SN: Zbrodnia sądowa w czasie stanu wojennego nadal wymaga interpretacji

Prawo karne Wymiar sprawiedliwości

W rocznicę ogłoszenia stanu wojennego Izba Odpowiedzialności Zawodowej stanęła przed problemem czy pozwolić na ściganie sędziego, który w 1982 roku na mocy dekretu skazał na więzienie czterech robotników z NSZZ "Solidarność". Trzech sędziów postanowiło skierować pytania do rozszerzonego składu, który odpowie też czy jednorazowe skazanie jest zbrodnią przeciwko ludzkości, która się nie przedawnia.

13.12.2022

TK: Ograniczenia wieku dla kandydatów na sędziów i prokuratorów niezgodne z Konstytucją

Wymiar sprawiedliwości Prawo pracy

Przepisy, zgodnie z którymi osoby powyżej 35. roku życia nie mogą kandydować na aplikację sędziowską i prokuratorską Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury, a powyżej 40. roku - na aplikacje uzupełniające - są niezgodne z Konstytucją orzekł we wtorek Trybunał Konstytucyjny. Wniosek o zbadanie ich konstytucyjności skierował Rzecznik Praw Obywatelskich.

13.12.2022

TK: Starosta nie może zatrzymywać prawa jazdy tylko na podstawie wniosku policji

Prawo karne Samorząd terytorialny Wymiar sprawiedliwości

Niezgodne z konstytucją są przepisy ustawy o kierujących pojazdami pozwalające staroście, tylko na podstawie nieweryfikowalnej informacji policji, na zatrzymywanie prawa jazdy za przekroczenie dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h lub przewożenie niedozwolonej liczby osób - orzekł we wtorek Trybunał Konstytucyjny.

13.12.2022

Decyzja Rady UE: Węgry nie dostaną unijnych pieniędzy, bo nie przywracają praworządności

Wymiar sprawiedliwości Prawo unijne

Unia Europejska postanowiła zamrozić 6,3 mld euro funduszy dla Węgier z uwagi na praworządność. Decyzja została podjęta przez ambasadorów państw członkowskich przy UE większością kwalifikowaną w ramach unijnego mechanizmu warunkowości. - Węgry nie wdrożyły wystarczającej liczby reform, aby poprawić zabezpieczenia antykorupcyjne - podano jako powód decyzji.

13.12.2022

Świadek - małżonek może odmówić zeznania, przyjaciel - nie

Prawo karne Prawo cywilne Wymiar sprawiedliwości

Zarówno w procedurze karnej, jak i cywilnej, istnieje możliwość odmowy składania zeznań przez świadka lub odmowy odpowiedzi na zadane pytanie. Nie dotyczy to jednak wszystkich osób. Przepisy mają chronić prawo do życia rodzinnego i prywatnego, dotyczą więc bliskich - m.in. małżonków, w tym nawet po rozwodzie. A w przypadku prawa karnego także tych, którzy w innej toczącej się sprawie są oskarżeni o współudział w przestępstwie objętym postępowaniem.

13.12.2022

Polska policja podsłucha nawet unijnego urzędnika

Prawo karne Wymiar sprawiedliwości Policja

Służby będą mogły stosować kontrolę operacyjną także w przypadku urzędników pracujących w innych krajach lub w organizacji międzynarodowej, jeśli w grę wchodzić będzie np. przyjmowanie przez nich korzyści majątkowych lub takiej obietnicy. Taką zmianę wprowadzono wraz z nowelizacją kodeksu karnego. To kolejne rozszerzenie stosowania podsłuchów, gdy coraz pilniejszą sprawą są systemowe zmiany w tej dziedzinie.

13.12.2022

Obrót nieruchomościami warszawskimi zagrożony wstecznym wyłączaniem rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych

Wymiar sprawiedliwości Nieruchomości

Masowo wpisywane do ksiąg wieczystych ostrzeżenia o prowadzonych czynnościach sprawdzających przez komisję weryfikacyjną stwarzają istotne ryzyko przy obrocie zreprywatyzowanymi nieruchomościami w Warszawie. Dochodzi bowiem do wyłączenia rękojmi z mocą wsteczną. Ostrzeżenie to nie musi jednak całkowicie blokować obrotu. Piszą o tym Michał Gliński radca prawny oraz dr Radosław Wiśniewski, adwokat z Kancelarii Wardyński i Wspólnicy.

