Rząd chciał rozwiązać problem ze składem Trybunału Konstytucyjnego, zakręcając w budżecie na 2025 r. kurek z wynagrodzeniami dla sędziów. Prezydent budżet podpisał, ale przesłał do kontroli następczej TK m.in. przepisy dotyczące środków na sędziowskie pensje. Następnie Trybunał uznał te przepisy za niekonstytucyjne. Prezes TK, Bogdan Święczkowski, domaga się od ministra finansów „wykonania obowiązków” wynikających z konstytucji i tegoż wyroku Trybunału.

Ministerstwo Sprawiedliwości chce pozbawić organizacje społeczne prawa do sądu w drugiej instancji w postępowaniach administracyjnych, gdy biorą udział w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika na prawach strony. Projekt ustawy o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi trafił do konsultacji publicznych dopiero, gdy zainteresowane organizacje zrobiły raban. Uwagi można zgłaszać jeszcze tylko w piątek.

Sąd orzeka na podstawie przepisów prawa, a przepisy te są jednoznaczne: skład sądu dyscyplinarnego powinien być kolegialny czyli trzyosobowy. Udział ławnika jako trzeciego sędziego jest wskazany, nawet w sprawach o umorzenie postępowania czy przeliczeniu kosztów procesu. Problem powstał na tle zarzutów wobec sędziego, który zwracał świadkom za stawiennictwo w sądzie pieniądze za utracone zarobki.

Resort zdrowia podjął prace nad tym, by przedłużyć pilotażowy program leczenia dla osób doświadczających traumy - wynika z odpowiedzi na poselską interpelację. Pierwotnie przewidywano, że, po trzech latach funkcjonowania, zakończy się on w czerwcu br. Jak podkreślono, doświadczenia z pilotażu wskazują, że terapia traumy generalnie powinna w przyszłości znaleźć się na liście świadczeń gwarantowanych.

Kończą się prace nad projektem zmian w kodeksie karnym wykonawczych rozszerzającym możliwość stosowania Systemu Dozoru Elektronicznego wobec większej grupy skazanych. Przyjęcie nowych przepisów planowane jest na drugą połowę 2025 roku. Katalog osób uprawnionych do SDE obejmie skazanych na karę do trzech lat, którym do jej odbycia pozostało nie więcej niż rok i sześć miesięcy.

Jeśli dojdzie do nowelizacji ustawy o postępowaniu wobec osób z zaburzeniami psychicznymi stwarzających zagrożenie życia, zdrowia lub wolności seksualnej innych osób, osoby przebywające w Krajowym Ośrodku Zapobiegania Zachowaniom Dyssocjalnym poddane zostaną weryfikacji pod kątem konieczności ich dalszego pobytu w tej placówce. Łatwiejsze ma być też wydanie przez sąd orzeczenia o umieszczeniu takiej osoby w domu pomocy społecznej lub szpitalu psychiatrycznym.

Kolejnego notariusza prokuratura oskarżyła o niedopełnienie obowiązków przy sporządzaniu aktu notarialnego i współudział w oszustwie na szkodę pokrzywdzonej starszej osoby sprzedającej nieruchomość. Pokrzywdzona była niezdolna do pojmowania podejmowanych działań z uwagi na zaburzenia neurologiczne. To jeden z wątków szerszej sprawy związanej z patodeweloperką w Krakowie.

W drugiej turze głosowania w wyborach prezydenckich doszło do poważnych nieprawidłowości. W wielu komisjach przypisano głosy niewłaściwemu kandydatowi. Dlatego Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego postanowiła na skutek wniesionych protestów, aby sądy powszechne jeszcze raz przeliczyły karty do głosowania, bo mogło to mieć wpływ na wynik wyborów. Co nie zmienia faktu, że Karol Nawrocki odebrał już zaświadczenie o powołaniu na urząd od przewodniczącego PKW.

Skazany w I instancji prosił we wrześniu 2024 r. sąd odwoławczy o odroczenie rozprawy, ponieważ – jak uzasadniał – walczy z powodzią w swoim gospodarstwie. Sąd odmówił, powołując się na stawiennictwo jego obrońcy, i prawomocnie utrzymał wyrok. Rzecznik Praw Obywatelskich uważa jednak, że w ten sposób doszło do naruszenia prawa do obrony i przypomniał, że Sąd Najwyższy w swoich orzeczeniach podnosił, iż sąd odwoławczy powinien rozważnie korzystać z możliwości prowadzenia rozprawy pod nieobecność oskarżonego.

Z przywłaszczeniem mamy do czynienia, gdy sprawca podejmuje działania wbrew woli pozostałych współwłaścicieli. Tak też się stało, gdy po rozwodzie żona w tajemnicy przed byłym mężem wypłaciła pieniądze z rachunku bankowego. Według Sądu Apelacyjnego doszło do zadysponowania przez jednego z małżonków składnikami majątku wspólnego w zamiarze powiększenia swojego majątku osobistego, kosztem męża.

