Brak odpowiedniej reakcji karnej na częste w internecie przypadki zbiorowego nękania różnych osób, w tym dzieci, to poważny problem społeczny. Jednak prace nad prawem prowadzącym do jego ograniczenia muszą uwzględniać złożoność problemu, w tym najważniejszą barierę, jaką są trudności dowodowe – twierdzi prof. Olga Sitarz z Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach, członkini Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Karnego. Ale deklaruje przygotowanie przez Komisję projektu odpowiedniej regulacji.

We Wrocławiu rodzice noworodka zostali skazani na kary po roku pozbawienia wolności w zawieszeniu na dwa lata, gdyż – mimo przenoszonej ciąży i pierwszego porodu kobiety – nie pojechali do szpitala, ale uparli się na rozwiązanie w domu bez lekarza albo położnej. Dziewczynkę ledwo odratowali lekarze. Nie wiadomo, jak do takich spraw podejdą sądy, gdy zaczną znikać kolejne porodówki i kobiety staną przed dylematem, czy ryzykować daleką podroż do szpitala, czy rodzić bez opieki medycznej w domu albo zdać się na przypadkowych pomocników.

Akt oskarżenia skierowano do Sądu Okręgowego w Rzeszowie przeciwko siedmiu osobom. Oskarżonym zarzucono udział w zorganizowanej grupie przestępczej. Jej celem było uzyskiwanie dostępu do kont lekarzy w systemie gabinet.gov.pl, wystawianiu podrobionych recept elektronicznych na leki zawierające środki odurzające i substancje psychotropowe, a także posługiwaniu się danymi osobowymi pokrzywdzonych lekarzy w celu zakładania rachunków bankowych oraz usiłowania wyłudzenia kredytów i pożyczek.

Prawnicy dyskutujący o tej formie męskiej antykoncepcji skupiają się głównie na jej aspektach prawnokarnych, ale pojawiają się kwestie prawa rodzinnego i podatkowego. Nie ma natomiast poważnych prób kompleksowego uregulowania wazektomii w oddzielnej ustawie. Kliniki medyczne zabezpieczają się zaś przed ewentualnymi roszczeniami pacjentów w szczegółowych umowach.

Uczestnictwo w akcji nękania kogoś w mediach społecznościowych ma wprawdzie cechy działania zbiorowego, ale nie wypełnia warunku działania w zmowie czy porozumieniu. Ponieważ jednak uczestnicy takich nagonek mają z reguły świadomość uczestnictwa w swoistej formie internetowego linczu, pojawiła się propozycja wprowadzenia kar za takie czyny. Optuje za tym m.in. Rzecznik Praw Obywatelskich, a Komisja Kodyfikacyjna Prawa Karnego zapowiada przygotowanie projektu, ale po przeprowadzeniu solidnych analiz i oceny skutków ewentualnej regulacji.

Kielecki sąd rejonowy uznał za zasadne ponowne zbadanie odpowiedzialności wymiaru sprawiedliwości, organów ścigania oraz służb społecznych w sprawie śmierci Kamilka z Częstochowy. Decyzja ta oznacza wznowienie śledztwa w zakresie działań sądów, prokuratury, policji i pracowników socjalnych. Umorzenie postępowania dotyczącego lekarzy oraz pedagogów pozostało natomiast w mocy.

Gdy sąd decyduje o orzeczeniu kary ograniczenia wolności w postaci wykonywania nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne, musi określić wymiar tej kary w stosunku miesięcznym. W sprawie wandala, który uszkodził mienie spółdzielni mieszkaniowej, tak się jednak nie stało. Z tego powodu wyrok stał się niewykonalny, wobec czego Sąd Najwyższy w Izbie Karnej orzeczenie uchylił.

Ponownie wraca sprawa penalizacji uporczywego utrudniania kontaktów z dzieckiem - tym razem chodzi o projekt poselski Konfederacji. Zakłada on karę grzywny, ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku za "uporczywe uchylanie się od wykonania" orzeczonych przez sąd albo ustalonych w ugodzie sądowej lub zawartej przed mediatorem kontaktów. Przewiduje również zabezpieczenie w postaci terapii dla rodzica, który je utrudnia. Prawnicy mają wątpliwości m.in. dotyczące spraw z przemocą domową w tle.

Niezgodny z prawem dostęp do systemów informatycznych oraz przechwytywanie danych będą skuteczniej w Polsce ścigane, jeśli dojdzie do uchwalenia proponowanych przez rząd zmian w kodeksie karnym. Zrealizowany w ten sposób zostanie cel unijnej dyrektywy, zobowiązującej państwa członkowskie do zagwarantowania, by umyślne i bezprawne uzyskiwanie dostępu do całości lub jakiejkolwiek części systemu informatycznego, było karalne jako przestępstwo.

Logo Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) chroni prawnie dekret z 1949 r., a przewidziany w nim katalog kar trudno byłoby obecnie zastosować. W ramach akcji „Poprawmy prawo” pojawił się postulat uchwalenia nowych przepisów. Zgodnie z rezolucją WHO, każdy jej członek - w tym też Polska - musi mieć jednak własny akt prawny, chroniący logo tej organizacji przed nieuprawnionym wykorzystaniem.

