Czy popierasz likwidację bariery na granicy Rzeczypospolitej Polskiej z Republiką Białorusi? - to czwarte pytanie, które Prawo i Sprawiedliwość chce zadać w referendum ogólnopolskim podczas wyborów. W poniedziałek - 14 sierpnia propozycję pytań ma przyjąć rząd, a Sejm ma zająć się wnioskiem o referendum na posiedzeniu 16-17 sierpnia.

wybory.gov.pl - to adres specjalnej strony internetowej, uruchomionej przez Państwową Komisję Wyborczą, w związku wyborami parlamentarnymi zaplanowanymi na 15 października. Można na niej znaleźć m.in. kalendarz wyborczy czy podział na okręgi wyborcze do Sejmu i Senatu. Stopniowo informacje będą uzupełniane.

Na 15 października 2023 r. prezydent Andrzej Duda wyznaczył termin wyborów do Sejmu i Senatu. Pozytywną opinię o tym terminie wydała Państwowa Komisja Wyborcza. Ogłoszenie terminu ma wpływ na kalendarz wyborczy. Przypominamy ważne terminy, zarówno dla komitetów wyborczych, jak i wyborców.

4 sierpnia ruszył Centralny Rejestr Wyborców. Zastąpił on blisko 2,5 tys. gminnych baz danych o wyborcach. Każdy wyborca jest w nim ujęty w konkretnym obwodzie i okręgu. Dostęp i obsługa Centralnego Rejestru Wyborców przez gminy oraz organy wyborcze następować będzie w czasie rzeczywistym. Obywatele będą mogli dotrzeć do funkcjonalności CRW, logując się profilem zaufanym na portalu gov.pl, ale jeszcze nie teraz - usługi będą uruchamiane stopniowo.

Stwierdzenie wygaśnięcia mandatu radnego musi być oparte o mocne dowody. Instytucja ta stanowi bowiem ingerencję w wynik demokratycznych wyborów, i to zarówno z punktu widzenia samego radnego, jak i wyborców, którzy na tego radnego oddali swój głos - orzekł Naczelny Sąd Administracyjny. Wygaszenie mandatu nie może być także wykorzystywane instrumentalnie.

Od kwietnia do czerwca 2023 r. Sąd Najwyższy rozpoznał pięć skarg wniesionych przez partie polityczne od uchwał Państwowej Komisji Wyborczej odrzucających sprawozdania partii politycznych o źródłach pozyskania środków finansowych. Dotyczyło to Solidarnej Polski, Konfederacji Odnowy Rzeczypospolitej Wolność i Nadzieja, Ruchu Narodowego oraz Lewicy Razem.

We wniosku o zmianę miejsca głosowania oraz zaświadczeniu o prawie do głosowania w referendum ogólnokrajowym nie będzie już konieczności podawania imienia ojca i daty urodzenia. Projekt wzoru zaświadczenia proponuje, aby było one zabezpieczane znakiem holograficznym zawierającym litery RO, naklejanym na zaświadczeniu.

Projekt rozporządzenia ministra cyfryzacji w sprawie spisu wyborców nadal przewiduje, że wójt (burmistrz, prezydent miasta) będzie musiał odręcznie podpisać spis wyborców. Przepisy nie przewidują bowiem potwierdzenia ich elektronicznym podpisem kwalifikowanym. Dobra wiadomość jest taka, że ustawodawca zdecydowanie jednak zmniejszył liczbę wymaganych podpisów.

Do 31 lipca, gminy mają zweryfikować poprawność danych w Centralnym Rejestrze Wyborców – wynika z komunikatu Prezesa Rady Ministrów. Zgodnie z harmonogramem wdrażania rejestru, widniejącym na rządowych stronach, CRW ma być uruchomiony do 1 sierpnia, ale ostateczny termin wskaże premier po zasięgnięciu opinii Państwowej Komisji Wyborczej.

Nadzwyczajny Krajowy Zjazd Adwokatury przyjął 16 czerwca 2023 r. uchwałę, w której apeluje do wszystkich obywateli Rzeczypospolitej Polskiej, niezależnie od przekonań politycznych, aby czynnie uczestniczyli w procesie wyborczym, wykorzystując swoje prawo do głosowania, wybierając te osoby, które wykazują szacunek i poszanowanie dla wartości konstytucyjnych, wartości europejskich, praw i wolności osobistych.

