Raport 2026 Poprawmy prawo W ramach akcji Prawo.pl i LEX wskazujemy przepisy do zmiany
Zmień język strony
Zmień język strony
Prawo.pl
zuzanna miasko 0001

Godność cyfrowa w praktyce - studia przypadków naruszeń przez AI

AI realnie uderza w godność cyfrową – prawo do bycia przedstawianym uczciwie i bez zniekształceń w sieci. Gdy chatboty „halucynują”, potrafią przypisać ludziom czyny, których nie popełnili. Szczególnie groźne są deepfake-i i „digital nudity”. Wielka Brytania już to penalizuje, Korea Południowa karze nawet samo posiadanie, a UE wymaga wyraźnego oznaczania takich treści. Mniej widoczna, ale równie dotkliwa i groźna dla funkcjonowania społeczeństwa, jest algorytmiczna dyskryminacja - pisze mec. Zuzanna Miąsko z Kancelarii Dubois i Wspólnicy.
rafal adamus

Czy ogół praw i obowiązków komandytariusza można przenieść na kilka osób

Należy opowiedzieć się za poglądem, że dopuszczalny jest transfer ogółu praw i obowiązków spółki komandytowej niezależnie na kilka osób, którzy uzyskają status nowych i samodzielnych wspólników. Należy także postawić tezę, że ogół praw i obowiązków w spółce handlowej osobowej - jako pewien konglomerat - jest podzielny - pisze prof. Rafał Adamus, radca prawny, wykładowca Uniwersytetu Opolskiego.
natalia basalaj

Ochrona marki i designu w Polsce i w Irlandii. Co mówią raporty urzędów patentowych

W 2024 r. przedsiębiorcy w Polsce i Irlandii coraz częściej inwestowali w ochronę swojej marki i designu oferowanych produktów. Raporty Urzędu Patentowego RP (UPRP) oraz Irlandzkiego Urzędu ds. Własności Intelektualnej (IPOI) ujawniają branże o najszybszym wzroście oraz dominujące trendy w zgłoszeniach znaków towarowych i wzorów przemysłowych – pisze Natalia Basałaj, radca prawny, Kancelaria Hansberry Tomkiel.
jerzy zajadlo

Prof. Zajadło: Prezydent ma kompetencje, nie prerogatywy. Ograniczone kompetencje

Zgodnie z Konstytucją prezydent posiada pewne wyłączne kompetencje, ale nie można ich nazywać prerogatywami. Nie mają one nic wspólnego z królewskimi prerogatywami np. w Wielkiej Brytanii, gdzie zresztą dysponuje nimi rząd, ani z prerogatywami prezydenta z konstytucji kwietniowej, bo przecież mamy dziś w Polsce zupełnie inny ustrój – twierdzi prof. Jerzy Zajadło z Uniwersytetu Gdańskiego. I podkreśla, że używanie takiej narracji to często próba uzurpacji nienależnej władzy.
zuzanna miasko 0001

Czy członek partii politycznej może zaskarżyć uchwały organów partyjnych?

Sąd Apelacyjny w Warszawie zajął stanowisko w precedensowej sprawie dotyczącej dopuszczalności drogi sądowej oraz możliwości dochodzenia ochrony prawnej przez członka partii politycznej, którego prawa zostały ograniczone na mocy decyzji wewnętrznych organów partyjnych. Sprawa ta rzuca nowe światło na możliwość stosowania art. 189 k.p.c. w relacjach wewnątrzpartyjnych - pisze mec. Zuzanna Miąsko z Kancelarii Dubois i Wspólnicy .
michal zajac

Michał Zając: Resort finansów kończy z "wyrzucaniem" z estońskiego CIT

Najnowsze stanowisko resortu finansów, dotyczące terminu sporządzenia sprawozdania finansowego w związku z przejściem na estoński CIT, jest wysoce satysfakcjonujące, ponieważ potwierdza racjonalność działań podatników. Resort finansów powinien zająć się jednak precyzją przepisów. Niedopuszczalne jest, aby organy podatkowe kreowały dodatkowe warunki w drodze wykładni rozszerzającej, powodując tak daleko idące negatywne konsekwencje dla podatników, jak „wyrzucanie” z estońskiego CIT - pisze Michał Zając, doradca podatkowy, wspólnik w Kancelarii Wojtas i Zając.
andrzej paczuski 0001

Andrzej Paczuski: Zwyciężył rozsądek. Nie będzie rewolucji w fundacjach rodzinnych

