Nowy Rok to tradycyjnie początek obowiązywania wielu zmian w przepisach. Ich znaczna część znów dotyczy podatków – to przede wszystkim efekt Polskiego Ładu, który dotyczy zarówno przedsiębiorców, jak i zwykłych ludzi. Zmiany w prawie dotkną również m.in. kierowców – wyższe będą mandaty i punkty karne, ograniczony zostanie handel w niedzielę. Wybudowanie domu do 70 m.kw. nie będzie za to wymagało większych formalności. Przedstawiamy najważniejsze przepisy obowiązujące od 1 stycznia 2022 roku.

Od marca czeka na rozpatrzenie przez Sejm senacki projekt w sprawie odszkodowań i zadośćuczynień od państwa za niewątpliwie niesłuszny zarzut lub oskarżenie. Dotąd nie nadano mu nawet numeru druku sejmowego, jest analizowany przez sejmowych prawników, a marszałek zwraca uwagę, że wprowadzenie takiej regulacji byłoby kosztowne dla państwa.

Nie milkną echa uchwały Krajowej Rady Sądownictwa, w której wskazano, że udział sędziego, z wykorzystaniem swojego statusu, w akcjach charytatywnych jest niedopuszczalny ze względów etycznych. Sędziowie widzą w tym głębsze dno i próbę ograniczania ich prospołecznej działalności. I podkreślają, że też są obywatelami więc biorą udział w wielu zbiórkach i akcjach, choćby Hot16Challenge do której namawiał prezydent.

Jazda pociągiem okresie świątecznym to zazwyczaj spełnienie marzeń masochisty, i to nawet w czasach, gdy nie mierzyliśmy się z pandemią. W tym roku oprócz możliwości spędzenia kilku godzin w środku niczego i spóźnienia się na wigilijnego karpia, podróż umilić może gorąca dyskusja o sensowności noszenia maseczek.

Ministerstwo Infrastruktury postanowiło wycofać się z obowiązkowych szkoleń teoretycznych i praktycznych dla wszystkich młodych kierowców pomiędzy 4. a 8. miesiącem od otrzymania prawa jazdy. Powinny one odbywać się już od trzech lat, ale resort przyznaje, że to prawo jest martwe. W zamian chce zaproponować inne rozwiązania skierowane do młodych kierowców.

Bardzo dobrze, że w polskim porządku prawnym znajdzie się rozwiązanie takie jak Fundusz Kompensacyjny. Pacjenci i środowisko medyczne oczekiwali na nie od wielu lat. Fundusz oprócz szczepień pandemicznych obejmie także szczepienia obowiązkowe z kalendarza szczepień. Nie wszystkie kraje wprowadziły tego typu rozwiązania. Zawsze można też skierować roszczenia przeciwko producentowi szczepionek.

Wieloletnia batalia obrońców praw zwierząt o prawa karpi zaczyna skutkować. W 2021 roku liczba sieci handlowych, które oferowały w sprzedaży żywe ryby spadła niemal do zera. Niestety nadal jest sporo fanów "karpia z wanny" - a z pomocą przychodzą im sprzedawcy z bazarów i targowisk. Prawnicy uważają, że trzeba to uciąć raz, a dobrze - przepisem zakazującym sprzedaży żywych ryb.

Gdy żołnierz popadł w konflikt z przełożonymi, w każdej czynności lub zachowaniu widział mobbing. Doprowadziło to do wypowiedzenia przez niego kontraktu i pozwu o odszkodowanie. Sąd nie przyznał mu racji, ponieważ nie dopatrzył się działań mobbingowych w krytyce, braku zgody na wcześniejsze opuszczenie jednostki lub zapowiedzi sprawdzenia stopnia opanowania regulaminu.

Nawet najbardziej wyszukane świąteczne wpisy na blogach kulinarnych nie zagwarantują blogerom wyłączności na serwowanie barszczu z uszkami według ich „autorskiego” przepisu. Trzeba bowiem udowodnić, że to nie tylko proste ugotowanie zupy, ale coś więcej. Wystarczy też poprzestawiać słowa w przepisie, by uniknąć zarzutu plagiatu.

W przypadku budowy zbiornika na deszczówkę, o pojemności do 10 metrów sześciennych starostwa nie powinny wymagać pozwolenia na budowę. Tak uważa Ministerstwo Klimatu i Środowiska. Do procedowanego projektu ustawy o inwestycjach w zakresie przeciwdziałania skutkom suszy resort wprowadził stosowaną zmianę przepisów prawa budowlanego.

