Inwestorzy mogą już płacić za uchwalenie specjalnych planów, dzięki którym będą mogli zrealizować swoje przedsięwzięcie. Od 24 września umożliwia to reforma planistyczna. Nie określiła ona jednak, ile maksymalnie może żądać gmina. Mogą pojawiać się więc oczekiwania nadmiernie wygórowane lub wręcz wyssane z palca, które zniechęcą do zintegrowanych planów inwestycyjnych.

Według powiatów, zaproponowany przez rząd ponad 6-procentowy wzrost kwoty bazowej na świadczenie nieodpłatnej pomocy prawnej w 2024 roku, jest niewystarczający. Ministerstwo Sprawiedliwości nie chce dołożyć do tego zadania z własnej puli budżetowej, bo twierdzi, że ma inne priorytety.

Redakcja miesięcznika „Samorząd Terytorialny” i jego wydawca – Wolters Kluwer Polska po raz dwudziesty nagrodziła najlepsze rozprawy doktorskie i prace magisterskie na temat samorządu terytorialnego. W przyszłym roku kapituła nagradzać będzie najlepsze książki.

Inwestorzy oraz właściciele nieruchomości na terenach nie objętych miejscowymi planami zaczynają masowo składać wnioski o wydanie warunków zabudowy. Dzięki temu mogą jeszcze skorzystać ze starych, bardziej korzystnych zasad i, co najważniejsze, ich warunki będą bezterminowe. Obowiązująca od 24 września reforma planistyczna wprowadza nowe, mniej korzystne reguły wydawania tych decyzji. Są one też terminowe. Daje jednak czas na stosowanie starych zasad do czasu uchwalenia planu ogólnego.

Tym razem większych kłopotów ze skompletowaniem składów obwodowych komisji wyborczych nie było, choć po zmianie prawa pojawiły się 3664 nowe obwody do głosowania. Co więcej, w niektórych gminach był nadmiar chętnych, więc trzeba było urządzać losowanie. Obywateli skusiła nie tylko dieta.

Organy gospodarki wodnej mogą nakazać spółce zawarcie umów z mieszkańcami gminy o odbiór ścieków lub dostarczanie wody – taki jest sens uchwały Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego. Przy czym taka spółka komunalna nie musi mieć zezwolenia na dostarczanie wody i odprowadzanie ścieków na terenie gminy, która tę spółkę utworzyła.

Artykuł 256 ustawy Prawo zamówień publicznych nie jest wytrychem do unieważniania postępowań, jak niekiedy chcieliby to widzieć zamawiający czy wykonawcy. Z jego stosowaniem trzeba uważać, a orzecznictwo Krajowej Izby Odwoławczej nie jest w tym zakresie w pełni jednoznaczne. Przepisy budzą sporo wątpliwości, pojawiają się też próby ich nadużywania.

24 września weszła w życie nowelizacja ustawy o planowaniu przestrzennym. Eksperci mówią wprost - to będzie rewolucja. Nowe regulacje oznaczają wiele dodatkowej pracy dla jednostek samorządu terytorialnego, a także większe nakłady na dostosowanie się do nowelizacji. Nowe regulacje dotkną każdego, kto planuje budowę.

Ponad 9,65 mld zł przeznaczy rząd na rewitalizację dorzecza rzeki Odry. Usprawnione zostaną procedury administracyjne dla tych inwestycji – przewiduje ustawa o rewitalizacji rzeki Odry. Postanie też nowa służba – Inspekcja Wodna, a także nowy system stawek opłat za korzystanie przez przedsiębiorców ze środowiska.

Nowelizacja ustawy o planowaniu przestrzennym weszła w życie. Samorządy twierdzą, że nie dadzą rady uchwalić planów ogólnych do końca 2025 roku, bo zabraknie specjalistów do ich opracowania, a nowe zasady partycypacji społecznej wydłużą procedowanie. Rząd nie doszacował kosztów reformy, co uderzy w budżety gmin. Ceny opracowania planów rosną, a widoków na unijne pieniądze z KPO - brak.

