Świadczenie specjalne przyznaje się w związku z wybitnymi, niepowtarzalnymi zasługami i osiągnięciami. Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że przy rozpatrywaniu podania o przyznanie świadczenia specjalnego, sytuacja bytowa wnioskodawcy jest brana pod uwagę, ale nie stanowi ona jedynego kryterium oceny. Potrzeby osób w trudnym położeniu są bowiem zabezpieczane poprzez świadczenia z zakresu pomocy społecznej.

Dzieci będące żołnierzami WOT, zgłoszone do ubezpieczenia zdrowotnego przez swoich rodziców jako członkowie rodziny, „wypadają” z ubezpieczenia i tracą prawo do opieki zdrowotnej, gdy idą na ćwiczenia. Wojsko uznaje, że takie dziecko nie ma tytułu do ubezpieczenia zdrowotnego i samo je ubezpiecza na czas ćwiczeń, a po ich zakończeniu nie informuje ani rodziców, ani ZUS o konieczności ponownego zgłoszenia dziecka do ubezpieczeń, bo – jak twierdzi MON – nie ma takiego obowiązku. Zdaniem prawników, to jest efekt niedopatrzenia ze strony Wojska i brak komunikacji między ministerstwem a płatnikami i ZUS. Żeby to zmienić, wystarczy prosta zmiana prawa.

Renta wdowia powoduje całkowite wstrzymanie lub obniżenie świadczenia uzupełniającego z tytułu niezdolności do samodzielnej egzystencji. W praktyce oznacza to brak możliwości łączenia świadczeń, bo wzrost dochodu z jednego tytułu automatycznie powoduje ograniczenie lub utratę innego. Ma to szczególne znaczenie przy świadczeniu uzupełniającym, którego celem jest kompensacja kosztów związanych z pielęgnacją, rehabilitacją i opieką medyczną.

Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych będzie administracyjnym organem egzekucyjnym uprawnionym do prowadzenia na terenie całego kraju egzekucji należności, do dochodzenia których uprawnieni są obecnie dyrektorzy oddziałów ZUS. Będzie też mógł wydawać upoważnienia do załatwiania spraw w jego imieniu. Ministerstwo Finansów i Gospodarki pracuje nad zmianą przepisów, bo dotychczasowe rozwiązanie nie jest optymalne dla efektywności realizacji procesu przymusowego dochodzenia należności przez ZUS.

W I kwartale 2026 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych przeprowadził 111,6 tys. kontroli osób posiadających zaświadczenie o czasowej niezdolności do pracy. W konsekwencji wydanych zostało 5,3 tys. decyzji wstrzymujących dalszą wypłatę zasiłków chorobowych - podał ZUS. Kwota wstrzymanych z tego tytułu zasiłków wyniosła 9 766,7 tys. zł. Łącznie kwota obniżonych i cofniętych świadczeń pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa w tym okresie wyniosła 83 561,2 tys. zł.

Pracodawcy mają coraz większy problem z pracownikami, którzy uciekają na zwolnienia lekarskie i przez całe lata nie pojawiają się w pracy, blokując etaty. Choć wiedzą, że taka osoba zwykle już do pracy nie wróci, nie mogą zatrudnić nowej na jej miejsce. Prawnicy mówią wprost, że branie zwolnień lekarskich stało się strajkiem pracowniczym. Dla mikro i małych firm dużym problemem jest także udzielanie takiemu pracownikowi po powrocie pełnopłatnego urlopu wypoczynkowego. Bywa bowiem, że to kolejne, nawet i pół roku, jego nieobecności.

Choć tegoroczna majówka nie daje naturalnej okazji do przesadnie długiego weekendu, wielu pracowników i tak znajduje sposób, by go wydłużyć - sięgając po krótkie L4. Jak pokazują dane Barometru Absencji Chorobowej Conperio za 2025 rok, aż 44 proc. jednodniowych zwolnień lekarskich przypada na dni bezpośrednio poprzedzające lub następujące po weekendzie. Dla firm to wyraźny sygnał, że tzw. „mostkowanie” nie jest przypadkiem, lecz powtarzalnym schematem, który realnie wpływa na organizację pracy.

W 2025 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych zarejestrował 27,5 mln zaświadczeń lekarskich o czasowej niezdolności do pracy. Przełożyło się to na 290,5 mln dni absencji - o 0,5 mln dni więcej niż rok wcześniej i o 8 mln dni więcej niż w 2021 r. - podał we wtorek Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Absencja chorobowa ubezpieczonych w ZUS tylko z tytułu choroby własnej wyniosła 242 mln dni.

Oszuści znowu podszywają się pod Zakład Ubezpieczeń Społecznych – ostrzega ZUS. Dzwonią do starszych osób i podają się za pracowników Zakładu, a następnie wysyłają SMS-y z prośbą o wpłatę pieniędzy na wskazane konto bankowe.

Dynamiczne zmiany legislacyjne, nowe obowiązki pracodawców oraz rosnąca rola instytucji publicznych w kształtowaniu rynku pracy sprawiają, że prawo pracy i system zabezpieczenia społecznego znajdują się dziś w punkcie intensywnej transformacji. Część regulacji została już wdrożona i wymaga praktycznej interpretacji, inne pozostają na etapie prac legislacyjnych, a kolejne – zapowiadane na poziomie krajowym i unijnym - w najbliższym czasie istotnie wpłyną na sposób organizowania pracy, relacje zatrudnienia oraz polityki HR. Tym zagadnieniom poświęcone będzie II ForumCooperante. Horyzonty prawa pracy.

