Śliskie chodniki, spadające sople, oblodzone drogi i uszkodzone samochody to tylko część zimowych zagrożeń, które co roku generują falę roszczeń wobec gmin. Odpowiedzialność cywilna samorządów zależy zarówno od jakości zimowego utrzymania, jak i od właściwego ubezpieczenia z odpowiednio wysoką sumą gwarancyjną. Eksperci wskazują, że jedno poważne zdarzenie może wyczerpać źle dobraną polisę. Analizujemy obowiązki, najczęstsze błędy i zmieniające się orzecznictwo.

Ustalenia, czy porozumienie administracyjne obowiązuje, czy też doszło do jego skutecznego rozwiązania, nie można kwestionować przed sądem powszechnym, gdyż nie jest to sprawa cywilna - wynika z postanowienia lubelskiego Sądu Okręgowego odrzucającego powództwo miasta Chełm. Chodzi o umowę – z której wycofał się resort kultury - na kwotę 162 milionów złotych. Miasto miało dzięki niej zbudować Muzeum Pamięci Ofiar Rzezi Wołyńskiej.

Uchwała wprowadzająca całoroczny zakaz używania wyrobów pirotechnicznych w Szklarskiej Porębie została uznana za sprzeczną z prawem. Wojewoda Dolnośląski wskazał, że gmina ustanowiła stały zakaz bez wykazania nagłego, lokalnego zagrożenia, podczas gdy przepisy porządkowe mogą obowiązywać jedynie tymczasowo i wyłącznie w zakresie nieuregulowanym ustawowo.

Konfederacja Lewiatan krytykuje projekt ustawy, który przewiduje ograniczenie możliwości zatrudniania obywateli Ukrainy w uproszczonej procedurze, wygaszenie ochrony czasowej po 30 dniach nieobecności w Polsce oraz dalsze zawieszenie terminów załatwiania spraw pobytowych przez wojewodów - aż do 4 marca 2027 roku. Przepisy te nie były konsultowane z organizacjami pracodawców.

Rok 2025 przyniósł stabilizację na rynku pracy. W serwisie Pracuj.pl opublikowano ponad 762 tys. ofert pracy, a liczba aktywnych klientów osiągnęła rekordowy poziom 61,8 tys. Dane pokazują także rosnącą aktywność kandydatów – liczba aplikacji wzrosła o 5 proc. rok do roku, a w ciągu dwóch lat aż o 20 proc. Mimo dyskusji o wpływie AI i ostrożności firm, rynek rekrutacyjny pozostaje w równowadze.

Zdarza się, że przedsiębiorcy (płatnicy), którzy mają zaległości składkowe, składają korekty i próbują niejako wstecznie „wyrejestrować się z ZUS”. W ich zamyśle dzięki temu zadłużenie zostanie uznane za nieistniejące - skoro nie było tytułu ubezpieczeniowego, to nie było też obowiązku opłacania składek. To jednak nieskuteczna strategia, która doprowadza tylko do jeszcze większych kosztów po stronie przedsiębiorców, chyba że wykażą, że działalność rzeczywiście nie była prowadzona. Nie jest jednak równoznaczne z brakiem zysku albo brakiem klientów.

Zdaniem samorządowców Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe, które zarabia miliardy złotych na sprzedaży drewna, nie partycypuje wystarczająco w utrzymaniu dróg gminnych i powiatowych. A to po nich porusza się ciężki sprzęt i pojazdy wykorzystywane w przewozie drewna i maszyn leśnych. Samorządowcy domagają się ustalenia na nowo zasad, na których Lasy Państwowe będą współfinansować koszty remontów i modernizacji tych dróg.

Jak wynika z danych Eurostatu opracowanych przez PIE, Polska znalazła się na czwartym miejscu od końca w UE pod względem odsetka obywateli, którzy w 2025 r. skorzystali z usług administracji publicznej przez internet (61 proc.). Zestawienie otwierają Dania, Holandia, Finlandia i Szwecja, gdzie w ciągu ostatnich 12 miesięcy z e-administracji skorzystało ponad 95 proc. obywateli. Natomiast na końcu zestawienia, za Polską, znalazły się Włochy (60 proc.), Bułgaria (36 proc.) i Rumunia (24 proc.).

Zarządca drogi nie tylko powinien naprawiać dziury w jezdni, ale w wielu przypadkach także dziury w budżecie kierowców, którzy z powodu fatalnej nawierzchni uszkodzili samochód. Droga do odszkodowania z polisy OC zarządcy drogi nie jest jednak prosta. Takie ubezpieczenie może bowiem zawierać franszyzę redukcyjną albo integralną, co oznacza obniżenie odszkodowania.

Nadzór nad działalnością Polskiego Związku Łowieckiego sprawuje minister klimatu i środowiska, ale PZŁ uważa, że nie ma obowiązku przekazania ministrowi sprawozdań finansowych i ich nie przekazuje. Nie podaje ich również do publicznej wiadomości, mimo że wykonuje zadania publiczne, związane z prowadzeniem gospodarki łowieckiej. W wojewódzkich sądach administracyjnych Związek coraz częściej przegrywa spory o jawność.

