LEX dostarcza wiedzę. Libra pomaga zamienić ją w działanie
Włącz wersję kontrastową
Zmień język strony
Prawo.pl

Prawnicy i sądy

Zobacz więcej artykułów w Prawnicy i sądy
prokurator toga 0001
Temat dnia

Przejdź do artykułu: Asesor ma zniknąć z prokuratury. Zastąpi go młodszy prokurator, ale na cztery lata

Patrycja Rojek-Socha
Patrycja Rojek-Socha
Projekt Prawa o ustroju prokuratury, który trafił na biurko ministra sprawiedliwości, zakłada to, co już wcześniej zapowiadano, czyli odejście od asesorów prokuratury. Zastąpić mają ich młodsi prokuratorzy powoływani i odwoływani przez prokuratora generalnego. Co istotne, swoje stanowisko będą mogli pełnić tylko cztery lata. Po dwóch będą mogli startować w konkursach na prokuratorów. Nie będzie więc automatycznego przekształcania stanowisk, a dodatkowo tacy kandydaci będą musieli wykazać się m.in. setką spraw, w których wykonywali określone czynności zawodowe, a jeżeli było ich mniej, wszystkimi sprawami.
Mikolaj Kozak 0002

Przejdź do artykułu: Mikołaj Kozak: Nie wykreślajmy art. 212 kodeksu karnego

W ostatnim czasie znów ożywiła się dyskusja wokół wyeliminowania z systemu prawnego art. 212 kodeksu karnego, określanego szumnie jako odpowiedzialność karna za słowo. Ujmując to precyzyjniej, nie walczy się o wyeliminowanie tzw. zniewagi (art. 216 k.k), ale od lat forsowany jest postulat, że z pomawiającego (art. 212 k.k) nie powinno się czynić przestępcy. Problem jednak w tym, że słowem reputację człowieka łatwo zniszczyć, a proces cywilny nie zawsze wystarcza – pisze Mikołaj Kozak, adwokat, Kancelaria Kulpa Kozak Adwokaci i Radcowie Prawni.
mlotek sad

Przejdź do artykułu: Udana obrona przed niesłusznym oskarżeniem nie zawsze oznacza zwrot kosztów

Sądy dwóch instancji uniewinniły osobę oskarżoną w procesie karnym, ale oba odmówiły jej pełnego zwrotu kosztów poniesionych na wynagrodzenie obrońcy. Walczy o to jeszcze Rzecznik Praw Obywatelskich, który wniósł kasację do Sądu Najwyższego. Przekonuje, że obciążanie oskarżonego kosztami niesłusznego oskarżenia oznacza przerzucenie na niego odpowiedzialności za błędy oskarżyciela publicznego. A prawnicy dodają, że obecne przepisy przewidują bardzo szeroki zakres luzu decyzyjnego, co stwarza niebezpieczeństwo różnicowania – w podobnych sprawach karnych – sytuacji uniewinnionych.
Donald Tusk 2026

Przejdź do artykułu: Był planowany zamach na premiera? Sprawcy grozić może nawet 20 lat więzienia

W niedzielę, 11 października br., zatrzymano mężczyznę, który miał grozić premierowi Donaldowi Tuskowi i wicepremierowi, szefowi MON Władysławowi Kosiniakowi-Kamyszowi. Wcześniej przedstawiciele służb mówili o informacjach świadczących o możliwym zamachu. Polskie przepisy przewidują, że za przygotowania do zamachu na organ konstytucyjny grozić może od 3 miesięcy do 5 lat pozbawienia wolności, ale za podjęcie działalności zmierzającej bezpośrednio do urzeczywistnienia tego celu nawet 20 lat. Penalizowane jest też przygotowanie do zabójstwa, za co grozić może do 15 lat więzienia.
dziecko laptop kaptur

Przejdź do artykułu: Konsekwencje straszenia „krwawym piątkiem” zależne od wieku nastolatka

Policjanci zatrzymali kilkadziesiąt nastolatków, którzy mieli umieszczać w internecie filmy, groźby lub próbować wnieść do szkoły noże. Konsekwencje – z punktu widzenia przepisów – mogą być poważne, ale zależą od ich wieku. 13-, 14-, 15- i 16-latkowie odpowiedzą przed sądem rodzinnym za tzw. czyn karalny. Młodsi – za przejaw demoralizacji, a 17-latkowi może nawet grozić pozbawienie wolności.