Prezes KRRP Włodzimierz Chróścik zwrócił się do 394 prezesów sądów powszechnych i administracyjnych oraz do stowarzyszeń sędziowskich z apelem o szersze stosowanie mechanizmu przewidzianego w par. 4 rozporządzenia ministra sprawiedliwości dotyczącego stawek za pomoc prawną świadczoną z urzędu przez radcę prawnego. Chodzi o możliwość przyznania wynagrodzenia w wysokości przekraczającej nawet 600 proc. stawki podstawowej.

Przewlekłość postępowań jest nadal zmorą w polskich sądach. Ministerstwo Sprawiedliwości chce poprawić sytuację, dostosowując polskie regulacje, dotyczące skargi na przewlekłość, do standardów wynikających z orzecznictwa ETPCz. Proponuje ograniczenie formalizmu, a także umożliwienie wnoszenia skarg na przewlekłość w postępowaniu wykonawczym oraz m.in. przy uchylaniu immunitetów sędziowskich. Rekompensaty mają wzrosnąć i wynosić od 3 tys. do 30 tys. zł.

Jeśli zostaną udokumentowane nieprawidłowości w skali tak ogromnej, by zmienić różnicę w wyniku głosowania o 370 tysięcy głosów, to Sąd Najwyższy może podjąć uchwałę o nieważności wyboru kandydata na urząd Prezydenta RP. To oznaczałoby konieczność rozpisania ponownych wyborów. Pamiętajmy jednak, że pomyłki, do których dochodzi działają w obie strony. Raz „skorzystał” na nich jeden kandydat, kiedy indziej drugi - mówi prof. dr hab. Aleksander Stępkowski, rzecznik Sądu Najwyższego.

Komisja Wenecka, organ doradczy Rady Europy, nie wyda podczas rozpoczynającej się w piątek, 13 czerwca, sesji plenarnej opinii na temat projektu uregulowania statusu sędziów powołanych w Polsce od 2018 r., czyli przy udziale Krajowej Rady Sądownictwa, w skład której wchodzą sędziowie wybrani przez Sejm, a nie przez sędziów. Opinia może zostać wydana dopiero w październiku, bo wtedy zaplanowano następną sesję.

Do Sądu Najwyższego wpłynęło dotychczas 108 protestów związanych z wyborami prezydenckimi. Ostateczny termin ich składania mija 16 czerwca. Jeden z protestów dotyczy podejrzenia zamiany głosów oddanych w II turze na kandydatów Karola Nawrockiego i Rafała Trzaskowskiego, obejmując 12 obwodowych komisji wyborczych. Wskazano w nim na protokoły opublikowane na stronie PKW oraz doniesienia medialne.

Adam Bodnar, tuż po powołaniu na ministra sprawiedliwości, zdecydował o wstrzymaniu konkursów na stanowiska sędziowskie. Uzasadnił to sytuacją wokół Krajowej Rady Sądownictwa, ukształtowanej nowelą z grudnia 2017 r. i powołanymi przy jej udziale sędziami. Teraz KRS wzywa go – ze względu na sytuację kadrową w sądach – do natychmiastowego opublikowania obwieszczeń o wolnych stanowiskach sędziowskich.

W trakcie rozpoznawania protestów kwestionujących ustalenia wyników głosowania lub wyniku wyborów, Sąd Najwyższy może dopuścić dowód z oględzin kart wyborczych, w praktyce prowadzący do podobnego efektu, jak ponowne przeliczenie kart. Sąd Najwyższy, z reguły, zleca przeprowadzenie takiego dowodu właściwemu sądowi rejonowemu w ramach odezwy o udzielenie pomocy sądowej.

Sąd Najwyższy jednolicie przyjmuje, że niedozwolone są postanowienia umowne pozostawiające możliwość ustalenia kursu CHF, a tym samym wysokości świadczeń stron, na podstawie arbitralnej decyzji jednej z nich. Takie postanowienie umowne uznawane jest za niedopuszczalne w każdej sytuacji - orzekła Izba Cywilna, oddalając skargę kasacyjną banku.

Projekt dotyczący rozwodu pozasądowego jest już na ostatniej prostej prac rządowych. Został jednak poprawiony. Z wersji wstępnej usunięto możliwość takiego rozwodu przed konsulem, pozostawiono natomiast dwuetapową procedurę przed kierownikiem USC, która – co do zasady – ma potrwać niewiele ponad miesiąc i kosztować nieco więcej niż opłata sądowa, bo 620 zł. Nie zmienił się natomiast fakt, że skorzystają z niej również tzw. młode małżeństwa, ze stażem mniejszym niż rok, a „kombinowanie” z terminami też raczej się nie uda, bo ci, którym odmówiono, trafią do specjalnego rejestru.

Rząd przyjął nowelizację tzw. ustawy Kamilka. Chodzi m.in. o konieczność uzyskiwania przez rodziców, którzy wspomagają wychowawców szkolnych na wycieczkach klasowych, zaświadczenia o niekaralności. Ten obowiązek - na początku roku szkolnego - niemal zablokował sądy. Teraz ma być, w zakresie rodziców, zniesiony.