Zwolnienia lekarskie pracownika zaburzały plany produkcyjne, wpływały na mniejszą wydajność i ilość wykonanej produkcji oraz wiązały się z koniecznością wyznaczenia zastępstw i wykonywania pracy w nadgodzinach. Sąd podkreślił, że częste lub długotrwałe nieobecności w pracy spowodowane chorobą z reguły nie pozwalają pracodawcy na osiągnięcie celu zamierzonego w umowie o pracę, a przez to stanowią uzasadnioną przyczynę wypowiedzenia tej umowy.

Polska zmieni wzór aktu małżeństwa, zastępując określenia „kobieta” i „mężczyzna” neutralnymi „pierwszy małżonek” i „drugi małżonek”. Projekt nowelizacji rozporządzenia w sprawie wzorów dokumentów wydawanych z zakresu rejestracji stanu cywilnego umożliwi transkrypcję zagranicznych małżeństw osób tej samej płci. To wykonanie wyroku TSUE i dostosowanie prawa do ustawy krajowej i do prawa UE.

Docelowo Siły Zbrojne RP mają liczyć pół miliona żołnierzy, z czego 300 tys. to żołnierze w służbie czynnej (w wojskach operacyjnych i WOT), a 200 tys. to przeszkoleni rezerwiści m.in. w ramach tzw. rezerwy wysokiej gotowości, przygotowanej do szybkiego zasilenia jednostek w razie potrzeby. Jednostki WP podzielone zostaną na stopnie gotowości, powstanie jednostka do eksperymentowania z nowym sprzętem. W piątek Sztab Generalny poinformował o rozpoczęciu wdrażania nowego Program Rozwoju Sił Zbrojnych.

Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji dostarczyło już obywatelom 11 mln „Poradników bezpieczeństwa". W pierwszej kolejności poradniki otrzymały osoby zamieszkujące województwa lubelskie, podlaskie i warmińsko-mazurskie. Resort deklaruje, że do końca stycznia 2026 r. publikacja trafi do każdego polskiego domu.

Projekt ustawy o jawności wynagrodzeń powierza określone zadania i kompetencje organowi do spraw równości, którym w Polsce jest rzecznik praw obywatelskich. Odnoszą się one zarówno do podmiotów publicznych, jak i prywatnych. Zgodnie z Konstytucją RPO ma jednak ograniczone możliwości wpływania na stosunki między podmiotami prywatnymi. Dlatego nie wszystkie obowiązki przewidziane we wdrażanej dyrektywie mogą zostać nałożone na rzecznika.

Do końca stycznia przedsiębiorcy muszą złożyć deklarację na podatek od nieruchomości za 2026 r., co będzie testem obowiązujących od 2025 r. nowych przepisów. Muszą przy tym uwzględnić nowe interpretacje samorządowych organów podatkowych oraz dwie nowe interpretacje ogólne Ministerstwa Finansów. Eksperci zwracają uwagę, że mimo to nowe przepisy wciąż budzą wątpliwości, a wiele spraw czeka na rozstrzygnięcie przed sądami administracyjnymi.

Sąd Apelacyjny, wydając wyrok, pogorszył sytuację prawną powódki w stosunku do właścicieli nieruchomości na terenach objętych ciągłością planistyczną gminy. Pogorszenie to ma charakter rażąco niesprawiedliwy - zostało zdeterminowane przyczynami całkowicie od powódki niezależnymi - zaniedbaniami gminy w prowadzeniu polityki przestrzennej. A naruszenie konstytucyjnych praw powódki wprost potwierdził TK. Sąd Najwyższy zajmie się skargą nadzwyczajną rzecznika praw obywatelskich 20 stycznia br.

Nowa wersja projektu ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej wprowadza pojęcie „punktu schronienia” jako element infrastruktury ochronnej. MSWiA uzasadnia, że celem jest zwiększenie dostępności miejsc zapewniających podstawową ochronę. Brak formalnych procedur, minimalnych wymogów technicznych i jasnego statusu prawnego budzi poważne wątpliwości ekspertów i wojewodów.

Jeżeli miesięczne wynagrodzenie uczestnika pracowniczych planów kapitałowych nie przekracza 1,2-krotności minimalnego wynagrodzenia, może on złożyć podmiotowi zatrudniającemu deklarację obniżenia wpłaty podstawowej. Limit uprawniający do obniżenia tej wpłaty wynosi obecnie 5767,20 zł. Po otrzymaniu takiej deklaracji, podmiot zatrudniający weryfikuje wynagrodzenie uczestnika PPK w tym podmiocie.

Wynagrodzenia w podmiotach leczniczych, będących zakładami budżetowymi, ustala się raz w roku na podstawie stawek dla poszczególnych kategorii zaszeregowania pracowników. Resort zdrowia właśnie przedstawił propozycje minimalnych i maksymalnych limitów wynagrodzeń w poszczególnych kategoriach.