RPD Marek Michalak przedstawił w środę informację ze swojej działalności za ubiegły rok na posiedzeniu połączonych komisji polityki społecznej i rodziny oraz edukacji, nauki i młodzieży.

W rozumieniu ustawy o RPD dzieckiem jest każda istota ludzka od poczęcia do pełnoletności. Rzecznik działa na rzecz ochrony praw w pięciu płaszczyznach m.in. życia i ochrony zdrowia; wychowania w rodzinie; godziwych warunków socjalnych; nauki oraz ochrony przed przemocą, okrucieństwem, wyzyskiem, demoralizacją, zaniedbaniem oraz innym złym traktowaniem.

RPD przekazał w środę, że w roku ubiegłym zgłoszono do niego 6119 spraw związanych z prawem do życia i ochrony zdrowia.

Rzecznik podał, że zwracał się do organów i instytucji o podjęcie działań lub udzielenie informacji w sprawach dotyczących m.in. dostępności do lekarzy specjalistów, kosztów leczenia, „epidemii próchnicy”, dostępności do lecznictwa uzdrowiskowego, rehabilitacji dzieci, ochrony życia i zdrowia dzieci nienarodzonych, szczepień ochronnych, tzw. okien życia, monitorowania losów dziecka, bezpieczeństwa na salach i placach zabaw, przestrzegania praw małoletnich pacjentów czy koszyka świadczeń gwarantowanych dla dzieci.

Do Rzecznika Praw Dziecka ogółem zgłoszono w ub.r. 24 851 spraw związanych z prawem dziecka do wychowania w rodzinie.

Rzecznik występował w sprawach dotyczących m.in. prawa dziecka do obojga rodziców, realizacji jego kontaktów z rodzicami, małych dzieci w systemie pieczy zastępczej, procedury wysłuchania małoletnich, prawa dziecka do poznania tożsamości, małoletnich matek w placówkach, odbierania dzieci z powodu ubóstwa i ochrony praw dziecka w procedurze adopcyjnej.

W 2015 roku, jak podał RPD, zgłoszono do niego 3240 spraw związanych z prawem do godziwych warunków socjalnych.

RPD zwracał się w tym obszarze m.in. w sprawach dotyczących alimentacji dzieci oraz świadczeń z funduszu alimentacyjnego, problemów mieszkaniowych, egzekucji świadczeń alimentacyjnych za granicą, „głodu” wśród dzieci, roszczeń majątkowych wobec dziecka czy przyznawania renty rodzinnej w drodze wyjątku.

Jeśli chodzi o sprawy związane z prawem do nauki to w ub.r. zgłoszono ich do RPD 8307.

Marek Michalak występował m.in. w sprawach dotyczących oceniania uczniów, odpowiedzialności dyscyplinarnej nauczycieli, przyjmowania i pobytu dzieci w żłobku, organizacji pracy szkół, treści podstawy programowej kształcenia ogólnego, procesu rekrutacji dzieci do przedszkola, wagi tornistrów uczniów, żywienia w jednostkach systemu oświaty, funkcjonowania młodzieżowych ośrodków wychowawczych, organizacji wypoczynku dzieci i młodzieży czy dowożenia dzieci do placówek edukacyjnych.

Do RPD wpłynęło w 2015 r. 5172 spraw związanych z ochroną przed przemocą i okrucieństwem.

Rzecznik zwracał się m.in. w kwestii zaniedbywania i przemocy w środowisku domowym, przemocy psychicznej, fizycznej i seksualnej, przemocy w placówkach o charakterze wychowawczym, socjoterapeutycznym i resocjalizacyjnym oraz niegodziwego traktowania.

Rzecznik – jak wynika z jego sprawozdania - przeprowadził 162 kontrole, czyli badania spraw na miejscu. Objęto nimi np. formy pieczy zastępczej, młodzieżowe ośrodki wychowawcze oraz miejsca wypoczynku dzieci i młodzieży.

Michalak przekazał, że w 2015 r. skierował 116 wystąpień o charakterze generalnym. Działając na prawach przysługujących prokuratorowi, RPD brał udział w 231 postępowaniach sądowych. Rzecznik i jego współpracownicy przygotowali w 2015 r. opinie do 32 aktów prawnych.

W sprawozdaniu wymieniono rozliczną aktywność RPD, jeśli chodzi o współdziałanie z podmiotami, instytucjami, organami i organizacjami, zarówno w kraju jak i za granica. Michalak podał np., że w spotkaniach z nim, dotyczących np. promocji praw najmłodszych udział wzięło ponad 50 tys. dzieci i młodzieży.

RPD wskazał, że w ostatnim czasie udało się zrealizować wiele zgłaszanych przez niego postulatów m.in. wprowadzenie książeczki zdrowia dziecka jako elementu dokumentacji medycznej i poprawę dostępności do świadczeń stomatologicznych osób z niepełnosprawnościami. Wśród korzystnych działań wymienił także m.in. wprowadzenie zmian w zasadach żywienia dzieci w placówkach oświatowych.

RPD corocznie przedstawia Sejmowi i Senatowi informację ze swojej działalności i uwagi o stanie przestrzegania praw dziecka. Izby przeprowadzają debatę i przyjmują informację, nie poddając jej głosowaniu.(PAP)