Czas to pieniądz – biznes wie to najlepiej! Dlatego odpuśćmy sobie sąd i... pomediujmy. Tym razem w Prawo na Oko zwyciężczyni XIII edycji Rising Stars Prawnicy – liderzy jutra przybliża, dlaczego mediacja to skuteczna alternatywa dla procesu sądowego.

Podstawą do zaskarżenia uchwał zgromadzenia spółki kapitałowej przez jej udziałowca nieobecnego na zgromadzeniu, który nie mógł wykonywać prawa głosu, są bezzasadne niedopuszczenie do udziału w obradach zgromadzenia lub niewłaściwe powiadomienie o takim zgromadzeniu. Podstawy te są w pełni samodzielne - pisze prof. Rafał Adamus.

Ustawodawca ma wobec „sędziów ustawowych” znaczne możliwości regulacyjne. Może przekształcać lub wygaszać trwające skutki wynikające z wadliwych konkursów, nie jest też konieczne ani unieważnianie dawnych uchwał KRS, ani wznawianie postępowania konkursowego – twierdzi prof. Ewa Łętowska. I dodaje, że takie podejście usprawniłoby proces porządkowania statusu tzw. neosędziów.

Posługiwanie się pojęciem orzeczenia nieistniejącego traktować można jako metaforę, wskazującą na potrzebę systemowego uporządkowania. Nie uzasadnia go też odwołanie się do wyroków TSUE i ETPCz w tzw. sprawach polskich związanych z naruszeniami praworządności. Jakkolwiek wskazują one, że w rozumieniu Konwencji Praw Człowieka i Prawa UE Izba Kontroli Nadzwyczajnej oraz Izba Dyscyplinarna SN nie spełniają cech sądu, to jednak z tego nie wynika wprost i w sposób konieczny, że mają status wyroków nieistniejących - uważa prof. dr hab. Piotr Kardas, adwokat, Uniwersytet Jagielloński.

Adwokaci i radcy prawni z urzędu mają otrzymywać nie mniej niż 240 zł w postępowaniu zażaleniowym przed sądem apelacyjnym. W przypadku sądu okręgowego, w postępowaniu apelacyjnym, ma to być nie mniej niż 120 zł - rozporządzenie ministra sprawiedliwości w tym zakresie jest już na ostatniej prostej, po Komisji Prawniczej. Ma dotyczyć też spraw w toku.

Niedoszły referendarz sądowy zaskarżył rozstrzygnięcie konkursu na to stanowisko, wskazując na nieprawidłowość – udostępnienie niektórym kandydatom systemu prawnego LEX, podczas gdy pozostali musieli korzystać z papierowych tekstów ustaw. Jego zdaniem, naruszyło to zasadę równego traktowania uczestników. Istniała też możliwość, że niektórzy uczestnicy skorzystali z innych danych w LEX-ie np. komentarzy.

„Nie pamiętam ludzi, którymi byłem” – pisał J.L. Borges. Stanisław Barańczak napisał z kolei w jednym z wierszy, że „jeżeli fotel, to wyłącznie niezbyt wygodny, tak aby nie było przykro podnieść się i odejść”. Takie fotele powinni kupować podsądni, których wymiar sprawiedliwości skazuje przez 20 lat z okładem - pisze Mikołaj Kozak, adwokat, Kancelaria Kulpa Kozak Adwokaci i Radcowie Prawni.

Podmioty, do których zwróci się starosta o podanie danych dotyczących adresu osoby, której przedmiot został znaleziony, powinny mieć obowiązek udzielenia takiej informacji. Dziś np. telekomy odmawiają współpracy, powołując się na RODO. W efekcie telefon przez dwa lata leżakuje w starostwie. Ale to nie jedyne propozycje zmian przepisów. Uwagi mają także przewoźnicy. Tylko w pociągach PKP Intercity w ubiegłym roku zostawiono ponad 25 tys. przedmiotów, m.in. mandolinę i sejf z zawartością.

Wyrok nieistniejący coraz częściej podnoszony jest w kontekście orzeczeń wydawanych przez Trybunał Konstytucyjny, i to nie tylko w składzie z dublerami. Ta swoista maczuga prawnicza wykorzystywana jest też w Sądzie Najwyższym. Problem jednak w tym, że choć to pojęcie znane od dawna, a jego stosowanie uzasadniane jest orzecznictwem międzynarodowych trybunałów, to nie ma podstaw prawnych. Jest więc do podważenia. Prawnicy alarmują też, że sięganie po nie wybiórczo, może zemścić się w przyszłości.

Osoby aresztowane powinny mieć stały, nielimitowany kontakt ze swoim obrońcą - przekonuje Naczelna Rada Adwokacka i postuluje odpowiednie zmiany w Kodeksie karnym wykonawczym. Sejmowa komisja sprawiedliwości, zdecydowała właśnie, że zajmie się tą propozycją. Chodzi o zmianę art. 215 tak by przewidywał zgodę na wielokrotne widzenie obrońcy z aresztowanym.

