Postępowanie zażaleniowe od kilku lat stanowi przedmiot istotnych ingerencji ustawodawcy. Nowelizacja postępowania cywilnego w zakresie zażaleń miała miejsce już trzykrotnie i to tylko w ciągu ostatnich pięciu latach - w tym aż dwukrotnie w samym 2023 roku. Przed nowelizacją z 2019 roku zażalenie było w istocie prostym narzędziem nie budzącym większych wątpliwości interpretacyjnych. Przepisy zostały jednak znacząco rozbudowane, przez co stały się dużo mniej klarowne dla uczestników postępowania - pisze Agnieszka Marjańska prawniczka z Działu Postępowań Spornych Kancelarii Kopeć Zaborowski.

Komisja Kodyfikacyjna Prawa Karnego przygotowała już tzw. ustawę naprawczą, która ma rozwiązać problem przepisów karnych, wprowadzonych m.in. nowelizacją Kodeksu karnego z października 2023 r. Jej przewodniczący prof. Włodzimierz Wróbel nie wyklucza kolejnych projektów jeszcze w tym roku. Swoje typy mają też prawnicy, w ich ocenie warto by postawić na przyspieszenie spraw karnych przez pełną cyfryzację, ale też np. zmianę trybu ścigania części przestępstw - zamiast z urzędu, na wniosek lub z oskarżenia prywatnego.

Wyzwania stojące przed Międzynarodowym Trybunałem Karnym zarówno z punktu widzenia przepisów, jak i wykorzystywania nowych technologii - były tematami Pierwszej Międzynarodowej Konferencji Współczesne wyzwania międzynarodowego wymiaru sprawiedliwości w sprawach karnych, która odbyła się w weekend w Krakowie. Wydarzenie zgromadziło prawników polskich i zagranicznych, a patronami wydarzenia były m.in. Wydawnictwo Wolters Kluwer Polska i Prawo.pl.

Krajowa Rada Sądownictwa odmówiła przeniesienia sędzi Sądu Okręgowego we Wrocławiu w stan spoczynku z powodu złego stanu zdrowia. Odwołująca się wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej tą uchwałą. Stwierdziła, że w sprawie wystąpiły nowe okoliczności. Jednak Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych SN odwołania sędzi nie uwzględniła.

Fundacja rodzinna daje możliwość kompleksowego zabezpieczenia interesów niepełnosprawnego krewnego poprzez zarządzanie majątkiem w sposób chroniący go przed ryzykiem i zapewniający stałe wsparcie finansowe. Ważnym aspektem jest możliwość wyłączenia sporów spadkobierców o majątek i zabezpieczenia relacji rodzinnych na przyszłość - pisze Katarzyna Rozenberg, radca prawny w zespole fundacji rodzinnych w Mariański Group.

Od 1 czerwca adwokaci wracają do szkół i przedszkoli. Będą czytać dzieciom nową opowieść "Leśne sprawy Misi Adwokatki, czyli guma do żucia w mrowisku, wysypisko pod hotelikiem i kradzież jeziora”, której celem jest przełożenie trudnego języka prawa na zrozumiałe dla dzieci historie leśnych bohaterów. Książka powstała na zlecenie Naczelnej Rady Adwokackiej oraz Fundacji Adwokatury. Autorkami książki są Ewa Ruszkiewicz z piszemybajki.pl (tekst) i Zuzanna Kledzik (ilustracje).

Ministerstwo Sprawiedliwości chce wrócić do pomysłu alimentów natychmiastowych, ale też tabel alimentacyjnych. W ocenie prawników kierunek jest dobry, ale problemem może być to, co się w tabelach znajdzie i w jakiej wysokości będą alimenty natychmiastowe. Wskazują, że sprawiedliwe byłoby uwzględnienie zmiennych takich jak np. wiek dziecka. Co do samej podstawy świadczeń pomysły są różne - od procentu od płacy minimalnej, po uzależnienie ich od rejestrowanego dochodu.

Czy osoba inicjująca proces o alimenty, która jest do nich uprawniona, ponosi koszty sądowe? Nie, gdyż korzysta z ustawowego zwolnienia z takich kosztów. Nie dotyczy to jednak osób zobowiązanych do alimentacji. Te mogą wnosić o zwolnienie z kosztów sądowych, muszą jednak wykazać, że nie mają możliwości ich ponoszenia.

Trwa opiniowanie projektu zmian w rozporządzeniu w sprawie funkcji oraz sposobu ustalania dodatków funkcyjnych przysługujących sędziom, który zakłada m.in. obniżenie z 0,8 na 0,1 mnożnika dodatku funkcyjnego dla rzecznika dyscyplinarnego sędziów sądów powszechnych, podobnie dla jego zastępców. Część sądów wskazuje, że nawet jeśli intencje projektodawcy są zasadne, to propozycje te prowadzą do podważenia pewności prawa i jego instrumentalizacji. Mogą też ograniczać konstytucyjną niezależność sądów.

W stanie prawnym ukształtowanym ustawą z 7 lipca 2023 r. o zmianie ‎Kodeksu postępowania cywilnego i ustawą ‎z 9 marca 2023 r. o zmianie tego kodeksu, zażalenie do innego składu sądu pierwszej instancji na postanowienie o odmowie zwolnienia od kosztów sądowych odrzuca sąd w składzie jednego sędziego – taką uchwałę podjęła Izba Cywilna Sądu Najwyższego.

