Jest to jedna z kilku spraw dyscyplinarnych wszczętych wobec sędziów apelacji łódzkiej. We wszystkich sprawach minister sprawiedliwości żądał sprawiedliwego ukarania, a Sąd Najwyższy w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej uniewinniał każdego z uczestników.
Sędzia Sądu Apelacyjnego w Łodzi Piotr F. został obwiniony o to, że wykorzystując status członka Zgromadzenia Przedstawicieli Sędziów Apelacji, w celu wspierania kandydatury swojej żony, nie wyłączył się od udziału w głosowaniu nad kandydaturami na wolne stanowiska sędziowskie w sądzie okręgowym.
Głosowanie to miało na celu przedstawienie tych kandydatur Krajowej Radzie Sądownictwa. Orzeczeniem z 12 października 2020 r. Sąd Dyscyplinarny przy Sądzie Apelacyjnym uznał obwinionego za winnego uczestnictwa w głosowaniu, gdy kandydatką na stanowisko była jego żona - sędzia Sądu Rejonowego w Łodzi. Jednak sąd I instancji odstąpił od ukarania, uznając, że to czyn mniejszej wagi. Odwołania od powyższego rozstrzygnięcia zostały wniesione przez rzecznika dyscyplinarnego sędziów sądów powszechnych, ministra sprawiedliwości i obrońcę obwinionego.
Zarzuty ministra
Minister sprawiedliwości zaskarżył orzeczenie sądu w całości na niekorzyść obwinionego, zarzucając:
- pominięcie okoliczności, które stanowią przesłanki oceny, czy czyn stanowi przewinienie dyscyplinarne mniejszej wagi z art. 109 u.s.p., tj. rodzaju i stopnia winy, wagi i ciężaru gatunkowego popełnionego przewinienia oraz jego szkodliwości społecznej i zawodowej;
- rażąco łagodne potraktowanie sędziego - w stopniu niewspółmiernym do stopnia zawinienia oraz do szkodliwości czynu dla szeroko pojmowanego wymiaru sprawiedliwości;
- błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia, który miał wpływ na jego treść, przez wadliwe ustalenie, że podanie wyroku do wiadomości publicznej jest zbędne dla realizacji celów postępowania dyscyplinarnego.
W systemie LEX znajdziesz zagadnienie powiązane z tym artykułem:
Zasada in dubio pro reo
Najczęściej czytane w temacie:
Czytaj więcej w systemie informacji prawnej LEX
To zagadnienie zawiera:
Najczęściej czytane w temacie:
Czytaj więcej w systemie informacji prawnej LEX
Podnosząc powyższe zarzuty, minister sprawiedliwości wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku przez uznanie obwinionego za winnego popełnienia czynu w przypisanej postaci, z ustaleniem, że nie stanowi przewinienia dyscyplinarnego mniejszej wagi i żądał obniżenia wynagrodzenia zasadniczego o 10 proc. na okres sześciu miesięcy.
Czytaj w LEX: Nadmiar obowiązków służbowych a odpowiedzialność za przewinienie dyscyplinarne sędziego > >
Rzecznik dyscyplinarny chciał nagany
Rzecznik dyscyplinarny sędziów sądów powszechnych również zaskarżył orzeczenie sądu w całości na niekorzyść obwinionego. Autor odwołania wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i wymierzenie obwinionemu kary nagany oraz podanie wyroku do publicznej wiadomości.
Z kolei obrońca obwinionego zaskarżył orzeczenie Sądu Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym w Białymstoku w całości na korzyść obwinionego, twierdząc, iż zebrany w sprawie materiał dowodowy nie pozwala na przyjęcie, że obwiniony w jakikolwiek sposób naruszył art. 58 par. 2a u.s.p. (tym bardziej w sposób oczywisty i rażący) lub uchybił godności urzędu (w tym zasadom etyki zawodowej).
Wniósł o umorzenie postępowania przeciwko obwinionemu Piotrowi F.
Cena promocyjna: 169.6 zł
|Cena regularna: 212 zł
|Najniższa cena w ostatnich 30 dniach: 63.6 zł
Śmierć obwinionego sędziego
3 kwietnia 2024 r. Ministerstwo Sprawiedliwości przekazało do Sądu Najwyższego informację o śmierci obwinionego. Jak wynika z nadesłanego skróconego odpisu aktu zgonu, sędzia ten zmarł w 2023 r. Sąd Najwyższy uznał, że zaskarżone rozstrzygnięcie nie zasługiwało na utrzymanie w mocy, skutkując koniecznością wydania orzeczenia reformatoryjnego.
Jak ocenił sędzia sprawozdawca Tomasz Demendecki, ujawnienie ujemnej przesłanki procesowej w postaci śmierci obwinionego na gruncie rozpoznawanej sprawy nie może jednakże doprowadzić do umorzenia postępowania, gdyż doszło do zmaterializowania się podstaw uniewinniających.