Ostatni rok dla fundacji rodzinnych i przedsiębiorców, planujących sukcesję, był czasem nerwowego wyczekiwania. Ministerstwo Finansów otwarcie mówiło bowiem o tym, że przepisy zostaną zmienione. Po miesiącach niepewności wywołanej tymi mało konkretnymi zapowiedziami zmian w ustawie o fundacji rodzinnej minister finansów zaprezentował założenia nowelizacji tych przepisów. Konkretnego projektu ustawy wciąż nie widać, ale zapowiedzi resortu wydają się być zaskakująco rozsądne i umiarkowane – choć niepozbawione pewnej istotnej skazy - pisze Andrzej Paczuski.
stanislaw stawinski

Koncepcja dynamicznego charakteru szkody. Różne sądy, różne interpretacje

Czy poszkodowani w wypadkach drogowych stracą prawo do pełnego odszkodowania, jeśli zdecydują się na prowizoryczną naprawę lub sprzedaż uszkodzonego auta? Są już pierwsze dostępne orzeczenia sądów powszechnych w tej materii. W piśmiennictwie dostrzegane są postulaty o powrót do zasady pełnego odszkodowania, zgodnej z dyrektywą UE i orzecznictwem TSUE. Dla milionów polskich kierowców to nie tylko teoria – to realne ryzyko niedoszacowanych wypłat po wypadku – pisze Stanisław Stawiński, radca prawny.
sekret tajemnica

Umowy o zachowaniu poufności. Realne korzyści, nie tylko formalność

Jednym z narzędzi prawnych, za pomocą którego możliwe jest zabezpieczenie firmy przed nieuprawnionym ujawnieniem informacji poufnych jest zawarcie umowy o zachowaniu poufności tzw. NDA (ang. Non-Disclosure Agreement). Choć ta niepozorna umowa bywa zwykle traktowana jako formalność, a nawet zbyteczny dokument zawierany „dla zasady”, w praktyce może odegrać kluczową rolę - piszą Aleksandra Moszonkowska, adwokat oraz Justyna Smolińska z Kancelarii Prawnej Arte Legal.
sad

Ustanowienie kuratora w postępowaniu cywilnym – podstawy i procedura

Kurator jest podmiotem uczestniczącym w postępowaniu cywilnym, którego główną rolą jest umożliwienie zainicjowania lub dalszego rozpoznawania sprawy cywilnej, pomimo wystąpienia po jednej ze stron przeszkód, które bez udziału kuratora uniemożliwiłyby procedowanie sprawy - piszą Konrad Staniszewski, radca prawny oraz Jakub Chmiel z kancelarii BWHS Wojciechowski Springer i Wspólnicy.
marcin klonowski

Dr Klonowski: Gospodarka pojechała do przodu, prawu karnemu uciekł peron

Prawo karne zdaje się od 15 lat udawać, że wartość pieniądza stoi w miejscu. Definicje mienia znacznej wartości (powyżej 200 tys. zł) i mienia wielkiej wartości (powyżej 1 mln zł) pozostają zamrożone od 2010 roku. Tymczasem gospodarka i płace mkną do przodu, rodząc fundamentalne pytanie: czy milion złotych z 2010 r. to wciąż ten sam milion w 2025 r. – i czy prawo nadąża za tą zmianą? - pisze dr Marcin Klonowski, adwokat, młodszy partner w Kancelarii Chmielniak Adwokaci.
joanna fratczak kazana 0002

Frątczak-Kazana: Narodowa Strategia Onkologiczna wymaga poprawy

Najwięcej działań w strategii zostało zrealizowanych w obszarach inwestycji w naukę i innowacje oraz inwestycji w kadry. To są te obszary, które mają najmniej wspólnego z realną i stosunkowo szybką poprawą jakości świadczeń dla pacjentów. My chcemy, żeby pacjent miał przede wszystkim zagwarantowany dostęp do szybkiej diagnostyki i leczenia w określonym standardzie zgodnym z wytycznymi i kluczowymi zaleceniami. W każdym ośrodku taki sam – mówi w rozmowie z Prawo.pl Joanna Frątczak-Kazana, wicedyrektorka Onkofundacji Alivia.
marta podskarbi

Kiedy pracodawca może przymusowo wysłać pracownika na urlop?

