W serwisie geoportal.gov.pl w module „Planowanie Przestrzenne” Główny Urząd Geodezji i Kartografii udostępnił nową usługę WMS, prezentująca uchwalone plany ogólne gmin. Obecnie w usłudze dostępne są dane dla 18 gmin i miast.

Nowa wersja projektu ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej wprowadza pojęcie „punktu schronienia” jako element infrastruktury ochronnej. MSWiA uzasadnia, że celem jest zwiększenie dostępności miejsc zapewniających podstawową ochronę. Brak formalnych procedur, minimalnych wymogów technicznych i jasnego statusu prawnego budzi poważne wątpliwości ekspertów i wojewodów.

Jest kolejna wersja projektu tzw. ustawy podażowej, która ma zwiększyć liczbę gruntów przeznaczonych pod społeczne budownictwo mieszkaniowe. Chodzi głównie o niewykorzystane nieruchomości, które mają spółki Skarbu Państwa i Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa. Co ciekawe, o losie niektórych lokalizacji będzie ostatecznie decydował sam premier.

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Rada gminy w drodze uchwały będzie mogła wydać wytyczne dotyczące umów urbanistycznych zawieranych w procedurze sporządzania zintegrowanych planów inwestycyjnych (ZPI) – przewiduje ustawa z 4 grudnia 2025 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Aplikacja „Gdzie się ukryć” ma pomóc obywatelom w sytuacji zagrożenia. Większość wskazanych miejsc zlokalizowanych jest w nieruchomościach prywatnych, a ich właściciele... nawet o tym nie wiedzą. To rodzi pytania o odpowiedzialność, dostępność i realne bezpieczeństwo. Eksperci ostrzegają: mapa z pinezkami nie zastąpi procedur, standardów i prawa, a w razie godziny „W” może wręcz pogłębić chaos.

Z gmachu przy warszawskiej ulicy Świętokrzyskiej płyną uspokajające odpowiedzi na wątpliwości prawne wokół nowego wskaźnika referencyjnego POLSTR, które podnosiliśmy, jako pierwsi, na łamach Prawo.pl. Wskaźnik ten na przełomie lat 2027/2028 ma zastąpić WIBOR w umowach kredytów mieszkaniowych, leasingowych, pożyczkowych, ale także w papierach związanych z obsługą długu publicznego, a już teraz pojawiają się produkty finansowe oparte na POLSTR.

W dniu 7 stycznia wchodzi w życie nowelizacja Prawa budowlanego, która ma przyspieszyć proces budowlany i uprościć go. W wielu przypadkach zamiast pozwolenia na budowę wystarczające będzie jedynie zgłoszenie robót. Nowe przepisy wprowadzają też ułatwienia dla rolników oraz impuls dla rozwoju energetyki rozproszonej. Zmiany przewidują także większą elastyczność w przypadku nieprawidłowości po stronie inwestora.

W Polsce działa na razie kilkanaście Społecznych Agencji Najmu, ale ich znaczenie rośnie. To szansa dla osób, które zarabiają za dużo na lokal komunalny, a za mało na kredyt – i dla gmin, które niewielkim kosztem mogą zwiększyć ofertę mieszkaniową, wykorzystując pustostany i lokale z rynku prywatnego.

Prezydent Karol Nawrocki podpisał ustawę tworzącą Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności, na którą przeznaczona zostanie co dziesiąta złotówka z KPO. Ze środków funduszu skorzystają firmy z sektora obronnego oraz samorządy m.in. na tworzenie budynków ochronnych, infrastruktury ochrony ludności czy inwestycje w cyberbezpieczeństwo. Pierwsze nabory ruszą w połowie 2026 roku, a inwestycje będą mogły być realizowane do trzydziestu lat.

