Po wyroku TSUE z 29 kwietnia 2025 r. (C-453/23) zapadł długo wyczekiwany wyrok NSA w sprawie prezydenta miasta Mielca, w którym NSA w pełni podziela stanowisko TSUE. Z uzasadnienia ustnego wynika, że zwolnienie z podatku od nieruchomości dla infrastruktury kolejowej nie może być traktowane jako pomoc publiczna – każdy przedsiębiorca posiadający infrastrukturę i faktycznie udostępniający ją licencjonowanym przewoźnikom mógł z niego skorzystać. Wyklucza to uznanie, że miała miejsce selektywność - pisze Rafał Kran, partner w MDDP.

Lokatorzy zajmujący przez ponad 10 lat dom bez umowy z właścicielem są zobowiązani do zapłaty za korzystanie z tej nieruchomości. Problem jednak w tym, że sądy nie wiedzą, czy posiadacz zależny w złej wierze ma zapłacić właścicielowi wynagrodzenie, dzieląc zobowiązanie z innymi proporcjonalnie, czy też płacić ma tylko jeden wypłacalny dłużnik, czy może w jeszcze inny sposób. Izba Cywilna Sądu Najwyższego rozstrzygnie ten problem 24 września br.

Zwykli obywatele i małe jednoosobowe działalności gospodarcze mają docelowo w jednym miejscu uiszczać wszystkie płatności na rzecz podmiotów publicznych, choć rządowy system e-płatności będzie – przynajmniej początkowo – dobrowolny zarówno dla płatników, jak i beneficjentów. Chodzi głównie o podatki lokalne oraz należności za korzystanie z mienia komunalnego.

Przesunięcia międzymagazynowe nie powinny być objęte systemem monitoringu, gdyż to generuje jedynie zbędną i kosztowną biurokrację – apelują przedstawiciele przedsiębiorców. Z systemu powinien też być wyłączony metalowy złom, aby nie wyjeżdżał za granicę, ale trafiał do krajowych hut. W zamian za to kontrole powinny objąć zalewające Polskę nawozy mineralne zza wschodniej granicy.

Inwestorzy i właściciele nieruchomości nie mogą spać spokojnie, gdyż przez nawet drobne błędy gminnych urzędników kolejne plany ogólne mogą trafiać do kosza. Obecnie prawniczym hitem nadzorczym w kilku regionach kraju jest unieważnianie planów z powodu braku konsultacji z mieszkańcami poza godzinami pracy magistratów. Ministerstwo Rozwoju i Technologii zapowiada również, że nie będzie kolejnego przesunięcia terminu na wejście planów ogólnych w życie.

Od dekady na rynku pierwotnym występuje praktyka, w której deweloperzy doliczają do powierzchni użytkowej lokali mieszkalnych również metraż zajmowany przez ściany działowe. Działanie to prowadzi do sztucznego zawyżania deklarowanego metrażu nieruchomości, a co za tym idzie – do podwyższania ceny sprzedaży lokali. W efekcie nabywcy mieszkań płacą za przestrzeń, która zgodnie z przepisami nie powinna być uwzględniana w powierzchni użytkowej lokalu – pisze Mateusz Bartkiewicz, adwokat, partner w warszawskiej Kancelarii Bartkiewicz i Adwokaci.

Pojemne kryteria przyznawania środków, a także długa i nieefektywna egzekucja utrudnia dochodzenie zwrotu wsparcia z Krajowego Programu Odbudowy. Od determinacji polityków i kontrolerów zależy zaś, czy wykryją jakieś nieprawidłowości w dokumentach, złą wiarę bądź oszustwo – twierdzą prawnicy i eksperci od funduszy europejskich. Państwo ma narzędzia - pytanie czy z nich skorzysta.

Rzeczoznawcy majątkowi będą mogli wymienić dokumenty potwierdzające kwalifikacje zawodowe – plastikowe legitymacje zastąpią papier, świadectwo nadania uprawnień można też będzie mieć wgrane w aplikacji mObywatel. Ciekawscy nie dowiedzą się już natomiast, jakie imię miał ojciec uprawnionego do szacowania nieruchomości.

Nawet trzy czwarte umów dzierżaw na wsiach jest zawieranych w formie ustnej, co sprzyja nadużyciom przy płatnościach bezpośrednich i przy przetargach na grunty rolne – uważa Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi i chce to zmienić specjalną ustawą. Niestety, nowe przepisy nie obejmą działek, których własność jest zagmatwana – te nadal będą czekały na odważnych do ich zasiedzenia albo pozostaną odłogami.

Nowy prezydent ma w ciągu kilku dni przedstawić własne rozwiązanie, które pozwoli na zamrożenie cen energii elektrycznej co najmniej do końca 2025 r., a zawarte w ustawie wiatrakowej instrumenty prawne w tej kwestii nie zyskają akceptacji Karola Nawrockiego, głównie z powodu zapisów o inwestycjach wiatrakowych. Ustawę najprawdopodobniej czeka weto.

