Na etapie prac w Sejmie doszło do bardzo istotnej modyfikacji specustawy dotyczącej COVID-19, poprzez wyeliminowanie z dyspozycji przepisu terminów przewidzianych w prawie cywilnym. Brak szczególnych regulacji w tym zakresie oznacza brak realnej pomocy dla uczestników obrotu prywatnego - pisze sędzia Zbigniew Miczek z Sądu Okręgowego w Krakowie.

Z jednej strony prokuratorzy alarmują, że nie mają wystarczającej ilości środków ochrony osobistej by w czasie epidemii koronowirusa, bezpiecznie wykonywać czynności. Z drugiej - specustawa, która przed COVID-19 ma chronić - daje im kolejne uprawnienia i wzmacnia pozycję. - Trend nie jest nowy, prokurator staje się nadsędzią - mówią prawnicy.

Sumy depozytowe oraz zabezpieczenia majątkowe uzyskane w związku z postępowaniami prowadzonymi w prokuraturze mają trafiać na konta depozytowe ministra finansów - taka zmiana ma być wprowadzona do ustawy Prawo o prokuraturze. Dotychczas umieszczane one były na rachunkach bankowych prowadzonych dla poszczególnych prokuratur lub sądów.

Sądy mają problemy z ustaleniem, które wydziały mają rozpatrywać odwołania od uchwał komisji dyscyplinarnych tłumaczy przysięgłych. Do tej pory rozpatrywały je zarówno sądy pracy, jak i sądy karne, raz na podstawie procedury cywilnej, innym razem na podstawie procedury karnej. Tę kwestię wreszcie rozstrzygnie skład 7 sędziów Izby pracy SN.

Podczas nadzwyczajnej sytuacji związanej z epidemią - będą przedawniać się roszczenia majątkowe, odszkodowawcze, dotyczące pożyczek czy zaległego czynszu. Firmy mogą mieć problemy z terminami wynikającymi z umów. Przepis o zawieszeniu ich biegu nie dotyczy obrotu cywilnoprawnego. Ratunkiem mogą być przepisy o "sile wyższej", ale spowodują lawinę spraw w sądach.

O zapewnienie - mimo epidemii koronawirusa - dostępu do nieodpłatnych usług pomocy prawnej, poradnictwa obywatelskiego i mediacji - zaapelowały samorządy prawnicze. Ministerstwo Sprawiedliwości przyznaje, że obecnie wiele osób doświadcza trudności i problemów, których rozwiązanie wymaga pomocy prawnej. Zaleca takie wsparcie m.in. online.

Pakiet antykryzysowy dopuszcza zdalne odbywanie zgromadzeń wspólników, a także podejmowanie uchwał przez zarządy blisko 500 tysięcy spółek, w tym banków, ubezpieczycieli, itp. Co ważne zostanie też przesunięty termin na sporządzenie i złożenie sprawozdania finansowego. Mimo to zgromadzenia trzeba zwołać w terminie, ale można przerwać. Eksperci chwalą zmiany, choć wskazują też potencjalne zagrożenia i dodatkowe możliwości.

Wynikający z ograniczeń związanych z epidemią koronawirusa brak możliwości „normalnego” funkcjonowania sądów w oparciu „tradycyjne” papierowe pisma, tradycyjną pocztę oraz bezpośredniość w znaczeniu fizycznej obecności na rozprawie, może przynieść pozytywny skutek w postaci przyspieszenia procesu informatyzacji sądów - piszą profesorowie Jacek Gołaczyński i Dariusz Szostek.

Wszyscy chcący organizować w maju wybory prezydenckie mogą odpowiadać za popełnienie przestępstwa - stwierdzają w przyjętym w poniedziałek stanowisku sędziowie ze Stowarzyszenia "Themis". I wzywają innych sędziów, którzy są członkami komisji wyborczych, do wycofania się z tych organów. A Forum Współpracy Sędziów domaga ogłoszenia stanu nadzwyczajnego.

Stalking wkrótce będzie karany surowiej niż znęcanie. To pomysł rządu, by radzić sobie z hejtem w internecie - niezbyt trafiony, jak oceniają eksperci. W dodatku przepchnięty w Sejmie przy okazji uchwalania setek przepisów, które mają chronić społeczeństwo przed koronawirusem, a przedsiębiorców przed skutkami kryzysu.