Senat bez poprawek przyjął w piątek kolejną epizodyczną nowelę ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Tym razem dotyczy ona zintegrowanych planów inwestycyjnych (ZPI) i umów urbanistycznych zawieranych przez inwestorów z samorządowcami. Nowela trafi teraz do podpisu prezydenta. Jednak już jest szykowana kolejna nowelizacja dotycząca ZPI, dotycząca definicji inwestycji uzupełniającej.

Urząd Zamówień Publicznych przygotował dla zamawiających specjalną „zieloną” publikację, jak w postępowaniach promować produkty i usługi ekologiczne. Wskazuje instrumenty prawne, to jak ekologiczne wymogi ująć w warunkach zamówienia, a także aspekty praktyczne wzmacniające ekologiczne wybory zamawiających.

Związek Miast Polskich negatywnie ocenił poselski projekt ustawy zakazującej sprzedaży mieszkań komunalnych z bonifikatą. Samorządy ostrzegają, że regulacja ograniczy ich decyzyjność w gospodarowaniu majątkiem i nie rozwiązuje problemu finansowania remontów lokali, które miałyby pozostać w zasobie gminnym.

Dokumentacja budowlana będzie musiała uwzględniać wymagania związane z budowlami ochronnymi, obiektami zbiorowej ochrony i miejscami doraźnego schronienia. Nowe obowiązki dla inwestorów zakłada projekt nowelizacji rozporządzenie w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego. Opublikował go Minister Finansów i Gospodarki, a ma stać się obowiązującym prawem w pierwszych miesiącach przyszłego roku.

Projektowana nowelizacja ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych ma rozstrzygnąć o losie mieszkań lokatorskich. Jeśli pod rządami planowanych przepisów spółdzielnia ustanowi nowe prawo lokatorskie, to nie będzie go można wykupić. Lokale w starych zasobach nadal jednak będzie można przekształcić w odrębną własność.

Najwyższa Izba Kontroli kwestionuje wydatki Rządowego Funduszu Mieszkalnictwa na kwotę aż 2,1 miliarda złotych. Chodzi głównie o tworzenie sieci społecznych inicjatyw mieszkaniowych (SIM) i obsadzanie w nich stanowisk, zamiast budowania tanich mieszkań dla potrzebujących i gorzej sytuowanych mieszkańców prowincji.

Nierówne traktowanie wniosków o wydanie warunków zabudowy w zależności od daty ich złożenia, jak również zróżnicowane wymogi przy uzgadnianiu i opiniowaniu projektów planów ogólnych – to dwie najważniejsze zmiany w przepisach o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, które zaczynają obowiązywać od wtorku. Mają one usprawnić reformę planowania przestrzennego.

Inwestorzy infrastruktury kolejowej zapłacą za lokale zamienne dla lokatorów w budynkach uszkodzonych bądź zniszczonych w wyniku budowy torów, tuneli i innych obiektów związanych z transportem szynowym. Wykupią też budynki, które grożą zawaleniem. Powstanie też specjalny fundusz naprawy szkód górniczych, który będzie wypłacał rekompensaty dla ofiar szkód powstałych wskutek działania już zlikwidowanych kopalni.

Polską energetykę czeka fala roszczeń właścicieli gruntów, na których stoją słupy energetyczne. Praktyka polegająca na tym, że przedsiębiorstwo energetyczne może nabyć przez zasiedzenie prawo do korzystania z prywatnej działki, czyli służebność gruntową o treści odpowiadającej służebności przesyłu, jeśli nigdy nie przeprowadzono formalnego wywłaszczenia, narusza Konstytucję - orzekł we wtorek Trybunał Konstytucyjny w pełnym składzie przy dwóch głosach odrębnych.

Od marca w postępowaniu przez Krajową Izba Odwoławczą więcej będzie elektroniki – w ślad za zmianami ustawy Urząd Zamówień Publicznych przygotował dostosowywanie odpowiedniego rozporządzenia. Właśnie wystartowały oficjalne konsultacje publiczne nowych zasad.