Rada Ławnicza Sądu Najwyższego bardzo krytycznie ocenia zakończoną 26 maja br. kadencję I prezes prof. Małgorzaty Manowskiej, jak również wybór nowego prezesa SN – Zbigniewa Kapińskiego i ustępującą Krajową Radę Sądownictwa. Zdaniem członków Rady, wybór nowego składu KRS przez Sejm to działanie w stanie wyższej konieczności. A wybory w gronie społeczności sędziów przeprowadzono w sposób demokratyczny, transparentny, równy i samorządny.

Żołnierz samowolnie opuścił jednostkę wojskową. Dowódca jednostki wszczął postępowanie. Sąd Najwyższy w Izbie Karnej orzekł, że skoro wniosek o ściganie obarczony był brakiem formalnym w postaci braku podpisu, to już w dacie wszczęcia postępowania karnego istniała przeszkoda procesowa i nie można było ukarać żołnierza. Wniosek powinien być podpisany własnoręcznie przez składającego pismo.

W projekcie "lex szarlatan", o którego przyjęcie od dawna apeluje m.in. rzecznik praw pacjenta, znalazła się po raz pierwszy definicja praktyk pseudomedycznych. Część prawników obawia się cenzury i zablokowania medycznych przełomów. Inni zwracają z kolei uwagę, że musimy mieć wytyczoną granicę, w jakiej mówimy jeszcze o innowacjach, a w których przypadkach mamy już do czynienia z kwestiami kompletnie niemającymi podstaw naukowych. Projektem już wkrótce zajmą się posłowie.

Projekt nowej ustawy o Sądzie Najwyższym nadal nie został opublikowany w Rządowym Centrum Legislacyjnym, tymczasem zespół Komisji Kodyfikacyjnej Ustroju Sądownictwa i Prokuratury ds. ustawy o SN pracuje intensywnie nad kolejnym projektem – tym razem obejmującym przepisy przejściowe i dostosowujące. Chodzi m.in. o uregulowanie kwestii sędziów, którzy obecnie orzekają w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych, a która ma zostać zlikwidowana. Na stole jest pomysł, by mogli przechodzić w stan spoczynku.

Stworzenie ram komunikacji elektronicznej z sądem, określenie zasad wnoszenia pism procesowych i ich załączników, w tym rozwiązań na wypadek awarii systemów - to zasadnicze cele projektu zmian w procedurze cywilnej - mówi prof. Monika Namysłowska z Uniwersytetu Łódzkiego, przewodnicząca zespołu Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Cywilnego ds. cyfryzacji postępowania cywilnego. I podkreśla, że chodzi o rozwiązania porządkujące i rozwijające wykorzystanie narzędzi cyfrowych w postępowaniu cywilnym.

Do 12 czerwca 2026 r. trwa nabór wniosków o dofinansowanie w nowym programie Ministerstwa Edukacji Narodowej, którego celem jest pomoc wychowankom młodzieżowych ośrodków wychowawczych (MOW). Wsparcie ma przygotować się do samodzielnego życia i przyszłego rodzicielstwa, a przeszkolona ma zostać zarówno młodzież, jak i kadra pedagogiczna ośrodków. Budżet programu na 2026 rok wynosi 3 mln zł.

Wyobraź sobie zwykły poranek w kancelarii. Włączasz komputer, sięgasz po kawę i… nic nie działa. System nie odpowiada, dokumenty znikają, a klienci zaczynają dzwonić jeden po drugim. W ciągu kilku minut codzienność zamienia się w chaos. Niestety dla wielu firm to właśnie w takim momencie dopiero zaczyna się poważna rozmowa o cyberbezpieczeństwie - tyle że wtedy nie chodzi już o zapobieganie, a o ratowanie sytuacji...

We wtorek, 26 maja, skończyła się kadencja prof. Małgorzaty Manowskiej na stanowisku I prezesa Sądu Najwyższego i Zbigniewa Kapińskiego, prezesa Izby Karnej. I okazuje się, że sędzia Kapiński zastąpi panią profesor na stanowisku. Bilans tych kadencji trudno ocenić, gdyż Sąd Najwyższy od lat nie przedstawia sprawozdań informacyjnych, bo nie odbywają się Zgromadzenia Ogólne Sędziów. Stanowiska sędziowskie nie są obsadzane. Trwa rozłam i ostry spór. Co więcej - nawet po wyborze nowych władz problemy pozostaną. Mamy konflikt systemowy - wadliwe powołania na stanowiska sędziowskie przez Krajową Radę Sądownictwa.

Przejście od rozwiązań papierowych do procesów cyfrowych, w których komunikacja, dostęp do akt, wymiana danych oraz wykonywanie czynności w toku postępowania mogą odbywać się w bezpiecznych systemach teleinformatycznych - to cele zmian proponowanych przez Komisję Kodyfikacyjną Prawa Cywilnego. Dotyczyć one mają całej procedury cywilnej, ale w postępowaniach w sprawach gospodarczych i własności intelektualnej na pewne ułatwienia pozwoli Portal Informacyjny Sądów Powszechnych.

Międzynarodowy Dzień Wymiaru Sprawiedliwości upamiętnia rocznicę śmierci włoskiego sędziego Giovanniego Falcone - symbolu walki z mafią i przestępczością zorganizowaną. Obchodzony jest co roku 23 maja. Sądy w całej Polsce otworzyły swoje budynki dla lokalnych społeczności, oferując różnorodne formy poznania ich pracy, a np. Sąd Okręgowy w Tarnowie uroczyście uczcił Międzynarodowy Dzień Wymiaru Sprawiedliwości, organizując konferencję sędziów tego Sądu pod hasłem „Sąd/Konstytucja”.

