Łatwiej będzie utworzyć stałe obwody do głosowania w mniejszych miejscowościach. W niektórych okolicznościach, wójt gminy ma obowiązek zapewnić bezpłatny transport do lokalu wyborczego wszystkim wyborcom. Zmienia się skład i tryb działania komisji wyborczych. Takie m.in. zmiany przynosi nowelizacja Kodeksu Wyborczego, która 16 marca została opublikowana w Dzienniku Ustaw.

Zamiast blisko 2,5 tys. gminnych baz danych o wyborcach, powstanie jeden, centralny. Każdy wyborca zostanie ujęty w jednym rejestrze w konkretnym obwodzie i okręgu, zaś dostęp i obsługa Centralnego Rejestru Wyborców przez gminy oraz organy wyborcze następować będzie w czasie rzeczywistym. Prezydent podpisał ustawę z 23 stycznia, nowelizacją Kodeks wyborczego, której celem jest powstanie Centralnego Rejestru Wyborców.

Jeśli zamiany w Kodeksie wyborczym zostaną ostatecznie uchwalone, w niektórych gminach może zabraknąć świetlic bądź innych budynków, aby utworzyć nowe obwodowe lokale wyborcze. Samorządowcy zwracają też uwagę, że już w poprzednich wyborach były problemy z naborem członków komisji. Wskazują też na niebezpieczeństwa związane w czasie wyborów samorządowych z dowozem wyborców.

Referendum lokalne będzie można zorganizować w dwóch terminach w ciągu całej kadencji. Określone zostaną centralnie. Próg do zainicjowania referendum i ważności głosowania będzie niższy – zakłada to nowelizacja ustawy o referendum lokalnym, której pierwsze czytanie odbyło w środę w Sejmie. Eksperci wytykają jej błędy, niejasności i niekonstytucyjność oraz możliwość naruszenia cienkiej linii między partycypacją społeczną a chaosem.

Uchwalona przez Sejm nowelizacja Kodeksu wyborczego dopuszcza filmowanie przez mężów zaufania także przebiegu głosowania. Może to stanowić zagrożenie dla tajności głosowania i wywoływać niedopuszczalną presję na wyborców. Wątpliwości budzi też rozwiązanie, że serwer, na który mają trafiać te nagrania, prowadzić ma minister cyfryzacji, a nie Państwowa Komisja Wyborcza.

Kancelaria Prezydenta stale monitoruje propozycje w sprawie zmian w Kodeksie wyborczym. Z dużym optymizmem należy podchodzić do zmian profrekwencyjnych. Prezydent Duda podejmie decyzję po całym procesie legislacyjnym - powiedziała w sobotę Małgorzata Paprocka, minister w Kancelarii Prezydenta o uchwalonej nowelizacji.

Praca komisji wyborczej w komplecie, a nie liczenie głosów w podgrupach, utworzenie obwodowych komisji wyborczych w mniejszych miejscowościach, a także wzmocnienie statusu obserwatorów społecznych oraz mężów zaufania - takie m.in. zmiany przewiduje wniesiony przez posłów Prawa i Sprawiedliwości projekt nowelizacji Kodeksu wyborczego. W środę Sejm zdecydował o dalszych pracach nad nim.

Już obowiązuje abolicja dla samorządowców, którzy udostępnili dane wyborców na potrzeby niedoszłych wyborów kopertowych w 2020 roku. Po tym jak Sejm 15 grudnia odrzucił veto Senatu, prezydent Andrzej Duda podpisał ustawę i w czwartek weszła ona w życie. Ustawa przewiduje, że nie wszczyna się postępowania w tej sprawie, a wszczęte umarza, natomiast wyroki skazujące ulegają zatarciu z mocy prawa.

Senatorowie odrzucili ustawę o zaniechaniu ścigania za niektóre czyny związane z organizacją wyborów prezydenckich zarządzonych na 10 maja 2020 r. Przewiduje ona m.in że postępowania w tych sprawach wszczęte i niezakończone prawomocnym wyrokiem przed dniem wejścia w życie ustawy umarza się, a wyroki skazujące ulegają zatarciu z mocy prawa. Ustawa wróci teraz do Sejmu.

