Decyzję o wysokości odszkodowania za wywłaszczenie wydaje wojewoda lub starosta. W praktyce urzędnicy często mają wątpliwości, w jaki sposób stosować tzw. zasadę korzyści. Przepisy nie są jednoznaczne, a rozbieżne stanowiska sądów nie poprawiają tej sytuacji. Oczekiwana przez wiele środowisk uchwała NSA ma na celu zniwelowanie tych rozbieżności. Głos w sprawie zabrał też rzecznik praw obywatelskich, jednoznacznie stając po stronie właścicieli wywłaszczanych nieruchomości - pisze Joanna Nogala, radca prawny.
Joanna Nogala
23.05.2025
Samorząd terytorialny Nieruchomości
Stały Komitet Rady Ministrów przyjął 22 maja 2025 roku projekt ustawy, który zakłada, że okresy prowadzenia jednoosobowej działalności gospodarczej oraz wykonywania pracy na podstawie umowy zlecenia będą wliczały się do stażu pracy - poinformowało w czwartek Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, będące jego autorem. Obecnie do stażu pracy liczą się tylko lata przepracowane na etacie. Nowe przepisy mają wejść w życie od przyszłego roku.
Grażyna J. Leśniak
22.05.2025
Prawo cywilne Prawo pracy Małe i średnie firmy
Posłowie przyjęli w środę zmiany w Regulaminie Sejmu, które przewidują surowsze kary finansowe za nieusprawiedliwioną nieobecność na posiedzeniach. Za czwarty i każdy kolejny dzień nieobecności dieta i uposażenie mogą zostać obniżone o jedną piątą. Zwiększona została sankcja w związku z nieusprawiedliwioną nieobecnością na posiedzeniu Sejmu, jeżeli ta w danym miesiącu przekroczyła 3 dni.
Robert Horbaczewski
22.05.2025
Polska 2050-TD złoży w Sejmie projekt w sprawie składki zdrowotnej dla przedsiębiorców - w kształcie zbliżonym do przepisów zawetowanych przez prezydenta, ze skorygowaną składką dla ryczałtowców – zapowiedział w czwartek poseł Ryszard Petru. Chce też zliberalizować przepisy dotyczące zakazu handlu w niedzielę, tak by o zakazie handlu w niedzielę decydowały samorządy.
Grażyna J. Leśniak
22.05.2025
Małe i średnie firmy

W marcu 2025 r. aż 7,9 tys. emerytów otrzymywało z ZUS tylko 100 zł

Domowe finanse Emerytury i renty Ubezpieczenia społeczne
Po marcowej waloryzacji emerytury i renty w ustawowej najniższej wysokości otrzymuje 399,2 tys. osób. W porównaniu z marcem 2024 r. liczba osób pobierających takie świadczenia była niższa o 4,2 proc. Największy odsetek osób - 10,5 proc. - pobiera emeryturę w przedziale wysokości od 2 800,01 zł do 3 200,00 zł – podał ZUS. Według danych Zakładu, systematycznie rośnie liczba osób pobierających emeryturę w wysokości niższej niż najniższa ustawowa wysokość emerytury. W marcu 2024 r. było ich 403,8 tys., podczas gdy w marcu 2025 r. już 437,9 tys.
Grażyna J. Leśniak
22.05.2025
Domowe finanse Emerytury i renty Ubezpieczenia społeczne
Zakład Ubezpieczeń Społecznych oraz Fundacja Share the Care zaprezentowały raport „Mama i tata w domu i w pracy”, który analizuje m.in. zmiany, jakie zaszły w ciągu dwóch lat od wdrożenia dyrektywy work-life balance. Kluczowe wnioski? Równość rodzicielska to fundament równości zawodowej i społecznej, ale przed nami jeszcze dużo pracy w obszarze edukacji - zarówno rodziców, jak i pracodawców.
Grażyna J. Leśniak
22.05.2025
Prawo pracy Ubezpieczenia społeczne

Koniec umów o pracę dla lekarzy orzeczników w ZUS?