Podczas kontroli przed wyborami parlamentarnymi w 2019 r. różne uchybienia stwierdzone zostały w 78 proc. wizytowanych lokali wyborczych. Generalnie nie chodziło o bariery architektoniczne, ale o organizację lokalu wyborczego, np. oznakowanie przeszkód czy sposób przygotowania miejsc do tajnego głosowania. Rzecznik Praw Obywatelskich zwraca się w tej sprawie do organów samorządu lokalnego.

Senat przyjął w czwartek projekt nowelizacji Kodeksu wyborczego, który wydłuża z 24 do 48 godzin czas na dostarczenie do kraju protokołów z głosowania w obwodach za granicą podczas wyborów parlamentarnych, prezydenckich i do Parlamentu Europejskiego. Za przyjęciem projektu głosowało 55 senatorów, 40 było przeciw, nikt nie wstrzymał się od głosu. Projekt zostanie wniesiony do Sejmu.

Pieniądze zgromadzone w ramach Pracowniczych Planów Kapitałowych stanowią prywatną własność uczestnika PPK. Według przedstawicieli fiskusa, w świetle obowiązujących regulacji prawnych, środki zgromadzone w ramach Pracowniczych Planów Kapitałowych powinny być wykazywane w oświadczeniach majątkowych w pozycji dotyczącej posiadanych zasobów pieniężnych.

Rzecznik Praw Obywatelskich zwrócił się do marszałków Sejmu i Senatu o rozważenie konieczności zmiany przepisów Kodeksu wyborczego w celu usunięcia ograniczenia czasowego liczenia głosów w zagranicznych obwodach głosowania. Komisje te mają 24 godziny od zakończenia głosowania na policzenie głosów. Jeśli w tym czasie nie przekażą wyników głosowania do komisji okręgowych, to głosowanie w tych obwodach uważa się za niebyłe.

Niedawna nowelizacja Kodeksu Wyborczego nie rozwiązała problemu związanego z agitacją wyborczą i „wędrującym przecinkiem”. To oznacza, że agitacja nadal będzie możliwa poza kontrolą społeczną, bo agitować będzie mógł każdy, bez zgody komitetów wyborczych. To rodzi zagrożenie, że np. szkalujące kontrkandydata materiały mogą uciec spod trybu wyborczego i nie podlegać kontroli ani sankcjom.

Sąd Najwyższy, wbrew uchwale Państwowej Komisji Wyborczej, uznał za zasadną skargę pełnomocnika partii Lewica Razem. Nie chciał doprowadzić do jej marginalizacji. Uchwała PKW ze stycznia 2023 r. odrzuciła sprawozdanie o źródłach pozyskania środków finansowych. Chodziło o kredyty bankowe i warunki ich uzyskania oraz o wydatki poniesione ze środków Funduszu Wyborczego w 2021 r.

Świadczenie emerytalne dla sołtysów w wysokości 10 proc minimalnego wynagrodzenia za pracę za jedną pełną kadencję, następnie po 3 proc. za kolejne, nie więcej jak 19 procent tego wynagrodzenia. Także subkonto dla sołectwa. To propozycje Senatu. Senat wycofał się z propozycji nadania sołectwu odrębnej osobowości prawnej i wypłaty sołtysom wynagrodzenia za pełnioną funkcję.

Senat ocenił, że uchwalone przez Sejm przepisy, które mają ułatwić organizacje referendum lokalnego to złe prawo. Ustawa może doprowadzić do paraliżu jednostek samorządu terytorialnego, a wójta, burmistrza czy prezydenta łatwiej będzie odwołać niż wybrać. Senat podjął więc uchwałę o odrzuceniu nowelizacji ustawy o referendum lokalnym.

Wójtowie i burmistrzowie do końca kwietnia muszą przekazać komisarzowi wyborczemu informacje o miejscowościach, w których mieszka co najmniej 200 mieszkańców, nie było tam obwodowej komisji wyborczej i istnieje możliwość zorganizowania tam lokalu wyborczego. Wytyczne PKW wyjaśniają, jakie kryteria powinien spełniać lokal wyborczy w takiej miejscowości.

W ocenie Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka, tak zwana ustawa lex pilot stanowi niedopuszczalną na gruncie prawa polskiego i międzynarodowego ingerencję w wolność wypowiedzi, obejmująca wolność otrzymywania i przekazywania informacji. Stanowi też niebezpieczną formę faworyzowania telewizji publicznej nad innymi, komercyjnymi mediami przez organy państwowe. I może wpłynąć negatywnie na wynik wyborów.