Postępowania spadkowe w Polsce w wielu przypadkach trwają przez wiele długich lat, co często odbija się na masie spadkowej. W celu eliminacji takich niekorzystnych sytuacji, ustawodawca projektuje wprowadzenie zmian w zakresie prawa spadkowego, a część z nich ma dotyczyć ograniczenia kręgu osób uprawnionych do dziedziczenia z ustawy - pisze adwokat Katarzyna Bórawska.

Najdalej idącym uproszczeniem ostatniej noweli kodeksu postępowania cywilnego jest rezygnacja z zasad postępowania cywilnego i rozstrzygania sporu przez sąd powszechny oraz zamiana tych środków na odpowiednio regulaminy poszczególnych stałych sądów arbitrażowych. Pisze o tym Tobiasz Szychowski adwokat, partner w MSN Legal Mazepus Szychowski Niedziałek, arbiter Warszawskiego Sądu Arbitrażowego.

W nowelizacji z 2019 roku polski prawodawca po raz pierwszy podjął próbę systemowego unormowania instytucji zarzutu potrącenia od strony formy, wymogów co do treści, ograniczeń dowodowych oraz terminu na podjęcie tej czynności w postępowaniu. Niestety, wysoce niedoskonale  – mówi dr hab. Andrzej Olaś z Uniwersytetu Jagiellońskiego. I zauważa, że instytucja ta stała się obecnie popularna w związku ze sporami o umowy kredytowe.

Naczelny Sąd Administracyjny wydał uchwałę (I FPS 2/22), na którą czekali wszyscy podatnicy. Potwierdził, że przepisy covidowe nie miały wpływu na zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Oznacza to, że nie wydłużyły one czasu organom podatkowym na badanie rozliczeń i wydawanie decyzji podatkowych na niekorzyść podatników – pisze Jakub Warnieło, doradca podatkowy.

Ewentualne zmiany w ustawie o KRS, w tym dotyczące wyboru sędziów - członków można rozważać, bo zawsze warto poprawiać obowiązujące przepisy - mówi sędzia Dagmara Pawełczyk-Woicka, przewodnicząca Krajowej Rady Sądownictwa. Precyzuje, że mogłoby to być np. zwiększenie liczby wymaganych podpisów pod kandydaturami, czy włączenie w proces - w jakimś zakresie - szeroko rozumianego środowiska prawniczego.

Umiejętność dobrej i skutecznej argumentacji, to ważny element warsztatu zawodowego każdego prawnika. Ma ułatwiać dochodzenie do założonego celu, ale musi być uczciwa. Nie do przyjęcia jest instrumentalne wykorzystywanie wykładni, jak to ma miejsce w wykonaniu polityków, i niestety wielu prawników, w odniesieniu do konstytucji – mówi prof. Monika Florczak-Wątor z Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Stale rosnąca liczba sędziów powołanych w wadliwej procedurze nominacyjnej i brak zmian legislacyjnych prowadzących do ukształtowania składu KRS w sposób zgodny z Konstytucją, pogłębiają istniejący chaos prawny i nie zmierzają do uzdrowienia sytuacji w wymiarze sprawiedliwości. A udział w składach orzekających osób nominowanych na wniosek organu, stwarza poważne zagrożenie dla stabilności i pewności obrotu prawnego w Polsce.

Rzeczywistym problemem polskiego wymiaru sprawiedliwości jest to, że zbyt wiele spraw, które mogłyby być rozpoznawane przez inne organy, w tym sądy administracyjne, powierza się sądom powszechnym. Z punktu widzenia systemowego nie ma większego znaczenia, czy są to sądy okręgowe czy rejonowe. Jestem przekonany, że te drugie merytorycznie poradzą sobie z nowymi sprawami – mówi dr hab. Marcin Dziurda.

Wprowadzenie w 2019 r. instytucji doręczeń pism za pośrednictwem komornika sądowego zlikwidowało tzw. fikcję doręczeń dla osób fizycznych, tj. domniemanie skutecznego doręczenia dwukrotnie awizowanej przesyłki. Po ponad trzech latach fikcja ta częściowo powraca, co daje szansę na przeprowadzenie większej liczby postępowań zamiast ich umarzania - pisze radca prawny Justyna Peplinska.

Wbrew swoim intencjom polskie władze wywołały w Unii Europejskiej proces, którego skutkiem jest postawienie na wyższym poziomie standardów dotyczących praworządności – mówi prof. Maciej Taborowski z Instytutu Nauk Prawnych PAN. I dodaje, że możliwe opcje dla polskich władz to dostosowanie się do tych zasad, albo powolne marginalizowanie Polski w Unii Europejskiej.