Przyznanie dzierżawcy nieruchomości rolnej Skarbu Państwa uprawnienia do zakupu nieruchomości z zastosowaniem prawa pierwszeństwa nie skutkuje obowiązkiem drugiej strony podjęcia czynności zmierzających do zawarcia umowy sprzedaży tej nieruchomości. Sąd Najwyższy nie wyjaśnił jednak, czy uprawnienie to skutkuje jedynie powstaniem prawa pierwszeństwa. Toczące się od 2023 roku postępowanie w sprawie skargi kasacyjnej nie może więc znaleźć finału w postaci wyroku.

Więcej możliwości wykupu na własność mieszkań w Społecznych Inicjatywach Mieszkaniowych, w zamian za to - zastopowanie przekształceń mieszkań lokatorskich we własność w spółdzielniach, ale tylko tych zbudowanych w ostatnich latach przy pomocy państwowych pieniędzy – to część zmian wynikających z nowych przepisów. Więcej osób będzie też mogło regularnie oszczędzać na preferencyjnych warunkach na lokum - i to nie tylko z rynku pierwotnego - przy pomocy zreformowanego programu „Pierwsze Mieszkanie”.

Górnośląskie Pyskowice, które jako pierwszy samorząd w kraju zakończyły proces uchwalania planu ogólnego, będą musiały przyjąć plan jeszcze raz. Wojewoda Śląski unieważnił plan ogólny z powodu złego wpisania wielkości powierzchni biologicznie czynnej w jednej ze stref planistycznych. Eksperci mają wątpliwości, czy z powodu niewielkiego błędu należy wyrzucać do kosza całą ponadroczną pracę.

W razie braku korzystania ze służebności mieszkania albo domu powinna ona wygasać po upływie 12 miesięcy. Powinny z niej korzystać też jedynie osoby niepełnosprawne albo starsze, a nie w pełni zdatna do pracy młodzież. Nie może też służyć do sprowadzania pod dach obcych osób albo tworzenia rodzin zastępczych – petycja z takimi postulatami trafiła właśnie do Sejmu. Ma to pomóc w rozwiązywaniu konfliktów rodzinno-majątkowych, a także ułatwić obrót nieruchomościami obciążonymi takimi służebnościami.

Urzędnicy chcą radykalnie przyspieszyć program usuwania rakotwórczego azbestu – na początek proponują dla ponad czterech milionów budowlańców, energetyków, strażaków, ale też pracowników biurowych, specjalne oceny ryzyka zawodowego. Dodatkowa biurokracja czeka też tysiące przedsiębiorców, którzy mają nieruchomości z wbudowanymi elementami azbestowymi – dachami, rurami, ścianami bądź drogami zakładowymi.

Resort sprawiedliwości – po wymianie opinii z innymi ministerstwami, a także prawnikami-legislatorami – opublikował kolejną wersję ustawy frankowej. Niewielkiej korekcie ulega sposób obliczania kosztów procesowych w zależności od momentu podniesienia przez banki zarzutu potrącenia wzajemnych roszczeń.

W czwartek Senat przyjął pakiet kilku ustaw zmieniających przepisy o zamówieniach publicznych - od stycznia wzrośnie podstawowy próg ustawowy, do 170 tysięcy złotych. Chodzi też o zakaz startowania w przetargach firm spoza Unii Europejskiej, zwłaszcza Chin i Turcji. Nad zasadami certyfikacji wykonawców pochylą się natomiast jeszcze raz posłowie.

Senat bez poprawek przyjął w czwartek nowelizację ustawy o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego, która zakłada objęcie rękojmią deweloperów wad mieszkań i domów nabytych również na podstawie umów deweloperskich. Nowela czeka już teraz tylko na podpis prezydenta, mimo kontrowersji co do jej zapisów wśród prawników.

Powódka domagała się uzgodnienia treści księgi wieczystej, tak by w miejsce dotychczasowych właścicieli wpisać ją jako wyłączną właścicielkę nieruchomości. Twierdziła, że nabyła nieruchomość przez zasiedzenie, a udziały innych współwłaścicieli nie należą do nich, gdyż otrzymali je od osoby ubezwłasnowolnionej, czyli niezdolnej do rozpoznania swoich działań.

Właściciel nowego domu nie odliczy wydatków na fotowoltaikę i pompę ciepła. Skarbówka twierdzi w najnowszej interpretacji, że w nowym budynku nie ma czego modernizować, więc ulga się nie należy. Mimo iż Ministerstwo Finansów w objaśnieniach złagodziło podejście do ulgi, wycofując się z warunku oddania do użytku, to w praktyce skarbówka wprowadza dodatkowe wymogi.