Prezydent Karol Nawrocki ogłosił pilne konsultacje z udziałem sił parlamentarnych w sprawie sytuacji w Trybunale Konstytucyjnym. Wcześniej wydał oświadczenie, że w nocy doszło do naruszenia porządku konstytucyjnego RP i siłowego przejęcia konstytucyjnego organu państwa. Wezwał też do przywrócenia porządku prawnego i opuszczenia terenu Trybunału przez, jak wskazał, siły przymusu skierowane na miejsce przez rząd. Sprawa może oprzeć się też o prokuraturę w związku z konfrontacją, do której miało dojść między prezydentem a „nowymi” sędziami Trybunału.

Osoby, które od lat spłacają hipotekę opartą na WIBOR, nie powinny liczyć, że nadchodząca zmiana wskaźnika na POLSTR rozwiąże wszystkie ich problemy. Przed TSUE czekają na rozstrzygnięcie kolejne sprawy dotyczące zmiennego oprocentowania, a równolegle wciąż ustalane są zasady przejścia na nowy wskaźnik. Dla kredytobiorców kluczowe będą dwie kwestie: co zaproponują im banki i czy podpisanie aneksu nie zamknie im drogi do roszczeń za przeszłość – podkreśla Stanisław Rachelski, radca prawny.

Nagranie ostatniej woli umierającego może już wkrótce stać się faktem. Taka forma będzie mogła być stosowana tylko w określonych warunkach, jako utrwalenie testamentu ustnego, przy udziale co najmniej trzech świadków. Mimo tych ograniczeń propozycja budzi wątpliwości m.in. sędziów. Obawiają się bowiem deepfake’ów i problemów z potwierdzaniem przez biegłych wiarygodności nagrań. Z kolei pełnomocnicy widzą w tym „pójście z duchem czasu” i szansę na ustalenie rzeczywistej woli spadkodawcy.

Nie jest konieczne dodawanie do kodeksu karnego odrębnego przestępstwa tortur, bo obecnie obowiązujące przepisy dostatecznie penalizują takie czyny – twierdzi prof. Włodzimierz Wróbel, sędzia Sądu Najwyższego, przewodniczący Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Karnego. W jego ocenie, jeśli już jest potrzebne jakieś uzupełnienie kodeksu, to można dodać, że szczególnym udręczeniem czy szczególnym okrucieństwem, które znajdują się w kodeksie, są także tortury.

Nowa sędzia Trybunału Konstytucyjnego Anna Korwin-Piotrowska, jako - jak wskazała - sędzia z najdłuższym stażem, zarządziła przerwę w czynnościach służbowych prezesa TK Bogdana Święczkowskiego. Podstawą ma być art. 130 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych, a przyczynami m.in. niezwołanie Zgromadzenia Ogólnego Sędziów TK w sprawie budżetu, niedopuszczenie do orzekania piątki nowych sędziów TK, w tym m.in. Korwin-Piotrowskiej, oraz polityczne wypowiedzi i wpuszczanie do Trybunału polityków. Tymczasem prokurator generalny, minister sprawiedliwości Waldemar Żurek, skierował do TK cztery wnioski o uchylenie immunitetu Święczkowskiemu.

Na 21 listopada br. zwołano kolejne już Zgromadzenie Krakowskiej Izby Adwokackiej – tym razem sprawozdawczo-wyborcze. Odbędzie się w formie hybrydowej, a jego celem jest m.in. głosowanie nad budżetem, któremu członkowie izby już dwukrotnie pokazali czerwoną kartkę. Niewykluczone, że zapadną też decyzje dotyczące ewentualnego odwołania, zaledwie po dwóch latach, dziekana krakowskiego ORA Aleksandra Guta i zmiany członków Rady.

Ministerstwo Sprawiedliwości co rusz poprawia prawo spadkowe. W ocenie prawników zmiany punktowe jednak nie wystarczą i nie rozwiążą problemu długotrwałych postępowań. W ich ocenie warto byłoby mocniej postawić na notariuszy, np. rezygnując z testamentów własnoręcznych, czy zawęzić krąg spadkobierców, co z kolei ograniczyłoby długotrwałe poszukiwania krewnych przy dziedziczeniu… długów. Z kolei notariusze postulują choćby rozluźnienie zasady, zgodnie z którą po notarialne poświadczenie dziedziczenia trzeba stawiać się osobiście.