Zbigniew Józef Kapiński, sędzia Sądu Najwyższego, prezes Izby Karnej, orzekający w SN od 27 czerwca 2022 r., został powołany przez Prezydenta RP na stanowisko pierwszego prezesa Sądu Najwyższego w miejsce prof. Małgorzaty Manowskiej. Uchodzi za osobę o umiarkowanych poglądach, wśród sędziów, powołanych od 2018 r., których status jest kwestionowany przez międzynarodowe trybunały. Ma 63 lata i za dwa lata osiągnie stan spoczynku.

Polska świadomie nie podpisała porozumienia w sprawie Jednolitego Sądu Patentowego, Urząd Patentowy doszedł jednak do wniosku, że „decyzja ta wymaga aktualnie ponownej analizy”. Rozmowy już są prowadzone, co budzi niepokój wśród rzeczników patentowych. Obawiają się m.in., że przystąpienie do systemu spowoduje wzrost kosztów dla firm i konieczność prowadzenia postępowań w obcym języku.

Projekt ustawy anty-SLAPP ma chronić uczestników debaty publicznej przed pozwami służącymi tłumieniu krytyki. Problem w tym, że granica między ochroną wolności słowa a prawem przedsiębiorców do obrony renomy może okazać się wyjątkowo cienka. W praktyce nowe przepisy mogą wywołać odwrotny efekt mrożący, zniechęcając firmy do dochodzenia swoich praw z obawy przed zarzutem stosowania SLAPP-u – pisze Julia Ziemska, adwokat, Senior Counsel, Orlik & Partners.

Notariusze walczą obecnie o podniesienie stawek taksy notarialnej. Szanse na to wydają się być duże, bo takie zmiany zapowiada minister sprawiedliwości Waldemar Żurek. Argumentację „za" może zwiększyć raport, dotyczący czasu pracy notariusza. Wynika z niego, że aż 71 proc. tego, co notariusz w danej sprawie robi, jest niewidoczne i nieodczuwalne dla klienta. Przykładowo poświadczenie zgodności z oryginałem zajmuje – z perspektywy klienta, jak wynika z danych – 15 minut, tymczasem wszystkie wiążące się z tym czynności zajmują kancelarii aż 40 minut.

Czas ukrócić przedłużanie śledztw. W uzasadnionych wypadkach powinna być możliwość ich wydłużenia na dalszy czas oznaczony, nie dłuższy jednak niż rok, ale przez prokuratora bezpośrednio przełożonego wobec prokuratora, który prowadzi śledztwo, a w przypadku jego powierzenia policji do prowadzenia w całości, przez prokuratora, który bezpośrednio je nadzoruje – to jedna ze zmian w kodeksie postępowania karnego, którą proponuje w swojej uchwale Zgromadzenie Prokuratorów w Prokuraturze Regionalnej w Krakowie.

Sprawcy fałszywych alarmów o pożarach i zagrożeniu życia będą identyfikowani i zatrzymywani – zapowiedzieli w niedzielę przedstawiciele rządu. To reakcja na dwa sobotnie fałszywe alarmy dotyczące domu należącego do członka rodziny prezydenta Karola Nawrockiego. Wiceminister MSWiA Czesław Mroczek podkreślił, że służby reagują na każde zgłoszenie, a problem ma dużą skalę – tylko w tym roku było ich ok. 1,2 tys.

Mobbing, którego doświadczają pracownicy sądów, wynika ze specyfiki tego miejsca pracy. W grę wchodzi często kilku przełożonych, presja czasu, sprzeczne polecenia, duże obciążenie pracą, nierówny podział obowiązków. Dodatkowo, jak wynika z badań, 1/4 osób, które miały mobbingować, ma immunitet sędziowski, co dodatkowo utrudnia przeciwstawianie się agresywnym zachowaniom i walkę o swoje prawa – mówi dr Katarzyna Orlak, autorka trzech raportów o sytuacji pracowników sądów administracyjnych, prokuratury i sądów powszechnych na podstawie danych z badania TEMIDA, edycja 2022/2023, które zostały opublikowane w 2026 r.

Ustawa o pomocy społecznej wyklucza możliwość pobierania świadczeń z pomocy społecznej przez osoby pozbawione wolności. Z kręgu beneficjentów tego rodzaju wsparcia wyłączono zatem osoby odbywające karę pozbawienia wolności, ale również tymczasowo aresztowane. Izolowana przymusowo osoba ma zapewnione podstawowe warunki bytowe na koszt budżetu państwa, dlatego nie potrzebuje dodatkowej pomocy.

Prezydent Karol Nawrocki ma do 26 maja podjąć decyzję w sprawie I prezesa Sądu Najwyższego. Zostało mu przedstawionych, zgodnie z przepisami, pięciu kandydatów, a wśród nich są sędziowie: Paweł Czubik, Tomasz Demendecki, Zbigniew Kapiński, Aleksander Stępkowski i Mariusz Załucki. Wszystko wskazuje na to, że to nowy I prezes SN zdecyduje o wyznaczeniu pierwszego posiedzenia nowego składu Krajowej Rady Sądownictwa.

Jakie są nowe funkcjonalności portalu informacyjnego sądów, jaka przyszłość informatyzacji w postępowaniu rozpoznawczym oraz w postępowaniu egzekucyjnym – m.in. nad tym dyskutować będą uczestnicy ogólnopolskiej konferencji naukowej pt. „Nowoczesne sposoby doręczeń w postępowaniu sądowym", która odbędzie się w piątek 29 maja w Auli Starej Biblioteki UW. Organizuje ją Wydział Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego wraz z Izbą Komorniczą w Warszawie oraz Okręgową Izbą Radców Prawnych w Warszawie.