Tylko rzetelny i odpowiedzialny dialog społeczny ze wszystkimi uczestnikami rynku pracy oraz dokładna analiza skutków planowanych regulacji pozwolą wyjść z impasu w pracach nad ograniczaniem nadużywania umów cywilnoprawnych w stosunkach zatrudnienia – uważa prof. Jacek Męcina, doradca zarządu Konfederacji Lewiatan i przewodniczący zespołu ds. prawa pracy w Radzie Dialogu Społecznego.

Firmy wciąż są niechętne ujawnianiu wynagrodzeń – wynika z raportu Polskiego Instytutu Ekonomicznego. Jak się okazuje, 31 proc. badanych przedsiębiorstw w dalszym ciągu stosuje klauzule poufności wynagrodzeń w umowach, a 61 proc. z nich nie zamieszcza, ani nie planuje zamieszczać widełek płacowych w ogłoszeniach o pracę. Również pracownicy traktują dane o wysokości wynagrodzeń jako sprawę prywatną.

Resort pracy chce, by Państwowa Inspekcja Pracy mogła - za zgodą pracownika lub osoby ubiegającej się o zatrudnienie - wytaczać powództwa na ich rzecz w sprawach o roszczenia wynikające z naruszenia praw lub obowiązków związanych z zasadą równego traktowania w zatrudnieniu w zakresie prawa do jednakowego wynagrodzenia mężczyzn i kobiet za jednakową pracę lub pracę o jednakowej wartości. Pracodawcy, którzy będą naruszać przepisy w tym zakresie, będą musieli liczyć się z grzywną od 3 tys. do 50 tys. zł.

Ministerstwo Zdrowia jest przeciwne pomysłowi dodatkowego dnia wolnego dla honorowych dawców krwi, a wręcz zapowiada, że może dojść do ograniczenia ich przywilejów. Chodzi nie tylko o koszty dla budżetu czy sytuację pracodawców, ale także unijne przepisy, które Polska musi wdrożyć do sierpnia 2027 r. Przewidują one, że podobne przywileje do krwiodawców powinny mieć oddające kobiece mleko dla niemowląt oraz dawcy nasienia i nie powinny być one nadmierne.

W lipcu 2025 roku mediana wynagrodzeń miesięcznych brutto w gospodarce narodowej wyniosła 7246,64 zł i była o 1619,79 zł niższa od przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia brutto w tym miesiącu, czyli o 18,3 proc. – podał GUS. W lipcu 2025 r., w stosunku do analogicznego miesiąca ubiegłego roku, mediana wynagrodzeń brutto w gospodarce narodowej wzrosła nominalnie o 9,1 proc., natomiast w stosunku do czerwca 2025 wzrosła o 1,5 proc.

Ostatni tydzień przyniósł wysyp maili i zapytań do kancelarii o pracę na mrozie. Jak twierdzą prawnicy, nie jesteśmy przyzwyczajeni do mrozów na poziomie -10, -12 stopni Celsjusza, utrzymujących się przez kilkanaście dni. Wiele firm, które prowadzą pracę plenerową, nie jest gotowych na wdrażanie standardów pracy w takich warunkach. Temperatura może usprawiedliwiać fakt, że praca nie będzie danego dnia wykonywana.

Opublikowano projekt ustawy „o wzmocnieniu stosowania prawa do jednakowego wynagrodzenia mężczyzn i kobiet za jednakową pracę lub za pracę o jednakowej wartości” datowany na 12 grudnia 2025 r. Na potrzeby robocze nazwę ją ustawą o transparentności wynagrodzeń. Ustawa jest bardzo ważna więc warto się nią zająć szczegółowo i w spokoju. Swoją pierwszą wypowiedź publiczną zacznę od kwestii pobocznej, ale niepokojącej. Dotyczy ona bowiem zaufania lub braku zaufania co do tego, czy projekt został należycie przemyślany – pisze prof. dr hab. Arkadiusz Sobczyk.

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Polski ustawodawca, implementując do polskiego porządku prawnego postanowienia dyrektywy 2023/970, musi uwzględnić, że sama dyrektywa odsyła do unijnego rozumienia pojęcia pracownika, a to unijne pojęcie pracownika jest znacznie szersze niż pojęcie pracownika w rozumieniu polskiego kodeksu pracy i obejmuje, pod pewnymi warunkami, także zleceniobiorcę, a nawet osobę prowadzącą działalność gospodarczą - pisze Marcin Różański, radca prawny.

Pracodawca został pozbawiony uprawnienia do samodzielnego decydowania o liczbie osób w służbie bezpieczeństwa i higieny pracy w zakresie wymogów minimalnych. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że odwoływanie się do kryterium zapewnienia właściwej formy ochrony pracowników przed potencjalnymi zagrożeniami zawodowymi przez zatrudnianie mniejszej liczby pracowników służby bhp niż wymóg wynikający z przepisów, jest prawnie irrelewantne.