Powódka wniosła o ustanowienie rozdzielności majątkowej z datą wsteczną, czemu sprzeciwiał się pozwany. Małżonkowie od marca 2023 r. nie współdziałają w zarządzie majątkiem wspólnym, żyją w separacji. Sąd Rejonowy w Kętrzynie uznał jednak, że zaistniały ważne powody do ustanowienia rozdzielności majątkowej małżeńskiej.

Straż Graniczna nie ma prawa odmówić przyjęcia wniosku o ochronę międzynarodową od osoby, która w obecności funkcjonariusza SG deklaruje zamiar złożenia takiego wniosku. Ignorowanie składanych przez cudzoziemców deklaracji stanowi brak poszanowania dla prawa do ubiegania się o ochronę międzynarodową.

Całkowitą zmianę modelu procedury przyznawania kompensaty osobom pokrzywdzonym przestępstwem, poprzez odejście od drogi cywilnoprawnej przed sądami powszechnymi w postępowaniu nieprocesowym na rzecz mniej sformalizowanej, szybszej i bardziej dostępnej procedury administracyjnej, zakłada projekt zespołu powołanego przez Fundację Pomocy Ofiarom Przestępstw. Celem jest urealnienie pomocy i wsparcia dla osób pokrzywdzonych, w tym pomoc doraźna tuż po przestępstwie.

Funkcjonariusz policji ma uprawnienia pozwalające ograniczać mu czyjeś prawa i wolności, ale jeśli popełni błąd, to naprawnienie krzywdy nie powinno ograniczać się do wypłaty określonej kwoty, ale wymaga też przeproszenia - wskazują prawnicy. Policjanci przepraszają, gdy sprawa nabierze rozgłosu. Jest to jednak działanie nieformalne - w ramach dobrych praktyk.

Zdalne rozprawy to rozwiązanie wygodne dla stron i pełnomocników, oszczędzające ich czas, do tego przyczyniają się do szybszego procesu - podkreślają pełnomocnicy frankowiczów. Plusem - według nich - jest to, że kredytobiorca może łączyć się z własnego domu albo z kancelarii prawniczej, jeśli pewniej czuje się w towarzystwie swojego prawnika. Praktyka ta jest częstsza, gdy strony, współkredytobiorcy mają daleko do sądu. Problemem są czasem kwestie techniczne - warto je dokumentować.

W Ministerstwie Sprawiedliwości trwają czynności wyjaśniające w zakresie - jak wskazano - uchwał o wyborze władz Izby Adwokackiej w Krakowie. Sprawa może mieć swój finał w Sądzie Najwyższym. Wniosek, który trafił na biurko ministra dotyczy bowiem stwierdzenia ich nieważności. Tymczasem NRA uważa, że nie ma podstaw do tego, by uchylić wybory w krakowskiej izbie, bo zgromadzenia izb adwokackich, dokonując wyboru np. dziekana, nie czynią tego w formie uchwały, ale w ramach aktu wyborczego.

Sejm nie wybrał w piątek posła PiS Marka Asta oraz profesora nauk prawnych Artura Kotowskiego na sędziów Trybunału Konstytucyjnego. Obu kandydatów zgłosili posłowie PiS. Zgodnie z regulaminem Sejmu posłowie wybierają sędziego Trybunału Konstytucyjnego bezwzględną większością głosów. Podczas głosowania Sejm - wobec nieuzyskania bezwzględnej większości głosów - nie dokonał wyboru.

Krajowa Rada Sądownictwa stanowczo sprzeciwia się decyzji wydanej, za zgodą ministra sprawiedliwości, przez prezesa Sądu Apelacyjnego w Warszawie o utworzeniu przy XII Wydziale Karnym Sądu Okręgowego w Warszawie dodatkowej sekcji, do której skierowano wszystkich - dziesięciu - sędziów powołanych na stanowisko po 2018 roku, orzekających w pionie karnym I instancji Sądu Okręgowego w Warszawie.

Aż 40 proc. pracowników prokuratury zarabia obecnie nie więcej niż 6000 złotych brutto. W tej grupie ponad jedna trzecia to osoby z wieloletnim stażem pracy. W niektórych jednostkach niskie zarobki dotyczą nawet 80 proc. załogi. Tak jest m.in. w krakowskiej prokuraturze okręgowej - wynika z danych zebranych przez MOZ NSZZ “Solidarność” Pracowników Sądownictwa i Prokuratury.

W Ministerstwie Sprawiedliwości - jak ustaliło Prawo.pl - trwają prace nad zmianą rozporządzenia w sprawie określenia wysokości wynagrodzenia i zwrotu wydatków poniesionych przez kuratorów ustanowionych dla strony w sprawie cywilnej. Chodzi m.in. o kuratorów osób nieznanych z miejsca pobytu. W tym momencie ich stawki stanowią 40 proc. stawek minimalnych za czynności adwokackie czy radcowskie. Mają jednak zostać zrównane. W ocenie prawników obecne rozwiązanie jest niesprawiedliwe, co przekłada się na liczbę chętnych do tej funkcji i jakość ich pracy.