Polecamy książki prawnicze

Przejdź do: Due diligence nieruchomości, Maciej Boryczko - otwiera się w nowym oknie
Nowość
Due diligence BORYCZKO RGB
8% Rabatu
Sprawdź
Cena promocyjna: 275,08 zł | Cena regularna: 299,00 zł
Najniższa cena w ostatnich 30 dniach: 224,25 zł

Prawnicy i sądy - najnowsze

rozwod mama tata dziecko

W sobotę kolejne incydenty w szkołach – 21-latka zaatakowała nożem trzy osoby

Do kolejnych dwóch incydentów doszło w szkołach w sobotę. 21-latka zaatakowała nożem trzy osoby w zespole szkół dla dorosłych przy ul. Mińskiej w Warszawie. Do szpitala trafiła 17-latka, a w Olsztynie - jak poinformowała policja - pobiło się dwóch nastolatków. W całej Polsce trwa policyjna akcja związana z dwoma wcześniejszymi tragicznymi atakami i m.in. groźbami zamieszczanymi w internecie. Tymczasem standardy ochrony małoletniego, które miały wypracować szkoły, powinny obejmować także procedury na wypadek wtargnięcia napastnika czy ataków.
Karolina Pilawska

Dwie tragedie, dwie kary. Dlaczego Łukasz Ż. dostał 20 lat, a Sebastianowi M. grozi najwyżej 8?

Za śmierć jednego człowieka na Trasie Łazienkowskiej sąd wymierzył 20 lat więzienia. Za śmierć trzyosobowej rodziny na autostradzie A1 oskarżonemu grozi najwyżej osiem. Takie zestawienie budzi gniew i trudno się temu dziwić. Tyle że sąd w Piotrkowie Trybunalskim nie będzie miał tu wyboru – pisze adw. Karolina Pilawska z kancelarii Pilawska Zorski Adwokaci.
Paragraf Dlonie

MS wprowadza kryteria dla beneficjentów nieodpłatnej pomocy prawnej

Rząd proponuje zmiany w systemie nieodpłatnej pomocy prawnej, rezygnując z poradnictwa obywatelskiego na rzecz wzmocnienia informacji i kwalifikowanej pomocy prawnej. Ta ostatnia ma być świadczona przede wszystkim przez adwokatów i radców prawnych, ale dedykowana osobom spełniającym określone kryteria, m.in. dochodowe. Będzie dostępna też dla nastolatków - w wieku od 13 do 18 lat, i osób doświadczających przemocy domowej. Z nieodpłatnej pomocy prawnej nie mogliby już korzystać mali przedsiębiorcy, chyba że jako osoby fizyczne, w prywatnych sprawach. Zostanie natomiast wprowadzona weryfikacja jakości porad prawnych.
biznes waga rownowaga

Masz SMS, nagranie albo telefon. To jeszcze nie znaczy, że masz dobry dowód

Wartość dowodu cyfrowego zależy nie tylko od tego, co zawiera, ale również od tego, czy można wykazać, skąd pochodzi, czy nie został zmieniony i co działo się z nim od momentu zabezpieczenia do przedstawienia w sprawie. Bo różnica między zwykłym screenshotem a profesjonalnie zabezpieczonym materiałem z urządzenia może ujawnić się dopiero podczas sporu o to, czy przedstawione dane są rzeczywiście autentyczne – piszą Michał Tatar - Mobile Forensics Expert, Karolina Dziok - Computer Forensics Specialist, Mediarecovery.
prokuratura krajowa pk gov pl

PK chce uchylenia immunitetu Schaba - przywłaszczył funkcję rzecznika dyscyplinarnego?