Najnowsza nowelizacja kodeksu postępowania cywilnego zawiera nowe przepisy dotyczące sądu polubownego. Mają one umożliwiać stronom toczącego się postępowania przeniesienie sprawy do arbitrażu, czyli tzw. konwersję postępowania przed sądem powszechnym w postępowanie przed sądem polubownym - pisze adwokat Romana Piskuła, counsel w kancelarii Kocur i Wspólnicy.

Nie ma sporu o wychodzenie organów Unii Europejskiej poza traktatowe kompetencje, jest zaś obawa części polskich polityków przed ograniczaniem swobody wykonywania władzy, czegoś co można nazwać wszechwładzą ustawodawcy. Tak twierdzi prof. Jerzy Ochmański z Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, komentując skargę do TSUE na antyunijne wyroki polskiego Trybunału Konstytucyjnego.

Impas w procedurze wyłonienia polskiego sędziego Europejskiego Trybunału Praw Człowieka to niebezpieczne zjawisko. Ale próba umieszczenia tam przez rząd „swojego” sędziego, by zadbał on o korzystne dla Polski wyroki, nie przyniesie oczekiwanego efektu, będzie wręcz szkodzić Polsce – twierdzi prof. Lech Garlicki, były sędzia Europejskiego Trybunału Praw Człowieka.

Młode pokolenie coraz lepiej zna swoje prawa i potrafi walczyć o to, co im się należy. A dzięki edukacji prawnej jest szansa, że w przyszłości dzisiejszy nastolatek stanie się sprawczym obywatelem - aktywnie radzącym sobie w trudnych prawnie sytuacjach. Edukacja to ciągła praca, szczególnie w czasach zmieniających się przepisów - mówi sędzia Marta Kożuchowska-Warywoda, prezes Fundacji Edukacji Prawnej Iustitia.

Boli mnie świadomość, że ktoś w Europie mógłby oceniać mnie i system w którym pracuję od ponad 30 lat jako niecywilizowany. Nie ignoruję różnego rodzaju wątpliwości dotyczących tego, w jaki sposób sędziowie do 2015 roku byli w Polsce powoływani, ale reakcja jakobińska, zamiast pomysłów na usunięcie wadliwości, szalony pęd do destrukcji wszystkiego, nie jest do zaakceptowania.

Polskie prawo prasowe przewiduje zakaz publikowania wizerunku i innych danych osobowych świadków, pokrzywdzonych i poszkodowanych. Zakaz ten nie będzie skuteczny, jeśli nie będzie skutecznie wzmacniany przez normy etyczne wiążące dziennikarzy, a w pogoni za sensacją w relacjach medialnych nie zastąpi należna ofiarom przestępstw empatia - pisze prof. Cezary Kulesza z Uniwersytetu w Białymstoku.

Niedawny "litewski" wyrok, który dotyczył określania stawek godzinowych w umowach o odpłatne świadczenie usług prawnych, nie zawiera żadnych szczególnie przełomowych rozstrzygnięć, zarówno jeśli chodzi o umowy między adwokatami i radcami prawnymi a ich klientami - konsumentami, jak i o kredyty frankowe - twierdzi dr Aneta Wiewiórowska-Domagalska z Instytutu Nauk Prawnych PAN.

Przestępczość w Polsce, w stosunku do innych państw z Unii Europejskiej, jest na średnim i raczej niskim poziomie. Nie ma więc uzasadnienia dla zaostrzenia odpowiedzialności karnej. W uzasadnieniu do nowelizacji, która czeka na wejście w życie, nie wyjaśniono wiarygodnie potrzeby zaostrzenia kar. A wręcz oburzające jest obniżenie progu odpowiedzialności karnej z 15 od 14 lat - mówi prof. Andrzej Zoll.

Każdy profesjonalny pełnomocnik ma nie tylko uprawnienie, ale i obowiązek prawny złożenia wniosku o wyłączenie sędziego, gdy jest to uzasadnione. Nie możemy ignorować prawa europejskiego, bo czyniąc tak, przekraczamy akceptowalną granicę koniunkturalizmu, pędzimy do zguby. A wyroki Trybunału Konstytucyjnego w kwestii prawa Unii Europejskiej są wyrazem prawniczego nihilizmu.

Budowa dobrego systemu wsparcia dla osób pokrzywdzonych przestępstwami to ciągle trwający proces i nadal wyzwanie. I nie tylko o pieniądze chodzi, ale także o zrozumienie i właściwe traktowanie problemu w organach ścigania i sądach - mówi dr Lidia Mazowiecka, prezes Fundacji Pomocy Ofiarom Przestępstw. I dodaje, że już samo zainteresowanie problemami takiej osoby, jej krzywdą czy traumą, wiele znaczy.