Roszczenia majątkowe, poza wyjątkami wynikającymi z przepisów, ulegają przedawnieniu. Po upływie określonego terminu ten, przeciwko komu przysługuje roszczenie, może uchylić się od jego zaspokojenia, chyba że zrzeka się korzystania z zarzutu przedawnienia. Jednakże zrzeczenie się zarzutu przedawnienia przed upływem terminu jest nieważne.

Sąd Najwyższy po raz kolejny paraliżuje procesy frankowe. Orzekł 2023 roku, że rozpoznanie sprawy cywilnej przez sąd drugiej instancji w składzie jednego sędziego ogranicza prawo do sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy. Na efekt nie trzeba było długo czekać. Dzień później w Sądzie Apelacyjnym w Warszawie „spadły z wokandy” wszystkie rozprawy dotyczące tzw. kredytów frankowych.

Jedną z konsekwencji zmian dokonanych w ubiegłym roku w kodeksie karnym, jest wprowadzenie karalności uchylania się od wykonania środka kompensacyjnego w postaci obowiązku naprawienia szkody lub zadośćuczynienia za doznaną krzywdę albo nawiązki, orzeczonego przez sąd na rzecz pokrzywdzonego lub osoby dla niego najbliższej za przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego.

Po zmianach w procedurze cywilnej, udzielenie zabezpieczenia w sprawach własności intelektualnej wymagać będzie wysłuchania obowiązanego, który będzie mógł podjąć się obrony odpowiednio wcześnie. Niewątpliwie zwiększy to równowagę pomiędzy stronami postępowania, zapewniając obowiązanym możliwość zablokowania udzielenia postanowienia o udzieleniu zabezpieczenia zawierającego obciążające nakazy lub zakazy.

Nikogo nie interesuje, czy czas poświęcony na obsługę zlecenia poświęcony jest na kwestie merytoryczne, czy dotyczące komunikacji z klientami. Skoro czasu potrzebnego na obsługę merytoryczną klienta nie da się skrócić ani pominąć, to zwiększenia efektywności obsługi powinniśmy poszukiwać optymalizując kwestie marketingowe i biznesowe. A tu Legal Alert przyda się zdecydowanie – mówi dr Bartosz Kubista, adwokat, doradca podatkowy.

Dopiero pod koniec maja Senat zajmie się oceną prawną ustawy o Państwowej Komisji do spraw badania wpływów rosyjskich na bezpieczeństwo wewnętrzne RP w latach 2007-2022. Nie ustaje jednak krytyka tej ustawy. Karę nazywa się środkiem zaradczym, rozstrzygnięcie o winie, które ma prawo wydać tylko sąd, jest decyzją, a komisja to sąd specjalny. Do tego dochodzi negacja zasady domniemania niewinności oraz prawa do obrony.

Spośród wielu zmian, które przewiduje nowelizacja procedury cywilnej, warto zwrócić uwagę na te dotyczące postępowania zabezpieczającego w sprawach własności intelektualnej. Zmierzają one do wzmocnienia pozycji procesowej obowiązanych, a także w pewnym zakresie normują kwestie, które funkcjonowały dotychczas jedynie w oparciu o praktykę orzeczniczą sądów własności intelektualnej - pisze dr Tomasz Gawliczek.

Nadużywanie uprawnień procesowych przez prokuratorów i sędziów nie ma jednego wymiaru. Jednak analiza zjawiska jest konieczna, jeśli chcemy walczyć o rzetelny proces karny. Gdy dochodzi do niesłusznego skazania, to w tle zawsze jest nadużycie uprawnień. System ukształtowania prokuratury i sądów bardzo temu sprzyja, choćby system dyscyplinarny stworzony po to, żeby niepokornych eliminować.

Zapanowanie nad obecnym chaosem w polskim wymiarze sprawiedliwości wymaga jasnych i prostych regulacji i to od razu. Trzeba zbudować praworządne i nowoczesne sądownictwo. Przede wszystkim konieczny jest powrót do sytuacji sprzed wyboru neosedziów. Luki kadrowe oczywiście się pojawią, można jednak je „załatać” delegacjami sędziów. Bez tego nie ma mowy o ochronie praw obywateli - mówi prof. Krystian Markiewicz prezes Stowarzyszenia Sędziów Polskich "Iustitia".

Prokuratura niezależna od bieżącej polityki, a prokuratorzy autonomiczni w ramach prowadzonych postępowań i koncentrujący się tylko na śledztwach dotyczących najgroźniejszych przestępstw – mówi prokurator, dr Michał Gabriel-Węglowski, prezentując swój projekt reformy prokuratury. I wyraża nadzieję, że politycy zechcą o tym rozmawiać ponadpartyjnie, widząc w tym interes państwa.

