez sędziego powołanego po 2017 r.

Prawo pracy Sędziowie

Samo potwierdzenie wykonywania pracy przez pracodawcę nie przekłada się automatycznie na uznanie, że praca ta w istocie była świadczona w reżimie zatrudnienia pracowniczego – orzekł Sąd Apelacyjny w Rzeszowie. Ale wyrok został uchylony przez Sąd Najwyższy z powodu wydania go przez wadliwie powołanego sędziego, po 2017 roku. Rekomendacja tzw. neo-KRS dla tej sędzi miała być gratyfikacją za jej zaangażowanie w niekonstytucyjne działania organów władzy ustawodawczej - uznał SN.

08.01.2026

NSA: Obłożnie chory może być uznany za bezdomnego

Samorząd terytorialny Pomoc społeczna Pacjent Prawo rodzinne Emerytury i renty Niepelnosprawność Zdrowie publiczne

Ciężko chora staruszka chce trafić do domu pomocy społecznej położonego blisko jej siostry, ale sto kilometrów od miasta, w którym wcześniej mieszkała. Sędziowie uznali emerytkę za bezdomną i wskazali, że o jej losach zdecydują urzędnicy z ostatniego miejsca zamieszkania. Nie ma znaczenia lokalizacja DPS, ani adres najbliższej rodziny bądź doradcy tymczasowego wyznaczonego emerytce przez sąd.

07.01.2026

WSA: Kiedy organ może odmówić dostępu do informacji publicznej

Administracja publiczna

Dyrektor Biblioteki Narodowej nie mógł odmówić blogerowi dostępu do informacji na temat zawartych przez bibliotekę umów cywilno-prawnych, argumentując, że jest to informacja publiczna przetworzona, a jej przygotowanie wymagałoby nadmiernego zaangażowania. Organ nie dokonał bowiem niezbędnych ustaleń faktycznych i nie wyjaśnił w sposób przekonywujący, że wniosek mężczyzny dotyczy informacji publicznej przetworzonej - orzekł w prawomocnym wyroku WSA w Warszawie.

06.01.2026

NSA: Nawet gdy dyrektor sobie nie radzi, odwołanie wymaga czasu

Samorząd terytorialny Zarządzanie oświatą

Organ prowadzący szkołą podstawową może błyskawicznie odwołać dyrektora szkoły. Krok ten musi jednak uzasadnić dobrem placówki i jej wychowanków. Złe zarządzenie szkołą, problemy z kadrą i rodzicami uczniów są poważnymi zarzutami, ale do natychmiastowej dymisji nie wystarczą. Organ musi pamiętać, że dyrektor może dochodzić przywrócenia do funkcji - orzekł Naczelny Sąd Administracyjny.

05.01.2026

Serwis internetowy musi weryfikować, czy reklama zawiera prawdziwe dane

Prawo cywilne RODO Cyberbezpieczeństwo

TSUE wydał wyrok, który ma ogromne znaczenie dla wielu serwisów internetowych, w tym mediów społecznościowych. Uznał, że operator internetowej witryny handlowej ponosi odpowiedzialność za dane osobowe zawarte w ogłoszeniach publikowanych na jego platformie. Powinien identyfikować ogłoszenia, które zawierają dane szczególnych kategorii i weryfikować, czy użytkownik zamierzający zamieścić takie ogłoszenie, jest osobą, której dane dotyczą, a jeżeli nie jest, czy dysponuje zgodą osoby, której dane te dotyczą.

04.01.2026

NSA: Równość wobec prawa również w prawie do abonamentu parkingowego

Drogi Podatki i opłaty lokalne

NSA podkreślił, że przyznawanie abonamentów parkingowych w strefach płatnego parkowania może dotyczyć wybranych użytkowników dróg, jednak kryteria różnicujące muszą być racjonalne, proporcjonalne i powiązane z celem regulacji. Granice uznaniowości rady gminy wyznacza zarówno ustawa o drogach publicznych, jak i konstytucyjna zasada równości wobec prawa. W sprawie łódzkiej uchwały ich naruszenie skutkowało stwierdzeniem nieważności części przepisów.