Dzień przed rozpoczęciem pracy, pracownik stał się do niej niezdolny. Organ uznał, że zawarta przez strony umowa nie zrodziła obowiązku ubezpieczeń społecznych. Sąd nie podzielił tego poglądu i stwierdził, że powstanie stosunku pracy nie jest uzależnione od jej faktycznego rozpoczęcia przez pracownika. Natomiast sam fakt wystąpienia konieczności korzystania ze zwolnień lekarskich nie świadczy o pozorności umowy.

Liczba osób pobierających świadczenie honorowe z tytułu ukończenia 100 lat systematycznie rośnie – wynika z danych Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Na koniec marca 2026 r. dodatek wynoszący blisko 7 tys. zł otrzymywało już 4179 seniorów w całym kraju. Najwięcej stulatków mieszka na Mazowszu i Śląsku.

Do 20 maja 2026 roku część płatników składek musi przekazać do ZUS roczne rozliczenie składki zdrowotnej za 2025 rok. Należy je uwzględnić w dokumentach rozliczeniowych za kwiecień - przypomina ZUS. I ostrzega, że w związku ze zbliżającym się terminem realizacji tego obowiązku pojawiają się próby oszustw polegające na wysyłaniu fałszywych wiadomości o rzekomych błędach w rozliczeniu składki zdrowotnej.

Zamiast bardzo drogiej usługi tzw. kancelarii odszkodowawczych – bezpłatna porada prawna – radzi Biuro Pełnomocnika Rządu Ds. Osób Niepełnosprawnych. Chodzi o sytuację, w której starający się o świadczenie wspierające ma jakieś wątpliwości i potrzebuje wsparcia. Równocześnie, jak informuje nas Biuro, Ministerstwo Sprawiedliwości interesuje się już problemem działalności takich kancelarii.

Ani do Urzędu Ochrony Danych Osobowych (UODO), ani do rzecznika praw obywatelskich nie wpłynęły skargi od osób, których dane były wcześniej znane podmiotom, oferującym im pomoc w uzyskaniu świadczenia wspierającego. Bywa, że zgłaszają się one do osób, które dopiero zamierzają starać się o świadczenie. Nie wiadomo, skąd znają ich dane, warunki umowy są niejasne, a wysokość wynagrodzenia dla podmiotu przekracza stawki rynkowe. Tymczasem już tylko sam brak informacji, skąd podmiot ma dane osoby, narusza przepisy. Potrzebne są regulacje.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych zakończył ponowne ustalanie wysokości emerytur czerwcowych - poinformował w czwartek ZUS. Zgodnie z ustawą z 5 sierpnia 2025 r. dotyczyło to świadczeń przyznanych lub przeliczonych w czerwcu w latach 2009–2019 oraz powiązanych z nimi rent rodzinnych. Podwyżki mieściły się najczęściej w przedziale od 100 do 200 zł. Średnia podwyżka świadczenia to 163,36 zł miesięcznie.

8 lipca 2026 roku zaczną obowiązywać przepisy znowelizowanej ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy, wprowadzające nowy tryb przekształcania umów cywilnoprawnych zawartych w miejsce umów o pracę. Po uprawomocnieniu się decyzji PIP, umowę trzeba będzie traktować jako umowę o pracę również na gruncie ubezpieczeń społecznych. Zdaniem prawników, warto, by nowelizacja wprowadziła przepisy kolizyjne na wypadek, gdy wcześniej ZUS prawomocnie orzekł odmiennie. Przy braku takich przepisów kwalifikacja na gruncie ubezpieczeń społecznych będzie zależała od podejścia ZUS, co dodatkowo jeszcze skomplikuje sytuację.

Od 13 kwietnia 2026 r. będą obowiązywać nowe przepisy dotyczące kwalifikacji i zatrudniania kadry medycznej w ZUS. Nowością będzie, że poza lekarzami orzecznikami orzeczenia będą mogli wydawać fizjoterapeuci w sprawach rehabilitacji leczniczej w ramach prewencji rentowej ZUS oraz pielęgniarki lub pielęgniarze w sprawach niezdolności do samodzielnej egzystencji. Zdaniem prawników, to dobre rozwiązanie, bo dopływ nowych kadr skróci oczekiwanie na wydanie orzeczeń.

Prowadzący firmy jednoosobowe, którzy chcą przejść na emeryturę, nie mogą skorzystać z opcji przekształcenia firmy w działalność nierejestrowaną, mimo że i tak nie muszą już płacić większości składek. Obowiązuje ich bowiem 60-miesięczny okres karencji – jest apel, aby go znieść właśnie dla seniorów.

Wypadek przy pracy czy choroba zawodowa to nie tylko stres i ból, ale często także długa droga do odzyskania sprawności. Od 1 kwietnia ubezpieczeni mogą liczyć na wyższą rekompensatę finansową w postaci jednorazowego odszkodowania. Nowa stawka za każdy procent stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu wynosi 1781 zł - przypomina Zakład Ubezpieczeń Społecznych. W ubiegłym roku w samym tylko województwie śląskim ZUS wypłacił ponad 5,6 tys. jednorazowych odszkodowań na kwotę 58,4 mln zł. W skali całego kraju - 409 mln zł.