Rzeczniczka prasowa prokuratora generalnego Anna Adamiak poinformowała, że prezydent Andrzej Duda częściowo ułaskawił działacza środowisk narodowych Roberta Bąkiewicza w zakresie wymierzonej mu prawomocnie w 2023 roku kary ograniczenia wolności w postaci obowiązku pracy na cele społeczne. Postanowienie o zastosowaniu prawa łaski jest datowane na 11 lipca.

Symboliczna podwyżka, nienadążanie za inflacją i minimalnym wynagrodzeniem oraz wzrostem utrzymania – tak propozycję 6310 zł kwoty bazowej do wyliczania dotacji na nieodpłatną pomoc prawną oceniają powiaty i Naczelna Rada Adwokacka. Wskazują również, że w skrajnych przypadkach może to prowadzić do „zagrożenia ciągłości realizacji ustawowych zadań", czyli – braku obsady punktów.

Do 15 lipca do Prokuratury Krajowej miały spływać analizy zarówno wynagrodzeń pracowników prokuratur, jak i propozycje systemowych zmian w tym zakresie. Swoje postulaty mają też asystenci prokuratorów, którzy nadal czują się pokrzywdzeni po tegorocznych podwyżkach. Chodzi o różnice w wynagrodzeniach, w porównaniu z kolegami z sądów. Asystenci prokuratorów mówią też głośno o konieczności zmiany modelu ustalania ich wynagrodzeń na mnożnikowy, uzależniony od pensji prokuratora.

Uchwała o stwierdzenie „nieprawidłowości w wykonaniu budżetu państwa w: części budżetowej - Sąd Najwyższy" jest ze swej istoty nieprawidłowa i krzywdząca. Dlatego, że żaden uprawniony do tego podmiot nie wykazał nieprawidłowości w wykonaniu budżetu państwa przez Sąd Najwyższy. Z kolei komisje sejmowe nie wskazały obszarów w jakich Sąd Najwyższy miał się dopuścić nieprawidłowości w wykonaniu budżetu państwa - stwierdza w oświadczeniu I Prezes Sądu Najwyższego prof. Małgorzata Manowska.

Sąd mógł przeprowadzić postępowanie dowodowe i przesłuchać świadków, jeśli uznał to za celowe. Jednak nie mógł on zakończyć postępowania dowodowego, udzielić głosu obecnym stronom i wydać wyroku zaocznego w sytuacji, gdy nie było obrońcy. Sąd jest po zakończeniu zaplanowanych czynności dowodowych zobligowany do odroczenia rozprawy - orzekł Sąd Okręgowy w Warszawie w sprawie wypadku drogowego.

Niby o niewiele, ale Ministerstwo Sprawiedliwości chce obniżyć widełki mnożników dodatków funkcyjnych m.in. dla prezesów i wiceprezesów sądów apelacyjnych, okręgowych i rejonowych, a także przewodniczących wydziałów. Niższe mają być też w przypadku sędziów/podsekretarzy stanu w MS i rzecznika dyscyplinarnego ministra. Projekt rozporządzenia jest w opiniowaniu, a resort uzasadnia go koniecznością prowadzenia racjonalnej polityki budżetowej i wyższym - niż w innych grupach zawodowych - wzrostem wynagrodzeń.

Ministerstwo Sprawiedliwości zapewnia, że nie odpuszcza tematu tzw. kancelarii odszkodowawczych. Chce wypracować - jak poinformowało Prawo.pl - rozwiązania, które przyczynią się do skuteczniejszej ochrony praw konsumentów, przy jednoczesnym poszanowaniu prawa do prowadzenia działalności gospodarczej. Na stole jest m.in. obowiązkowe OC i uregulowanie kwestii niedozwolonych postanowień umownych. Prawnicy pomysłami nie są zachwyceni - mówią wprost, że to szukanie furtki tam, gdzie powinny nastąpić zdecydowane działania ministerialne.

Projektowanie jakiegoś potencjalnego kompromisu, który miałby rozwiązać problemy z przywracaniem praworządności w Polsce, nie ma sensu, bo z Europejskim Trybunałem Praw Człowieka i Trybunałem Sprawiedliwości UE nie można zawrzeć politycznej ugody. One stoją na straży określonych standardów i albo się ich przestrzega, albo nie – twierdzi prof. Włodzimierz Wróbel, sędzia Sądu Najwyższego. I dodaje, że zawarte w kraju porozumienie polityczne nie będzie wiązać tych trybunałów.

Sztuczna inteligencja może mieć swoje zastosowanie w sądach, ale jej wprowadzenie wymaga zapewnienia odpowiednich warunków technicznych, standardów, a przede wszystkim odpowiedzi na pytanie, do czego ma służyć. A powinna usprawniać pracę i niwelować chociaż częściowo negatywne skutki braków kadrowych – np. poprzez wspomaganie pracy pracowników Biura Podawczego czy choćby generowanie automatycznego protokołu – pisze Marcelina Lech, asystentka sędziego SN.

Dopóki orzeczenia sądowe wydają żywi ludzie, a nie AI, to nie tylko fakty i przepisy mają znaczenie dla wyroku. Jak pokazują badania, zmęczenie i głód sędziego mogą wpłynąć na surowość orzeczonej kary. Znaczenie może mieć też presja społeczna, medialna czy nieuświadomione stereotypy. Wpływ czynników pozaprawnych na decyzje sędziów od dawna jest przedmiotem badań zarówno prawników, jak i psychologów. Temat ten doczekał się wielu analiz oraz licznych publikacji naukowych.