03.01.2026

SN: Podział majątku razem z działem spadku?

Prawo cywilne Domowe finanse

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozstrzygnie w pierwszym kwartale 2026 roku istotny problem. Chodzi o kwestię, czy wymóg połączenia w jednym postępowaniu sprawy o dział spadku ze sprawą o podział majątku wspólnego po ustaniu wspólności majątkowej małżeńskiej nie stanowi wyłącznie przejawu nadmiernego formalizmu.

02.01.2026

NSA: Jak skutecznie ubiegać się o świadczenie pielęgnacyjne przy pobieraniu zasiłku opiekuńczego

Pomoc społeczna Domowe finanse

W sytuacji zbiegu praw do tytułowych świadczeń rodzinnych, warunkiem skutecznego ubiegania się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego jest rezygnacja z przysługującego już specjalnego zasiłku opiekuńczego. Świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje przed ustaniem prawa do zasiłku opiekuńczego - tego typu świadczenie rodzinne można pobierać od momentu ustania prawa do poprzedniego świadczenia.

31.12.2025

Umowa o pracę w samorządzie to dokument prywatny, a nie urzędowy

Samorząd terytorialny Administracja publiczna Prawo pracy

Dokumentem urzędowym w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej jest treść oświadczenia woli lub wiedzy, utrwalona i podpisana w dowolnej formie przez funkcjonariusza publicznego, w ramach jego kompetencji, skierowana do innego podmiotu lub złożona do akt sprawy. Dokumentami urzędowymi nie mogą być umowy o pracę zawierane z pracownikami urzędów JST. Tym samym takie umowy w formie skanów nie stanowią informacji publicznej i nie podlegają udostępnieniu w trybie przewidzianym ustawą.

30.12.2025

NSA: Matka zmarła, ale za jej pobyt w DPS-ie córka musi zapłacić

Pomoc społeczna Finanse samorządów

Nawet po śmierci matki obowiązek finansowy nie znika. Naczelny Sąd Administracyjny potwierdził, że gmina może żądać od córki zwrotu kosztów pobytu matki w domu pomocy społecznej. Wprawdzie, co do zasady, ulgi w spłacie należności są możliwe, ale po pierwsze - tylko w wyjątkowych sytuacjach, po drugie - zależą od uznania gminy.

29.12.2025

Im większe pieniądze na hospicjum, tym więcej wymogów

Pomoc społeczna Pacjent Administracja publiczna Opieka zdrowotna Finansowanie zdrowia Niepelnosprawność Zdrowie publiczne

Kto chce zajmować się opieką paliatywną albo hospicyjną i liczy na kontrakt z Narodowym Funduszem Zdrowia o wartości ponad 2 milionów złotych, musi brać pod uwagę konieczność uzyskania opinii o celowości inwestycji. Dotyczy to zwłaszcza nowych świadczeniodawców albo tych, którzy w przeszłości współpracowali już z NFZ, ale mieli długą, wieloletnią przerwę w kontraktowaniu – wynika z najnowszego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego.

29.12.2025

SN: Szkoła wyższa wygrywa z prezydentem Warszawy

Szkolnictwo wyższe

Jeżeli nieruchomość należąca do uczelni publicznej pozostawała w dacie wejścia w życie nowej ustawy o szkolnictwie wyższym w jej użytkowaniu wieczystym, to nie przechodzi na własność Skarbu Państwa - orzekła Izba Cywilna Sądu Najwyższego. Wskazała przy tym na brak przepisów przejściowych i nabycie z mocy ustawy.

27.12.2025

SN: Kasacja na korzyść zmarłego jest możliwa

Prawo karne

Skazany uszkodził drzwi wejściowe sąsiadowi, lecz szkodę naprawił jeszcze przed wydaniem wyroku przez sąd rejonowy. Śmierć skazanego w toku procesu nie stała jednak na przeszkodzie wniesienia kasacji przez rzecznika praw obywatelskich. Sąd Najwyższy uchylił wyrok sądu I instancji.

25.12.2025