Prawo cywilne Prawo pracy Ubezpieczenia społeczne
Resort pracy w ramach reformy orzecznictwa lekarskiego w ZUS chce, by lekarze orzecznicy oraz osoby wykonujące samodzielne zawody medyczne realizowały swoje zadania na podstawie umowy o pracę albo umowy cywilnoprawnej o świadczenie usług. Natomiast np. naczelny lekarz Zakładu i jego zastępca czy lekarze inspektorzy nadzoru orzecznictwa lekarskiego - mieliby pracować wyłącznie na umowę o pracę. Według Rządowego Centrum Legislacji ta propozycja budzi liczne wątpliwości.
Grażyna J. Leśniak
22.05.2025
Prawo cywilne Prawo pracy Ubezpieczenia społeczne
Prawidłowości wyborów prezydenckich pilnuje rekordowa armia wyborcza - 267 tysięcy członków obwodowych komisji wyborczej. To aż co setny wyborca uprawniony do głosowania. Co 10. członek komisji został wybrany z komitetu wyborczego, który nie wystawił kandydata. Ich wynagrodzenia pochłaniają większość budżetu na wybory, który wyniesie w tym roku 550 mln zł. Kto tak naprawdę kontroluje wybory? Czy komitety bez kandydatów, ale z ludźmi w komisjach to luka w systemie?
Robert Horbaczewski
22.05.2025
Wybory
Kartę do głosowania można zostawić w lokalu wyborczym na parapecie, to nie jest karalne. Tak samo jak nie podlega karze wyborca, którego komisja nie zapytała czy głosuje także w referendum, ani nie wskazała co zrobić gdy po odebraniu karty wyborca nie chciał tu oddać swego głosu. Przedarcie karty referendalnej nie było chęcią zakłócenia wyborów i uniemożliwienia spokojnego przebiegu wyborów innym wyborcom – orzekła Izba Karna Sądu Najwyższego.
Katarzyna Żaczkiewicz-Zborska
21.05.2025
Prawo karne Wybory

Wzrost wynagrodzeń przyspieszył. Realnie zarabiamy coraz więcej

Domowe finanse Prawo pracy Małe i średnie firmy Rynek pracy
Przeciętne miesięczne wynagrodzenie brutto w sektorze przedsiębiorstw w kwietniu 2025 r. wyniosło 9045,11 zł, czyli wzrosło nominalnie o 9,3 proc. w porównaniu z kwietniem ubiegłego roku. Natomiast zatrudnienie osiągnęło 6446,8 tys. etatów i było o 0,8 proc. niższe niż przed rokiem – podał w środę Główny Urząd Statystyczny.
Grażyna J. Leśniak
21.05.2025
Domowe finanse Prawo pracy Małe i średnie firmy Rynek pracy

400 gmin bez apteki. Samorządy apelują o zmianę prawa

Samorząd terytorialny Opieka zdrowotna
Samorządy, które borykają się z problemem ograniczonego dostępu do aptek, apelują do Ministerstwa Zdrowia o liberalizację prawa farmaceutycznego. Celem jest poprawa dostępności aptek ogólnodostępnych, zwłaszcza na terenach wiejskich. Obecnie w co szóstej gminie w Polsce nie ma ani jednej apteki, a obowiązujące przepisy znacząco utrudniają ich powstawanie. W efekcie wielu mieszkańców doświadcza tzw. wykluczenia farmaceutycznego.
Maria Dec-Kiełb
21.05.2025
Samorząd terytorialny Opieka zdrowotna
Przed przejazdami kolejowo-drogowymi zabezpieczonymi rogatkami lub sygnalizacją dźwiękową i świetlną, maszyniści nie będą już musieli obowiązkowo trąbić. To znacząco poprawi komfort życia tych, którzy mieszkają w pobliżu przejazdów. Nowe przepisy rozporządzenia w sprawie ogólnych warunków prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji, obowiązują od wtorku 20 maja.
Robert Horbaczewski
20.05.2025
Administracja publiczna
Ani niecenzuralne słowo dopisane obok nazwiska kandydata, ani wulgarne rysunki na karcie do głosowania, nie spowodują nieważności głosu oddanego w wyborach Prezydenta RP. Państwowa Komisja Wyborcza, podsumowując pierwszą turę wyborów prezydenckich, odnotowała ponad 85 tys. głosów nieważnych - to jednak zaledwie 0,44 proc. wszystkich głosów.
Robert Horbaczewski
20.05.2025
Samorząd terytorialny Wybory
Ponad 80 proc. firm w Polsce jest obecnie na początkowym etapie gromadzenia informacji na temat transparentności wynagrodzeń i przygotowywania pracowników do planowanych zmian w tym zakresie. Jednocześnie niemal połowa przedsiębiorstw (49 proc.) wskazuje, że nie ma narzędzi, które mogłyby wykorzystać w przygotowaniach do spełniania wymogów unijnej dyrektywy, a co 5. organizacja nie ma wiedzy w zakresie zarządzania wynagrodzeniami. Wnioski z badania „Trendy 2025: Transparentność Wynagrodzeń” potwierdzają, że jawność wynagrodzeń to poważne wyzwanie adaptacyjne dla firm.
Grażyna J. Leśniak
19.05.2025
Prawo pracy Rynek pracy