Powództwo wzajemne jest dopuszczalne, jeżeli roszczenie wzajemne ma związek z roszczeniem powoda lub nadaje się do potrącenia. Pamiętać trzeba jednak o tym, że powództwo wzajemne można wytoczyć nie później niż w odpowiedzi na pozew, a jeżeli go nie złożono - w sprzeciwie od wyroku zaocznego albo przy rozpoczęciu pierwszego posiedzenia, o którym zawiadomiono, albo na które wezwano pozwanego.

23 umowy ze 120 umów podpisanych na środki z Funduszu Sprawiedliwości zostało objętych sankcją nieważności ze względu m.in. na to, że przy ich zawieraniu obchodzono przepisy lub działano sprzecznie z ustawą. Opiewają one na 105 mln zł, które ministerstwo chciałoby odzyskać. Szykują się też zmiany w przepisach, m.in. z rozporządzania ma zostać usunięty słynny par. 11, dający możliwość przekazywania środków z funduszu poza ogłaszanymi przez resort programami.

Sądy i prokuratury czekają fundamentalne zmiany, także organizacyjne. To nie jest dobry moment, by równocześnie wprowadzać duże kompleksowe zmiany w prawie karnym czy procesie karnym. Dlatego jako Komisja Kodyfikacyjna Prawna Karnego raczej będziemy się skupiać nad pakietowymi propozycjami dotyczącymi konkretnych obszarów, w których można łatwo zidentyfikować możliwość poprawy wymiaru sprawiedliwości - mówi prof. Włodzimierz Wróbel, przewodniczący Komisji.

Trudno o bardziej kontrolowany, obwarowany procedurami i przepisami wskaźnik referencyjny niż WIBOR. Jednak, pomimo tak rygorystycznego nadzoru, w przestrzeni publicznej pojawiają się głosy kwestionujące jego legalność i rzetelność. Krytyka koncentruje się jedynie na wybranych aspektach, co może wynikać z niedostatecznej świadomości lub niewystarczającej komunikacji. Albo jednego i drugiego - pisze Weronika Magdziak-Śliwa, adwokat, partner w praktyce Sporów Instytucji Finansowych kancelarii Kochański & Partners.

Rozliczenie i ukaranie osób zaangażowanych w zamach na niezawisłe sądy polskie - zarówno we władzy sądowniczej, jak i poza nią, jest warunkiem koniecznym trwałego przywrócenia praworządności, która musi być od początku postawiona na trwałych fundamentach – stwierdzają w uchwale podjętej 28 maja br. członkowie Rady Ławniczej Sądu Najwyższego.

Uchwała Sejmu dotycząca Trybunał Konstytucyjny jest niekonstytucyjna a uwzględnianie jej przez organy władzy może powodować odpowiedzialność konstytucyjną i karną - orzekł TK w sprawie wniosku posłów PiS. Chodzi o uchwałę z 6 marca br., w której Sejm wskazał, że sędziowie dublerzy i ich następcy nie są sędziami Trybunału, zaś Julia Przyłębska nie jest osobą uprawnioną do sprawowania funkcji prezesa. Uchwała zawiera też apel - do wszystkich sędziów Trybunału, by zrezygnowali i przyłączyli się do demokratycznych przemian.

Zarzut przekroczenia uprawnień za upublicznienie informacji o lekach zażywanych przez jednego z lekarzy usłyszał były minister zdrowia Adam N. Dane te podał w mediach społecznościowych, odnosząc się do materiału o problemach z wystawianiem recept wyemitowanego w telewizyjnym serwisie informacyjnym.

Europejski Trybunał Praw Człowieka (ETPCz) w Strasburgu orzekł we wtorek, że polskie przepisy umożliwiające służbom inwigilację oraz zatrzymywanie danych inwigilowanych osób naruszają konwencję o ochronie praw człowieka, w tym prawo obywateli do prywatności. Skarga dotyczyła polskich przepisów z 2016 r. zezwalających służbom na tajną inwigilację i zatrzymywanie danych telekomunikacyjnych, pocztowych i cyfrowych, w tym smsów czy maili, do potencjalnego wykorzystania przez organy krajowe.

Rzecznik Praw Obywatelskich napisał do Ministra Sprawiedliwości w sprawie braku możliwości podniesienia zarzutu naruszenia prawa procesowego w postaci art. 41 (wyłączenie sędziego) i art. 4 kodeksu postępowania karnego (zasada obiektywizmu) w skardze do Sądu Najwyższego od wyroku sądu odwoławczego uchylającego wyrok I instancji i przekazującego sprawę do ponownego rozpoznania. Sugeruje nowelizację k.p.k. w tym zakresie.

Naczelna Rada Adwokacka od czasu, gdy zmieniło się kierownictwo Ministerstwa Sprawiedliwości, postuluje szereg zmian przepisów, m.in. tych naruszających prawa człowieka i prawo do sądu. Na liście znalazły się m.in. uzasadnienia na formularzach w sprawach karnych czy prawo do obrońcy od momentu zatrzymania. Na część z kilkunastu petycji i postulatów, skierowanych do rządu i parlamentu, nadal nie uzyskała odpowiedzi. MS tłumaczy, że odpowiada tak szybko, jak może, a prawnicy wskazują, że warto zmienić przepisy o petycjach.