Rozliczenie się z bankiem po prawomocnym wyroku ustalającym nieważność umowy kredytu frankowego nie wymaga zazwyczaj interwencji komornika, gdy polubowne załatwienie kwestii rozliczeń jest dla strony przegranej w sądzie korzystniejsze. Zdarzają się jednak sytuacje, gdy zachodzi konieczność wszczęcia postępowania egzekucyjnego.

Krajowa Rada Sądownictwa, na zakończonym właśnie posiedzeniu plenarnym, rozpatrzyła 222 z 224 kandydatur absolwentów aplikacji sędziowskiej KSSiP na asesorów sądów powszechnych. Pozostały dwie, ich rozpoznanie zostało odroczone ze względu na potrzebę złożenia dodatkowych wyjaśnień. Rada zapewnia, że szybko zakończy procedurę, a czas jest istotny, bo z początkiem sierpnia przyszli asesorzy stracą prawo do stypendium.

Minister sprawiedliwości Adam Bodnar poinformował, że w piątek do Sądu Najwyższego trafią wnioski o uchylenie immunitetu czterem sędziom zamieszanym w tzw. aferę hejterską: Łukaszowi Piebiakowi, Jakubowi Iwańcowi, Arkadiuszowi Cichockiemu oraz Przemysławowi Radzikowi. Sprawą zajmuje się powołany przez ministra zespół śledczy prokuratorów we Wrocławiu.

Trybunał Konstytucyjny, orzekając niekonstytucyjność noweli o Narodowym Centrum Badań i Rozwoju, z powodu niedopuszczenia do głosowania - Mariusza Kamińskiego i Macieja Wąsika, otworzył Puszkę Pandory. Rozstrzygnięcie zapadło tym razem w składzie bez dublerów i choć prawnicy stoją na stanowisku, że jest wadliwe, bo np. skład wyznaczała prezes Trybunału, która prezesem już być nie powinna, może mieć wpływ na inne zakwestionowane przez prezydenta ustawy. A na pewno - jak dodają - pogłębia chaos prawny.

Ustawa o współpracy władz w sprawie przewodnictwa Polski w Radzie UE, a konkretnie kwestia konieczności uzyskania zgody prezydenta na rządowego kandydata na stanowisko sędziego TSUE, ma być przyczyną nieogłaszania konkursu na to stanowisko. Tak wynika z wypowiedzi ministra sprawiedliwości Adama Bodnara. Prawnicy podkreślają jednak, że brak polskiego sędziego w Trybunale uderza w interesy Polski, więc z konkursem nie ma na co czekać. W ich ocenie ewentualna odmowa obciąży Andrzeja Dudę.

Ministerstwo Sprawiedliwości wraca do pomysłu poprzedników, by zastawy rejestrowe uznawane były po upływie 20 lat za wykreślone z mocy prawa. Orzecznicy będą jednak musieli przejrzeć wszystkie akta rejestrowe i sprawdzić czy strony nie postanowiły o utrzymaniu zastawu na kolejne maksymalnie 10 lat. Jeśli takiej zmiany nie będzie, zostanie wydane zarządzenie o adnotacji w systemie teleinformatycznym, że zastaw wygasł i uznaje się go za wykreślony z mocy prawa.

Senat Uniwersytetu Jagiellońskiego podjął uchwałę o nadaniu tytułu doktora honoris causa Uniwersytetu Jagiellońskiego sędziemu w stanie spoczynku Jackowi Gudowskiemu. Uzasadniono to twórczym i oryginalnym wkładem do nauki prawa i postępowania cywilnego, a także kształtowaniem orzecznictwa sądowego, zwłaszcza Sądu Najwyższego oraz budowaniem autorytetu SN i zaufania do wymiaru sprawiedliwości.

Sprawa dotycząca emerytury rozpoznana została w terminie 18 miesięcy od wpływu akt sprawy do Sądu Apelacyjnego w Warszawie. Ale tego czasu nie można uznać za okres znacząco wydłużony. Zwłaszcza że akta zostały przekazane Ministerstwu Sprawiedliwości celem przygotowania stanowiska do postępowania przed Europejskim Trybunałem Praw Człowieka - orzekł Sąd Najwyższy.

Mniejsza liczba prokuratorskich wniosków o tymczasowe aresztowanie to dobry sygnał. Ale nie może być tak, że prawo się nie zmienia, a tylko od zmiany politycznej w kraju zależy to, czy liczba tymczasowo aresztowanych rośnie, czy maleje – mówi dr hab. Mikołaj Małecki z Uniwersytetu Jagiellońskiego, prezes Krakowskiego Instytutu Prawa Karnego.

Po pozwach związanych z naliczaniem wynagrodzeń na podstawie ustawy okołobudżetowej, a nie ustrojowej, szykują się kolejne - związane z odwoływaniem prokuratorów z delegacji. Chodzi o niedochowanie terminu trzymiesięcznego wypowiedzenia. Związek Zawodowych Prokuratorów i Pracowników Prokuratury opracował już wzór takiego pozwu, uzasadniając to tym, że zjawisko stało się już masowe i przywołując w nim orzeczenie Sądu Najwyższego.