Zgodnie z przyjętą 28 marca przez Sejm nowelą specustawy dotyczącej koronowirusa, aplikanci adwokaccy i radcowscy mogą liczyć na dodatkowe siedem dni bezpłatnego urlopu na przygotowanie się do egzaminu - który nie mógł odbyć się w marcu. Z kolei aplikantom sędziowskim przyznano dodatkowe 3 miesiące stypendium, chodzi o osoby egzaminowane w 2019 r.

Mimo stanu epidemicznego do Młodzieżowych Ośrodków Wychowawczy stale kierowane są nowe osoby. Dalsze przyjęcia zagrażają innym wychowankom oraz personelowi, bo nie można ich zbadać - alarmuje Rzecznik Praw Obywatelskich i uważa, że trzeba wstrzymać nowe skierowania oraz udzielić urlopu tym wychowankom.

Gdy prezydent, premier i minister zdrowia nawołują #zostańwdomu, ludzie ministra sprawiedliwości pod osłoną nocy podejmują działania, które mogą doprowadzić do depopulacji osób związanych na co dzień z wymiarem sprawiedliwości. Nakazując, mimo istnienia innych możliwości technicznych, nadawanie i odbieranie listów pocztą tradycyjną - piszą adwokaci Grzegorz Prigan i Karol Pachnik.

Obowiązek informowania klienta o alternatywnych sposobach rozwiązania sporu, rezygnacja z części ograniczeń związanych z reklamą i wskazanie, że w przypadku adwokatów jest możliwa, ale jako informacja o ich działalności zawodowej - to jedne z głównych zmian proponowanych do nowego Kodeksu Etyki Adwokackiej.

Do tej pory włączyli się w 16 spraw. Wszystkie dotyczyły cywilnych procesów sądowych z powództwa firm windykacyjnych przeciwko szpitalom. Trzy jeszcze się toczą, w większości pozostałych sądy podzieliły stanowisko śledczych i oddaliły powództwo. Takie działania zalecił prokuratorom zastępca prokuratora generalnego Robert Hernand.

Po epidemii czeka nas paraliż sądów z powodu nawału spraw zaległych i nowych - alarmują prawnicy i apelują o wykorzystanie dostępnych rozwiązań teleinformatycznych. Już teraz można by wprowadzić doręczenia elektroniczne czy rozprawy przez wideokonferencje i to bez konieczności zmian ustawowych. Rząd właśnie, na ostatniej prostej prac nad tzw. tarczą antykryzysową, wycofał się z pomysłu składania pism procesowych online.

To był jeden z głównych postulatów prawników, który miał uchronić sądy przed chaosem i paraliżem po zakończeniu epidemii koronawirusa. W projekcie noweli specustawy zaproponowano możliwość wnoszenia i doręczania pism procesowych online. Ale w przyjętej przez Sejm ustawie już tych przepisów nie ma - rząd rzutem na taśmę usunął je autopoprawką.

Uchwalona w nocy z piątku na sobotę nowelizacja specustawy o koronawirusie wprowadza teoretycznie to, na co liczyły samorządy prawnicze - czyli zawieszenie biegu terminów i katalog spraw niecierpiących zwłoki. Jednak pod hasłem przeciwdziałania COVID-19 zaostrzono też kary - m.in. za stalking i wprowadzono - jak mówią eksperci - cenzurę prewencyjną.

Jedne kancelarie prawne kwitną, prawnicy otrzymują więcej zleceń niż zazwyczaj, zwłaszcza eksperci od restrukturyzacji, prawa upadłościowego i prawa pracy. Inne - już odczuwają zastój, bo od połowy marca żadne rozprawy sądowe się nie odbyły. Jeśli ich klienci upadną, to stworzą się wielkie zatory płatnicze i mogą pociągnąć mniejsze kancelarie.

Kara aresztu, grzywny lub ograniczenia wolności grozić będzie za nie stosowanie się do poleceń wydawanych przez policjanta lub funkcjonariusza Straży Granicznej - to jedna ze zmian wprowadzonych do uchwalonego w sobotę rano tzw. pakietu antykryzysowego. Postulowały to policyjne związki zawodowe, zapis krytykuje m.in. Rzecznik Praw Obywatelskich.