Rzecznik Praw Obywatelskich zwrócił się do Kancelarii Prezydenta RP z prośbą o wyjaśnienie przyczyn zwłoki w podpisaniu aktów mianowania na asesorów. Kandydaci na asesorów wybrali stanowiska w sądach już w kwietniu, ale do dziś nie otrzymali aktów mianowania, przez co nie mogą rozpocząć pracy. Skończyło im się też stypendium, a z końcem czerwca stracili prawo do ubezpieczenia zdrowotnego.

Stowarzyszenie Forum Adwokatów zwróciło się do premiera Donalda Tuska z petycją o niezwłoczne ogłoszenie w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 23 kwietnia 2025 r. Chodzi o orzeczenie o niekonstytucyjności przepisów dotyczących wynagrodzenia dla kuratorów ustanawianych m.in. dla osób nieznanych z miejsca pobytu. W tym momencie otrzymują 40 proc. stawek minimalnych za czynności adwokackie czy radcowskie. Adwokaci podkreślają, że niepublikowanie wyroku godzi w konstytucyjne prawa obywateli.

21 lipca br. Sąd Rejonowy w Koninie rozpozna jeden z kilku pozwów o wyrównanie adwokatowi stawki za "urzędówkę". Kwestionowane wynagrodzenie zostało wyliczone na podstawie przepisów uznanych przez Trybunał za niekonstytucyjne. Jeśli wyrok będzie korzystny, to takie pozwy - podobnie jak sprawy frankowe - mogą zalać sądy. Adwokaci wzywają ministra sprawiedliwości do reformy systemu urzędówek, w tym opracowania mechanizmu odszkodowawczego, na wypadek ich zaniżenia.

Prawnicy coraz częściej korzystają z możliwości, jakie daje sztuczna inteligencja. Zaczynają po nią sięgać także sędziowie, choć w MS trwają dopiero prace nad rozwiązaniami, które by im to w szerszym i bezpiecznym zakresie umożliwiały. Eksperci nie mają jednak wątpliwości, gdzie dla AI w sądownictwie miejsca nie ma. Jak podkreślają, jest omylna i nie ma umiejętności miękkich – może więc pomagać przy prowadzeniu przez sędziego sprawy, ale nie może w niej rozstrzygać.

Zarząd Stowarzyszenia Sędziów Polskich „Iustitia" ocenił wypowiedź prezydenta Andrzeja Dudy, dotyczącą sędziów, jako niedopuszczalną próbę zastraszenia środowiska sędziowskiego. W specjalnej uchwale Iustitia wskazała, że narusza ona elementarne standardy komunikacji i podsyca atmosferę nienawiści w debacie publicznej, a także potwierdza, że "nierozliczone zło wraca ze zdwojoną siłą".

Liczba przestępstw w Polsce jest niemal dwukrotnie mniejsza niż 20 lat temu. Przeciętny podejrzany jest znacznie starszy niż był wtedy. Podejrzanych cudzoziemców w liczbach bezwzględnych jest dużo jak nigdy wcześniej, ale odsetek łamiących prawo obywateli innych państw jest mniejszy niż odsetek łamiących prawo Polaków. To wnioski z wydanej przez Instytut Wymiaru Sprawiedliwości kolejnej edycji "Atlasu przestępczości w Polsce".

Coraz bliższa jest możliwość wnoszenia środków odwoławczych i wniosków o uzasadnienie, a także np. odpowiedzi na apelację za pośrednictwem konta na portalu informacyjnym sądów. Sejm przyjął właśnie nowelę wprowadzającą taką możliwość w sprawach karnych. Na początkowym etapie mogliby z tego korzystać obrońcy, prokurator, pełnomocnik będący adwokatem lub radcą prawnym oraz Prokuratoria Generalna RP. W Sejmie trwają też pracę na dwustronną komunikacją w sprawach cywilnych.

Włodzimierz Albin, dotychczasowy prezes i współtwórca Wolters Kluwer Polska, został uhonorowany przez ministra sprawiedliwości Adama Bodnara Odznaką Honorową za Zasługi dla Wymiaru Sprawiedliwości. W laudacji wskazano, że publikacje i cała infrastruktura prawnicza stworzona przez Wolters Kluwer to „integralna część polskiej tożsamości prawniczej, towarzysząca każdemu z prawników od początków drogi zawodowej".

W środę, 9 lipca, nie działają systemy Ministerstwa Sprawiedliwości. Na stronach m.in. Krajowego Rejestru Karnego, Krajowego Rejestru Sądowego, Krajowego Rejestru Zadłużonych oraz Elektronicznych Ksiąg Wieczystych pojawia się informacja o przerwie technicznej. MS wyjaśnia, że to efekt awarii u dostawcy infrastruktury.

Po wschodniej stronie Odry Niemcy mogą prowadzić czynności operacyjne, chodzić na wspólne patrole wraz z Polakami i prowadzić transgraniczne pościgi. Mają status funkcjonariusza publicznego, tak jak nasi policjanci. Tylko w ograniczonym zakresie wolno im łapać podejrzanych, ale nie powinien nas dziwić widok niemieckich mundurów i radiowozów. Pozwala na to tzw. umowa zgorzelecka z 2014 roku.