Czy można wyłączyć 35 sędziów SN i nazwać to bezstronnością? W 2026 r. można. Nie chodzi jednak tylko o 35 wyłączonych sędziów SN. Chodzi o to, czy każdy z nas zachowa prawo domagania się osądzenia przez niezależny sąd złożony z niezawisłych sędziów – pisze prof. Michał Romanowski, adwokat w Romanowski i Wspólnicy. Zwraca uwagę, że niezawisłość sędziego nie służy sędziemu, a każdemu, kto staje przed sądem i ufa, że jego sprawa zostanie rozstrzygnięta, a nie załatwiona, przez niezależny sąd złożony z niezawisłych sędziów.

Według przygotowywanej przez rząd zmiany w procedurze karnej organizacje społeczne będą mogły nie tylko składać zawiadomienia o przestępstwie, ale też wnosić zażalenia na decyzje o umorzeniu śledztwa. Prace zmierzają również do tego, by konieczna była do tego zgoda ofiary przestępstwa, a spory dotyczą jeszcze formy wyrażania takiej zgody, w tym czy wystarczy domniemanie, czy też konieczne będzie formalne oświadczenie.

Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego sędzia Zbigniew Kapiński zarządził natychmiastową przerwę w czynnościach służbowych sędziego Sądu Najwyższego Andrzeja Michałowicza od 29 października 2026 r. do czasu wydania uchwały przez właściwy sąd dyscyplinarny, nie dłużej jednak niż na okres jednego miesiąca.

Od 17 października br. obowiązują przepisy, zgodnie z którymi za posługiwanie się, w sposób nieuprawniony, tytułem zawodowym „adwokat” lub określeniami „kancelaria adwokacka”, „kancelaria adwokatów” grozi grzywna od 5 tys. do 200 tys. zł albo kara ograniczenia wolności. NRA zweryfikowała już 20 475 indywidualnych kancelarii adwokackich ze wszystkich 24 izb adwokackich i okazało się, że nieautoryzowane strony internetowe utworzono dla 17 022 kancelarii, czyli 83 proc. wszystkich objętych badaniem. Prezes NRA Przemysław Rosati wystąpił do ministra sprawiedliwości Waldemara Żurka o pilne zmiany regulujące rynek usług prawnych.

W sądach lekarskich lekarze rzadko tracą prawo do wykonywania zawodu, choć w ostatnich latach wzrosła liczba przypadków zawieszeń i nakładania kar pieniężnych. Zarówno środowisko lekarskie, jak i eksperci, są zgodni: potrzebujemy zmian, by postępowania dyscyplinarne spełniały swoją funkcję. Powtarzającą się propozycją, która mogłaby rozwiązać obecne problemy, jest obecność prawników w składzie orzekającym. Prostszą, a również potencjalnie skuteczną, mogłaby być natomiast organizacja specjalistycznych szkoleń.

Sześciokrotne podwyższenie, z 5 tys. na 30 tys. zł, górnej granicy kary grzywny to najważniejsza z propozycji zmian w Kodeksie wykroczeń. Wyższe mają być także nawiązki, gdy ma miejsce orzekanie takiego środka karnego na rzecz pokrzywdzonego. Komisja Kodyfikacyjna Prawa Karnego deklaruje, że przedstawiony właśnie projekt to pierwsza odpowiedź na potrzebę unowocześnienia i dostosowania polskiego prawa wykroczeń do aktualnych realiów społeczno-gospodarczych oraz wyzwań z zakresu bezpieczeństwa publicznego. Zapowiada jednak prace nad zupełnie nowym kodeksem.

Przepisy prawa karnego powinny zapewniać gwarancję ochrony godności nie tylko podejrzanych, oskarżonych i skazanych, ale również pokrzywdzonych. Przesądza o tym przepis art. 2 par. 1 pkt 3 k.p.k., w treści którego zakodowano jeden z podstawowych celów postępowania karnego, jakim jest strzeżenie prawnie chronionych interesów pokrzywdzonego przy jednoczesnym poszanowaniu jego godności – pisze dr Piotr Kosmaty, prokurator Prokuratury Regionalnej w Krakowie, Fundacja SPRZYMIERZENI z GROM.