W zaistniałym w tej sprawie układzie procesowym zaawansowany stan postępowania pozwala bowiem na wydanie wyroku uniewinniającego, który ma pierwszeństwo przed decyzją o umorzeniu.
Zobacz również w LEX: Odpowiedzialność dyscyplinarna sędziów. Glosa do uchwały s.apel. z dnia 20 grudnia 2010 r., ASDo 6/10 > >
Wątpliwości rozstrzygane na korzyść
- Słuszność należało przyznać obrońcy obwinionego w zakresie zaprezentowanej we wniesionym środku odwoławczych argumentacji dotyczącej naruszenia zasady in dubio pro reo, ustanawiającej nakaz interpretowania nieusuniętych w postępowaniu dowodowym wątpliwości na korzyść obwinionego – stwierdził sędzia Tomasz Demendecki.
Podnoszone natomiast w odwołaniach ministra sprawiedliwości oraz rzecznika dyscyplinarnego zarzuty oscylujące wokół wadliwości zaskarżonego rozstrzygnięcia w zakresie prawidłowości zastosowania przez sąd I instancji instytucji określonej w art. 109 par. 5 u.s.p., nie zasługiwały na uwzględnienie. - Brak jest bowiem podstaw do aprobaty forsowanej przez skarżących tezy o niezasadnym przyjęciu uprzywilejowanej kwalifikacji prawnej czynu, gdyż warstwa dowodowa nie pozwala na ustalenie w sposób nienaruszający art. 5 par. 2 k.p.k., iż obwiniony dopuścił się zarzucanego mu czynu - stwierdził sąd. Tymczasem sąd I instancji rozstrzygnął niedające się usunąć wątpliwości na niekorzyść. Słusznie zatem akcentował w wywiedzionym odwołaniu obrońca obwinionego na różnicę między pojęciami "udziału w posiedzeniu" a "udziałem w głosowaniu". Czym innym jest bowiem udział sędziego w posiedzeniu gremium opiniującego kandydatury, w trakcie którego rozpatrywane są kandydatury a głosowaniem. Każdy biorący udział w głosowaniu bierze udział w zgromadzeniu, ale nie każdy biorący udział w zgromadzeniu bierze udział w głosowaniu.
Czytaj również w LEX: Zakres kompetencji do wyznaczenia nowego miejsca służbowego sędziemu w ramach kary dyscyplinarnej > >
Cena promocyjna: 169.6 zł
|Cena regularna: 212 zł
|Najniższa cena w ostatnich 30 dniach: 63.6 zł
Dwie osoby nie głosowały
Z dowodów z dokumentów w postaci protokołu Zgromadzenia Przedstawicieli Sędziów Apelacji przeprowadzonego w dniach 25 i 26 czerwca 2018 r. oraz protokołu z posiedzenia Komisji Skrutacyjnej wynika, że w zgromadzeniu udział brało 74 sędziów (tyle osób podpisało listę obecności i pobrało terminale do głosowania elektronicznego - w tym obwiniony), natomiast w głosowaniu kandydatur na wolne stanowiska sędziów udział wzięły 72 osoby. Zatem dwie osoby biorące udział w zgromadzeniu nie wzięły udziału w głosowaniu.
- Zgodzić należy się zatem z obrońcą obwinionego, iż z uwagi na fakt, że głosowanie było tajne, nie ma innego dowodu (poza wyjaśnieniami obwinionego), że nie brał on udziału w głosowaniu, jak również nie ma dowodu, że Piotr F. w głosowaniu udział brał. Powyższe winno prowadzić zatem do wniosku, że obwiniony nie głosował nad kandydaturami na wolne stanowiska sędziowskie, a zatem wyłączył się od udziału w głosowaniu - podkreślił sąd.
Wśród zatem sędziów, którzy nie wzięli udziału w głosowaniu, mógł być obwiniony, a jednocześnie żaden dowód zgromadzony w sprawie nie wskazuje, że sędzia ten we wspomnianym głosowaniu rzeczywiście uczestniczył.
Wobec niemożności usunięcia zaistniałej wątpliwości, co do udziału wymienionego sędziego w głosowaniu, zarzut obrońcy obwinionego należy zatem uznać za w pełni trafny.
Sąd Najwyższy orzekał w składzie: SSN Marek Motuk (przewodniczący), SSN Tomasz Demendecki (sprawozdawca) oraz ławnik SN Jarosław Gałkiewicz
Wyrok Izby Odpowiedzialności Zawodowej z 15 stycznia 2025 r., sygn. akt II ZOW 49/22
-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Linki w tekście artykułu mogą odsyłać bezpośrednio do odpowiednich dokumentów w programie LEX. Aby móc przeglądać te dokumenty, konieczne jest zalogowanie się do programu. Dostęp do treści dokumentów w programie LEX jest zależny od posiadanych licencji.
