Zgodnie z projektem nowelizacji Prawa o prokuraturze na stanowisko prokuratora generalnego mogłaby zostać powołana osoba, która ma co najmniej 20-letni staż jako prokurator lub sędzia w stanie czynnym. NRA alarmuje jednak, że przy okazji pominięto adwokatów i radców prawnych, którzy przeszli do prokuratury lub sądów. Postuluje też zmianę projektu w tym zakresie, bo jak podkreśla, nieuwzględnienie tych grup narusza konstytucję.

Możliwość przesłuchania świadka na piśmie jest od dawna krytykowana przez prawników - według nich wydłuża postępowanie, a same zeznania są z reguły lakoniczne i mają niewielką wartość dowodową. Regulacją zajmuje się też Komisja Kodyfikacyjna Prawa Cywilnego. Jak mówi serwisowi Prawo.pl jej wiceprzewodniczący prof. Wojciech Kocot, same rozwiązania już się upowszechniły, więc prawdopodobnie zostaną. Trwa jednak dyskusja, jak wzmocnić strony, by mogły je zablokować.

Dzięki wprowadzeniu ponad rok temu przepisu, pozwalającego pozwy konsumentów, dotyczące kredytów walutowych, kierować nie tylko do sądu właściwego dla siedziby banku, do naszego wydziału wpływa teraz mniej spraw i także dzięki temu „pokrywamy wpływ”, czyli rozpatrujemy tyle samo lub więcej spraw niż na bieżąco wpływa – mówi sędzia dr Tomasz Niewiadomski, przewodniczący XXVIII Wydziału Cywilnego w Sądzie Okręgowym w Warszawie. Ale zastrzega, że dalsze zwiększenie efektywności ułatwiłyby także pewne uproszczenia w procedurze.

Krajowa Rada Sądownictwa chciała zaopiniować kandydatów na sędziów sądów dyscyplinarnych, ale zabrakło jej czasu, a minister sprawiedliwości powołał ich, mimo braku tej opinii - tak KRS uzasadnia swój sprzeciw wobec działania prof. Adama Bodnara. Wskazuje, że sędziowie dyscyplinarni zostali powołani w sposób arbitralny, nietransparentny i z rażącym naruszeniem prawa.

Mowa nienawiści i przestępstwa motywowane nienawiścią dotyczą zarówno konkretnych osób, jak i całych grup należących do społeczności LGBT+. Dobrze, że projektowane zmiany w prawie karnym będą pozwalały na karanie za to, ale zabiegamy jeszcze o poprawkę umożliwiającą karanie także za ataki na grupy ludności – mówi Przemysław Walas, kierownik rzecznictwa w Kampanii Przeciw Homofobii.

W ocenie ministra finansów czas odejść od dotychczasowych uregulowań wynagrodzeń prokuratorów, bo jak podkreśla - już teraz w wielu przypadkach przewyższają wynagrodzenia sędziów. Pod rozwagę rządu daje więc wprowadzenie odrębnej, samodzielnej regulacji w tym zakresie, która nie będzie odwoływać się do innych grup pracowniczych, np. sędziów czy sędziów Sądu Najwyższego. Prokuratorzy mówią, że to niebezpieczna próba odejścia od podstawowej zasady równości wynagrodzeń sędziów i prokuratorów.

Kontrasygnata premiera, uregulowana przez prawo konstytucyjne, jest nie do ruszenia, nawet jeśli u jej podstaw leżał błąd urzędniczy - podkreślają konstytucjonaliści. Co więcej - w ich ocenie - nie powinno być procedury umożliwiającej wycofanie się premiera z takiego podpisu, gdyż uderzałoby to w pewność prawa i skutkowało chaosem. Można jedynie pociągnąć do odpowiedzialności samego urzędnika.

Premier Donald Tusk urzędniczym błędem wytłumaczył swoją kontrasygnatę pod postanowieniem prezydenta Andrzeja Dudy o powołaniu na przewodniczącego Zgromadzenia Sędziów Izby Cywilnej sędziego Krzysztofa Andrzeja Wesołowskiego. Sędzia jest tzw. neo-sędzią, a podpis premiera - jak wskazują prawnicy - przesądza, że i prezesem Izby Cywilnej będzie neo-sędzia. Dodatkowo - dodają - wybór będzie trudny do podważenia, bo procedurę legitymizuje właśnie kontrasygnata szefa rządu.

Sędzia, co do którego złożono wniosek o wyrażenie zgody na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej, ma prawo zapoznać się z dokumentami włączonymi do akt. Odmowa udostępnienia dokumentacji w sprawie obwinionego o niedopuszczalne przetwarzanie danych osobowych nie została dostateczne uzasadniona i brak było podstaw do uwzględnienia zastrzeżenia Prokuratora Regionalnego – orzekła Izba Odpowiedzialności Zawodowej Sądu Najwyższego.

Prezydent Andrzej Duda wyznaczył na przewodniczącego Zgromadzenia Sędziów Izby Cywilnej, które ma wybrać kandydatów na stanowisko prezesa tej Izby sędziego Krzysztofa Andrzeja Wesołowskiego, a postanowienie kontrasygnował premier Donald Tusk. Problem jednak w tym, że chodzi o sędziego powołanego przy udziale neo-KRS i w momencie, gdy trwają pracę nad systemowym uregulowaniem statusu neo-sędziów. Prawnicy nie kryją zaskoczenia decyzją premiera, część mówi o legitymizacji neo-sędziów.