Samo potwierdzenie wykonywania pracy przez pracodawcę nie przekłada się automatycznie na uznanie, że praca ta w istocie była świadczona w reżimie zatrudnienia pracowniczego – orzekł Sąd Apelacyjny w Rzeszowie. Ale wyrok został uchylony przez Sąd Najwyższy z powodu wydania go przez wadliwie powołanego sędziego, po 2017 roku. Rekomendacja tzw. neo-KRS dla tej sędzi miała być gratyfikacją za jej zaangażowanie w niekonstytucyjne działania organów władzy ustawodawczej - uznał SN.

W 2026 roku nie będzie ani modernizacji Krajowej Administracji Skarbowej, ani wzrostu dodatku za wieloletnią pracę w KAS. Nie będzie też dodatkowych środków na wzrost wynagrodzeń. Funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej będą natomiast jedynymi przedstawicielami służb mundurowych bez dodatku mieszkaniowego. Będzie za to wyjątkowo szczegółowa i drobiazgowa weryfikacja rozliczeń PIT i szczegółowe kontrole towarów odprawianych na granicy – zapowiadają związkowcy z KAS.

Premier Donald Tusk poinformował we wtorek, że podjął decyzję, aby nie kontynuować prac nad reformą Państwowej Inspekcji Pracy. Chodzi o nowelizację, która miała umożliwić okręgowym inspektorom zmiany umowy o dzieło, umowy-zlecenia czy B2B na umowy o pracę. Jednak trzy dni później, w piątek, po spotkaniu z liderem Lewicy Włodzimierzem Czarzastym politycy przekazali, że sprawa reformy PIP będzie miała ciąg dalszy. O przekształceniu umowy ma decydować sąd, a nie urzędnik.

Od 1 stycznia 2026 roku w sektorze publicznym, a od 1 maja także w prywatnym, do stażu pracy wliczane będą m.in. okresy pracy na zleceniu oraz prowadzenia jednoosobowej działalności gospodarczej. To pracownik musi zadbać o ich odpowiednie udokumentowanie. Potrzebne jest specjalnie zaświadczenie z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Można już składać wnioski.

Stan partycypacji w PPE, warunkujący zwolnienie ze stosowania ustawy o PPK, pracodawcy muszą sprawdzać co pół roku – według stanu na 1 stycznia i na 1 lipca. Jeśli w którejś z tych dat liczba uczestników PPE spadnie poniżej 25 proc. osób zatrudnionych u tego pracodawcy, będzie on miał obowiązek utworzyć PPK.

Od 24 grudnia 2025 r. pracodawca musi zadbać o to, by ogłoszenia o naborze na stanowisko oraz nazwy stanowisk były neutralne pod względem płci, a proces rekrutacyjny przebiegał w sposób niedyskryminujący. Państwowa Inspekcja Pracy nie nakłada obecnie kar za ogłoszenia o pracę naruszające te przepisy, ale kandydat, który poczuje się nierówno traktowany, może złożyć pozew do sądu pracy.

W przepisach pojawia się obowiązek informowania kandydatów do pracy o wynagrodzeniu, jakie będą otrzymywać w razie zatrudnienia oraz o regulaminie wynagradzania. Czy wszystkie te informacje będą musiały zostać przekazane na etapie ogłoszenia o rekrutacji? Czy możliwe jest dokonanie podziału i np. przekazanie informacji o przedziale wynagrodzenia w ogłoszeniu, a poinformowanie o regulaminie później?

W przypadku cudzoziemców zatrudnianych jako pracownicy tymczasowi, dochodzi do kolizji dwóch reżimów prawnych: z jednej strony ustawowego limitu 18 miesięcy wykonywania pracy tymczasowej na rzecz jednego pracodawcy użytkownika, z drugiej strony – realnego czasu trwania postępowania o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę – twierdzi Czytelniczka, która zgłosiła problem do naszej akcji Poprawmy prawo. I postuluje dostosowanie przepisów dotyczących zezwoleń na pobyt czasowy i pracę do realiów pracy tymczasowej.

Pracownicy niekiedy spóźniają się do pracy, co może nie jest jakimś szczególnym ewenementem, ale w naszej sytuacji powoduje znaczące problemy praktyczne. Ze względu na rodzaj działalności pracownicy mają planowaną pracę każdego dnia roku – w tym także w święta, Sylwestra itp. - w sposób ciągły, tzn. na trzy zmiany. Pracownicy spóźniają się na poranną zmianę lub nawet wcale się nie pokazują, często po dniu świątecznym lub innym, który połączony jest zwyczajowo z zabawą (Sylwester). Czy można nakazać dłuższą pracę osobie, która pracowała na nocną zmianę czy też konieczne byłoby wezwanie innego pracownika?