Minister sprawiedliwości Zbigniew Ziobro postanowił skierować do Trybunału Konstytucyjnego wniosek o stwierdzenie niezgodności z polską konstytucją unijnego rozporządzenia w sprawie mechanizmu wiążącego dostęp do funduszy z praworządnością. I podkreślił, że jego resort i Solidarna Polska były zdecydowanie przeciwko zgodzie na przyjęcie tego mechanizmu, które zaakceptował premier Mateusz Morawiecki.

Polski Ład zacznie obowiązywać za nieco ponad tydzień. Nowelizacja wprowadza m.in. przywileje dla informatyków i programistów. Problem jednak w tym, że z preferencji nie można skorzystać, jeśli współpracuje się z tym samym podmiotem, który był pracodawcą. By skorzystać z nowych przepisów, trzeba więc będzie poszukać innego szefa.

Osoby wykonujące zawód medyczny, farmaceuci i studenci medycyny do 1 marca będą musieli zaszczepić się w pełni przeciw COVID-19 - wynika z projektu nowelizacji rozporządzenia ministra zdrowia dotyczącego stanu epidemii. Taką regulację poparły wcześniej we wspólnym stanowisku samorządy wszystkich zawodów medycznych.

Od 1 stycznia 2022 roku diametralnie zmienią się zasady rozliczania przychodu i podatku dochodowego u pracowników, którzy służbowe samochody wykorzystują również do celów prywatnych. Aktualnie wysokość PIT zależy od pojemności silnika, jednak Polski Ład to zmieni. O daninie przesądzi moc pojazdu - w praktyce w większości przypadków trzeba będzie zapłacić wyższy PIT.

Po 1 stycznia przyszłego roku łatwiej będzie prowadzić działalność gospodarczą na żyznych gruntach rolnych. Bo dziś bez ich odrolnienia, nie ma co o tym marzyć. Problem jednak w tym, że nowe przepisy nie są precyzyjne i na odrolnieniu gruntu pod jednym budynkiem może się nie skończyć. Niejasna jest np. sytuacja, gdy działalność wiązać się będzie z korzystaniem z przestrzeni wokół budynku, np. podjazdu, parkingu.

Komisja Europejska potwierdziła w środę, że wkrótce możliwe będzie wprowadzenie zerowej stawki VAT na żywność. Obecne przepisy na to jeszcze nie pozwalają. Umożliwią to jednak zmiany w Dyrektywie VAT. Państwa członkowie zyskają większą swobodę w stosowaniu niższych stawek VAT.

Niemal 29 milionów złotych w przyszłym roku wyniesie maksymalna kara za przestępstwo skarbowe. Natomiast najniższa grzywna za wykroczenie - 301 złotych. Wzrost wysokości kar nakładanych na podstawie kodeksu karnego skarbowego ma związek z podwyższeniem kwoty minimalnego wynagrodzenia. W przyszłym roku wyniesie ono 3010 złotych.

Ustawa o gospodarce nieruchomościami zakłada, że każda działka powinna mieć dostęp do drogi publicznej. Jednak w regulacji tej nie ma wyjaśnienia, co rozumiane jest pod pojęciem "dostęp do drogi publicznej". Przepisy ustawy nie normują wprost jaka jest minimalna szerokość tego dostępu. A to może rodzić poważne następstwa prawne, szczególnie na etapie podziału nieruchomości.

Polscy prawnicy coraz częściej występują przed Europejskim Trybunałem Praw Człowieka. W sumie począwszy od 1994 r. do 2021 było ich już 714, a tylko w ostatnim roku, i to mimo pandemii, liczba ta wzrosła o 38 pełnomocników. Rekordzistką jest adwokat Monika Gąsiorowska z Warszawy, która w 65 sprawach reprezentowała swoich klientów przed Trybunałem w Strasburgu.

Polacy posiadający kartę EKUZ nadal mogą korzystać ze świadczeń opieki zdrowotnej w czasie tymczasowego pobytu w Zjednoczonym Królestwie na dotychczasowych zasadach. Świadczenia zostaną im udzielone w razie nagłego zachorowania, wypadku, zaostrzenia objawów choroby przewlekłej itp.