Prokuratura szykuje list gończy, obrona - wniosek o list żelazny. Takie sytuacje stają się coraz częstsze w przypadku tzw. "białych kołnierzyków". Prawnicy podkreślają, że przyczyną jest m.in. nadużywanie aresztów. Wskazują też, że nadszedł czas na zmianę praktyki lub przepisów i częstsze stosowanie w sprawach karnych gospodarczych wolnościowych środków zapobiegawczych. Sędziowie z kolei zwracają uwagę, że po noweli procedury karnej z 2021 r., prokurator przy liście żelaznym pełni rolę nadsędziego.

Trwa poszukiwanie rozwiązań, które rozładowałyby frankowe korki w sądach. Pracuje nad nimi m.in. Komisja Kodyfikacyjna Prawa Cywilnego. Projekt zmian dotyczących procedury cywilnej, powinien być gotowy już jesienią. Sami sędziowie proponują m.in., by część zadań związanych z rozpatrywaniem tych spraw, przekazać referendarzom. Chodzi m.in. o zatwierdzanie ugód zawartych przed mediatorem.

Likwidacja gospodarczych i konsumenckich postępowań odrębnych, ujednolicenie terminów przedawnienia, ochrona słabszej strony także w relacjach między przedsiębiorcami, likwidacja instytucji ubezwłasnowolnienia – takie m.in. zadania Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Cywilnego przedstawia w rozmowie z Prawo.pl jej wiceprzewodniczący prof. Wojciech Kocot.

Sędziowie alarmują, że sądowe wydziały cywilne są obecnie w stanie śmierci klinicznej, a pełnomocnicy potwierdzają, że nie tylko na wyrok, ale i na pierwszą rozprawę czeka się latami. Sytuację miały poprawić zmiany wprowadzone rok temu - m.in. zwiększenie do 100 tys. zł wartości sporu właściwości rzeczowej sądów rejonowych. Tak się jednak nie stało - sądy okręgowe nie czują specjalnej ulgi, a rejonowe zmagają się z większym wpływem. Do tego dochodzą pogłębiające się problemy kadrowe.

Ministerstwo Sprawiedliwości chce, by najpóźniej od 1 stycznia 2025 roku o 100 proc. wzrosły stawki w 11 kategoriach spraw. Chodzi m.in. o te z zakresu prawa pracy, ubezpieczeń społecznych, postępowań dotyczących nieletnich, spraw alimentacyjnych, o nakaz wypłaty wynagrodzenia za pracę do rąk drugiego małżonka, o stwierdzenie nabycia spadku czy o opróżnienie lokalu mieszkalnego. Deklaracja zapadła podczas spotkania z przedstawicielami NRA. Adwokatura postuluje natomiast, by wzrost objął też sprawy karne.

Ministerstwo Sprawiedliwości rozważa możliwość wprowadzenia pozasądowego rozwiązywania małżeństw. Podczas spotkania z przedstawicielami Naczelnej Rady Adwokackiej wiceministra sprawiedliwości Zuzanna Rudzińska-Bluszcz wyjaśniła, że ta instytucja dotyczyć będzie wyłącznie spraw bezspornych, występujących w związkach bez małoletnich dzieci stron.

22 sierpnia 2024 r. prokurator z Wydziału Spraw Wewnętrznych Prokuratury Krajowej wszczął śledztwo w sprawie przekraczania w okresie od czerwca 2018 r. do maja 2024 r. uprawnień przez Rzecznika Dyscyplinarnego Sędziów Sądów Powszechnych i jego dwóch zastępców. Chodzi tu o o czyn z art. 231 par. 2 k.k. w zw. z art. 12 par. 1 k.k. – poinformowała w piątek Prokuratura Krajowa.

Prokuratura Krajowa wszczęła śledztwo w sprawie przekroczenia uprawnień - podczas prac Kolegium Sądu Najwyższego - przez I prezes SN Małgorzatę Manowską. Chodzi o przeprowadzanie głosowań członków Kolegium Sądu w trybie obiegowym, po tym jak we wrześniu 2021 r. "starzy" sędziowie SN opuścili obrady. Był to protest wobec powołania Izby Dyscyplinarnej oraz niewykonania orzeczeń TSUE.

Jeśli Pan Prezydent przyśle nam osobę pełniącą obowiązki, wyłonioną przez siebie z sędziów Sądu Najwyższego, bez kontrasygnaty premiera, to ta czynność będzie dotknięta poważną wadą prawną. Prezydent RP ma prawo powoływać prezesów Sądu Najwyższego, ale nie ma uprawnień do powoływania pełniących obowiązki prezesa SN - podkreśla dr Piotr Prusinowski, prezes Izby Pracy i Ubezpieczeń Społecznych.

Ograniczenia w składaniu i modyfikowaniu pozwów, przesłuchanie na piśmie strony będącej konsumentem, wydanie wyroku na posiedzeniu niejawnym bez przeprowadzenia rozprawy, jeżeli powództwo jest oczywiście uzasadnione. Do tego ugody inicjowane i zatwierdzane przez referendarzy, którzy rozpatrywaliby też wnioski o zabezpieczenia. Takie m.in. zmiany w procedurze dla spraw frankowych analizuje Komisja Kodyfikacyjna Prawa Cywilnego.