Obowiązkowe formularze uzasadnień w sprawach karnych mogą już wkrótce przejść do lamusa. 26 czerwca br. Sejm zajmie sie projektem poselskim, który to zakłada. Chodzi o uchylenie art. 99a kodeksu postępowania karnego, zgodnie z którym uzasadnienie wyroku sądu pierwszej instancji, w tym wyroku nakazowego i wyroku łącznego, oraz wyroku sądu odwoławczego i wyroku wydanego w postępowaniu o wznowienie postępowania, sporządza się na formularzu według ustalonego wzoru.

Nadużywanie instytucji tymczasowego aresztowania to w Polsce stary problem, a ostatnie lata były pod tym względem szczególnie złe. Ale od początku roku trend wyraźnie się zmienia. Bez zmian w prawie i bez wytycznych z centrali, prokuratorzy kierują do sądów o 30 proc. mniej wniosków o zastosowanie tego najbardziej uciążliwego środka zapobiegawczego.

Pełnomocnicy kredytobiorców próbują różnych metod, żeby przyspieszyć ciągnące się latami postępowania w sprawach frankowych. Skutek zależy jednak nie tyle od ich determinacji, co od szczęścia i przypadku. Tymczasem samym frankowiczom czekanie na wyrok może się opłacić - z powodu ustawowych odsetek za opóźnienie, które bank będzie musiał wypłacić.

Ministerstwo Sprawiedliwości pracuje nad zmianami, które mają umożliwić wnoszenie przez profesjonalnych pełnomocników, poprzez portal informacyjny sądów, pism procesowych w postępowaniu odwoławczym, a także wzajemne doręczanie pism. Postulują o to od dawna samorządy prawnicze, a Naczelna Rada Adwokacka przygotowała w tym zakresie swój własny projekt zmian.

Instytucja ławnika ma być rozpropagowana, planowane są dla nich wyższe stawki już za 2025 r. i szerszy zakres spraw - np. mają zasiadać w składach w procesach o zadośćuczynienie. Sami ławnicy mieliby być z czasem wyłaniani podczas wyborów samorządowych - to zapowiedzi, które padły podczas konferencji ministra sprawiedliwości Adama Bodnara.

W drugim kwartale 2025 r. ma być gotowy projekt zmian, które zastąpią ubezwłasnowolnienia modelem wspieranego podejmowania decyzji. Propozycje przewidują dwa typy kuratorów - wspierający będzie ustanawiany dla osób wymagających lżejszej formy wsparcia, a reprezentujący dla osób wymagających intensywniejszej pomocy. Kurator będzie wyznaczany na okres nie dłuższy niż 5 lat i możliwe będzie jego ponowne ustanowienie. Co więcej, na wypadek choroby - np. Altzheimera, przewidziano pełnomocnictwo rejestrowe.

Począwszy od 26 stycznia prof. Adam Bodnar wydał 15 zarządzeń o powołaniu Rzecznika Dyscyplinarnego Ministra Sprawiedliwości, czyli tzw. rzeczników ad hoc. Zarządzenia te dotyczą 86 postępowań dyscyplinarnych i 39 sędziów. Zgodnie z przepisami rzecznicy ad hoc prowadzą sprawy dyscyplinarne wyznaczone im przez ministra, a w momencie gdy je przejmą, nie mogą ich już prowadzić dotychczasowi rzecznicy.

Projekt ustawy naprawczej został już przekazany przez Komisję Kodyfikacyjną Prawa Karnego ministrowi sprawiedliwości. Wśród wielu zmian jest i taka propozycja, która zakłada wydłużenie możliwości wnoszenia apelacji z 14 do 30 dni. Rozwiązania chwalą prawnicy, wskazując choćby na to, że sąd ma możliwość wydłużenia terminu sporządzenia uzasadnienia "w sprawie zawiłej lub z innej ważnej przyczyny".

Wynagrodzenia pracowników sądów i asystentów to jedna z kwestii, która powinna zostać jak najszybciej rozwiązana. Są bowiem na skandalicznym poziomie. W tym zakresie nie jest potrzebna praca Komisji Kodyfikacyjnej Ustroju Sądownictwa i Prokuratury, a współpraca resortów sprawiedliwości i finansów - mówi prof. Krystian Markiewicz, przewodniczący Komisji i szef Iustitii. Dodaje, że sprawa jest szczególnie ważna teraz, gdy sądy zmagają się z problemami kadrowymi, związanymi z sytuacją wokół neo-KRS.

Sędzia nie może zostać zmuszony do orzekania wspólnie z sędziami wyznaczonymi do składu z naruszeniem prawa potwierdzonym w orzeczeniach sądów krajowych oraz trybunałów europejskich - wskazał Rzecznik Praw Obywatelskich w opinii przekazanej do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. Ma ona związek ze skargą sędziego Izby Cywilnej Sądu Najwyższego Pawła Grzegorczyka, który wbrew swojej woli został wyznaczony do orzekania w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej SN.