I Prezes Sądu Najwyższego dostrzegła rozbieżność orzecznictwa w sprawie odszkodowania i zadośćuczynienia dla osób represjonowanych za działalność niepodległościową. Dlatego poprosiła Izbę Karną o wyjaśnienie czy Skarb Państwa jest stroną oraz kto ma reprezentować ten podmiot: prokurator czy pełnomocnik zgodnie z postępowaniem cywilnym? Posiedzenie ma się odbyć 21 stycznia br.

Siedmioro sędziów Sądu Najwyższego rozpozna 21 stycznia br. problem przedstawiony przez prof. Marcina Wiącka, rzecznika praw obywatelskich. Stawia on pytanie, czy sąd orzekający w sprawie wniosku o warunkowe przedterminowe zwolnienie od 1 października 2023 r. powinien odmówić zastosowania przepisu nakazującego zwolnić skazanego na dożywotnie więzienie po odbyciu 30 lat kary. Przepis ten jest sprzeczny z prawami człowieka.

Pokrzywdzona została pozbawiona przez sąd możliwości dochodzenia przysługujących jej praw, wbrew konstytucyjnemu prawu - twierdzi w kasacji rzecznik praw obywatelskich. Sędzia błędnie pouczył kobietę, w wyniku czego nie mogła ona już ścigać odpowiedzialnych za zniszczenie jej mienia. Rozprawa odbędzie się 18 lutego br.

Akt oskarżenia przeciwko byłemu funkcjonariuszowi Centralnego Biura Śledczego Policji za korupcję i ujawnianie informacji o czynnościach planowanych w sprawie agencji towarzyskiej. Prokurator Pomorskiego Wydziału Zamiejscowego skierował do Sądu Rejonowego Gdańsk-Południe akt oskarżenia przeciwko trzem osobom. Śledztwo dotyczyło m.in. żądania oraz przyjęcia przez byłego funkcjonariusza policji korzyści majątkowych w zamian za zapewnienie tzw. „spokoju” w prowadzeniu działalności przestępczej.

Choć nie weszły w życie przepisy tzw. ustawy łańcuchowej, to nadal obowiązują regulacje ustawy o ochronie zwierząt. Pozostawienie psa na łańcuchu, podczas silnego mrozu, kwalifikuje się jako brak opieki, a niezapewnienie należytej opieki jest przestępstwem, bo może doprowadzić do hipotermii zwierzęcia i zgonu. Za pozostawienie psa na mrozie może grozić dla opiekuna kara nawet do trzech lat więzienia lub wysoka grzywna.

Od 1 marca 2026 r. adwokaci, radcy prawni, ale też m.in. prokuratorzy będą mieć możliwość wnoszenia części pism procesowych - w tym także apelacji - przez portal informacyjny sądu, i to zarówno w sprawach cywilnych, jak i karnych. Tą drogą pismami będą mogli również wymieniać się pełnomocnicy. Prezesi sądów zwracają uwagę, że zmiany wiążą się z przerzuceniem części kosztów na sądy i wymagać będą m.in. wzmocnienia kadrowego sekretariatów.

Do opiniowania trafił właśnie projekt nowelizacji Kodeksu karnego, który zakłada łagodniejsze kary za obrazę uczuć religijnych. Usuwa z art. 196 k.k. karę pozbawienia wolności do lat dwóch i pozostawia grzywnę oraz ograniczenie wolności. Ministerstwo Sprawiedliwości uzasadnia, że chodzi o zapobieganie nadmiernej surowości sankcji i dostosowanie polskich przepisów do Europejskiej Konwencji Praw Człowieka.

Nadal brakuje wyspecjalizowanych młodzieżowych ośrodków wychowawczych dla nastolatków ze zdiagnozowanymi zaburzeniami psychicznymi. Problem jest też m.in. z tzw. "drugim życiem" wychowanków - personel nie zawsze jest w tym zakresie odpowiednio przeszkolony. Z kolei w przypadku okręgowych ośrodków wychowawczych szwankuje system kierowania nastoletnich matek i ich dzieci do domu matki i dziecka - wynika z najnowszego raportu Krajowego Mechanizmu Prewencji Tortur.

Wprowadzenie środka zapobiegawczego w postaci zakazu opuszczania terytorium Unii Europejskiej oraz samodzielne stosowanie środków dotyczących dokumentów – zatrzymania, odmowy wydania lub unieważnienia paszportu, bez konieczności łączenia ich z zakazem opuszczania kraju – to cel nowelizacji kodeksu postępowania karnego. Ma to lepiej odpowiadać realiom życia osób pracujących i mieszkających za granicą, a także uporządkować zasady stosowania ograniczeń paszportowych wydawanych w trybie administracyjnym.

Od 2 stycznia 2026 r. obowiązuje nowelizacja kodeksu karnego, zwiększająca ochronę funkcjonariuszy publicznych – policjantów, strażaków czy ratowników medycznych – a także osób, które narażają swoje życie i zdrowie, pomagając innym: lekarze, pielęgniarki, ratownicy górscy i wodni oraz zwykli obywatele, którzy reagują na przemoc lub ratują ofiary wypadków. Kary za naruszenie nietykalności tych osób wzrosły z trzech do pięciu lat.