29 września rusza nabór wniosków w ramach 2. edycji programu "Ciepłe mieszkanie" rozszerzonej o najemców lokali komunalnych i wspólnoty mieszkaniowe od 3 do 7 lokali. Podwyższono także kwoty dofinansowania dla beneficjentów. Na realizację programu przeznaczono 1,75 mld zł.

Od 25 września podmioty publiczne, w tym samorządy terytorialne, są zobowiązane do korzystania z poczty elektronicznej wykorzystującej mechanizmy uwierzytelniania - zgodnie ze standardami określonymi przez ustawę o zwalczaniu nadużyć w komunikacji elektronicznej. Problem w tym, że większość samorządów, przede wszystkim wiejskich, o tym nie wie.

Wystarczy stale zamieszkiwać na obszarze danej gminy, by w niej zagłosować. Konieczne jest jednak złożenie wniosku o dopisanie do Centralnego Rejestru Wyborców. Po zarządzeniu wyborów można też zagłosować w dowolnie wybranym obwodzie na podstawie zaświadczenia o prawie do głosowania.

Rząd zapowiedział, że po raz kolejny wstrzyma samorządom subwencję rozwojową. Argumentuje, że otrzymały one w tym roku 14,3 mld złotych. Samorządy czują się oszukane. Uważają, że te nieplanowane miliardy złotych miały służyć ustabilizowaniu budżetów w 2023 r., a nie w 2024 roku. Projekt ustawy okołobudżetowej odbiera niektórym z nich należne uzupełnienie dochodów z CIT za 2022 rok.

Prezydencki projekt ustawy o asystencji osobistej osób z niepełnosprawnościami miał trafić do Sejmu do końca 2021 r. Nie wiadomo kiedy trafi. A na konieczność uchwalenia przepisów zwracali uwagę Rzecznik Praw Obywatelskich, Najwyższa Izba Kontroli oraz Komitet ONZ ds. Osób z Niepełnosprawnościami.

Gmina może sfinansować koszty obowiązkowego transportu wyborców do lokalu wyborczego pojazdem Ochotniczej Straży Pożarnej. Ale nie może rozliczyć takiej usługi w ramach ekwiwalentu dla strażaka — ratownika. Kwestię rozliczeń finansowych gmina powinna uzgodnić z wojewodą, bo to zadanie zlecone.

Osoby z niepełnosprawnością, starsze lub przewlekle chore będą mogły otrzymać w mieszkaniu wspomaganym pomoc m.in. w przemieszczaniu się, utrzymaniu higieny osobistej oraz ubieraniu przez nie więcej niż trzy godziny dziennie, przez siedem dni w tygodniu. Natomiast osoby spoza tych trzech grup w mieszkaniu wspomaganym nie otrzymają pomocy w wykonywaniu czynności niezbędnych w życiu codziennym.

Nowe przepisy mają ułatwić życie osobom, które pasjonują się poszukiwaniem przedmiotów – zabytków, militariów. Zliberalizują bowiem regulacje dotyczące poszukiwania z wykrywaczem metali. Po zmianach uzyskiwanie zezwolenia konserwatorskiego na prowadzenie poszukiwań nie będzie już konieczne. Wystarczy zgoda właściciela nieruchomości i zgłoszenie poszukiwania w specjalnej aplikacji. Ustawa wejdzie w życie 1 maja 2024 r.

Czy osobom, które podejmą pracę w charakterze członków obwodowych komisji wyborczych, a pobierają m.in. zasiłki chorobowe, zasiłki dla bezrobotnych czy też świadczenia opiekuńcze i pielęgnacyjne, grozi utrata tych zasiłków i świadczeń? Ministerstwo rodziny i polityki społecznej odpowiada na te pytania.

Rodzaj i zakres danych udostępnianych z Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków oraz sposób ich udostępniania podmiotom innym niż właściciel budynku lub lokalu określa obowiązujące od 18 września rozporządzenie ministra rozwoju i technologii.