Urlop wypoczynkowy jest jednym z podstawowych praw pracownika, mającym na celu zapewnienie odpoczynku i regeneracji sił. Co do zasady, jego termin powinien być uzgadniany pomiędzy pracownikiem a pracodawcą, przy czym propozycja terminu często wychodzi od samego zatrudnionego – pisze adwokat Marta Podskarbi. Jak podkreśla, przepisy prawa pracy przewidują jednak sytuacje, w których to pracodawca może - a niekiedy wręcz musi - samodzielnie skierować pracownika na urlop wypoczynkowy, nawet bez jego zgody.
wojciech jasinski 0001

Prof. Jasiński: Nielegalne dowody powinny być zabronione, gdy godzą w rzetelność postępowania

Konieczne jest ograniczenie możliwości wykorzystywania w postępowaniu karnym dowodów uzyskanych z naruszeniem prawa, ponieważ obecnie obowiązujące zasady są z perspektywy standardów konstytucyjnych i prawnomiędzynarodowych nie do zaakceptowania – twierdzi prof. Wojciech Jasiński z Uniwersytetu Wrocławskiego. Zastrzega jednak, że zakaz powinien dotyczyć naruszeń godzących w prawidłowość przebiegu procesu, czyli ochronę praw jego uczestników i ogólną rzetelność postępowania.
julita zawadzka 001

Problemy z mieniem polikwidacyjnym spółek osobowych

Sąd Najwyższy po raz kolejny będzie musiał się wypowiedzieć w przedmiocie mienia polikwidacyjnego, tym razem w odniesieniu do spółek osobowych. Być może będzie to też okazja do refleksji dla ustawodawcy, że przepisy regulujące te zagadnienia należy szybko i gruntownie zmienić - pisze dr Julita Zawadzka, adwokat, partner kancelarii KKG Legal Kubas Kos Gałkowski i Wspólnicy, adiunkt w Katedrze Prawa Cywilnego Uniwersytetu Jagiellońskiego, współpracownik Centrum Prawa Firm Rodzinnych działającego przy Uniwersytecie Warszawskim.
stefan kowalski 0001

Przedsiębiorcy pod lupą fiskusa, a KSeF może zwiększyć liczbę kontroli

Wprowadzenie JPK czy STIR ułatwiło organom typowanie podmiotów do kontroli oraz blokowanie ich rachunków bankowych. KSeF spowoduje, że organ będzie wiedział o wszystkich fakturach wystawionych i odebranych przez podatnika, zanim przyjdzie do niego na kontrolę, a podatnik będzie musiał wyjaśnić każdą podejrzaną transakcję - mówi Stefan Kowalski, radca prawny.
jan sarnowski

Sarnowski: Szybszy wzrost akcyzy na alkohol?

Zważywszy na fakt, że obecnie resort finansów kończy prace nad budżetem na rok 2026, zakładana podwyżka akcyzy na alkohol stanowi wyraz pesymizmu rządu wobec planowanego poziomu wpływów podatkowych, a pośrednio – wobec kondycji polskiej gospodarki i efektywności działania administracji skarbowej. Jest to tym bardziej paradoksalne, że rok 2026 powinien być okresem skokowego wzrostu efektywności poboru VAT i podatków dochodowych - pisze Jan Sarnowski, doradca podatkowy, szef praktyki podatkowej w kancelarii Fieldfisher Polska, w latach 2019-2022 wiceminister finansów, autor Mapy Akcyzowej.
zuzanna miasko 0001

Godność cyfrowa jako nowe dobro osobiste – jak nadążyć za rewolucją technologiczną?

Rozwój sztucznej inteligencji, mediów społecznościowych i narzędzi cyfrowych sprawia, że coraz częściej życie toczy się w przestrzeni wirtualnej. Naturalną konsekwencją tego procesu jest pojawienie się nowych zagrożeń dla jednostki, które nie mieszczą się w już uregulowanym porządku prawnym i zagwarantowaną przez niego ochroną prawną - pisze Zuzanna Miąsko, adwokat w Kancelarii Dubois i Wspólnicy.
marek zubik 0001

Prof. Zubik: Minister może przywracać praworządność bez ustaw wyjątkowo

W demokratycznym państwie Konstytucja jest aktem normatywnym, a więc zarówno sądy, jak i organy administracji mogą i powinny ją stosować wprost wszędzie tam, gdzie jest to możliwe, bez pośrednictwa ustaw – twierdzi prof. Marek Zubik, konstytucjonalista z Uniwersytetu Warszawskiego, sędzia w stanie spoczynku TK i były zastępca rzecznika praw obywatelskich. Zachęca jednak do rozwagi w tym zakresie, by chronić bezpieczeństwo prawne obywateli.
marcin klonowski

Dr Klonowski: Areszt elektroniczny – lekarstwo gorsze od choroby?

Okres powyborczy jest czasem powrotu do dużych projektów zmian w procesie karnym. Jednym z ciekawszych jest ten dotyczący wprowadzenia aresztu elektronicznego. Czy nowy środek zapobiegawczy może wyleczyć polski proces karny z systemowego nadużywania aresztu? Jak zawsze przy zmianach prawnych, diabeł tkwi w szczegółach - pisze dr Marcin Klonowski, adwokat w Kancelarii Chmielniak Adwokaci.