13.12.2022

Polski rząd może już składać wnioski o KPO, trzeba tylko wypełnić "kamienie milowe"

Wymiar sprawiedliwości Prawo unijne

Komisja Europejska zaakceptowała ustalenia operacyjne dla polskiego Krajowego Planu Odbudowy. Oznacza, że nie ma już formalnych przeszkód do złożenia przez polski rząd wniosku o pierwszą wypłatę środków z tego funduszu. Wcześniej jednak muszą być wprowadzone zmiany wynikające z zaakceptowanych przez ten rząd tzw. kamieni milowych.

12.12.2022

Polskę drogo kosztuje niedostosowanie do orzeczeń TSUE, a presja na sędziów trwa

Prawnicy Wymiar sprawiedliwości Prawo unijne

Europejskie trybunały - unijny w Luksemburgu i praw człowieka w Strasburgu - dokonały precyzyjnie wykładni niezawisłości sędziowskiej - stwierdzili zgodnie uczestnicy na seminarium "Praworządność w Polsce w świetle najnowszego orzecznictwa sądów międzynarodowych". I ubolewali, że polskie władze wolą tracić pieniądze, zamiast zastosować się do tej wykładni.

12.12.2022

Pierwsze prawomocne orzeczenie unieważniające umowę kredytu frankowicza-przedsiębiorcy

Wymiar sprawiedliwości Banki Kredyty frankowe

Sąd Apelacyjny w Warszawie oddalił apelację Pekao Banku Hipotecznego S.A. od wyroku unieważniającego umowę kredytu frankowego, zawartą pomiędzy spółką akcyjną a bankiem. Zdaniem sądu bank naruszył zasadę swobody umów, ustalając jednostronnie i dowolnie kurs franka, co wpływało na wysokość rat kredytowych. Nie stosował również obiektywnych kryteriów w zakresie ustalania kursu. To pierwszy tego typu prawomocny wyrok.

12.12.2022

Areszt w Polsce nadal problemem, RPO apeluje o zmianę przepisów

Wymiar sprawiedliwości

W grudniu - według statystyk Służby Więziennej - tymczasowo aresztowanych było 8387 osób. To nieco mniej niż średnia z ubiegłego roku - 8707, ale nadal, jak podkreślają prawnicy, bardzo dużo. RPO wystąpił po raz kolejny do Ministra Sprawiedliwości, tym razem w sprawie przewlekłości aresztu i tego, że nadal przepisy nie określają przesłanek jego przedłużania po wydaniu wyroku w I instancji.

12.12.2022

SN: Strój służbowy odpowiedni do tożsamości płciowej

Wymiar sprawiedliwości Prawo pracy

Sąd Najwyższy orzekł, że wolność działalności gospodarczej nie ma charakteru absolutnego i może być ograniczona w formie ustawowej ze względu na ważny interes publiczny, co w demokratycznym „państwie prawnym" musi wiązać się z poszanowaniem wolności indywidualnej, a granicę wolności gospodarczej stanowi m.in. zakaz dyskryminacji. Sprawa dotyczyła ubrania służbowego dla osoby zmieniającej płeć.

12.12.2022

Przesyłki do prawników mają być lepiej chronione - w Sejmie jest już projekt

Prawnicy Wymiar sprawiedliwości

Naczelna Rada Adwokacka postulowała, by doręczanie korespondencji rejestrowanej adwokatom i radcom prawnym nie mogło być realizowane poprzez pozostawienie jej w oddawczej skrzynce pocztowej, bez wyraźnej dyspozycji adresata. Chodzi o przepis wprowadzony na czas pandemii, spod którego działania wyłączono sądy, prokuraturę i m.in. komorników. Sejmowa komisja się do tego przychyla - wniesiono już projekt w tym zakresie.