Do Sądu Najwyższego skierowano wnioski o uchylenie immunitetów sędziów Sądu Apelacyjnego w Warszawie: Piotra Schaba, Przemysława Radzika i Michała Lasoty. Chodzi o śledztwo w sprawie przywłaszczenia funkcji sędziowskich rzeczników dyscyplinarnych. Cała trójka została odwołana ze swoich funkcji mimo trwania kadencji, czego wprost nie przewiduje ustawa. Uzasadniono to toczącymi się wobec nich postępowaniami dyscyplinarnymi.
prawnik waga paragraf

Komisja Wenecka przyjęła opinię o przepisach dotyczących uprawnień Prezydenta RP w sprawie ślubowań sędziów TK

Komisja Wenecka, organ doradczy Rady Europy do spraw prawa konstytucyjnego, przejęła w piątek na sesji plenarnej opinię na temat przepisów dotyczących uprawnień Prezydenta RP w zakresie składania ślubowań przez sędziów Trybunału Konstytucyjnego i innych powołań. Komisja oceniła, że potrzebne są zmiany systemowe, które pozwolą rozwiązać obecną sytuację -
Karolina Pilawska

Pilawska: Nóż w ręku nastolatka. Kto odpowie za ataki w Ostrołęce i Wyszkowie?

W ciągu dwóch dni na Mazowszu doszło do dwóch ataków nożem w szkołach. W środę w Ostrołęce 19-latek ranił dziewięć osób, a w jego plecaku znaleziono ładunek wybuchowy. W czwartek w Leszczydole-Nowinach pod Wyszkowem 15-latek śmiertelnie ranił 37-letnią woźną. Wstrząs jest zrozumiały, podobnie jak pytania, które od razu pojawiły się w przestrzeni publicznej. Czy sprawcy byli poczytalni? Czy 15-latek w ogóle poniesie karę, skoro jak piszą internauci „posiedzi w poprawczaku do osiemnastki”? Odpowiedź polskiego prawa jest znacznie surowsza, niż się powszechnie sądzi. Jest też bardziej złożona. Warto ją przedstawić spokojnie, zanim emocje zastąpią fakty – pisze adw. Karolina Pilawska, Pilawska Zorski Adwokaci.
rozwod mama tata dziecko

WSA: Wyrok rozwodowy nie przesądza o uprawnieniach do 800 plus

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał, że określenie przez sąd miejsca zamieszkania (pobytu) dziecka przy jednym z rodziców oznacza wyłącznie to, że przy tym rodzicu małoletni ma swoje główne centrum życiowe. ZUS nie może pozbawić prawa do świadczenia 800 plus rodzica faktycznie sprawującego opiekę nad dzieckiem, opierając się wyłącznie na treści wyroku sądu rozwodowego. Organ ma obowiązek zbadać, kto w rzeczywistości opiekuje się dzieckiem i ponosi koszty jego utrzymania.
prawnik paragraf

Szykują się zmiany dla kuratorów – nowy stopień służbowy i rzecznik dyscyplinarny ministra

Ministerstwo Sprawiedliwości poinformowało właśnie związki zawodowe kuratorów sądowych, że gotowy jest projekt zmian m.in. ustawy o kuratorach sądowych. Ma być nowy stopień służbowy – starszego kuratora specjalisty, nowy przedział ryczałtu na pokrycie zwiększonych kosztów dojazdów służbowych oraz m.in. doregulowane mają zostać kwestie związane z odwoływaniem kuratora okręgowego i wprowadzony zakaz przynależności kuratora zawodowego do partii politycznej oraz prowadzenia działalności publicznej niedającej się pogodzić z zasadami bezstronności albo podważającej zaufanie do kuratorskiej służby sądowej lub sądu.
Rafal Stankiewicz

Prof. Stankiewicz: Sądy mają za dużo swobody w ocenie kosztów obrony osób uniewinnionych