Pytania referendalne powinny być napisane prosto, zwięźle i bez używania specjalistycznych zwrotów. Tzw. blokowanie pytań lub zadawanie pytań od strony negatywnej - "czy jesteś przeciw..." choć dopuszczalne mogą zostać uznane przez sąd za sprzeczne z prawem. Pytanie powinno dawać też jasność, czy wynik referendum ma charakter wiążący, czy tylko opiniodawczy.

Organizacja referendum lokalnego wymaga wiele wysiłku i kosztów. Ten nie jest jednak zazwyczaj doceniany, o czym świadczy szereg referendów w Polsce, które z powodu zbyt niskiej frekwencji okazały się nieważne. A przecież referendum lokalne to instytucja, której rola dla wspólnoty mieszkańców mogłaby być nie do przecenienia.

Posłowie Solidarnej Polski chcą zmian w Kodeksie Wyborczym, a konkretnie uchylenia przepisu, który zwalnia komitety wyborcze utworzone przez mniejszości narodowe z pięcioprocentowego progu wyborczego. Według autorów projektu utrzymanie takiego przywileju uderza w równość wyborów. A jego zniesienie uderzy praktycznie w mniejszość niemiecką w Polsce.

Musimy wprowadzić zmiany w ordynacji wyborczej, tak, żeby było trudniej dokonywać jakiś manipulacji, czy fałszerstw - powiedział prezes Prawa i Sprawiedliwości Jarosław Kaczyński. Zmiany miałyby dotyczyć metody liczenia głosów, obowiązku nagrywania przebiegu głosowania, miałby też powstać system Zjednoczonej Prawicy do kontroli wyborów.

Odrzucenie sprawozdania finansowego przez Państową Komisję Wyborczą nastąpiło w wyniku ustalenia, że działalność komitetu wyborczego danej partii za lata 2020 i 2019 finansowana była ze środków niepochodzących z Funduszu Wyborczego. A oddalenie skargi przez Sąd Najwyższy wynikało z nietrafnych argumentów związanych z nieterminowością złożenia tych sprawozdań.

Ponieważ od czasu wprowadzenia obecnego podziału kraju na okręgi wyborcze do parlamentu nastąpiły istotne migracje ludności, ustawodawca jest zobowiązany skorygować liczby mandatów w niektórych z nich, by głosy wyborców w każdym miały podobną siłę. Powinien to zrobić bez analizowania ewentualnych politycznych strat i korzyści – uważa prof. Ryszard Piotrowski.

Posłowie Prawa i Sprawiedliwości złożyli 9 listopada br. projekty zmiany Konstytucji RP. Mają one ograniczyć immunitet parlamentarzystów oraz sędziów. Do laski marszałkowskiej wpłynął też projekt ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora. Zniesiony zostanie immunitet formalny, który pozwoli prokuratorowi postawić te osoby przed sądem. Opozycja jest przeciwna tym zmianom.

Sejm opowiedział się w piątek przeciwko uchwale Senatu o odrzuceniu w całości ustawy wydłużającej kadencję samorządów do 30 kwietnia 2024 r. Ustawa trafi teraz do prezydenta. Zgodnie z tą regulacją, data wyborów wyznaczona miałaby być na dzień wolny od pracy przypadający nie wcześniej niż 31 marca 2024 r. i nie później niż 23 kwietnia 2024 r.

Utworzenie unijnych okręgów wyborczych, aby można było głosować od 16. roku życia oraz stały termin wyborów przypadający na 9 maja, to tylko niektóre propozycje Parlamentu Europejskiego. Zmianom zasad wyboru europosłów przeciwna jest Polska - wynika z projektu stanowiska przygotowanego w MSWiA.

Sejm pracuje nad rozwiązaniami legalizującymi działania niektórych władz samorządowych podejmowane w związku z tzw. wyborami korespondencyjnymi. Zdaniem Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka, próba przyjęcia takiej ustawy jest kolejnym dowodem na trwający w Polsce kryzys praworządności, w którym władza kosztem praw i wolności obywateli zabezpiecza swoje partykularne interesy.

Sejm uchwalił ustawę wydłużającą kadencję samorządów do 30 kwietnia 2024 roku. Zdaniem ekspertów Fundacji Batorego nie występują nadzwyczajne okoliczności uzasadniające tak istotną ingerencję w reguły wyborów, a najlepszym rozwiązaniem byłaby uchwała Sejmu o skróceniu swojej kadencji. Negatywnie zmianę ocenia też Związek Miast Polskich.