Kiedy sytuacja jest trudna i dynamiczna, a agresor może mieć niebezpieczne narzędzie, paralizator zdecydowanie zwiększa bezpieczeństwo interwencji. Z jednej bowiem strony zapewnia ochronę policjantom, bo próba obezwładnienia agresywnego napastnika mogłaby skończyć się ich zranieniem. Z drugiej nie niesie ze sobą takiego ryzyka jak użycie broni palnej. Jak zawsze istotne jest jednak to, jak policjanci z tego skorzystają, czyli czy są wystarczająco przeszkoleni – pisze Jacek Kudła, biegły sądowy z zakresu czynności operacyjno-śledczych.

Opłaty alokacyjne lub dystrybucyjne stały się „sposobem” ubezpieczycieli na problem z opłatami likwidacyjnymi, w przypadku których sądy dopatrzyły się klauzul niedozwolonych. Teraz TSUE oceni, czy i te opłaty sędziowie mogą badać pod względem abuzywności, a konkretnie, czy stanowią one główny przedmiot umowy. Pytanie prawne zostało już zarejestrowane. Pełnomocnicy uważają, że sądy mają taką podstawę, choćby dlatego, że postanowienia dotyczące tych opłat nie są formułowane zgodnie z unijnym wymogiem, czyli prosto, zrozumiale i jednoznacznie.

Senacka Komisja Praw Człowieka i Praworządności oraz Komisja Ustawodawcza opowiedziały się bez poprawek za dwiema ustawami przygotowanymi w Ministerstwie Sprawiedliwości, które mają na celu kompleksowe usprawnienie, cyfryzację oraz zwiększenie dostępności i ochrony praw w postępowaniach sądowych. Nowelizacje obejmują Kodeks postępowania karnego - przyspieszając kontakt elektroniczny oraz wzmacniając ochronę danych osobowych świadków i pokrzywdzonych, a także Prawo o ustroju sądów powszechnych - tworząc m.in. ogólnokrajową cyfrową bazę i publiczną wyszukiwarkę biegłych.

Złożenie ślubowania w siedzibie Sejmu w obecności marszałka Sejmu i marszałek Senatu, przy jednoczesnym braku prezydenta, nie może być uznane za równoważne złożeniu ślubowania wobec Prezydenta RP – wynika ze stanowiska prezydenta Karola Nawrockiego w sprawie sędziego TK Macieja Berka. Jak dodano, oznacza to z kolei, iż nie nawiązał on stosunku służbowego sędziego Trybunału Konstytucyjnego.

Areszty są problemem systemowym Polski, więc Ministerstwo Sprawiedliwości chce wprowadzić do polskiego porządku prawnego nowy środek zapobiegawczy w postaci aresztu elektronicznego. Nie mógłby być stosowany w sytuacji, gdy zachodzi uzasadniona obawa, że osoba nim objęta będzie nakłaniała do składania fałszywych zeznań lub wyjaśnień albo w inny bezprawny sposób utrudniała postępowanie karne. Propozycje przewidują również możliwość zamiany aresztu na areszt elektroniczny, co ma ograniczyć długotrwałość aresztów tymczasowych.

Stowarzyszenie Sędziów Polskich „Iustitia” wystąpiło do Funduszu Pomocy, utworzonego przy Fundacji „Dom Sędziego Seniora”, z wnioskiem o wsparcie finansowe na rzecz, jak poinformowano, dwóch nowych sędziów Trybunału Konstytucyjnego: Krystiana Markiewicza i Macieja Taborowskiego, niedopuszczanych do orzekania. Obaj są w grupie pięciu sędziów TK, którzy nie zostali zaproszeni na ślubowanie do Pałacu Prezydenckiego, więc ślubowali w Sejmie „wobec prezydenta”, ale bez jego fizycznej obecności. Jak ustaliło Prawo.pl chodzi o kwotę po 75 tys. zł.