Polskie prawo przeszło istotną ewolucję w zakresie zwrotu kosztów obrony osoby uniewinnionej przez sąd od zarzutów, od braku zwrotu do wprowadzenia takiej możliwości w odniesieniu do całości lub części wynagrodzenia. Nadal jednak jest zbyt duża dowolność w ocenie uprawnienia uniewinnionych oskarżonych do zwrotu poniesionych w toku postępowania karnego kosztów obrony z wyboru – mówi prof. dr hab. Rafał Stankiewicz z Uniwersytetu Warszawskiego, kierownik Ośrodka Badań, Studiów i Legislacji Krajowej Rady Radców Prawnych.
temida mlotek

Sędzia kończy 65 lat? Od niego i lekarza zależeć będzie dalsze orzekanie

Projekt nowelizacji Prawa o ustroju sądów powszechnych, regulującej m.in. kwestie orzekania sędziów po 65. roku życia, jest już po pracach w sejmowej komisji. Zakłada, że taki sędzia będzie mógł orzekać dalej, jeśli nie później niż na 6 miesięcy i nie wcześniej niż na 12 miesięcy przed urodzinami oświadczy prezesowi sądu apelacyjnego wolę dalszego zajmowania stanowiska i przedstawi zaświadczenie lekarskie. Będzie mógł też zawnioskować o mniejszy przydział spraw o 25 proc., 50 proc. albo nawet 75 proc.
Jakub Dorosz-Kruczyński

Mieszkaniec kontra rada gminy. Kto ma większy wpływ mówi Jakub Dorosz-Kruczyński [Prawo na Oko #75]

Mieszkańcy często interesują się decyzjami samorządu dopiero wtedy, gdy odczuwają ich skutki. Tymczasem wiele kluczowych rozstrzygnięć zapada znacznie wcześniej i podlega społecznej kontroli w szerszym zakresie, niż mogłoby się wydawać. Jakimi narzędziami dysponują mieszkańcy, by realnie wpływać na działania władz lokalnych i skutecznie sprawować nad nimi obywatelski nadzór? O tym w najnowszym odcinku!
prokurator toga 0003

MS pracuje nad wynagrodzeniami prokuratorów i sędziów w czasie delegowania

Prokuratorscy związkowcy chcą zmiany przepisów, która gwarantowałaby prokuratorom delegowanym do innych jednostek prokuratury prawo do wynagrodzenia na poziomie nie mniejszym niż delegowanym sędziom. Ci ostatni mają bowiem dodatek w wysokości początkowo 12,5 proc. podstawy wynagrodzenia, a po sześciu miesiącach wzrasta on do 20 proc. MS zapewnia, że kwestia właściwego kształtowania wynagrodzeń sędziów i prokuratorów w całym okresie delegowania jest przedmiotem prac analityczno-legislacyjnych. Szybkiej zmiany dla prokuratorów raczej nie będzie, bo, jak uzasadnia MS, przepis dotyczący sędziów jest epizodyczny, do maja 2027 r.
paragraf dokumenty podpis

Kowalski będzie potrzebować pełnomocnika w prostych sporach o własność intelektualną

Ministerstwo Sprawiedliwości chce, by w postępowaniu z zakresu własności intelektualnej uchylony został wyjątek od obowiązkowego zastępstwa procesowego przez adwokata, radcę prawnego lub rzecznika patentowego, dotyczący spraw o wartości przedmiotu sporu do 20 tys. zł. Pozostanie jednak furtka dla sędziów. Będą mogli zwolnić z tego stronę, na wniosek lub z urzędu, jeżeli okoliczności, w tym stopień zawiłości sprawy, nie uzasadniają obowiązkowego zastępstwa. Projekt jest w wykazie prac legislacyjnych rządu.
prawnik

Kurator sądowy w pracy zagrożony, a standardów nadal brak

Ataki psów, znieważanie, próby pobicia, niszczenie prywatnego samochodu, spychanie ze schodów, próba uwięzienia w mieszkaniu – to tylko kilka przykładów agresji, z którymi na co dzień zmagają się kuratorzy sądowi. Gorzej, że do tego typu sytuacji różnie podchodzą sądy ale też policja i prokuratura. Pomóc mają jednolite standardy bezpieczeństwa, nad którymi pracuje Ministerstwo Sprawiedliwości wraz z Krajową Radą Kuratorów. Nie wiadomo jednak kiedy dokument zacznie obowiązywać, a związkowcy podkreślają, że konieczne są też zmiany w przepisach.
adwokatura polska nra logo