Wojskowi w aktywnej rezerwie mają i emeryturę, i uposażenie

Emerytury i renty Ubezpieczenia społeczne Wojsko
Emerytowani żołnierze zawodowi, którzy wstępują do aktywnej rezerwy, mogą jednocześnie pobierać emeryturę i uposażenie służbowe, które dodatkowo jest zwolnione z podatku PIT. Okres tej służby wlicza się także do wysługi emerytalnej. Zdaniem prawników, to systemowe niedopatrzenie, które faworyzuje żołnierzy wobec innych służb mundurowych, gdzie powrót do służby oznacza zawieszenie świadczeń emerytalnych.
Grażyna J. Leśniak
19.05.2025
Emerytury i renty Ubezpieczenia społeczne Wojsko
W okręgu Bielsko-Biała do lokalu wyborczego wtargnął agresywny mężczyzna, który w wyniku awantury ugryzł członka komisji. Najczęściej zgłoszenia dotyczyły niszczenia banerów wyborczych, agitacji w intenecie. Do godz. 16 odnotowano łącznie 202 przypadki naruszenia ciszy wyborczej. Nie zabrakło incydentów z wykonywaniem czynności wyborczych pod wpływem alkoholu.
Robert Horbaczewski Patrycja Rojek-Socha
18.05.2025
Wybory
W przestrzeni publicznej powiło się szereg nieprawdziwych informacji dotyczących głosowania za...
Artur Pytel
18.05.2025
Samorząd terytorialny Wybory
Wiceminister sprawiedliwości Arkadiusz Myrcha przeprosił za udostępnienie podczas ciszy wyborczej grafiki zachęcającej do głosowania na popieranego przez niego kandydata. Jak wyjaśnił, "w wyniku błędu ładowania" grafiki pojawiły się na jego profilu w mediach społecznościowych już po północy. O północy z piątku na sobotę do końca niedzielnego głosowania 18 maja, czyli do godz. 21 trwa cisza wyborcza. Jest już zawiadomienie w tej sprawie.
Patrycja Rojek-Socha
17.05.2025
Wybory
Protest przeciwko wyborowi Prezydenta RP wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego w terminie 14 dni od dnia ogłoszenia wyników wyborów przez Państwową Komisję Wyborczą. Za zachowanie terminu uważa się także nadanie protestu na poczcie. Protest powinien zawierać sformułowane zarzuty, oraz dowody lub wskazanie dowodów, na których się opierają.
Monika Sewastianowicz
17.05.2025
Wybory
Pracodawcy zachodzą w głowę, jak mają podawać nazwy stanowisk w ogłoszeniach o naborze, by były one neutralne pod względem płci. Przepisy tego nie wyjaśniają. Paradoksalnie to rządowi i administracji publicznej będzie najtrudniej wywiązać się z tego wymogu, bo to tam funkcjonuje najwięcej męskich opisów stanowisk. Zdaniem prawników uzasadnienia nie ma też wprowadzanie wymogu niedyskryminującego przebiegu procesu rekrutacyjnego, skoro zakaz dyskryminacji jest już w kodeksie pracy.
Grażyna J. Leśniak
16.05.2025
Prawo pracy

Świadczenie pielęgnacyjne zależne od braku aktywności zawodowej - skarga w Trybunale

Domowe finanse Administracja publiczna Ubezpieczenia społeczne Niepełnosprawność
Trybunał Konstytucyjny zajmie się skargą obywatela w sprawie uzależnienia przyznawania świadczenia pielęgnacyjnego od wymogu braku aktywności zawodowej i zarobkowej. Skarżącemu odmówiono świadczenia pielęgnacyjnego z powodu braku rezygnacji przez niego z funkcji prezesa jednoosobowego zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, nawet jeśli nie ma żadnej umowy i nie pobiera z tego tytułu wynagrodzenia. Do sprawy przystąpił też rzecznik praw obywatelskich.
Beata Dązbłaż
15.05.2025
Domowe finanse Administracja publiczna Ubezpieczenia społeczne Niepełnosprawność

ZUS: Przedsiębiorcy muszą pamiętać o aktualizowaniu danych pełnomocników

Ubezpieczenia społeczne Spółki Małe i średnie firmy
Przedsiębiorcy nie muszą osobiście załatwiać swoich spraw w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych. Mogą do tego upoważnić inną osobę. Muszą jednak pamiętać o aktualizowaniu danych pełnomocników - przypomina ZUS. Chodzi o to, aby ważne informacje nie znalazły się w niepowołanych rękach.
Grażyna J. Leśniak
15.05.2025
Ubezpieczenia społeczne Spółki Małe i średnie firmy

