Medal Eropejskiej Nagrody Obywatelskiej przyznawanej przez Parlament Europejski został w piątek wręczony prawnikom z Inicjatywy Wolne Sądy. - Stali się wyrzutem sumienia dla całego świata prawniczego a także dla polityków - powiedział w laudacji były Rzecznik Praw Obywatelskich Adam Bodnar. Z powodu pandemii ceremonia wręczenia nagrody za 2020 r. odbyła się dopiero teraz.

No to doczekaliśmy się tego, co było przewidywwane, gdy PiS zaczynał swoją "reformę" sądów, czyli funkcjonowanie dwóch porządków prawnych w jednym państwie. Informację o wyroku sądu należy więc już zaczynać czytać nie od jego sentencji, tylko od składu sądu. Bo to może mieć znaczenie dla tego orzeczenia i jego dalszych losów. Już ludzie dowiadują się, że ich wyroki są nieważne, a to dopiero czoło tej fali.

By orzekać w odchudzonym Sądzie Najwyższym sędziowie będą musieli uzyskać pozytywną opinię Krajowej Rady Sądownictwa i pozytywną decyzję prezydenta o przydzieleniu stanowiska w jednej z dwóch izb. Co istotne odmowa orzekania z "nowymi" sędziami, wyłączania ich od udziału w sprawie, czy kwestionowanie ich orzeczeń ma być równoznaczne ze zrzeczeniem się pełnienia urzędu na stanowisku sędziego SN, a nawet utraty możliwości orzekania.

Trzyosobowy skład Izby Cywilnej Sądu Najwyższego zwrócił się do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniami w sprawie konstytucyjności m.in. przepisów europejskich w zakresie, w jakim dopuszczają, aby sąd mógł kwestionować skuteczność uchwały Krajowej Rady Sądownictwa przedstawiającej kandydata na urząd sędziego.

Pierwsza prezes Sądu Najwyższego Małgorzata Manowska, która oczekuje, że sędziowie kwestionujący status "nowych" sędziów, powinni odejść ze służby, stara się legitymizować także swój status prawny. Składając takie oświadczenie, broni osób znajdujących się w analogicznym co ona położeniu - piszą adwokaci Jacek Dubois i Krzysztof Stępiński.

Konstytucja daje sędziom możliwość przejścia w stan spoczynku, ale nie przewiduje możliwości degradowania sędziów. Dlatego nowy projekt ustawy o Sądzie Najwyższym oceniam jako chęć pozbycia się "starych ", a przy okazji też części "nowych" sędziów - mówi dr hab. Piotr Prusinowski. I dodaje, że ponowna weryfikacja tych osób przez Krajową Radę Sądownictwa obrażałaby Prezydenta RP.

Wyrażanie zgody przez KRS na dalsze zajmowanie stanowiska sędziego stwarza możliwość selekcji na zdatnych i niezdatnych do służby z uwagi na bliżej niezdefiniowany „interes wymiaru sprawiedliwości" - stwierdza Izba Kontroli Nadzwyczajnej Sądu Najwyższego. I dodaje, że może to kolidować z ich niezależnością i wpływać na takie kształtowanie orzecznictwa, by odpowiadało ono oczekiwaniom organu dokonującego tej kontroli.

Za tydzień do Sejmu ma trafić projekt ustawy w sprawie likwidacji Izby Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego - poinformował wicemarszałek Sejmu i przewodniczący klubu PiS Ryszard Terlecki. Dodał, że będzie to całościowa, kolejna próba reformowania wymiaru sprawiedliwości. Tymczasem od środy 3 listopada Komisja Europejska zacznie naliczać Polsce kary za niezawieszenie Izby.

Wciąż niewielu z nas myśli o sporządzeniu testamentu. Często nie zdajemy sobie w ogóle sprawy, kto odziedziczy majątek po naszej śmierci i żyjemy w mylnym przekonaniu, że dobrze zabezpieczyliśmy interesy osób, na których nam zależy. Brakuje też świadomości na temat dziedziczenia długów, a instytucja zachowku powoduje czasem więcej szkody niż pożytku.

Skazany nie miał gwarancji procesowych i nie został osądzony przez niezawisły i bezstronny sąd, gdyż osoba powołana na urząd sędziego nie powinna orzekać - stwierdziła 28 października br. Izba Karna Sądu Najwyższego i powołała się na prawo do sądu, które wynika z art. 6 ust. 1 Konwencji Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. Tym nieprawidłowo powołanym sędzią był Antoni Bojańczyk. Jego postanowienie Sąd Najwyższy uchylił i przekazał innemu składowi.