Sędzia "neo"? NRA wzywa SN, by nie pomijano wniosków o wyłączenie ich ze spraw

Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej wyraziło stanowczy sprzeciw wobec pomijania wniosków obrońców o wyłączenie sędziego w Izbie Karnej Sądu Najwyższego. Chodzi o sędziów powołanych do SN przy udziale poprzedniej KRS. Adwokatura podkreśla, że obywatel ma prawo do rozpoznania swojej sprawy przez niezależny, bezstronny i niezawisły sąd ustanowiony ustawą. Ma również – jak dodaje – prawo do tego, aby jego zastrzeżenia dotyczące składu sądu zostały poddane ocenie w procedurze przewidzianej przez prawo.
dawid kulpa

Dawid Kulpa: Czy praworządność jest dla polityków, czy dla obywateli?

Przedsiębiorca składa pozew pod koniec lata 2024 roku. Wcześniej zabezpiecza kluczowy dowód z opinii biegłego sądowego. Innymi słowy, tuż po replice pozwanego, sprawa jest kompletna. Gotowa do rozstrzygnięcia. Ale zegar procesowy zatrzymuje się w głuchym milczeniu. Pełnomocnik, równo po roku bezczynności, uprzejmie prosi o podjęcie jakiejkolwiek czynności merytorycznej. W odpowiedzi otrzymuje jednak dziwnej treści zarządzenie, sprawa trafia do kolejki, a prawdopodobny termin rozprawy to ostatni kwartał 2027 roku – pisze Dawid Kulpa, radca prawny, partner w Kancelarii Kulpa Kozak Adwokaci i Radcowie Prawni.
Pawel Daniluk

Prof. Daniluk: Prawo wykroczeń wymaga pilnej reformy

Polskie prawo wykroczeń, bazujące na archaicznym kodeksie sprzed ponad 50 lat, wymaga poważnej reformy. Dodatkowo ustawodawca nadał pozakodeksowemu prawu wykroczeń trudny do zaakceptowania kształt, mocno represyjny i odbiegający od podstawowych założeń Kodeksu wykroczeń – mówi prof. Paweł Daniluk z Zakładu Prawa Karnego Instytutu Nauk Prawnych PAN, redaktor naukowy „Systemu Prawa Wykroczeń”. I ubolewa, że przygotowująca projekty reform prawa karnego komisja kodyfikacyjna, prawu wykroczeń nie poświęca należytej uwagi.
testament

Testament ustny ma być niezwłocznie spisany; do lamusa przejdzie możliwość zeznań świadków

Ministerstwo Sprawiedliwości poprawia projekt nowelizacji Kodeksu cywilnego dotyczącej testamentów, usuwając z niego możliwość stwierdzenia treści testamentu ustnego przez zeznania świadków. Uznano bowiem, że taka forma nie daje wystarczającej pewności, czy testator rzeczywiście złożył dane oświadczenie. Resort liczy na to, że zmiana przyczyni się do ograniczenia prób fałszowania testamentów ustnych.
marcin romanowski

Prokuratura składa zażalenie ws. listu żelaznego dla Marcina Romanowskiego, powołuje się na sprzeciw

Do warszawskiego sądu apelacyjnego wpłynęło zażalenie prokuratury krajowej na decyzję Sądu Okręgowego w Warszawie o liście żelaznym dla wiceministra sprawiedliwości Marcina Romanowskiego. Sąd I instancji zastosował list żelazny mimo sprzeciwu prokuratury i prokuratura podniosła to w swoim zażaleniu, zarzucając mu obrazę przepisów postępowania. List żelazny da Romanowskiemu możliwość odpowiadania z wolnej stopy. Sąd uchylił też areszt wobec polityka - ale decyzja jest nieprawomocna.

Aktualności

Opinie

Zmiany w prawie

Pytania i odpowiedzi

Orzeczenia