Opinia Rzecznika Generalnego TSUE w sprawie restrukturyzacji Getin Noble Bank w upadłości jest dobrym dla frankowiczów prognostykiem przed jesiennym wyrokiem trybunału dotyczącym GNB. Jeżeli podtrzyma on swoją dotychczasową praktykę i przychyli się do opinii rzecznika, to pod koniec roku, frankowiczom z GNB otworzy się droga do dochodzenia odszkodowań od Skarbu Państwa - pisze Marcin Szołajski, radca prawny z Szołajski Legal Group.

Na piątkowej sesji plenarnej Komisja Wenecka - organ doradczy Rady Europy do spraw prawa konstytucyjnego - przyjęła wydaną w trybie pilnym opinię o projekcie nowelizacji ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa. W ocenie Komisji reforma będzie chronić niezależność sądownictwa i jest zgodna ze standardami europejskimi.

Ministerstwo Sprawiedliwości opublikowało właśnie końcowe wyniki egzaminów adwokackiego i radcowskiego. W tym roku wyższa zdawalność była u adwokatów - 86,8 proc., u radców wyniosła 83,1 proc. Dla kandydatów na adwokatów najtrudniejsze było zadanie z prawa karnego - wystawiono z niego aż 83 oceny niedostateczne, a w przypadku przyszłych radców - prawo cywilne - 150 niedostatecznych ocen.

24 czerwca 2024 r. o godz. 18:00 odbędzie się webinarium Immunitet państwa i immunitety urzędników państwowych w czasach transformacji. Uczestnicy dyskutować będą o tym jakie immunitety przysługują państwom, osobom i organizacjom międzynarodowym oraz, czy i w jakim zakresie należy je ograniczać biorąc pod uwagę interesy jednostki.

Sędziowie i sądy okręgu gdańskiego nieco pogubiły się w sprawach dyscyplinarnych. Świadczy o tym przekazanie przez sąd II instancji do Sądu Najwyższego sprawy karnej przeciwko sędziemu z oskarżenia publicznego za przestępstwo umyślne poświadczenia nieprawdy w protokole rozprawy. Sąd Najwyższy nie osądzi takiej sprawy do czasu rozstrzygnięcia w postępowaniu karnym.

Zważywszy na pogłębiającą się zapaść wymiaru sprawiedliwości, happeningi z paprotkami nie tylko nie powinny znajdować się na liście działań priorytetowych Ministerstwa Sprawiedliwości, ale w tej formule w ogóle nie powinny mieć miejsca. Próba "odczarowywania" czy "ocieplania" w ten sposób wizerunku ławnika jest wysoce niefortunna, a nawet szkodliwa. Postulat "wyniesienia paprotek" z sądu może umocnić negatywne stereotypy - pisze prof. Andrzej Olaś z Zakładu Postępowania Cywilnego WPiA Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Prokurator Krajowy Dariusz Korneluk uchylił polecenie z 16 grudnia 2019 r., na mocy którego prokuratorzy mieli obowiązek składania wniosków o wyłączenie sędziów, którzy kwestionowali w postępowaniu sądowym status innego sędziego. Z pisma, do którego dotarło Prawo.pl, wynika że od prokuratorów wymagano też, by w takich sytuacjach powiadamiani byli rzecznicy dyscyplinarni i Prokuratura Krajowa.

Ministerstwo Sprawiedliwości chce podkreślać znaczenie ławników w sądzie i zwiększyć ich rolę w rozpoznawaniu spraw. Pierwszym etapem ma być akcja informacyjno-promocyjna z paprotkami - roślinami w roli głównej. Wynoszone z sądu paprotki mają odczarować stygmatyzujące przezwisko dla ławnika. Prawnicy wskazują jednak, że używanie w tym celu prześmiewczego określenia, jest niefortunne. A sami ławnicy, że chcą być promowani, ale niekoniecznie w ten sposób.

Instytucja doręczenia komorniczego uprzykrza życie nie tylko sądom czy powodom, ale i pozwanym, którzy muszą liczyć się z wizytą komornika w mieszkaniu lub rozpytywaniem wśród sąsiadów. Wpływa ona również na przedłużenie postępowania sądowego - pisze Kamil Paweł Szmidt, adwokat w RESIST Rezanko Sitek.

Minister Sprawiedliwości rozpoczął 18 czerwca procedurę odwołania z pełnionych funkcji prezesa Sądu Okręgowego w Warszawie sędzi Joanny Przanowskiej-Tomaszek i pięciu wiceprezesów. Teraz reaguje na to Krajowa Rada Sądownictwa - wyrażając, jak wskazano w uchwale, głębokie zaniepokojenie. Powołuje się przy tym na zabezpieczenie Trybunału Konstytucyjnego, który w czwartek ma wypowiedzieć się na temat konstytucyjności przepisów dotyczących odwołania kierownictwa sądów.