Ministerstwo Sprawiedliwości nie tylko nie widzi potrzeby zmian w zakresie dostępu zatrzymanego do obrońcy, ale uważa, że takie rozwiązanie byłoby zbyt czasochłonne, w dni wolne od pracy bardzo utrudnione oraz wymagałoby m.in. wydłużenia okresów zatrzymania. Taką odpowiedź resort przekazał Rzecznikowi Praw Obywatelskich, tymczasem w Sejmie i w Senacie są propozcyje zmian w tym zakresie.

Gdy sędzia spotyka się z niemoralnym lub politycznie motywowanym prawem, nie powinien zamykać się w kokonie fałszywie pojętego prawniczego formalizmu i bezkrytycznie orzekać, tylko skorzystać z dorobku współczesnej filozofii prawa, np. moralnej interpretacji prawa Ronalda Dworkina czy np. formuły Gustava Radbrucha, która mówi, że w takiej sytuacji bezpieczeństwo prawne powinno ustąpić przed sprawiedliwością.

Izba Dyscyplinarna, mimo wyroków TSUE, nadal orzeka w sprawach adwokatów i radców prawnych. Przechodzą przez nią także te najpoważniejsze skargi kasacyjne, dotyczące wydalenia z zawodu. Samorządy znalazły się więc na rozdrożu. Część prawników uważa, że ze skreśleniami trzeba poczekać, bo bierze w tym udział niekonstytucyjny organ.

Podczas odbywającego się w czwartek w Wilnie Nadzwyczajnego Zgromadzenia Ogólnego Europejskiej Sieci Rad Sądownictwa (ENCJ) zapadła decyzja o wykluczeniu z tej organizacji polskiej Krajowej Rady Sądownictwa (KRS). Jak poinformowano, główny zarzut dotyczył braku niezależności KRS od władzy.

Zorganizowanie ogólnopolskich zajęć dodatkowych, zajęcia z przemówień sądowych i wystąpień publicznych, rozwijanie umiejętności miękkich i tych związanych z prowadzeniem kancelarii. W końcu weryfikacja wiedzy tuż przed egzaminem zawodowym i na podobnej zasadzie - to zmiany, które w ocenie aplikantów adwokackich powinny zostać wprowadzone w szkoleniach aplikanckich.

Wykonywanie zawodu radcy prawnego wymaga taktu i powściągliwości w okazywaniu osobistego stosunku do stron i uczestników postępowania oraz sądu. W pismach procesowych nie wolno używać słów wulgarnych ani żartować, gdyż narusza do zasady etyczne - orzekła w postanowieniu Izba Dyscyplinarna SN i utrzymała karę finansową w mocy.

Polski Trybunał Konstytucyjny może orzec, że Europejska Konwencja Praw Człowieka jest sprzeczna z konstytucją, ale nie może w ten sposób zakazać sędziom powoływania się na nią przy ocenie statusu innych sędziów. Bo od lat orzecznictwo tego Trybunału uznaje, że prawidłowość powołania sędziego jest elementem objętym wymaganiami z artykułu 6 Konwencji - twierdzi prof. Lech Garlicki.

Przedłużają się prace nad modułami doręczeń i odrębnej skrzynki doręczeniowej w ramach Portalu Informacyjnego Sądu. Oba rozwiązania miały ułatwić odbieranie pism sądowych poprzez system, a ich uruchomienie planowane było już we wrześniu. Nowym terminem jest koniec listopada, a przyczyna opóźnienia to konieczność dostosowania się poszczególnych sądów do zmian.

Istnieją dostatecznie uzasadnione podstawy do tego by przypuszczać, że prokurator w stanie spoczynku w 1982 r. popełnił zbrodnię przeciwko ludzkości. Dlatego zaskarżoną uchwałę Sądu przy Prokuratorze Generalnym należało zmienić i zezwolić na pociągnięcie prokuratora do odpowiedzialności karnej - orzekła we wtorek 26 października Izba Dyscyplinarna Sądu Najwyższego.

Sąd, który zada Trybunałowi Sprawiedliwości Unii Europejskiej pytanie prejudycjalne, może wpłynąć na wykładnię prawa w całej Unii Europejskiej. Nie ma nic lepszego dla sędziego, jeśli nad jego pytaniem pochylają się tacy wybitni prawnicy jak prof. Marek Safjan - twierdzi Rafał Cebula sędzia Sądu Rejonowego w Siemianowicach Śląskich, członek Stowarzyszenia Sędziów Polskich "Iustitia".