12.12.2022

Dowodu osobistego w zastaw się nie zostawia

Wymiar sprawiedliwości Administracja publiczna

Podczas pobytu w hotelu nie tylko nie musimy oddawać w zastaw dowodu osobistego, ale i nie powinniśmy tego czynić. Z przepisów wynika, że zatrzymanie bez podstawy prawnej cudzego dowodu osobistego to wykroczenie. Co więcej - w ocenie prawników - recepcjonista w hotelu nie jest także uprawniony do wykonania kopii takiego dokumentu.

12.12.2022

Asystent prokuratora jego prawą ręką, ale egzamin prokuratorski musi zdać

Prawnicy Wymiar sprawiedliwości

Asystent wspiera prokuratora m.in przy prowadzonych śledztwach. Do jego zadań należy m.in. sprawowanie bieżącego nadzoru nad toczącym się dochodzeniem, prowadzenie przesłuchania świadków, przeszukania, oględziny i np. przeprowadzanie eksperymentów procesowych. By jednak mógł zostać prokuratorem potrzebuje tytułu magistra, kilkuletniego doświaczenia i przede wszystkim zdanego egzaminu prokuratorskiego.

11.12.2022

Konkubinat nie uprawnia do zmiany nazwiska - spór w prawie i orzecznictwie

Wymiar sprawiedliwości Prawo rodzinne

W polskim prawie brakuje regulacji normującej status osób pozostających w nieformalnym związku partnerskim. W tej sytuacji część sędziów uważa, że pojęcie życia rodzinnego, uznawane w krajowej praktyce za ważny powód zmiany nazwiska, obejmuje również osoby pozostające w związku konkubenckim, w tym osób tej samej płci. Ale wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego nie dają ku temu podstaw.

10.12.2022

Wyrok wstępny tylko co do zasady

Prawo cywilne Wymiar sprawiedliwości

Wyrok wstępny podobnie jak wyrok częściowy ma wpływać na optymalizację i przyspieszenie postępowania. Jego wydanie - w myśl obowiązujących przepisów i orzecznictwa - jest dopuszczalne, gdy dotychczas ustalone fakty i stan prawny pozwalają na stwierdzenie, że żądanie zgłoszone przez stronę powodową zasługuje zasadniczo na uwzględnienie. Co jednak jest ważne - nie rozstrzyga ostatecznie sporu.

10.12.2022

SN: Partia wykreślona z ewidencji z powodu niejasnych finansów

Wymiar sprawiedliwości Administracja publiczna

Sąd Najwyższy orzekł, że Państwowa Komisja Wyborcza zasadnie odrzuciła sprawozdanie partii politycznej Jedność Narodu w sprawie pozyskania środków finansowych, w tym o kredytach bankowych i warunkach ich uzyskania, skoro działalność jej Komitetu Wyborczego w kolejnych wyborach finansowana była ze środków niepochodzących jedynie z Funduszu Wyborczego.

10.12.2022

Dr Rekosz-Cebula: Płeć może mieć znaczenie dla sądowego wymiaru kary

Prawo karne Wymiar sprawiedliwości

Argument płci i macierzyństwa pojawia się w orzeczeniach sądowych. Przeważnie wynika z niego łagodniejsze traktowanie, nie jest to jednak argument wypowiedziany wprost. Informacja o tym, że sprawczyni jest matką, pojawia się w opisie stanu faktycznego, czasami jest to okoliczność związana z wcześniejszym stylem życia, którą należy brać pod uwagę przy wymiarze kary - wskazuje dr Emilia Rekosz-Cebula.

10.12.2022

TK przesunął na 24 stycznia rozpoznawanie wniosku w sprawie kar nałożonych przez TSUE

Wymiar sprawiedliwości Administracja publiczna Prokuratura Prawo unijne

Trybunał Konstytucyjny nie 14 grudnia a dopiero 24 stycznia 2023 r. będzie kontynuował rozpoznawanie wniosku Prokuratora Generalnego o zbadanie czy nałożenie okresowej kary finansowej lub ryczałtu za niezastosowanie się do orzeczonego środka tymczasowego przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej - na polski rząd, jako państwo członkowskie Unii Europejskiej - jest zgodne z Konstytucją.

09.12.2022