Podatek od budowli rośnie po zmianie przepisów

Podatki i opłaty lokalne Nieruchomości
W deklaracjach na podatek od nieruchomości za 2025 r. część przedsiębiorców wykazało wyższą daninę od budowli niż w roku poprzednim. To efekt zmiany przepisów, które wciąż budzą wątpliwości, co może wymagać wyjaśnienia w interpretacjach i orzeczeniach sądów. Ale to także efekt weryfikacji firmowych majątków. Niewykluczone, że część firm może dopłacić podatek także za poprzednie lata, jeśli składali wcześniej niepoprawne deklaracje.
Monika Pogroszewska
15.05.2025
Podatki i opłaty lokalne Nieruchomości

Czy będzie to ostatnie roczne rozliczenie składki zdrowotnej?

Finanse publiczne Ubezpieczenia społeczne Małe i średnie firmy Polski Ład
Osoby, które prowadziły pozarolniczą działalność w 2024 roku i były z tego tytułu objęte ubezpieczeniem zdrowotnym, a ich działalność była opodatkowana podatkiem liniowym, skalą podatkową lub ryczałtem ewidencjonowanym, mają obowiązek do 20 maja 2025 roku złożyć roczne rozliczenie składki na ubezpieczenie zdrowotne. Czy będzie to ostatnie takie rozliczenie - okaże się zapewne po wyborach prezydenckich. Zdaniem prawników weto prezydenta może być szansą na uchwalenie nowej ustawy, która kompleksowo ureguluje obciążenie składką zdrowotną każdej osoby i to w tej samej wysokości.
Grażyna J. Leśniak
15.05.2025
Finanse publiczne Ubezpieczenia społeczne Małe i średnie firmy Polski Ład
Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego stwierdziła w środę ważność marcowych wyborów uzupełniających do Senatu w Krakowie. Dwóch sędziów zgłosiło zdania odrębne, wskazując, że postępowanie należało zawiesić; prokurator generalny Adam Bodnar wnioskował, by w sprawie orzekała Izba Pracy. Uzupełniające wybory w okręgu nr 33 w Krakowie 16 marca wygrała popierana przez: KO, PSL i Lewicę Monika Piątkowska.
Patrycja Rojek-Socha
14.05.2025
Wybory
Ponad 30 poprawek wprowadził Senat do ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu deregulacji prawa gospodarczego i administracyjnego oraz doskonalenia zasad opracowywania prawa gospodarczego. Większość z nich ma charakter legislacyjny. Ich wprowadzenie oznacza, że ustawa wróci teraz do Sejmu.
Tomasz Ciechoński
14.05.2025
Prawo gospodarcze Deregulacja
Ośrodek Analizy Dezinformacji NASK zidentyfikował na platformie Facebook kampanie reklamowe o charakterze politycznym, które mogą być finansowane z zagranicy. Reklamy te były kierowane do użytkowników w Polsce i w ciągu ostatnich siedmiu dni pochłonęły większe środki niż wydatki któregokolwiek z oficjalnych komitetów wyborczych.
Robert Horbaczewski
14.05.2025
Wybory
Państwowa Komisja Wyborcza przyjęła nowelizację wytycznych dla obwodowych komisji wyborczych, obowiązujących w wyborach prezydenckich zarządzonych na 18 maja 2025 r. Zmiany dotyczą przede wszystkim wystawiania zaświadczeń dla obserwatorów społecznych oraz ich weryfikacji przez członków komisji wyborczych.
Robert Horbaczewski
14.05.2025
Samorząd terytorialny Wybory
Ustawa o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej została opublikowana w Dzienniku Ustaw. Jej celem jest ograniczenie występujących nadużyć, usprawnienie procedur dotyczących powierzania pracy cudzoziemcom, zmniejszenie zaległości załatwiania spraw przez urzędy oraz pełna elektronizacja postępowań. Nowe przepisy wejdą w życie pierwszego dnia miesiąca następującego po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
Grażyna J. Leśniak
14.05.2025
Prawo pracy Rynek pracy
Kompleksową modernizację instytucji polskiego rynku pracy poprzez udoskonalenie funkcjonowania publicznych służb zatrudnienia oraz form aktywizacji zawodowej i podnoszenia umiejętności kadr gospodarki przewiduje ustawa z dnia 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia. Ustawa, która została opublikowana w Dzienniku Ustaw, co do zasady, wejdzie w życie pierwszego dnia miesiąca następującego po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
Grażyna J. Leśniak
14.05.2025
Prawo pracy Rynek pracy