Nowelizacja procedury cywilnej wprowadza istotne zmiany między innymi w postępowaniu zabezpieczającym. Będą one miały niebagatelny wpływ na sprawy własności intelektualnej. Wiele z nich było wcześniej szeroko dyskutowanych w środowisku prawniczym, a ich wprowadzenie w założeniu miało odpowiadać na postulaty ze strony zawodowych pełnomocników i przedsiębiorców.

Ministerstwo Sprawiedliwości powinno wreszcie wziąć odpowiedzialność za kwestie biegłych sądowych i przedstawić całościowe i spójne rozwiązania systemowe. Kolejne cząstkowe nowelizacje - jak ostatnia nowela procedury cywilnej - są zaprzeczeniem deklarowanej reformy wymiaru sprawiedliwości i w żaden sposób nie wpływają na skuteczność postępowania, w tym sprawne przeprowadzanie dowodów z opinii biegłego.

Postępowania spadkowe w Polsce w wielu przypadkach trwają przez wiele długich lat, co często odbija się na masie spadkowej. W celu eliminacji takich niekorzystnych sytuacji, ustawodawca projektuje wprowadzenie zmian w zakresie prawa spadkowego, a część z nich ma dotyczyć ograniczenia kręgu osób uprawnionych do dziedziczenia z ustawy - pisze adwokat Katarzyna Bórawska.

Najdalej idącym uproszczeniem ostatniej noweli kodeksu postępowania cywilnego jest rezygnacja z zasad postępowania cywilnego i rozstrzygania sporu przez sąd powszechny oraz zamiana tych środków na odpowiednio regulaminy poszczególnych stałych sądów arbitrażowych. Pisze o tym Tobiasz Szychowski adwokat, partner w MSN Legal Mazepus Szychowski Niedziałek, arbiter Warszawskiego Sądu Arbitrażowego.

W nowelizacji z 2019 roku polski prawodawca po raz pierwszy podjął próbę systemowego unormowania instytucji zarzutu potrącenia od strony formy, wymogów co do treści, ograniczeń dowodowych oraz terminu na podjęcie tej czynności w postępowaniu. Niestety, wysoce niedoskonale  – mówi dr hab. Andrzej Olaś z Uniwersytetu Jagiellońskiego. I zauważa, że instytucja ta stała się obecnie popularna w związku ze sporami o umowy kredytowe.

Naczelny Sąd Administracyjny wydał uchwałę (I FPS 2/22), na którą czekali wszyscy podatnicy. Potwierdził, że przepisy covidowe nie miały wpływu na zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Oznacza to, że nie wydłużyły one czasu organom podatkowym na badanie rozliczeń i wydawanie decyzji podatkowych na niekorzyść podatników – pisze Jakub Warnieło, doradca podatkowy.

Ewentualne zmiany w ustawie o KRS, w tym dotyczące wyboru sędziów - członków można rozważać, bo zawsze warto poprawiać obowiązujące przepisy - mówi sędzia Dagmara Pawełczyk-Woicka, przewodnicząca Krajowej Rady Sądownictwa. Precyzuje, że mogłoby to być np. zwiększenie liczby wymaganych podpisów pod kandydaturami, czy włączenie w proces - w jakimś zakresie - szeroko rozumianego środowiska prawniczego.

Umiejętność dobrej i skutecznej argumentacji, to ważny element warsztatu zawodowego każdego prawnika. Ma ułatwiać dochodzenie do założonego celu, ale musi być uczciwa. Nie do przyjęcia jest instrumentalne wykorzystywanie wykładni, jak to ma miejsce w wykonaniu polityków, i niestety wielu prawników, w odniesieniu do konstytucji – mówi prof. Monika Florczak-Wątor z Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Stale rosnąca liczba sędziów powołanych w wadliwej procedurze nominacyjnej i brak zmian legislacyjnych prowadzących do ukształtowania składu KRS w sposób zgodny z Konstytucją, pogłębiają istniejący chaos prawny i nie zmierzają do uzdrowienia sytuacji w wymiarze sprawiedliwości. A udział w składach orzekających osób nominowanych na wniosek organu, stwarza poważne zagrożenie dla stabilności i pewności obrotu prawnego w Polsce.

Rzeczywistym problemem polskiego wymiaru sprawiedliwości jest to, że zbyt wiele spraw, które mogłyby być rozpoznawane przez inne organy, w tym sądy administracyjne, powierza się sądom powszechnym. Z punktu widzenia systemowego nie ma większego znaczenia, czy są to sądy okręgowe czy rejonowe. Jestem przekonany, że te drugie merytorycznie poradzą sobie z nowymi sprawami – mówi dr hab. Marcin Dziurda.