Zażalenie na postanowienie sądu o zwolnieniu adwokata z tajemnicy zawodowej ma wstrzymywać jego wykonanie do momentu rozpoznania sprawy przez II instancję - taka zmiana w procedurze karnej znalazła się w ustawie naprawczej, przygotowanej przez Komisję Kodyfikacyjną Prawa Karnego. Cel to lepsza ochrona tajemnicy - także m.in. dziennikarskiej, lekarskiej, radcowskiej i notarialnej. Prawnicy pomysł chwalą choć podkreślają, że potrzebne są i inne zmiany np. w zakresie przeszukania kancelarii. A prokuratorzy obawiają się o sprawy niecierpiące zwłoki.

Krajowa Szkoła Sądownictwa i Prokuratury (KSSiP) organizuje szkolenie dotyczące zasad i warunków umieszczania dzieci w pieczy zastępczej - poinformowało Rzeczniczkę Praw Dziecka Ministerstwo Sprawiedliwości. Szkolenie ma odbyć się w dwóch edycjach, zdalnie, na łącznie 120 miejsc. Apelowała o to sama RPD mec. Monika Horna-Cieślak zaniepokojona, że sądy decydują się na piecze zastępczą w sytuacji braku porozumienia między rodzicami.

Obowiązkowe formularze uzasadnień w sprawach karnych mogą już wkrótce przejść do lamusa. 26 czerwca br. Sejm zajmie sie projektem poselskim, który to zakłada. Chodzi o uchylenie art. 99a kodeksu postępowania karnego, zgodnie z którym uzasadnienie wyroku sądu pierwszej instancji, w tym wyroku nakazowego i wyroku łącznego, oraz wyroku sądu odwoławczego i wyroku wydanego w postępowaniu o wznowienie postępowania, sporządza się na formularzu według ustalonego wzoru.

Nadużywanie instytucji tymczasowego aresztowania to w Polsce stary problem, a ostatnie lata były pod tym względem szczególnie złe. Ale od początku roku trend wyraźnie się zmienia. Bez zmian w prawie i bez wytycznych z centrali, prokuratorzy kierują do sądów o 30 proc. mniej wniosków o zastosowanie tego najbardziej uciążliwego środka zapobiegawczego.

Pełnomocnicy kredytobiorców próbują różnych metod, żeby przyspieszyć ciągnące się latami postępowania w sprawach frankowych. Skutek zależy jednak nie tyle od ich determinacji, co od szczęścia i przypadku. Tymczasem samym frankowiczom czekanie na wyrok może się opłacić - z powodu ustawowych odsetek za opóźnienie, które bank będzie musiał wypłacić.

Ministerstwo Sprawiedliwości pracuje nad zmianami, które mają umożliwić wnoszenie przez profesjonalnych pełnomocników, poprzez portal informacyjny sądów, pism procesowych w postępowaniu odwoławczym, a także wzajemne doręczanie pism. Postulują o to od dawna samorządy prawnicze, a Naczelna Rada Adwokacka przygotowała w tym zakresie swój własny projekt zmian.

Instytucja ławnika ma być rozpropagowana, planowane są dla nich wyższe stawki już za 2025 r. i szerszy zakres spraw - np. mają zasiadać w składach w procesach o zadośćuczynienie. Sami ławnicy mieliby być z czasem wyłaniani podczas wyborów samorządowych - to zapowiedzi, które padły podczas konferencji ministra sprawiedliwości Adama Bodnara.

W drugim kwartale 2025 r. ma być gotowy projekt zmian, które zastąpią ubezwłasnowolnienia modelem wspieranego podejmowania decyzji. Propozycje przewidują dwa typy kuratorów - wspierający będzie ustanawiany dla osób wymagających lżejszej formy wsparcia, a reprezentujący dla osób wymagających intensywniejszej pomocy. Kurator będzie wyznaczany na okres nie dłuższy niż 5 lat i możliwe będzie jego ponowne ustanowienie. Co więcej, na wypadek choroby - np. Altzheimera, przewidziano pełnomocnictwo rejestrowe.

Począwszy od 26 stycznia prof. Adam Bodnar wydał 15 zarządzeń o powołaniu Rzecznika Dyscyplinarnego Ministra Sprawiedliwości, czyli tzw. rzeczników ad hoc. Zarządzenia te dotyczą 86 postępowań dyscyplinarnych i 39 sędziów. Zgodnie z przepisami rzecznicy ad hoc prowadzą sprawy dyscyplinarne wyznaczone im przez ministra, a w momencie gdy je przejmą, nie mogą ich już prowadzić dotychczasowi rzecznicy.

Projekt ustawy naprawczej został już przekazany przez Komisję Kodyfikacyjną Prawa Karnego ministrowi sprawiedliwości. Wśród wielu zmian jest i taka propozycja, która zakłada wydłużenie możliwości wnoszenia apelacji z 14 do 30 dni. Rozwiązania chwalą prawnicy, wskazując choćby na to, że sąd ma możliwość wydłużenia terminu sporządzenia uzasadnienia "w sprawie zawiłej lub z innej ważnej przyczyny".